Sie sind auf Seite 1von 731
Hugues de Flavigny (1065-1140 ?). Hugonis Abbatis Flavinicensis, Ekkehardi Uraugiensis Chronica. 1853. 1/ Les contenus
Hugues de Flavigny (1065-1140 ?). Hugonis Abbatis Flavinicensis, Ekkehardi Uraugiensis Chronica. 1853. 1/ Les contenus

Hugues de Flavigny (1065-1140 ?). Hugonis Abbatis Flavinicensis, Ekkehardi Uraugiensis Chronica. 1853.

1/ Les contenus accessibles sur le site Gallica sont pour la plupart des reproductions numériques d'oeuvres tombées dans le domaine public provenant des collections de la BnF.Leur réutilisation s'inscrit dans le cadre de la loi n°78-753 du 17 juillet 1978 :

*La réutilisation non commerciale de ces contenus est libre et gratuite dans le respect de la législation en vigueur et notamment du maintien de la mention de source. *La réutilisation commerciale de ces contenus est payante et fait l'objet d'une licence. Est entendue par réutilisation commerciale la revente de contenus sous forme de produits élaborés ou de fourniture de service.

2/ Les contenus de Gallica sont la propriété de la BnF au sens de l'article L.2112-1 du code général de la propriété des personnes publiques.

3/ Quelques contenus sont soumis à un régime de réutilisation particulier. Il s'agit :

*des reproductions de documents protégés par un droit d'auteur appartenant à un tiers. Ces documents ne peuvent être réutilisés, sauf dans le cadre de la copie privée, sans l'autorisation préalable du titulaire des droits.

*des reproductions de documents conservés dans les bibliothèques ou autres institutions partenaires. Ceux-ci sont signalés par la mention Source gallica.BnF.fr / Bibliothèque

municipale de

(ou autre partenaire). L'utilisateur est invité à s'informer auprès de ces bibliothèques de leurs conditions de réutilisation.

4/ Gallica constitue une base de données, dont la BnF est le producteur, protégée au sens des articles L341-1 et suivants du code de la propriété intellectuelle.

5/ Les présentes conditions d'utilisation des contenus de Gallica sont régies par la loi française. En cas de réutilisation prévue dans un autre pays, il appartient à chaque utilisateur de vérifier la conformité de son projet avec le droit de ce pays.

6/ L'utilisateur s'engage à respecter les présentes conditions d'utilisation ainsi que la législation en vigueur, notamment en matière de propriété intellectuelle. En cas de non respect de ces dispositions, il est notamment passible d'une amende prévue par la loi du 17 juillet 1978.

7/ Pour obtenir un document de Gallica en haute définition, contacter reutilisation@bnf.fr.

PATROLOGLE

CURSUS

COMPLETUS

SIVE BIBLIOTHECA UMVERSALIS, INTEGRA, DNIFORMIS, COMMODA, OECONOMICA,

OMiUM

SS. PATRUM,

DOCTORUM

SCRIPTORUMQUE

OCl

AB JEYO APOSTOLICO

RECUSIO

AD INNOCENTII FLORUERUNT; CHRONOLOGICA

III

ECCLESIASTICORUM

TEMPORA

OMNIUMQU^E EXSTITERE MONUMENTORUMCATIIOLIC^ETRADITIONISPER DUODECIMPRIORA ECCLESIyE S^ECULA,

JUXTAEDITIONES ACCURATISSJMAS, INTERSE CUMQUENONNULLISCODICIBUSHANUSCRIPTISCOLLATAS,

PERQUAM DILIGENTER CASTIGATA; DISSERTATIONIBUS, COMMENTARIISLECTIONIBUSQUEVARIANTIBUSCONTINENTERII.LUSTRATA;

OMNIBUSOPERIBUSPOSTAMPLISSIMASEDITIONESQU/ETRIBUSNOVISSIMISSJSCULISDEBENTURABSOLUTAS

DETECTIS, AUCTA ; 1NDIC1BUSPARTICULARIBUSANALVTICIS,SINGULOSSIVE TOMOS, SIVEAUCTORESALICUJUSMOMENTI

SUBSEQUENTIBUS,DONATA; CAriTULIS1NTRAIPSUMTEXTUMRITE DISPOSITIS, NECNONET TITULISSINGULARUMPAGINARUMMARCINEM SUPERIOREMDISTINGUENTIBUSSUBJECTAMQUEMATERIAMSIGNIUCANTIBUS,ADORNATA; OPERIBUSCU.MDUBIISTU?.IAPOCRVPIIIS,ALIQUAVEROAUCTOP.ITATEIN ORDINEAD TRADITIONEM

ECCLESIASTICAM POLLENTIBUS, AMPLIFICATA ;

DUOBUSINDICIBUSGENERALIBUSLOCUPLETATA: ALTEROSCILICETRERUM, QUOCONSULTO,QUIDQUID

UNUSQUISQUEPATRUMINQUODLIBETTIIEMASCRIPSERITUNO1NTU1TUCONSPICIATUR; AI.TERO

SCRIPTUR/E

SACR^E,

EX QUOLECTORICOMPERIRESIT OIIVIUMQUINAMPATRES

ET IN QUIBUSOPERUMSUORUMLOCISSINGULOSSINGULORUMLlBRORUM SCRIPTURyETEXTUSCOMMENTATISINT.

EDITIO ACCURATISSIMA,C/ETERISQUEOMNIRUSFACILEANTEPONENDA,Sl PERPENDANTUR: CIIAIUCTERUMMTIDITAS

"

CIIART.E QUALITAS, 1NTEGR1TAS TEXTUS,PERFECTIOCORRF.CTIONIS, OPERUMRECUSORUM

TUM NUMERUS,EORMAVOLUMINUMPERQUAMCOMMODASIRIQUEINTOTOOPERISDECURSUC<

SIMILIS,PRETII EXIGUITAS,PR.ESERT1MQUEISTACOLLECTIO,UNA, METHODICAET CHRONC

SEXCENTORUMFRAGMENTORUM

OPUSCULORUMQUE

IIACTENUSIIIC 1LLICSPARSO

PRIML.MAUT.ICM1N NOSTRABIBLIOTIIECA EX OPERIBUSAD OMNESjETATES

,

LOCOS,LINGUASFORMASQUEPERTINENTIBUS, COADUNATORUM.

SERIES

SECUNDA, 1N QUA PUODEUNTPATKKS,DOCTOKESSCWPTORKSQUEEC.CLESI^I.AII A GREGOltlOMAGNOAD JNNOCENTIUMIII.

Stccuranfe 3.*^>. SERigne,

BIBLIOTHECS

CLESI

DHITEIII,

SIVE CURSUUMCOMPLETORUM1N SINGULOSSCIENTLEECCLESJASTICjERAMOSEDITORE.

PATROLOGIABINA EDITIONETYrlS MANDATA EST, ALIA NEMPE LATINA, ALIA GIl^CO-I.ATINA. — VENEUNTMII.LE 1'KANCISDUCENTAVOLUMINAEIHTIONISLATIN.E ; OCTINGENTISET MILLETRECENTAGR.ECO-LATIN.E. — MERELATINAUNIVEItSOSAUCTORESTUM OCCIDENTALES,TCM ORIENTALESEQUIDEMAMPLECTITUR ; HI AUTEM, IN EA, SOLAVERSIONELATINADONANTUP.

PATROLOGLE

TOMUS

CLIV.

HUGO ARBAS FLAVINIACENSIS, B. WOLPHELMUS ARBAS RRUNSW1LLERENS13, EKKEIIAIiDUS URAUGIENSIS, ANO»NYMI.

TOMUS UNICUS.

EXCUDEBATUR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREM, 1NVIADICTAVAMBOISE, PROPE PORTAMLUTETLE PARISIORUMVULGOFjEJVFtf/iNOMlNATAM, SEU PETIT-MONTROUGE.

1853

SMIULUM

XII

ABBATIS

HUGONIS

KKKIIIVHIM

FLAVINIACENSIS

MAEGIIMS

Pr«d«nnt

B,

CHRONICA

ex C*lleetlone

prtestantissima

v.

ACCEDUNT

cl. Pertzll

fldelitcr

WOIPHEEffll

ABBATIS

BRUNSWUIEBENSIS

OPUSCULA

DUO

TOMUMCLAUDUNT

GESTA

EPISCOPORUM

ET

AMDAGINENSIS

MONASTERII

TREVIRENSIUM

CHRONICON

AUCTORIBUSANONYMIS.

ACCURANTE

BIBLIOTHECE

J.-P.

MIGNE

CLERI UNIVERSS!,

expressa.

SITE CURSUUMCOMPLETORUM1N SINGULOSSClENTIf ECCLESIASTICSRAMOSEDITORE.

TOMUS

UNICUS.

VENIT 7 FRANCISGALLICIS.

EXCODEBATUR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREM, IN VIADlUTAVAMBOISE, PROPE PORTAMLUTETI^E PARISIORUMVULGOVENFER NOMINATAM, SEO PETIT-MONTROCGE.

1853

ELENCHUS

AUCTORUM ET OPERUM QUI IN HOC TOMO CLIV CONTINENTUR.

HUGO ABBAS FLAVINIACENSIS.

Chronicon

Col.

11

B. WOLPHELMUS ABBAS BRUNSWILLERENSIS.

Opuscnhim de sacramento altaris. Versus de utroque testamento.

i33

433

EKKEHARDUS URAUGIENSIS,

Chronica.

Gesta Treverorum.

ANONYMUS.

ANONYMUS.

Chronicon S. Huberti Andaginensis.

459

10«i

1337

Ex lypis MIGNE,au Pctit-Monlrouge.

III

(.0

ABBAS

CHRONICON

EXEUNTESJECULO

FLAWIACISIS,

HUGONIS.

(Ediditnovissiinc doiunus PEKTZ, Monumenla Gcrmaniw historica, Script. tom. VIII, p. 278.)

PROOEMIUM.

HUGONIS iETAS, PATRIA, NATALES, RES GESTiE.

Chronici

sed rerum ad historiam smculi A

Ottonis III et Chuonradi II

Ecclesia? stabitivit, et anno 1085 iterum Roma rcdux

spe-

rabat; sed Roma interim ab Heinrico occupata U

Gregorio Salernum fugato,Theodericus Clementis par- tes amplectendas statuil et Rodulfum loco cedere co- egit.Forle tunc et Jarento ubbas Divionem redierat,

prolixi

undicimi faoier.tium copia insignis, quod jam leclo-

ribus nostris proponimus, auctor Hugo ex familia

quce vel imperatorum

anno 1065 (2)

Theodericum Virdunensem Gregorio reconiiliars

cognationem affeclabat oriundus (1),

Virduni

(5)

aul in viciniu ejus urbis natus esl. Puer

abbate in monaslerium S. Yitoni quod

cum

vir Gregorio familiarissimus, qui papa; jussu aliis legatis Robertum Wiscardum Romam arcessie-

rat, posteaque fugrn et ab eo Colimbriam

tione perspecta Rodutfo auctor juit ut, Virduno re- licto, una cum monachis suis primum Flaviniacum

erat. Qui rerum condi-

a Rodulpho

tum in suburbano Virduni florebat adscitus et litte-

ris tam sacris quam profanis imbutus (i), mox obe- dhntiam sancto Vitono et Rodulfo abbati professus

est. Lites inler sacerdotium et imperium cxorta eo

Gregorii Salernum comes faclus,

legatus

reliquos et Hugo

pa-

exarserant et ubique per

Cermaniam Italiamque grassabanlur. Nec ea ,abe

tempore

in bella

aperta

viilam S. Vitoni in territorio Tutlensi sitam , deinde

Divionem demigrarel. Abbateminter

seculus, undevicesimomtatis anno notos aflines

Lothuringia superior immunis crat; cujus episcopi

Egilberlus, Herimannus, Theodericus,

Pibo cum re-

gis fidelilatem servarcnt, Gregorius

pugnandos

cipue

et in suas

trahcndos abbaiibus prw-

partes

Rodulfo Virdunensi et Jarentone Divionensi

usus esl. El Rodulfus quidem bis Romam profecius

papw tegalionem suscepit;

anno 1080 litteris Grego-

ni allatis Hcrimannum Metensem episcopum in fide

VII ad cos «>.- " triam ct nidum quo coaluerat eo animo reliquit, ut

corpus et animam totamque

Dei causse, quam putabat, gaudens devoveret, et in ejus servitio quidquid virium esset ju- venilis corporis expendendum prxoptaret. Quo fidei fervore Jarentoni plurimum commendatus ,

substantiam suam

(I) Genus hoc fuisse ipse tradit :

Otto 111 imperator. Chuonradus li nnp.

Clirotiiiidis.

Raynerus ^_ Dada de monte

Walcherii.

laicus.

I

Fredericus Gerardus Kaynerus nugo.

laicus.

unus junior. Chuonradus

sed fabulosam progeniem , jam

Oitoni III filii loco aseriptus

ostendit.

PATROL.CLIV.

(2)

(3)

(4)

Fol.

437,

anno 1096 , d. x Kal. Dec sc anno

quod

si dies natalitius in-

setatis 52 vivere scribit;

ter d. x Kal. Dcc. et Kalendas Januarias incidit,

anno I0G4 natum fuisse

Patriam vocat a. 1085. oportet. Prrcter Biblia sacra et Patres noverat classicos

rcgulam, Ambrosium, Augusti-

auctores; laudat Senecam de beneflciis, Gregorii Mo-

ralia, S. Benedicti

num, Isidorum, Fortunatum.

II

ab initio gratia et benevolentia ejus usus, mox post- - A mense Septcmbri a. 1096 usquc ad Pontem Artiw co-

quam una cum abbate el reliquis fratribus monasterio ) mitalus est, el Divionem redux,

eli-

IIUGONIS ABBATIS FLAVINIACENSIS

12

Haganone Augusto-

lnicisque

Vivionensi obedientiam promisit, in societatem vitw • el consiliorum adscitus esl, ila ut cum, Theoderico i episcopomortuo, Rodulfus abbas anno 1092 Virdu- num redirel, Hugo Jarentoni adhwrendum statuerct.

Inter viros igitur pontificiarum parlium prwciptios

quibus innotuil noster, Hugonem abbatem Cliininci

duncnsi cpiscopo auctore et canonicis

gentibus,

abbaliam Flaviniacensem suscipere consen-

quibus

sit. Ab Ilugone archiepiscopo vix wgre dimissus (7), die 22 Novembris a. 1096 Flaviniacum intravit, et

postera die consecratus cst. Annis fere tribus

abbatiw prwfuit, rebus agcndis operam dedit et in

opus ecclesiw duo millia sulidorum expendit; sed IIa-

ganone episcopo diwcesano a. 1098 defuncto, Nor-

\

i

i

Jurenlonis comes visitavit, et Ilugoni archicpiscopo

Lugdtmensi in tanlum placuit, ut ab eo in ministrum

assumptus, negotiis adhiberelur, tantaque ejus fami- tiaritate usus est, ul eum sibi indissolubiti vinculo junclum putaret. Talium virorum exemplo excilatus

parliceps factus erat gravitate com-

gaudum snccessorcm adversarium ncictus est. Anno 1099 d. 28 Martii Rodulfus abbas obiit; morienti

Hugo aderat

clique funus Virdunum proseculus est (8).

et passioncm Dominicam legit, defun-

et rerum quarum

motus juvenis animo, ut si

Mense

hisloriw scribendw accessit, eo scilicet

Septembri ejus anni Flaviniaco cxccssit, iuimicis mo-

nachis quibusdam cl Norgaudo locum dedit, et fru- stra per aliquod tempus apud Norgandum et Hugo- nem archiepiscopumpro redilu laboravit. Auni 1100 initio itcrum in Angliam profectus est, mense Augusto adversariis suis Flaviniacensibus frustra iterum litte- ras scripsit, et Septembri demum exeunte a legatis ponlificis in concilio Valcntinoabbatiw restitulus,Fln-

viniacumrediit.Sed tuncquoqueoffensumfratrumani-

mum, qui abbatiam Divioncnsi subjiciendam suspica-

bantur, sibi conciliare

ipse forlia audire nequiret, saltem viro- .

B

inde a Christi Nalivitale ud suu usque

rum forlium bene acta explorarct et oblivioni eripe- ret (5). Chronicw igitur concinnandw operam dedit,

qua res gestas

lempora deduceret; et subsidiis quamplurimis conge- stis circa annum 1090 (6) manum operi admovil.

Duobus

initium swcuti xi, altero ad sua usque tempora dedu-

quos conscripsit libris, priore liisloriam ad

xit, in universum quidem temporum ordinem seculus, sed cum cwplo opere subsidia passim crescerent, se- dula diligentia scripta retractare, otnissa addere, pa- ginarum margini notas adjicere, folia inlegra inse- rere non destitit. Subsidia quibus primum usus est, Lolharingica scilicet et Burgundica, ex penu abbalia-

rum S. Vitoni et Divionensis

talogi archiepiscoporum Lugdunensium et episcopo- l rum Claromontanorum postea accesserunt; ultimo toco Flaviniacensia marginibus et paginis inserlis adilita constat, cum ipse jam monasterii istius regi- mcn suscepisset. Anno 1095 vcl 1096 ineunte cum Jarento ab Urbanopapa pro restituenda Ecclesiwau- cloritate et reconciliandisWilhelmo rege et Robertoduce

fratribus inNortmanniametAngliam mittcrelur, Hugo abbatem suum comilalus est. Re autem infecta, cum

Jarento alqueHugoredirent,inmari tempestale valida

acceperit; alia e. g. ca-

ad mortis discrimcn producli

tandcm Bajocas perve-

nerunt, ubi Hugo, morbo

necem vix evasit. Sanatus tamen, postquam Jarento concordiaminter Robertum ducem el fralrem ejus re-

stituit, una cum abbate ducem Hierosolymam iturum

violenlo oppressus, ilerum

ita ut

nequivil,

Norgaudo anno

1101 allerius abbatis constituendi tocus darelur, Hu-

gone ejeclo et frustra Romam appellanle. Hwc ultima sunl quw de se ipse scripsit ; Divionc

igitur

omnium amicorum constantem et fidelem sibi exper-

cum Jarenlone stelisse videtur, quem unum

per

vices passim, nullo or-

ad annuri

usque

C tus fuerut. Librum suum

dine servalo el prout animus lerebat,

1102 produxit. Quid de ipso auclore posteaactum sit

partibus

ecclesiw a quibus tam diu stelerat renuntiasse, Di- vionensimonasterio excessisse, ab abbale Divionensi excommunicatum, et cum a. 1111 Richardus Virdu- nensis episcopus, Ileinrici V assecta, abbatcm Sancti Vitoni Paschali (idelemet ilerum ad Jarentonem pro- fugientem ejecisset, in ejus locum ab episcopo csse substitulum (9); quod quidem in viro ardeitis animi et summa injuria affecto, bcnc credi potest, ctsi nomen Hugonis haud aperte indicetur. Quod si ipse fuit quem Laurentius abbas S. Vitoni Rodulfi successor innuit,abbatiw tribnstanlum annis prwfuit, Laurentio

dubitalur; cerlum tamen esse videtur eum

n A. iioo. Maxinia libri

v'o)

chardus)

p.

modo vull. ln

adimere prwsumit, dans vcl

vult aufercns et a.

quo-

pars jam conscripta erat dum

p. d. abbatins, quibus vult, qualibus

est ille

quibus ab ecclesia

qui

auctor a. 1096 abbas Flaviniacensis electus

sunt; fol. 97

a.

1090 sciibendi inilium fecisse existimo.

(7) Archicpiscopus

ita scribit :

credebamus immo

(8) D. 2 Aprilis

Aprilis Hugo

Viloni (9)

cujus

cujus

ab abbatia Flavinia-

est; nec sua et o^edientia abbati Divionensi ccnsi

post

a. 1086, fol. 129

post 1087,

fol.

quaj de fuga

prastita tradit, multis annis post a. 1085 scripla

dominosuo repudiatus, abbate

tivus, ab abbate Divionensi

Divionensi, cui jubcntc

Rodulpho professioncmfecit, fugi-

excommunicalus, virgam

verberaudus, suscipere

se fe-

curam

pastoralem stint. Qui perpessi

124 post a. 1090 exaratum esl; nostrum igitur circa

sedulilati

pastoralem qua

prwsumpsit. Ctijus prwsumptionis participes

in wtcrnum

cerunt illi

commiseruntet qui

lam

infami personw se ei commilli

qui

lingua vox nostra erat.

contra qui cos

tumulatus ep. Rodulfus, d. 10

ipse quoque

Romnnwecclesiw resistunt

compilabit,

el credimus

etc.—Liber

Maviniaci aderat.

librum aucloritatibus munitum

rustici confecil, diciint cultrum duas

qnia modo, juxta quod librum lcgcs habere,a!ium

iste a Laurentio laudatus Chronicou nostrum futsse

vidct'.;r.

Hsec prodeunt ex litteris Laurentii abbatis S.

advei sariorum suo-

expulsi, quibus scriptis

rum, fortasse

hill.

Ilugonis ipsius, respondet apud Ma-

.n Anisal. Bened. t. V, p. 685, tol. I. Qui (Bi-

13

CIIRONICON. — PROEMllJM.

U

exsule per Richardum rcvocalo (10). Quw qui circa A mtillw, collectioncs cnnonum, Acla

aiinum 1140 tradidit, Laurentius Leodiensis^Gestorum slolw Henrici 1 V, Agnetis matris ejus, Mathitdis co-

Virdunensium continuator, se librum suum valde in- titum, sed viri venerabilis Hugonis monachi S. Vitoni nimia instantia compulsum, scribere profitetur. Non defuerunt qui Hugonem istum nostrum esse pularenl. Nec wtas tunc superstitis, scilicet 75 annorum, ob- staret, et aliquanlum succurrit, quod scriplor nomcn abbatis Laurentio subroguti tacere voluit, et quod Hugonis librum novisse videtur. Quw si ita se ha- bent, Hugonem post abbatis Laurentii reditum abba- tiam abdicasse el vitw tuntis proccllis agitatw annos uliimos in nido cui puir coaluerat quiete exegisse opinari liceret. Sed hwc revera ignorantur.

mitissw, nliaque nonntdla. Quibvs ita usus est, ul ca vel excerperet vel maximutn partem vet inlegra ex- scripta una cum iis quw ipse prwsens videral vel ab aliis rerum testibus audierat hisloriw suw insereret; sed textus negligentcr swpe transcriplus (12) plcnam sibi fidem huud conciliat. Ordinem lemporis in uni-

!

couciliorum, epi-

versum quidem secutus est, sed non raro vel

copia

re-

rum abducltis vel animo suo indulgens latius exspa-

tiatur, et cum plurima recens

sus

reperta anliquiori lcx-

tui insereret, librumque per mulia lemporum inter-

valla swpissime retraclaret, nec lamen integrum rur-

describcndum curaret, non fieri poterat quin nar-

copia rerum refertam sed

wqucilitatc et per-

minus sagacis animi fuit,

rationem

spicuitate carcntcm relinqueret, dum e. g. uniits ejns- demqueviri obitus (13) tribus in locis referlur. Cwtc-

rum vir doctus et sedulus

mirabilium credulus, fcilsis quoque rumoribus patens (14) el in disponendis rebus fallens, loc/uax nonnu.i-

quam el justo verbosior, scripsilque pront cxspectari peterat animo in hosles Ecclesiw irato scd eandido, nec hominum stiw partis vitia tacuit; ct cam non so- lum in iis quw tempus suum antccesserunt, documcn-

tis Iwdie abolitis nisus, quwdam memoriw

digna

ser-

vaverit, sed in historiu sui lemporis et prwcipuc Lotlia-

ringiw plurima cwteris incognita prodideril, yrnno epeiis editori, qui librum historise ecclesiastieoeundc- cimi prasertim saeculi tbesaurum incomparabilem

non

astipulamur,

In libro superslite ante omnia insignem indefessam- que curam qua subsidia operi amptissima undique conquisivit, et addendi corrigendiqueperenne sludium jure laudumus. Ad manus ei eranl libri chartwque et

epislolw tabulariis el bibliothecis Yirdunensibus, Di- tionensibus,Lugdunensibusdesumptw,quorumei copia a Rodulfo et Jarentone abbatibus atque Hugone ar^- chiepiscopo facta erat, quibus denique Flavinia-

censia accesserunt, scilicet Hieronijmi,

Prosperi,

Idatii, Victoris Tununensis, Bedw de sex wta- tibus, Reginonis Chronica, AZlhicus cum ilinerario Antonini, Orosius, Victor, Vitensis, Jordanis, Nen- nius, Forlunatus, Gregorius Turonensis, Gesta et ca- talogi ponlificum Romanorum, lsidori Etymologiw, ViiceSS. Sunclini inedita,Mansueti, Maximini, Pul-

chronii inedita, Sigismundi, Chrothildis, Lupi Tre- ( censis, Antidii, Leodegarii, Prwjecti, Boniti, Lam- berti, Lupi Senonensis, Goerici, Balthildis, Agerici inedila, Garilefi, Magdalvei inedita, translatio S. Corgonii, Fredegarius, Gesta Francorum, Pauli Dia- coni Historia Langobardorum el Gesta episcoporum Metensium,genealogiaCarolorum, Einhardi Vila Ca- roli, Annalcs Pelavizni, Einhardi, Fuldenses, Veda- siini, Lugdunenses, fortasse el Flaviniacenses, Adonis Chronicon, Hinvnuri epistola de Vila Sanclini et

Vita Remigii. Bertarii Gesta episcoporum Virdunen- sium cum comtnuationibus, Flodoardi Annales. Ri- cherus, Yilw Deoaerici Metensts tnedila, Simeonis, Rodulfi Glabri Ilisloria et Vita Wilhelmi Divionen- sis, Chronicon S. Benigni Divionensis, Vita Roberli

3

,

"

r prwdicavit, in universum quidem

dum Lambertum, Berlholdum et Bernoldum, ejnsdem cevi historicos, Hugoni prwferre non dubilamtis, secl eum tamen de historia oplime meritnm et bono swpe

cum fructu consnlendum profitemur. — Annum nostcr

cum aliis Loiharingis a die Incarnationis d. 25 Mur-

lii vel polius a Pascliate inchoare videlur (15).

Siijius dilucidnf, sermo in rhytlimos aliquando re- solvitur (16), cjiiod in compluribus swculi xi scriplori- bus fieri jam observavimus.

JLiber Hugonis difficilislectu. Luurcntio Leodiensi fortasse haud ignotus fuit; al in universum latnisse

dici potest usque dum a. 1657 a Philippo Labbe lcnno

I Novw Bibliolhecw munuscriptorum tgpis prodiit.

Usus est editor codice

autographo collegii sui,

scilicet

abbatisCasw-Dei, culalogiepiscoporumArvernensium, D Claromonlani socictatis Jesu quod

archiepiscoporum Lugdunensium, chartte S. Vitoni, Divionenses,Flaviniacenses (11), decrela et epislolw pontificum Romanorum, episcoporum et clericorum

lunc Parisiis fiore-

bat,et lextum quein dedil in universum bene expresstl, scd nonnulla non suo loco posuit, haud pauca lectu difficiliora omisit, ulia quw ipsi inutilia el vulgaria

(10) Laurentii de Leodio conlinuatio Gestoimm

Virdunensium.

eligendo papa Laleranenses,

nota

Legg. t. II, canones

Conradum II

imperalorem obitum anno

Oltonis III

Trajectensis

episeornm

(11)
89'.

quse (12) ibi inonui

1078, fol. destitutas. 102,103, epistolas quaniplurimum temporis Rodulli abbatis.

a.

Memorat et arniarium Rothomagense. fol.

et

Cf. Nicolai II decretum de

(13)

(14) E. g.

liliuui facit; Wilhelmi

<070 !oeo 1080 ascribit ; neque res annorum 1077—

1079 justo ordine refert. Alexandro seeundo pap;e

Alexandrum tcrlium successisse fol. 95'

seqiieuli recle Alexandro Gregorinm VII successisse

folio

refeit.

scrihit,

(15)

Concilium Romanum a. 1074 ascribit fol. 97.

celebratum esl exeunte Februario a. 1075; co-

Bernol-

Annaliiim Bencven-

III,

apparuisse scribit, quod

Maii, scriptor

Maii, Adamus Bremensis

diebus sequcnlibus a.

quod

metam annolOGS dus die ix Kal.

tanorum die xvi Kal.

50, eirca dies Pascha% alii

1066, aecidisse referunt. (16) Cf. e. g. fol. 52', 55, 74,96'.

15

IIUGONIS ABBATIS FLAVINIACENSIS

10

videbantur, ut pontificum et Patrum auctoritutes in ' A inde a fol. 69 patilatim magis magtsque decrescit ;

defensionem Gregorii

crimine absolvi potest, quod reverenlia Romunw cu- rice duclus textum aliquotics adulteruvit, quod duo- rum swculorum silenlio lectum jam primum ad lu- cem venit. Nam, ut b. m. Knustius nosler olim mo-

scriptura marginum et paginarttm additarum atque correctarum scntenliarum est minor; inde a payina 123, i. e. a. 1079, lillera iterum decrescit; quw inde a pagina 158 Flaviniaci scripta sunt usque ad finem libri ampiuts decrcscentem scripiuram oslendunt; ullimw paginw specimen exscripsimus. Quwcun- ad historiam Flaviniaci folio 138 anteriorem

que faciunt, uut in marcjine aul in paginis addilis le- gunlur.

Membrana plurimum qualernionibus consttit hoc scilicel ordine: foll. 1—6, 7—14, 15—22, 23—55, 54—41, 42—49, 50—65, 64—72, 75—85, 86—92, 9395, 96—110, 111—119, 120—128, 129—156, 157142, 145—148. Ternio el quaternio inilialis foll. 1—5. Kalendurium Flaviniacense, foll. 5. 6 la- bulam temporum, foll. 3—5 excerpta canonum et prwcepta medicu, ct foll. 7, 8, 9, 91' excerpta cuno- tium exhibenl charlw primum vucuw reliclw poslea

inscripla; fol. 10 Chronicon incipil el reliquum libri explet. Pctginw Chronico interculatw sunt 9b, 12\ 26, 27, 28, 29, 29i>,30\ 33i>,55\ 57, 58, 58\ 60\ 62i>,81—83, 86\ 93, 94, 95, 100, 101, 103»>,150\

VII, resectiit, nec eo quoque

nuil, nihil semper latet. Editionem

rimi hisloriw ecclesiaslicw et proftinw scriptores, in-

ler quos nominare juvat cditores Actorum Sanctorum

m tisus suos verlerunl plu-

principem

t. II Junii, p. 976 sqq.,

Vita Richardi abbatis S.

Vitoni, Mabillonium Swc. VI, p. i, Actorum 0. S.

Benedicti p. 185

batensis, p.

557 sqq.

tuin cum continuntoribas qui nostrum t. III, p. 355

365,7,572574; VI, 251,252; VI/, 246—248; VIII, 286—297; X, 205—210; XI, 142—147; XIII, 617—628 ; XIV, 797—804 excerpserunt, et animad- versionibus passim illustrare conati sunt.

sqq., Yita Fridcrici prwposiliAlre-

368 quibusdam de Simeone reclnso, el p.

Vila Richardi abbatis expressis ; el Bouque- B

Nos postquam primum de nova libri editione cogi- tavimus,infonles operis inquirendum slatuimus,eaque rea socio nostro V. Cl. RudolfoKoepkequantum texlu anliquo et subsidiis litlerariis adhibitis fieri poteral diligenlissime exacta (17), a. 1844 in Angliam pro- fectus sum, ubi codicem autographum ex publica codi- cum collegii Claromonlani vendilione in Meerman- nianam bibliothecam, indcque nostra wtalc in copio- sissimum codicum thesuurum viri illuslrissimi Tho- tncB Philipps (18)equitis baroneli Mediomonlanitrans- latum, asservari compereram. Flagitanli mihi vir animi liberalilale, titterarum amore, morum comilate insignis, non solum ut codicem evolverem annuit, sed

reliquos bibliothecwditissimw thcsauros Mo-

ultro, ut

fortasse el in quaternione folia

ter 57, 58, 58b, 60b nonnulta alia hisloriam Madal-

vei exhibentia intercalala sunt. Desunt autem quw Labbeus Chronico prwfixa fuisse refert foliu niaxi mam partein vetustate detrila cum serie abbatum

50—65 complexoprw-

Flaviniaccnsiuin, quatn et ab Hugone conscriptam

Q esse opinari licet, quod eadem in diversis Chronici locis inseruntur. Dein posl qualuor paginas interjectas Necrologium legil Labbeus, quod ex anlerioribus do- cumentis non accurate congeslum hodie in capite co- dicis exslctt, Hugoni deberi ex scriptura colligitur et

a nobis quoque Chronico'prwmittelur, cum hucusque

lypis nondum prodierit (19), serie abbatum ad fi- nem Chronici demandata. Excerpta charlarum Fla-

viniacensium a Labbco ex 269—275 descripta ilerum mus.

Adnotaliones operi tam prolixo puucissimas adji- cere ptacuit, quarum eas quw Koepkio nostro deben- tur, titlera K dislinxi.

scheclis Sirmundi pag. proferenda non duxi-

alio atramenlo ab Hugone addita reperiri et calalogo archiepiscoporum Lugdunensium successores Hugo- nis usque ad Humbertum subjici; qui cum annis 1147—MSZprwfuerit, Hugonem id temporisattigisse, et plus oclogenarium senectam exegisse conjicere liceat.

numentis Germaniwedendis uliles

vit. Codicis igitur copia facla, vere aucloris autogra- phum adesse conspicatus, lextui Labbeano corrigendo institi, nonnisi tocis quibus lunc exscribenclis tempus

inspicerem, invila-

non sufficiebatrelictis, quos poslca a viro ill. exscri-

plos

accepi; quo fit ut hodie vere absolulum libri tex-

lum lectoribus proponere liceat.

Liber membranaceus in folio minori conscriptus, iHanum swculi undecimi exeuntis prwfert. Scriptus

tst non uno eodemque tempore, sed calamo swpissime D Reliqnum est ul moneam in Necrotogio pauca

deposito iterumque resumpto prout scribendi materies

sufficiebat. Textus posl annos aliquot elapsos iterum

iterumque recognitus, passim deletus, passim

tiis el integris paginis addilis et inlercalatis auctus

est. Litlera minuta usque ad fol. 69

senten-

chro

annumque

nicas950 ea est quam in pagina adjecta cxhibemus,

(17) Vide commentationem in Annalibus nostris

pratermitti possunt.

t.

bic IX, p. 240 ubi, multa amplius explanantur, quse

41. (18) D. Thomas Phillips ipse exscripsit fol. 17—

(19) Pauca inde Mabillonius excerpsit.

,7

CHRONICON. — PROOEMIUM.

Hugonis chronicon.

*«

Sigeberti vita Wichperli. Cod. Vindobon. 490.

Chronicon sancti Huberti.

1$

IIUGONIS ABBATIS FLAVINIACENSIS

29

NECROLOGIUM

Kal. Jan. (2) Agrippini episeopi Eduensis.

Non. Jan. Gregorii Lingonensis.

ldus Jan. Eugemonii episcopi Augustodunensis.

[et martyris 2.]

Dervensis, monacus Vir-

Idus Jan. Paschasiae virginis

A

Kal. Jun. Walo monacus et presbiter Flavinia- censis obiit. NonasJun. Exceptio corporis sancti Ursini mar- tiris Flaviniaco.

Kal. Jul. Richardi abbatis.

Kal. Jul. Robertus,rex Francorum obiit, qui de-

dit secclesiam S. Johannis infra jEduam

(1031).

2.

7.

5.

8.

2.

i.

3.

8.

6.

5.

Flaviniaci. Milo abbas

18.

14.

12.

10.

7.

dunensis.

Kal. Febr. Sancti Prejecti martyris.

Non Febr. Serotini confessoris Flaviniacensis. Translatio sancti Simphoriani.

Idus Febr. Rainaldus-obiit, frater ducis, abbas Flaviniacensis.

Idus Febr. Fredericus laycus obiit, frater meus.

Kal. Mart. Ordinatio domni Zachonis abbatis.

Kal. Mart. Galdricus Colticcnsis, frater domni Haganonis episcopi, conversus ct monachus Fla- viniacensis obiit.

Kal. Mart. Karolus magnus obiit (20) qui omne

Iheloncura in omni regno suo ct quidquid ad jus lisci pertinebat Flaviniacensi donavit cecclesia; de omnibus tcrris ejusdem secclesise in perpe- tuum. Kal. Mart. Obiil Gyrardus Sinemur, qui cellam Sinemurensem sancto Prejecto dedit.

Idus Mart. Wido abbas Melundcnsis, Flavinia- censis monachus obiit.

Idus Mart. Lotharius rcx obiit (985).

Kal. April. Aymo comes Giin. et monacus qui Sanctum Germanum Lalifolii dedit.

Kal. April. Wido Pullariensis (21) abbas, mo- nachus Flaviniacensis obiit. Amadeus abbas Flaviniacensis obiit, qui Sine-

murensem, Colchensem

cellas adquisivit, et Corbiniacum (24) recupe- ravit.

Kal. April. Walterius monachus Flaviniacensis obiit convcrsus.

(22), Bcllilocensem (25)

Ral. April. Euphai'ii presbiteri Flaviniacensis.

Kal. April. Rodulfus abbas obiit.

Kal. Jul. Ludovicus pius imperator obiit, qui in omni rcgno suo in civitatibus vicis mercatis et portubus theloneum hominum Flaviniacensis secclesiae, eidem donavit aecclesioc (840).

Kal. Jul. Ludovicus rex obiit (26) ultimus re- galis j)rosapise, frater Arnulfi episcopi Remen-

sls (987).

Kal. Jul. Hagano episcopus obiit pia? memoriaj.

4. Kal. Jul. Geylo Linguonensis episcopus, Flavi- niacensis abbas et monachus obiit.

2.

Kal. Jul. Arvcus episcopus iEduensis et abbas Flaviniacensis.

Q

KaL Julii Liudo JGduensis

episcopus

obiit.

4.

3.

Non. Julii Salocho cpiscopus Dolensis, rnona- chus Flaviniaccnsis obiit.

Non. Julii Translatio sancti Sanctir.i a Meldis Virdunum. Hugo abbas Melundensis, Flaviniacensis mona-- chus obiit.

Non. Julii obiit Geruinus episcopuset abbasFIa- viniacensis.

Idus Julii Helmuinus abbas Scnonensis Sancti Petri, monachus Flaviniacensis obiit.

7.

C.

16.

14.

2.

6.

C 3. Idus Julii Ileinricus magnus imperator obiit

17.

11.

9.

5.

3.

5.

16.

(1024).

Kal. Aug. Herimannus canonicus Leodiensis obiit Iherosolimis.

Kal. Aug. Milo vicecomes Tilii ohiit, qui cellam Prisciaci dedit.

Kal. Aug. Magoaldus abbas Flaviniacensis 11° anno Clodovei filii Dagoberti obiil.

Kal. Aug.

Non. Aug. Eufronii

Raynerus obiit, pater mcus.

episcopi Augustoduncnsis.

Idus Aug. Odo secundus Flaviniacensis abbas

obiit.

Kab Sept. Tebaldus secundus Linguoner.sis episcopus.

15.

11.

5.

4. Idus April. Ludovicus II imperator (25) obiit

12.

11.

8.

justus et sanctus

(879).

Kal. Mai. Salvini episcopi Virdunensis. Aratoris

episcopi Virduncnsis.

Kal. Mai. Ordinatio domni Widradi abbatis.

Kal. Mai. Roberti abbatis.

4.

2.

7.

i.

Kal. Mai. ObiitFulcherius abbas Flaviniaccnsis. ^. 14. Kal. Sept. Grimoldus abbas Yirdunensis obiit.

Kal. Mai. Pulcbronii episcopi Yirdunensis.

10.

7.

Kal. Sept. Uisini martiris Flaviniaco et Fla- viani cpiscopi Augustodunensis.

Kal. Sept.Odo primusFlaviniaeeiisisabbasobiit.

Non. Sept. Siagrii cpiscopi Augusloduncnsis.

dovici impciatoris sororius, obiit.

Idus Mai. Zacho abbas Flaviimccnsis obiit. Idus Mai. Rayngus prior Flaviniacensis obiit.

Kal. Jun. Evgilis Senonensis archicpiscopi san- cti, primum' Prumiciisis- deinde Flaviniaccnsis abbalis, qui multis claret miraculis.

4.

8. Idus Sept. Wlfardus abbas Flaviniaccnsis, Lu

NOT^E.

5. Kal. Februarii.

(21) (20 Pouthieres,dioeceseos Lingonensis.

(22) S. Georges, diree. Augustodunensis.

(23) Beaulieu, dicec. Lingoneusis.

(24) Corbigny,dioec. Augustodunensis.

(25)

Rex Gallise, balbus.

26 D. 22 Maii;

x Kal. Junii,

21

CHRONICON.—LIB. I.

22

7. Idus Sept. Sauct;c ricginoe virginis ct marliris A 4. Non. Novbr. Commemoralio sancli Bcnigni.

Flaviniaci.

5.

Idus

3.

Idus

Sepl. Theophili martiris Flaviniaci.

Sept. Jonas yEduensis episcopus obiit.

2. Idus Sept. Euantii episcopi Augustodunensis.

Augustodunensis.

5.

4.

Jdus Sept. Neclarii episcopi

Oct. Johannis abbatis.

10. Kal.

obiit

(855).

episcopi.

5. Non.

Oct. Sancti Wldradi abbatis primi Flavi-

niacensis.

4.

5.

Non. Oct. Madelvei episcopis Virduncnsis.

Non. Oct. Henricus III

imperalor

2.

3.

Non. Novbr. Manasscs magnus abbas Flavinia- censis obiit.

8. Idus

martiris. 6. Idus Novbr. Heldierus abbas Pultaricnsis obiit, moiiachus Flaviniacensis.

Novbr. Exceptio corporis ejus. Prejecti

Kal. Oet. Florentini episcopi Augustodunensis. 5. Idus Novbr. Viloni cpiscopi

Kal. Oct. Lotharius imperator ct monachus 15. Kal. Dec. Gregorii episcopi Turonensis.

Virduncnsis.

14. Kal. Dec.

Siinplicii episcopi Augustodunensis.

C. Non. Oct. Sancti Leodegarii martiris cl Eduensis 11.

10.

Kal. Dec. Eusebii presbiteri Augiistodunensis.

Kal. Dec. Pragmatii episcopi Auguslodunensis.

9. Kal. Dec. Hynibertus Parisiorum episcopus

axclesiam sancti Juliani apud

omit, qui dedit Nui.

obiit, Con- ^ 8. Kal. Dec. Translatio saneti

Benigni.

radi lilius (1056). Ludovicus rex Ludovici imperatoris Caroli calvi nepos obiit (882) (28).

Non Oct. Karolus calvus imperator obiit, et Tebaldus secundus episcopus Linguonensis mo-

(27) filius,

7, Kal. Dec. Girardus senex sacerdos Flaviniacen-

.

sis obiil.

6. Kal. Dec. Amatoris episeopi AugustodunensB.

5. Kal. Dec. tlugo Belliloci moiiachus Flaviniacensis obiit. Kal Dec Karlomannus frater Kaili ,-!-ll<.

ct sacerdos

magni obiil

Kal

Dec Agei.ici opiscopi (?) Pippinus major

pafer

Karoli Tuditis ol)iit) qlli Glennoneni

/7.1.4).

domus

^^

L Non_ Doc. Chrotildis Ottonis III

jmperatoris

2

lilia, Conradi

soror, avia mea 3 obiit.

Non. Dec.Karlomannus monachus fraterPippini

0,)iit /754)

Non_ Dec Karlomannus patcr Arnulfi imperato-

ris obiit

et Milo abbas Flaviniacensis (880).

obiit, frater meus *.

(29);

3

19

Idus Dec. Raynerus junior

Ral> Jan Heldricus abbas Flaviniacensis obiit.

Maximini abbatis. Et exccptio sancta-

rum reiiquiarum Flaviniaci. Ludovicus rex filius Karoli simplicis obiit (954).

jan>

, •„:„ c»„„t„„i,i.„«

obitus

17. Kal. Jan. Adelaidaj lmperatncis sanctaj

.„

,

,

.

,

,

.,

r,

• u /nno\

(999).

.

rccolitur, matns Oltonis II

8- KaL Jan- Sanctus Sigismundus comes cl mona-

c

o!,llt>

nachus et prior Flaviniacensis

Non. Oct. Karolus

IJus Oct. Hugo junior abbas Melundensis, mo- nachus Flaviniacensis obiit.

(877).

simplex obiit (929).

laycus

17. _ Kal. Novbr. Gerardus

16.

obiit, frater meus. Walchcrii, mater

Kal. Novbr. Dada de monte

mea ', obiit, Crothildis filia K

12.

Kal. Novbr. Decia obiit soror sancli Widradi, quaj fccit monasterium sancti Andochii ^Eduen- r sis; et alia soror fecit monasterium Favernia-

cense-

Kal. Novbr. magni (768).

Pippinus rex obiit, pater Karoli

9.

5.

i.

Kal. Novbr. Gunterus sacerdos et monachus 18 Kal-

Fiaviniacensis obiit.

Kal. Novbr. Walterius Eduensis episcopus obiit,

qui reddidil ajcclesise Flaviniaccnsi 19 altaria

«cclesiarum cum paratis ct decimis, et salva- mentavillarumadcameiam , abbatispcrtmentium. ,, . . .

Kal. Novbr. Proculi episcopi Augustodunensis. Kal. Novbr. Girardus junior monachus et dos Flaviniacensis obiit.

.

,

sacer-

2.

D 7. Kal. Jan. Aymo abbas Flaviniacensis obiit.

VARLE LECTIONES. 1 m. m. linew suoerscripta. * C. f. addita cf. i. Non. Dec. ' a. m. addita. NOT.E.

4 f. m. adclita

(27) Regis. Obiit

(28)

d. 5 Augusti.

(29) Dies dubius: cf. Bohmeri Regesta Karolorum

p.

90.

— 111

. —

,.M.—,11 ^,

1 m^

GHRONICI

LIBER

PRIMUS.

Fol. 10. Anno " a mundi conditione 5198

",

ab

Urbe autem condila 752, a. 2. cicli decennovenalis,

indictione 4, concurrente 5, epacta

H, feria I, luna

13, Jesus Christus Filius Dei in Bethleem Judse na-

VARI^: LECTIONES.

In pacjinae lalere udjecta 9!>hwc lcguntur : Anno 19. Octaviani Cesaris Lugdunum conJitam inveni- nius

*5

IIUGONIS ABBATIS FLAVINIACENSIS U

scitur, anno Cesaris Augusti 42 et Herodis regis ; A Salvalons sanus a plaga siringii (30) factus e.U

Judeorum 31, Carullo cl Quintiliano consulihus.

[HIERON.] Anno a Christi nativitate 5, Augusli 45, , nuario annum incipiunt, Paulus cum pergeret Da- Herodes 34 regni sui anno, cum Christi nativitalem i mascum, a Christo dc celo vocatus est. Secuudum

Anno Dom. inc. 54. secundum Latinos, qui a Ja-

magorum indiciis coguovissel, universos Bethleem parvulos jussit inlcrfici, et ipse anno sequenti sca- tentibus toto corpore vermibus miserabiliter mori- tur regni sui anno 36.

i

Hcbrcos autem, qui a Marlio anni sumunt inilium, eodem anno passionis Domini undecimo lueusc 8.

Kalcnd. Februarii

Anno inc. Dom. 39. Gaius regnavit annis 4, mens.

Anno ab inc. Dom. 15, a mundi conditione 5213, , 10, diebus 8. His ergo mensibus t-i addamus sex, qui

superfuerunt 56. anno Oclaviani, erunt menses 16.

8

[REGINO].

Augustus 76. etatis suae anno moritur; cui succe- dens Tyberius regnavit a. 22. [Cf. HIERON.]Hujus a. 15. factum est verbum Dei super Johannem Zacha- riae lilium in deserto, et dominus Jesus trigesimo i etalis suae anno jam peracto, a. 15. Tyberii bapliza- tur a Johanne, sub altero llerode Judeorum rege, 8.

Idus Januarii, quod fuit 7. feria, indictione 3, luna B serunt, fiunt 11 et 7 dies; dahis bis 28 dies et erunt

rcniau-

Dom. 45. Claudius regnata. 13. m. 7.

Ex quibus quatuor detractis annus integer rcnianct hoc in loco inserendus videtur.

qui Anno inc. Doiu. 44. Pilalus manu sua perimitur.

Anno inc.

d. 28. Addamus his 7 mensibus 4

qui supra

57, id est annus et sex dies, qui his temporibus adnumerandus videtur. Anno inc. Dom. 47. Jacobus frater Johannis de- collatur, Petrus in carcerem mittitur. Herodes ab angelo percutitur. Paulus et Bamabas a Spiritu se- gregantur in praedicationem evangelii. Anno inc. Dom. 48. Paulus ct Barnabas ascende- runt Hicrosolymam, ut ipse scribit ad Galathas :

Post annos inquit 14 ascendi Hierosolymam. Recen- seatur ergo iiumerus annorum. Scimus Petrum 25 annis Romae urbis episcopalem tenuisse cathedram. Sequitur crgo, ut secundo anno Claudii eum Romam venisse crcdamus, qui erat a passione Domini 15,

mini 14, et hac supputatione invenimus Paulum codcm anno passionis Domini ad iidem venisse. 14 igitur et25 fiunt39,qui cratannus a passioncDomii.i quandoPetrus et Paulus passi sunt, quia 2. annoNe- ronisPauIus vinctus missus cst, el 11 annis Petro

conjunctusprofidedecertavit,etl2. cumeopassusest. (Fol.l0'.)Postquam igitur Deus et dominus noster Jesus Christus homincm, quem fecerat, morte sua a morte liberavit aeterna, et captivilatem noslrae carnis, quam resuscitarat a morluis, invexit caelis, codem anno pro confessione veritatis lapidatus pro- tomartyr Stephanus occubuit, mense 5, tertia dio

niensis, quod est 4. Nonas Augusti, et

dispersa

est

15, et ipse anno sequente capite truncatur.

Anno

igitur

a mundi conditione 5232, ab Urbe

autem condita 784, concurrente 7. terciae lineae, ab

inc. Dom. 33. ipse Jesus Christus Dei Filius pro sa- lute mundi venit ad passionem, a. 18. Tyberii Ca>

feria, luna 14, Gaio

»aris, 8. Kalendas Aprilis, 5.

Caesare quateret Junio Saturnino consulibus, anno cicli decennovenalis 13, et typico pasca cum disci- pulis celebrato traditur a suo discipulo Judeis in nocte, el circa mane ducitur ad Pylatum, traditur uiililibus ct (lagellis cesus, sputis illitus, gestans purpurcum vcstimentum ct coronam spineam in

capitc.ducilur ad crucifigendum 7. Kalcndas Aprilis,

luna 15, el 6. feria ascendit crucem pro mundi sa- , quo anno et Paulus venit post annum passionis Do-

lute. [HiERON.]Terreniotus factus est in toto mundo, et solis facta cst defectio, ita ut etiam stellae visae sint in caelo, sexta hora, in nona parte Arietis. Rc- surrexit a mortuis 5. Kal. Aprilis, luna 17 7. Pilatus per Volusianum Romam adductus, cum eo

Veronica

sancta, quae fuerat per Christum a fluxu

sanguinis sanata, dampnatus est a Tybe:io ut oimii tcmpore vitae suae non igne, non aqua, nec igne cocto frueretur propler neecm domini Jesu; et reli- gatus exilio in Amaria civitaie Tusciae. Unde post revocatusa Neronc, iterum propter circumcisionem quam in se exercuerat dampnatus interiit. Vcronica vero locupletala facultatibus et divitiis, et imago Domini quam ipsa depinxcrat, ct quam Tyberio

allatam ipsa prosequuta erat, auro conclusa cst. 1) l salutis, quod missum erat Judeis et respuerant,

aicclcsia fidclium, quae erat Ilierosolimis, ulverbum

Ipsa autem defuncta, Romae vcnerabilitcr quie- scit humata. Tybcrius vero in visionc ymaginis

gentes susciperent. Dum ergo apostoli et ipsorum sequaces discipuli quaqua possunt demigrant, Pe-

VARl/E LECTIONES.

mus secundum

Turonensem. S. Austremonius Arvernorum

Turoncnsis

monaslerium

est anno Dom. inc. 580. anno

Gregorium

primus episcopus. Urbicns. Lego-

Eparchius.

annis, et Apollinaris

nus. S. Hildius. S.

Artomius dc Trcvcris. Venerandus. Rusticus. S. Naaniatius. S.

episcopus.

S. Gallus

Magniloci,

qui

a Itie

Ncpotianus.

Patiens.

S. Sydonius. Lugduni

patcr ejus

7

reliqua

svringii "

sancti

S. Aprunculus, primo Linguonis, lemporc Chilperici I. S. Eufrasius, tem-

sex men-

inguinaria populum suum oratione

episcopi, temporibus Theodeberti. Cautinus 1. anno Thcode-

pore Clodovei I. Obiit 25° anno episcopatus, qui et post obitum ejus vixit 4

sibus. S. Quintianus

primus Rutonae

Gregorii

protexit, patruus

wandi 20 diebus. regis. S.

annis 11. S. Avitus secundo anno Cliildcbcrli Judcos converlit; praefuit non

S. Genesius, fecit

ct Evodium praefecit abbatem. Felix. Garivaldus

regni Chilperici

10

Prejeclus martyri/.atus

; praefuit non plenis

plenis 15 annis. S. Bonitus

Tiberius ante obilum suum 9. mense baptizatusct a plaga

NOT.-E.

sub Tcoderico rege. Norbertus annis 15. Proculus.

in

margine paginw

adscriota suni.

8

curatus occubuit addit 2.

'50> fistulac?

2",

CHRONICON. — LIB. 1.

26

trus (31) descendit Antiochiam, et per bis scptenos 9 A hrium respirare licuisset, sola illi sua vexatio, ne ta-

aunos Antiochenam fundavit et rexit aecclcsiam, ita

lia ulterius praesumeret, intellectum dedissct. Sed quia magus obiit et dampnatus in profundo pulci abyssi, ut Nero spcrabat, non resurrexit, destitutum

se idem Nero vidcns solalio tam fidelis amici, apo-

stolos Dci, hunc crucis supplicio, illum dampnavil sententia capitali 3. Kalendas Julii, 5. feria, luna 23,

ab inc. a. 72, anno a passione 59, Vespasiano septies ct Tito sexies consulibus, Olympiadc 212. Post Petrum ab ipso Pelro consecratus aecclesiam

regendam suscepit Clemens episcopus (Gesta ponl. Rom.), ut ipse beatus Clemens leslatur de se in epi- stola Jacobo fratri Domini missa, dicens (epist. in- terp. Rufino Mansi i, 91) : Clementem, inquit, htinc nobis ordino cpiscopum, cui soli mew prwdicutionis

ut cognominarentur

Hinc secundo anno Claudii, Vincio et Cornelio.Asia- tico et Silvano consulibus, Romam venit, et qui post Christum et per Chiistum caput est corporis aeccle- siae, Romanis arcibus rexillum intulit praedicationis

divinae (cf. Gesta pont. Rom.). lhi fundata accclesia, cvangelium Christi Romanis annunciavit, et praedi- cando praedicationenique signis confirmando25 annis ipsius Urbis papatum tenuit. Mirabatur Roma, quod non didicerat, unitatem in Trinitate et Trinitatem iu unitatc venerari debere; sed frequenti miraculo- rum atteslatione ad ultimum didicit unicae Trinitati corda ct colla submittere.

primum Antiochiae Christiani.

Destinaverat autem iJem primus

pastor ct aposto-

et doctrinw cathedram trado, qui mihi ab inilio us-
"

que ad finem tatem tolius

comes in omnibus fuil, ac per hoc verL- mew 10 agnovit.

(Fol. 11'.) Quid aulem conlra hoc sentiendum sit, quod sunt uonnulli qui conantur astruere, post Pe- trum suscepissc Linum giibernacula Romanae eccle- ske ct Lino Cletum successisse, videamus. Dici:

Johannes papa scribens universis episcopis per Gal- liam et Gerinaniam : Si Petrus princeps apostolorum adjutores sibi ascivil Linum et Cletum, non lamen poteslate ponlificii ligandi vel solvendi normam eis tradidit, sed successori suo Clementi, qui sedem apo- stolicam post eum et potestatem ponlificalem tra- dente sibi bealo Pelro tenere promeruil; Linus et Cletus ministrabanl exteriora, princeps aulem aposto- „ lorum Petrus verbo et orationi insistebat. Et post pauca : Linum et Clelum nichil umquam legimus egisse ex pontificali minislerio poteslative, sed quan- lum eis a bealo Petro prwcipiebatur, lanlum agebant.

Liuus igilur, natione Italus rcgionis Tuseiae, pa- tre Eiculano, ordinatus a Petro, scd.it Romae, ipso Petro vivente, a. 11, m. 5, d. 12. Cletus etiam, na- tione Romanus de regione Vico Patricii, patre Erai- Iiano, ordinatus ab ipso Pelro, ipso vivcnte sedit a. 12, m. 1, d. II. Inter Cleltim ergo et Clementem conpulaniur dies 20 (Gesta pontif.). Suscepit igitur, ut dictura cst, saeerdotaie offi- cium Clemens tertius a Pclro, co vivente, natioue Romanus, de regionc Celio inontc, patrc Fausto.

"

Sedit annis 11, mensibus 2, dicbus 2

siano quinquies et Tito quater consulibus. Non fu.it

cx tunc ct nunc in omni Romanorum pontificum cap

thalogo, qui in vila sua viginti quinque annis fun- ctus sacerdotio ipso annorum numero eqtiipa