Sie sind auf Seite 1von 360

.

^•i>i

'>"' ^ ;

i .

/*-A.»'

,. ^.%.
/**^^
ANALECTA HYMNICA
MEDII AEVI.

Herausgegeben

von

Clemens Blume und Guido M. Dreves.

XL.

SEOÜENTIAE INEDITAE.
Liturgische Prosen
des

Mittelalters.

Siebente Folge

--?s-

Leipzig-, 'v.

0. R. R 6 i s 1 a n (1.

1902.
SEQUENTIAE INEDITAE.

Liturgische Prosen
des

Mittelalters
aus

Handschriften und Frühdrucken.

Siebente Folge
herausgegeben

von

Heury Marriott Bannister


M. A. Ozon.

Leipzig.

O. R. R 6 i s 1 a n d.

1902.
JUN - 8 1958

I 6 8 2. o
VORWORT.

Während der letzten zehn Jahre stellte ich auf den ver-
schiedenen Bibliotheken Europas Naehfoi-sehungen an, um eine
Sammlung der alten Sequenzen -Melodien, sobald es die
Umstände gestatten, zu veröffentlichen. Natürlich veranlafste
mich dieses Studium, auch den Text der Sequenzen, denen ich
begegnete, zu kopieren oder zu kollationieren. Da jedoch mein
Interesse vorwiegend der Melodie und erst an zweiter Stelle dem
Texte galt, so lag mir zunäclist die Absicht fern, mit den Heraus-
gebern der „Analecta Hymnica" betreffs der Text -Publikation
in irgend eine Art von Wettbewerb zu treten.
Inzwischen haben die namhaftesten Rivalen auf diesem
Forschungsfelde, Misset und Weale,Herausgabe ihrer die
„Analecta Liturgica" welche im Jahre 1888 begonnen und als
,

„Supplementum amplissimum" angekündigt wurden, nach der


Publikation von 912 Sequenzen als abgeschlossen erklärt. Dies
bestärkte mich in der Überzeugung, dafs das Werk von Dreves
und Blume als das eigentliche „Standard Corpus" der
lateinischen Hymnodie des Mittelalters überhaupt und
speziell der Sequenzendichtung gelten mufs. Daher lieis ich auch
den Plan fallen, der mich eine Zeit lang beschäftigte, besonders
aus englischen Quellen eine Separatausgabe von Sequenzen-
Texten zu veranstalten. Es kann ja nur wünschenswert er-

scheinen, dafs wir in der i n


Hynmologie betreffs der Texte auf e
vollständigesund zuverlässiges Werk zu verweisen haben.
Aus dem Grunde zog ich es vor, aus meiner Textsammlung
den Herausgebern der „Analecta Hymnica" jene Sequenzen an-
zubieten, die von ihnen bisher noch nicht ediert waren. Ein
Gutteil derselben, so auch jene aus den beiden Winchester-
Troparien und aus dem Cod. Assisien. 695, hatten Dreves oder
Blume bereits kopiert, in deren Mappe, wie ich vernehme, selbst
— 6 —
nach Erscheinen dieses Bandes noch ca. 900 unedierte Sequenzen
der Publikation harren. Oft hatten unsere Nachforschungen sich
auf dem gleichen Boden bewegt; in mehreren Fällen hingegen
stammten meine Entdeckungen aus Gebieten, auf welche ihre
Forschungen sich bis jetzt noch nicht erstreckt hatten. Der vor-
liegende Band besagt somit keineswegs, dass alle in demselben
mitgeteilten Sequenzen, bezw. deren Quellen, den Herausgebern
der Analecta unbekannt waren noch weniger, wenn ich sie
;

Handschriften entnehme, die in den Analecta schon citiert sind, dafs


diese Quellen unvollständig ausgenützt seien. Vielmehr hat Blume
für einige Sequenzen mir die Varianten aus Quellen überlassen, aus
denen ich nicht geschöpft hatte; diese Anzahl ist nicht grofs,
und so habe ich in jedem Einzelfalle solche Handschriften durch
den Zusatz „[Blu.]" gekennzeichnet. —
Anderseits giebt dieser
Band ebensowenig einen Mafsstab ab für den Umfang meiner
Sequenzen-Sammlung. Eine grofse Reihe von unedierten und
unbekannten Sequenzen die aber gleichfalls von Dreves oder
,

Blume für die Publikation schon gesammelt sind, habe ich zurück-
gelegt und es vorgezogen , deren Herausgabe dem P. Blume zu
überlassen. Meine Absicht ist demnach klar, nämlich durch
diesen Beitrag das grofse, einzig dastehende Sammelwerk der
Vollständigkeit näher zu bringen; und ich hoffe, dafs manche
Gelehrte, die mit dem gleichen W^issenszweige der Liturgie sich
befassen, hierdurch angeregt werden, meinem Beispiele in irgend
einer Art zu folgen.
Nach der Publikation von sieben Bänden, welche ca. 2500
Sequenzen enthalten, diebei Daniel, Mone, Gautier, Morel und
Klemming sich nicht voi-finden, darf natürlich nicht erwartet
werden, dafs ich im stände bin, aus dem „Residuum" eine
Zusammenstellung von so wertvollen und interessanten Sequenzen
vorzulegen, als sie vielfach die vorhergehenden Bände bieten.
Da es sich ferner um mehr seltene, oft nur in einer oder doch
wenigen Quellen vorfindliche Sequenzen handelt, kann natürlich
durchweg von einem grofsen ,,Api)aratus criticus" keine Rede sein.
Bei Herausgabe der Texte folgte ich, wie sich versteht, den
Gmndsätzen die sonst in den Analecta zur Geltung kommen
,
:

a) Betreffs der Orthographie und des Arrangements nach


den 4 liturgisch gebräuchlichen Gruppen DeDeo, DeBeata, :

De Sanctis, De Gommuni.
— 7 —
b) Ebenso in der Nicht- Aufnahme von Bruchstücken, namentlich
dann, wenn der Anfang fehlt. Einer ganzen Reihe von solchen
Bruchstücken bin ich begegnet. Es wäre unrecht, derartige
Trümmer ganz unbeachtet liegen zu lassen. Macht man sie
durch Publikation zum Gemeingut, so ist Hoffnung, dal's einmal
jemand so glücklich ist, das Ganze zu finden, dem sie einzu-

fügen sind. Dieser Ansicht huldigen auch die Herausgeber der


Analecta; sie haben jedoch diese Bruchstücke einstweilen zurück-
gelegt in der Hoffnung, im weiteren Verlaufe ihrer Forschungen
jene Piecen ausfindig zu machen, deren Teile sie bilden. Bei
mehreren ist es ihnen bereits geglückt. Ausnahmsweise sind
Bruchstücke publiciert, um allelnedita einer Handschrift komplet
vorzulegen. Aus diesem Grunde möge hier der Schlufs einer
längeren Sequenz, von der nach Ausweis der Melodie 7 Strophen
infolge einer Rasur verloren sind, aus dem Winchester-Tropar
(Cod. Oxonien. 2558, Bodl. 775) ihren Platz finden:

De Omnibus Sanctis.

1. Landes

5a. N . 5 b. Nobis angelicam,


cuius Sacra
[rutilant dona,
quis aeternae] vitae
consequimur
magna praemia.
6 a. Sanctis omnibus 6b.

7 a. Quibus 7 b.
[Quam beata sanctorum]
sunt agmina!
8 a. Quibus est claritas, 8 b. Rex, regum Dominus,
bonitas, pax pia per saecla gaudia tribuens aurea;
9 a. Quae iugiter tripudio 9 b. Perpetuum dominicam
infinito trinitatem
gaudent et exsultant, iubilant sanctam cernentia
cantica nova regnantem sua
dulcisona, in gloria.
10 a. Quibus iam intercessoribus 10 b. Ablue et consortes illis

tu nos, Christo, nos effice


ab omni macula tua dementia,
11. Ubi tecum omues sancti
iugiter exsultant
Die Melodie ist „Pretiosa", wozu man in diesem Bande die Sequenz
de omnibus Sanctis „Gaudet clemens Dominus" vergleiche.
— 8 —
c) Ferner befolgte ich den wichtigen Grundsatz der Analecta,
nur Quellen erster Hand zu benützen. Mit ein bis zwei Aus-
nahmen habe ich alle citierten Handschriften und Frühdrucke
persönlich eingesehen. Der Zutritt nändicli zur Bibliothek des
Herzogs von Northumberland auf Schlofs Alnwick wurde mir
gütigst gestattet zur Einsicht des Missale vonSherborne,
aber leider für eine Zeit, in keinen Gebrauch
der ich davon
machen konnte; und das Missale von Westniiuster ist
augenblicklich dem Comite zur Verfügung gestellt, welches den
Ordo für die Krönung König Eduards VII. zusammenstellt.
Aber beide Missalien sind so wunderbar gut ediert von Dr.
J. Wickham Legg, dem Obmann der Henry Bradshaw Society,

dafs ich mit voller Beruhigung seine freundliche Erlaubnis an-


nahm, von seinen Kollationen Gebrauch zu macheu.
d) Schliefslich acceptierte ich die Ansicht von Blume und
Dreves betreffs der „Inedita". Ich kann es mir nicht versagen,
meine volle Billigung ihres Planes auszudrücken, der dahin geht
und teilweise schon realisiert ist, aus den Originalquellen auch
alle jene Sequenzen einfachhin als „Inedita" in den Analecta

mitzuteilen, die entweder in den letzten Zeiten vielfach flüchtig


und ungenau herausgegeben wiirden, oder die sich nur in seltenen
und einem weiteren Gelehrtenkreise kaum zugänglichen Aus-
gaben vorfinden. Ein „o p u s m a g n u m tot u m " gleich dem
ihrigen sollte, so denke ich, alle Sequenzen umfassen; und
daher hoffe ich, die Herausgeber werden den Weg verfolgen,
schliefslich alle Dichtungen, welche die unseren jetzigen hymno-
logischen Anforderungen durchaus nicht mehr entsprechenden
Werke von Daniel, Mone, Kehr ein etc. enthalten, aufs
neue zu publicieren.
Falls jemand beim vorliegenden Bande das Bedenken er-
heben möchte der Procentsatz der wieder edierten Sequenzen
,

sei etwas hoch, so ist demgegenüber zu erinnern, dafs die


Herausgeber der Analecta dringend wünschten, wie Blume im
Bande XXXIX einen Teil der noch ausstehenden französischen
Sequenzen zusammenstellte, so möchte ich möglichst in diesem
die englischen Sequenzen unterbringen, ein Forschungsobjekt,
das ich mir zu einer Art Specialstudiutn gemacht hatte.
Über einige der wichtigeren Quellen, besonders über
ihre Provenienz und Datierung noch ein kurzes Wort, zumal
— —
da meine Bezeichnung derselben von derjenigen in anderen
Publikationen etwas verschieden ist:

1. Wiuchester-Tropar. Die zwei wertvollen Winchester-


Tropare zu Oxford und Cambridge sind sehr genau herausgegeben
von meinem Freunde Rev. W. H. Frere (The Winton Tropar,
Henry Bradshaw Society, 1894), aber grundsätzlich hat er jene
Sequenzen nicht aufgenommen, die bereits von M s s e t - ea1e i W
und von Henderson im York Missal (Surtees Society, 1874)
publiciert waren. Es wurde indessen lebhaft empfunden dafs ,

eine neue sorgfältige Kollation zu machen sei; dieser Arbeit


habe ich mich unterzogen betreffs der Texte wie auch der
Melodien. Der Wert jener Tropare liegt nicht blofs in ihrem
Alter und ihrem reichen Inhalte, sondern auch in dem Umstände,
dafs sie die Beziehung zwischen Winchester und Fleury
sur Loire klar bezeugen. (Man sehe z. B. die Sequenz
.,Arce superna cuncta".) — Das genaue Datum des
älteren der beiden Tropare bleibt freilich noch unsicher. Frere
hat in der Bibliotheca Musico - Liturgica (Piain-Song Society,
1900, pag. 69) seine frühere These korrigiert, dafs der Codex
zu Lebzeiten des hl. Athelwold (+ 984; transl. 990) geschrieben
sei. Ich beobachtete in dem Manuskript mindestens drei ver-
schiedene Hände, und auf Grund nicht blofs der Paläographie,
sondern auch historischer und hagiologischer Thatsachen sehe ich
mich veranlafst (trotz einer entgegenstehenden, in Oxford mir
gegenüber ausgesprochenen Ansicht), den Hauptteil der Sequenzen
dem Ende des 1<>. Jahrhunderts zuzuweisen. Die Analecta
Hymnica setzten gleichfalls die Handschrift auf die Grenze vom
10. zum 11. Jahrhundert (cf. Anal. Hymn. XXXVII, Nr. 23, 41,
42, 95 u. 306). — Der Codex zu Cambridge ist um ein halbes
Jahrhundert jünger.
Die Abteilung des Sequenzentextes aus den Winchester-
Troparen ist relativ leicht gemaclit durch die Sorgfalt, mit der
die Schreiber die Kapitalen verzeichneten, und durch den Umstand,
dafs bei den Sequelae (d. .h.den Melodien ohne unterschriebene
Textworte) durchweg am Ende jeder Strophe und Gegenstrophe
ein d oder ein x augiebt, ob die Melodie zu wiederholen ist oder
nicht, und ferner ein t (tene), ob anzuhalten, eine Clausel inner-
halb der Strophe abzuschliefsen ist. Auch befolgte ich die Regel,
jene Worte im Texte nicht zu trennen, welche in den Sequelae

5Z53
V. 4-0
— 10 —
durch zusammengesetzte Neumen repräsentirt werden. —
P. Blume hatte die Güte, mir die von ihm geplante Abteilung
des Textes vorzulegen, und ich fand, dals wir mit wenigen Aus-
nahmen genau übereinstimmten ; vom Grundgesetz in den
Winchester- Sequenzen, die Klauseln meistens auf a- Laute
schliefsen zu lassen, wurde ich völlig überzeugt und fand darin
eine weitere Norm für die Abteilung der Klauseln. — Leider
wird, nebenbei bemerkt, die durch die Analecta Hymnica ein-
geführte Zerlegung der Strophen in Klauseln von manchen
Herausgebern der Sequenzen noch viel zu wenig beachtet; es
ist die Abteilung in Klauseln eine mühsame Arbeit, die aber
einzig auch für das Auge Strophe und Gegenstrophe, Melodie
und Gegenmelodie in ihrer Regelmäl'sigkeit und etwaigen Un-
regelmäfsigkeit klar zum Bewufstsein bringt.
2. Chi ehester. Der „Liber Decanatus Cicestrensis"
(University College Oxford, Ms. 148), bestehend aus Kopien von
Konstitutionen und Cartularien, und datiert von den Jahren
1264—1299, enthält auch auf foll. 7 — 40 eine liturgische Samm-
lung von Gebeten, Tropen und Prosen. Nach den fortlaufenden
Zeichen am Ende der einzelnen Lagen zu schliefsen mufs der
liturgische Teil schon in sehr früher Zeit beigebunden sein.
Die Prosen, alle mit Noten, sind 81 an der Zahl, von denen 9
sich in keiner anderen englischen Quelle vorfinden; einige
andere Prosen zeigen betreffs der Lesarten groise Ähnlichkeit
mit jenen im Codex Londinen. Caligula A XIV, dessen
Provenienz noch nicht feststeht, wenngleich sein Ursprung aus
Glastonbury oder Canterbury auf freilich nicht durchschlagende
Gründe hin augesetzt ist. — Die Schrift dos Chichester- Tropars
scheint die vom Ende des 13. Jahrliunderts zu sein.
8. Dublin -Tropar. Der Cod. Add. 710 auf der
Universitätsbibliothek zu Cambridge enthält, von verschiedener
Hand geschrieben, ein Consuetudinar von Salisbury und ein
Tropar, das evident für Dublin verfafst ist. — Auf fol. 2 b findet
sich ein Brief vom Jahre 1352, und ebenso begegnen wir
einem Hinweis auf Lionel, Herzog von Clarence, der 1301 13(^7
Lord - Leutnant von Irland war; danach mufs die Handschrift
gegen Ende des 14. Jahrhunderts in Brauch gewesen sein.
Schrift und Notation des Tropars hingegen deuten mehr auf
die erste Hälfte dieses Jahrhunderts; dem entspricht der Um-
— 11 —
stand, dafs das Officium auf Corpus Christi (fol. 71) von späterer
Hand beigefügt ist. — Eine Anzahl von Marien-Sequenzen, die
aus anderen Quellen nicht erbracht werden können , verleihen
dem Codex ein besonderes Interesse.
4. Der Cod. Parisin. Arsenal 135, aus dem in An-
betracht seines englischen Ursprunges einige Sequenzen
diesem Bande einverleibt sind, hat noch nicht die ihm zukom-
mende Beachtung und Prüfung gefunden. Im Katalog der Ar-
senals-Bibliothek figuriert er als „Breviariunr', und von Misset-
Weale (II, p. 551) ist er noch jüngst als ein „Missel d'une
abbaye bönedictine Minster
d'Angleterre, probablement de
dans l'ile de Thanet" bezeichnet. Auf Minster ist man offen-
bar nur verfallen wegen der Sequenz „Virgin es gaudeant"
auf die hl. Eadburga. Aber erstlich wurde diese Heilige keines-
wegs blofs in Minster verehrt, sondern in vielen Benediktiner-
Abteien Englands, ihr Fest also ist kein Specificum für Minster
im Kalendarium oder Proprium Sanctorum fehlt übrigens dieses
Fest ; schliefslich findet sich die gleiche Sequenz im Codex Calig.
A XIV des Britischen Museums für die hl. Fides, und ist, wie
der Inhalt zeigt, eine Sequenz de Comnuuii Virginum. Abgesehen
von dem kann überhaupt keine Benediktiner- Abtei
allem
in Betracht kommen. Denn erstens werden die (3fficianten stets
bezeichnet als „einscopus", „archidiaconus", „clerici^", und niemals
als „abbas" oder „fratres" ; zweitens sind im Kalendar die Haupt-
feste bezeichnet als Fest von 9, und nicht von 12 Lectiouen,
was für Kenner mehr als genug besagt.
Ich kann aber aueli nicht ganz dem Titel ., Missale
Cantuariense" beistimmen, welcher dem Codex in früheren
Bänden der Analecta (z. B. VIII, p. 1<>(») gegeben wurde.
Sowohl die Kathedrale als auch St. Augustin in Canterbury
wurden von Benediktinern pastoriert; das Kalendarium der
Handschrift ist sehr verschieden von den Kaiendarien Canter-
burys, deren ich 8 verglichen habe. Freilich wird der hl. Augustin
einmal als Patron erwähnt, aber nur in einer solchen Sequenz,
von der bekannt ist, dafs sie in Klöstern benützt wurde, die
mit Canterbury keine Verbindung hatten. — Mich veranlassen
vielmehr die Rubriken „redeundo de Sancta Maria" (fol.
165sq.) und „nunquam enim dicitur tractus in ecclesia Sarum",
und namentlich die Erwähnung des „Festum Reliquiarum apud
— 12 —
Sarum" (im Kalender unter XVII Kai. Oet.), zur Annahme,
tiafs uns hier ein Missale Sarum vorliegt, freilich eines der
ältesten der Art, die bekannt sind. Es würde alsdann in Be-
zug auf das Alter den 2. oder 3. Rang einnehmen neben dem
Miss. Sarum, das ehemals im Besitz des Lord Crawford
ms.
war, und jenem, das die Universitätsbibliothek zu Bologna
unter der Nr. 2.565 aufbewahrt; als solches dürfte es dann
wohl Beachtung verdienen bei der zukünftigen neuen Ausgabe
des Missale Sarum. —
Das Kalendarium, wie so oft, enthält
Namen von Heiligen,im Corpus kein Officium aufweisen,
die
die aber immerhin einen wenn auch schwachen Wink geben,
wo und wofür die Handschrift verfafst sein mag. Ich notierte
verschiedene Heilige, die für London und Canterbury Bedeutung
haben, und daneben einige andere Heilige, die sich nur im
Süden und Südwesten von England vorfinden. Somit kann und
mag ich nicht näher als in der besagten Weise die Provenienz
bestimmen; ich glaube aber, dafs mit der Zeit ein Vergleich
der drei Handschriften (Arsenal 135, Brit. Mus. Calig. A XIV
und Univ. Coli. Oxon. 148) in Bezug auf ihre Berührungspunkte
dazu verhelfen werden, ein liturgisches Centrum in Süd-England
aufzudecken, das augenblicklich noch nicht als solches erkannt ist.

Auch die Datierung der Handschrift des Arsenals ist noch


näher zu präcisieren. Die Jahre 1252 und 131 sind sicher die
äufsersten Grenzpunkte, gegeben durch die zwei Feste am
15. September, nämlich der Octav von Maria Geburt und der
Reliquien von Salisbury. Die Octav von Maria Geburt datiert
nämlich im Sarum-Kalendor vom Jahre 1252; das letztere Fest ist
im Kalender noch für den September verzeichnet, während es
im Jahre 1310 in den Juli verlegt wurde. Das Fehlen der
Translation S. Ediiiundi Archiep., ferner der Feste des hl. Königs
und Bekenners Eduard und des hl. Richard und des Frohn-
leichnamsfestes scheinen nahe zu legen, dafs die obere Grenze
bis ins letzte Viertel des 13. Jahrhunderts herabzuschieben ist.

Im 14. Jahrhundert wanderte die Handschrift, wahrscheinlich


mit der englischen Armee, nach Poitiers, woselbst Zusätze
und Randbemerkungen gemacht und der II. Teil beigefügt
wurden. Doch die weitere französische Geschichte des
Codex berührt uns hier nicht; nur ist zu beachten, dafs die
Sequenz „Christo laudes sollemni" in Frankreich ge-
— 13 —
schrieben ist, nicht in England, Demgegenüber ist interessant,
dals ich bei meiner jüngsten Einsicht in dieses Missale von der
Hand eines französischen Herausgebers von Prosen die Be-
merkung eingetragen fand: „Ce Ms. n'a pas 6t€ en usage en
France, .... les ajout^s sont sans importance".
5. Aus französischen Quellen habe ich natürlich nichts

Bedeutendes mehr vorzulegen, da in den vorhergehenden Bänden


die reiche französische Sequenzendichtung gröfstenteils erledigt
ist, namentlich jene, die dem gi'olsen Centnmi von St. Martial
entstammt. Bezüglich der Martialenser sei nur bemerkt, dafs
es für mich eine Freude war, die Richtigkeit der These Dreves'
vom Alter des Cod. Parisin. 1240 als des ältesten Tro-
pars von St. Martial, nämlich des 10. Jahrhunderts, gegen
Misset -Weale aufrecht zu halten. Den Nachweis lieferte ich
im „Journal of Theological Studies. April 1901"; da die Ant-
wort darauf ausblieb, so kann ich nur annehmen, dafs meine
Ansicht als bewiesen gilt.

Aus einem französischen Prosar indessen, welches der


6.

Cod. 695 auf der Kommunalbibliothek zu Assi si enthält, blieben


mir einige wertvolle Beiträge für diesen Band. Freilich hat
der Kanonikus Ul. Chevalier in seinem „Sacramentaire ....
et Prosaire des Eglises de Reims" (Band VH seiner Bibliothöque
Liturgique, Paris 1900) den Text der unedierten Prosen ver-
öffentlicht und sich über Alter und Ursprung der Handschrift
verbreitet. Über Text und Versabteilung mag ich kein Wort
man vergleiche nur z. B. die Sequenz „Sponsa virum
verlieren;
lugeo" mit dem Chevalierschen Texte (1. c. p. 374), Aber
auch betreffs Provenienz der Handschrift bin ich weit entfernt,
den Ansichten Chevaliers beipflichten zu können.
An Reims als Ursprungsstätte zu denken, erlauben nur drei
Umstände: 1) der Titel „archiepiscopus" im Exultet (fol. 31b);

2) die Namen einiger Heiligen in den Landes (fol, 41b); 3) die


Anwendung der Sequenz de Assumptione BMV „Gau de eia
unica columba" (Anal, Hymn. IX Nr. 67) auf den hl. Nicasius.
Demgegenüber sind die Hinweise auf Paris zu klar und
deutlich. So unter anderem die Note auf fol, 38b: „Secundum
usum Parisiensis ecclesiae" und die typischen Heiligen
,

Marcellus und Maunis in den Sequenzen: „Christo inclita"


(fol. XLI; Anal. Hymn. VII, Nr. 11«) und „0 alma trinitas"
— 14 —
(fol. CLXXIlv, Anal. Hymn. VIT, Nr. 219)^). Daher habe ich

es vorgezogeu , für das ganze Corpus den Titel Parisi ense


statt Remense zu wählen^).
Meine übrigen Quellen erfordern keinen weiteren Kommen-
tar, da Alter und Herkunft derselben aufser Zweifel stehen.
Nur ein Wort betreffs jener Dichtungen, deren Charakter als
Sequenz zweifelhaft erseheinen kann. Wenn in Collectaneen oder
auf einzelnen freien Blättern Dichtungen ohne jeden Titel ein-
getragen sind, ist es unter Umständen schwer, wenn nicht un-
möglich, zu entscheiden, ob es sich um eigentlicheSequenzen,
oder um Reimgebete Sequenzenform handelt. Daher ist
in

es möglich, dafs einige wenige Sequenzen in vorliegenden Band


eingefügt sind, die sich später als in eine andere Abteilung der
Analecta gehörig erweisen. Andernteils habe ich sorgfältig solche
Piecen ausgeschieden, die nach Melodie und Rhythmus ursprünglich
wohl als Sequenzen gedichtet sein mögen, denen ich aber nur
als „Tropi" begegnete. Das gilt z. B. von mehreren Dichtungen
im neulich entdeckten, einzigen Gr aduale von York, zu dessen
Erwerb aus den Händen eines Privatbesitzers ich jüngst die Bod-
leian Library bewogen habe.
Ein uralter und weitverbreiteter Introitus - Tropus zu
Ostern oder vielmehr eine dramatisch gefärbte Einleitung zu
demselben, die vielfach geändert und erweitert wurde, ist: Quem
quaeritis in sepulcro. Eine interessante Variation dieses
Themas fand ich in einem alten Tropar von Ivrea, und zwar
ist es dort in der Ostermesse nach den Versus alleluiatici

') Die Sequenz „Laus est patri" (fol. CLXXIVb; Anal. Hymn. VIII,

Nr. 111) hat zweimal „Andreas" statt „Jacobus", und die Sequenz „Laeta-
bundi iubilemus" (fol. CLXXVIb; Anal. Hymn. VHI, Nr. 112) bietet in
7 a, 1 „Arnulphe" statt „Vincenti". Zur Zeit kann ich diese Lokalanspielung
nicht erklären; ich weise auf dieselbe hin ( —
Chevalier hat es bei seiner
Ausgabe übersehen -), damit französische Gelehrte sie eventuell verwerten.
2) Unabhängig von mir hat auch Blume die gleiche Provenienz wie

ich angesetzt (cfr. Anal. Hymn. XXXIX, Nr. 194). - Selbstredend leugne ich

nach Reims kam. Das gedi'uckte Missale


nicht, dafs die Handschrift eventuell
Remense behielt für die erwähnte „Nicasius" - Sequenz den gleichen Titel
bei und hat in dieser Sequenz einige Varianten, die nur im Cod. Assisien.
695 sich vorfinden. —
Ferner sind einige Partien der Hs. wohl nach einem
Pariser Codex von St. Victor koinert; aber dafs die Hs. weder in jener
Abtei noch für dieselbe geschrieben sein kann, beweist wohl zur Evidenz
schon diese Thatsache, dafs sie über ein Dutzend Melodien enthält, die in
keinem Victoriner Codex vorkommen.
— 15 —
als eioentliche Sequenz verwendet. Auch Georgius (De
Liturg. Rom. Pontificis ; v. Aualect. Hymn. XXXVII, p. 10) teilt
diese Sequenz als solche mit. Somit hätte dieselbe trotz ihres
ursprünglichen Charakters eines Tropus ein gewisses Anrecht
auf einen Platz Sequenzensammlung.
in dieser Andererseits
fehlt jeder Parallelismus während in der Melodie
im Texte,
derselbe nur stellenweise hervortritt. Daher sei diese „Sequenz"
hier im Vorwort vorgelegt.

In die Paschae.

1. Quem quaeritis, mulieres, ad sepulcrum Domiui? AUeluia.

2. lesum quaerimus et non invenimus, ubi erat positiis.

3. Si tu tuleris, hoc dicito mihi, ubi erat positus.

4. Cum fletu et Stridore dentium ubi vadam? Eum tollam positum.

5. quam gloriosus fuit ille mortuus!

6. quam gloriosa erit vita, ubi se reviscerat!

7. Stabat angelus a dextris matris: „Noli flere, regina caeli, quia mortuus
fuerat et revixit."

8. Si mihi non creditis, operibus credite et videte, in dextra Bei sedens.

9. Stella Clara, lux magna, vitae regem sedere Deo vidi.

10. Deo gi'atias, Deo gratias, quia surrexit leo fortis.

11. Deo gratias, Deo gratias, de magna tilstitia revertimur in laetitia.

12. Deo gratias, Deo gratias; Amen dico vobis, Alleluia.

So im Trop. ms. Eporediense anni 1001—1011. Cod. Capit. Eporedien.


60. A. —
Grad. ms. incert. orig. anni 1071 (nach Georgius 1. c. III, p. 493).
ß. — sepulcrum regem A.
1 —
2 inveniemus AB. —
3 dicite A; hoc fehlt
B. —4 Stridor A tollam Dominum B. —
5 gloriosus erat B. 6 revixerat —
A. —
;

7 ad dextris A; iam mortuus B. 8 10 fehlt B. — — 9 vita A. — —


11 tristitia vertit B. —
11 u. 12 je dreimel „Deo gratias" B.

Wenig Bedenken wird man gegen Sequenzen erheben, die


auf nicht regelrecht kanonisierte Heilige gedichtet sind, z. B. auf
Thomas Herzog von Lancaster, Riehard Rolle von Hampolle
und andere. Einige wenige Sequenzen dieser Art habe ich auf-
genommen. —
Andere Sequenzen sind für den liturgischen Ge-
brauch gedichtet, dann aber zur Zeit der „Reformation" stellen-
weise umgeändert; dahin dürfte gehören die Sequenz „Gen am
salutiferam". —
Hingegen passen kaum in den Rahmen der
Analecta Sequenzen wie z.B. auf Johann Hus, die aber kultur-
historisch von Interesse sind. Die fünf ersten Strophen einer
— 1») —
solchen Sequenz hat Dreves im Vorwort zum I. Bande der
Aualecta mitgeteilt. Sie beginnt g u m J e s u C h r i s t e"
„ Rex re

(1. c. p. 17, Nota). Eine andere, ebenfalls auf Hus, möge hier
im Vorwort ihren Platz finden.

1 a. Clericalis turma, gaude, Ib. Flos candoris quorum ruhet,


Voce psallens mente plaude Coronari hos cum iubet
Martyriim pro gloria, Christus pro victoria.

2 a. Barbarorum rabie 2 b. üt pueri nivei


Quorum fusae copiae Et athletae Thebaei
Sunt in ortu fidei, MartjTesque rosei.

3a. Per hos phalanx tenellarum 3 b. Et pugnando mortem usque


Triumpharat puellarum Turma sexus utriusque
Undenis in milibus Triumphis similibus.

4a. In peripheria 4b. Laetis cervicibus,


Orbis quam proelia Sertis victricibus,
Ferentes aspera Vernant ut sidera.

5 a. Purpura patientiae 5 b. Bis senis gemmis struitur


Sponsa rubrata comitur, ürbis factura caelicae,
Bisso tecta munditiae Ter quaternis statuitur
Sponso Christo coniungitur; Portarum ordo fabricae.

6 a. Totum aedificium 6 b. Quos manus ai'tificis

Claro surgit lapide, Suo locat ordine


Summum et initium Pressurae multiplicis
Sapphiro et iaspide; PoUitos examine.

7 a. Deo primitiae 7 b. Quorum Hebraeidae


Hi ex hominibus Sanguiuem fuderunt
Palmas iustitiae Gentes et infidae
Gestautes manibus Insontes oderunt
Ante thronum Dei. Pro cultu fidei.

8 a. Sed his longe duriores 8 b. Qui constantes bellatores,


Pugnae erant, quas victores Legi Christi zelatores
DecertaruDt militantes Sunt secuti usque mortem
Et in mundo triumphantes Reproborum per cohortem
Fideles in Bohemia, Damnatos in Constantia.

9 a. felix Constantia! 9 b. Dona celsae gratiae


0, cui tam praestantia Per fructum ecclesiae
Bohemorum natio Misit et solacio!

10 a. Christi passi pro nomine 10 b. Quorum sequi vestigia


Stolas laverunt sanguine, Da, Christe, nos hie in via,
Aeternae vitae gaudia Perfrui te in patria
Habent in caeli curia. Per saeculorum saecula.
— 17 —
So im: Grad. ms. S. Georgii Pragensis 16. Cod. Prägen. VII A
saec.
13. A; — und im Collectan. ms. saec. *^/i6.Cod. Prägen. VII C 30 B. —
Varianten: 3a, 1 falax AB. —
3b, 2 Curatur sexiis B. —
5b, 2 caelicis B. —
7b, 2 sanguine B. —
8a, 2 quos AB. —
8b, 5 Damnos in AB. 9a, 2 —
tui AB; cui ist einsilbig zu lesen, wie es oft der Fall.

Aus dem gleichen Grunde und, um zu zeigen, welche weite


Anwendung die so beliebte Sequenzenform im Mittelalter fand,
möge den Absehlul's des Vorwortes eine Sequenz bilden, welche
Bonavitus de Gasen tino zugleich mit einem Hymnus dem
Leibarzte des Papstes übersandte. Der Dichter gab beiden fol-
gendes Geleitschreiben mit:

Magistro Accursino, Domini Papae physico,


Bonavitus se ipsum,

Interdum desiderat Providentia dominorum aliqua etiam ludicra,


quibus et levius vigiliae pondera portent et somnivocum blandi-
menta declinent. Audivi siquidem heri, quod sanctissimus pater
Dominus noster debeat medicinari vel minutionem hodie eelebrare,
in cuius honore quendam hymnum in persona cuiuslibet minu-
entis et quandam sequentiam pro die medicinae cum suis du-
plicibus non tamen hie positis notis componere festinavi, ut ea
sibi,si vestrae discretioni videbitur, ostendatis. Credo enim,
quod scribentem vel ut devotum laudabit, vel ut fantasticum,
quod citius posset esse, ridebit. Ex horum tamen altero, re-
verentiae Sanctitatis suae dignitate servata, per aliquantillum
temporis spatium circumvento sopore, iocose forsitan suae poterit
adulari vigiliae.

„Seqnentia snb dnplici cantn diei competens medicinae papalis".

R. Haec medela corporalis


Fructum det spiritualis
Amoris et gaudii.

1 a. Sic laventur intestina, 1 b. Tunc est digna cura cutis,


Quod se purget et sentina Quando munus fert salutis
Mentis omni crimine. In utroque homine.

1 c. Cum servatur sensitiva


Virtus et intellectiva,
Viget spes solacii.
Bannister, Sequentiae Ineditae. VII. 2
— 18 —
2 a. Sponte factus alvi fluxus 2 b. Cum sit omnis caro fenum,
Omnes stringat mentis luxus, Contemnenda sicut caenum,
Spiritum fortificet. Semper se vilificet;

2 c. Optet tarnen sanitatem


Vel conservet facultatem
Divini servitii.

3 a. Qui membrorum spernit curam, 3 b. Dedit opem sie vicinam,


Mentem habet ille diiram, Cum creavit medicinam,
Nee seit, quod altissimus Quam de terra carpiraus.
3 c. Feeit hoc, ut famuletur,
NoD, ut caro dominetur
Vel sit serva vitii.

4 a. Seimus bene, quod aneilla, 4 b. Nequit dominae servire,


Si sit languens, intranquilla, Praesto plus est impedire,
Debilis et morbida, Impotens et trepida.

4 c. Corpus ergo sie se servet,


Quod vigorem non enervet
Spiritalis studii.

5 a. Ille demum, qui sanabat, 5 b. Omnis, qui tune aegrotaret


Dum per mundum ambulabat, p]tad eum conclamaret
Corpus, sensujii, animam In vocem humillimam,

5 c. Nobis sit summa medela,


Salus, vita, lux, tutela
Nostri desiderii.

So im Collect, ms. saec. 14 (Versus Bonaviti). Cod. Vatican. 2854; zu-


gleich mit zweistimmiger Melodie. Der Schlufsvers des Rundreimes (Refrain)
reimt stets mit dem Schlufs jeder dritten Ilalbstrophe.

Rom, den 5. Februar 1902.

Henry Marriott Banuister.


I.

DE TEMPORE.
1. De Adventa Domlni.

1. Ecce, veniet
Deus et homo factus
atque salvator gentium,

2. Quem prophetae
ante multmn praedixerunt ;
ecce, impleta
iam sunt omnia.
3. Veniet ex Sion
rex pacificus,
ut salvum faciat
Israel per omnia.

4 a. Ecce, Deus noster veniet, 4 b. Veni, noli tardare, Domine,


Ecce, rex noster Veni, quem exspectabamus
iam prope est; cotidie ;

Veni iam, Domine, Redime famulos


dissolve vincula tuos, quos adquisisti,
exspectantibus perditos (et ex) culpa
tuis servis. primi hominis.

5. Ut in secundum
adventum tuum
laetemur omnes.
Trop. ms. Pistoriense saec. ^Vi2. Cod. Capit. Pistorien. 70. A. Miss. ms.—
S. Felicitatis Florentinae saec. 14. Cod. Laurent. Conv. sup. 233. B. 1,2 homo —
sanctus A. — 2, 4 snntque omnia A. —
5, 1 in saeculum A. —
Überschrift
in B: „Adventus dorainica tertia". —
Die Melodie von l,2u. 3 ist „Frigdola"
und zwar nach der Adaptierung auf das Schema „Nunc exsultet omnis"
(Anal. Vn, Xr. 83), wie sie in der Hs. von Pistoja und im Tropar von
Novalesa (Cod. Oxonien. Douce 222) sich vorfindet, aber ohne Verdoppelung
(Gegenstrophe). — Die Melodie von Strophe 4 ist entlehnt aus „Concordia". —
Vielleicht beginnt mit Str. 4 eine neue Sequenz.

2. In Nativitate Domini.

Mane.
1. Benignissima

2 a. Domini audite 2 b. Almus Moyses


mira mellifluu ceruerat iam olim
super nos in rubo
fusa dementia. virginera illaesam.
22

3 a. Virga necnon 3 b. Portam clausam


arida floruerat, viserat Ezechiel
nucesque Mariam
tecta induxerat, virgineraque almara.

4 a. bone rex que pie, 4 b. Qui complesti omnia,


gratias tibi vates quae olim
referimus per cuncta, [de te] iam cecinerant.

5 a. Nunc laeti canamus : 5 b. Ante tempora


Ecce, puerpera Beum oraculis
genuit Emmanuel, prophetarum proniissum
regem in saecula, magnum in aethera,
alma virgo, qui gubernat
semper immaculata, et regit cuncta semper
Maria, imperia.

6 a. Stupesce, caeca 6 b. Ecce, nunc cemis


ludaea, incredula, promissa munera.

7 a. nie nempe, tibi tanta 7 b, Manna polo quadragenos


qui mira fecerat, imraensa annos te aluit, columna
quoque excelsaque ignis te deduxit
magnalia, nubifera,

8 a. Nunc in stabulo parvulum 8 b, Cui obnixis precibus


nobis Maria genuit, cuncti curvemur genibus,
regem regum in saecula. nostra ut purget crimina,

9 a. Sempiterna gaudia 9 b. Trino regi Deo


Nöbis det nt omnia, Salus et Victoria
quae sunt patris et sua, Uli Sit et gloria
praemia aeterna, omnia per saecla,
una cum sanctis cuncta iubilent
in caelestem patriam. raelliflua(ta) carraina.

10 a, Christe, tibi immensam 10 b. pie, qui nostram venisti


referimus gratiam, gestare sarcinam.

11. Laus tibi, trine


in unitate,
per infinita
et immensa saecula.

Trop. ms. Pistoriense saec. "/12. Cod. Capit. Pistorien. 70. 3 a, 2 —


aridata florerat. —
10 b, 1 nostra. —
10 b, 2 sarcina. —
Melodie in Neumen
nach dem Schema der Martialenser - Sequenz „Celebranda"; (Anal. HjTnn.
VII, Nr. 15, 20, 24, 29 u. 127.) —
Soviel ich weifs, ist dieses die einzige
Nicht-Martialenser Quelle, in der diese Melodie mit den charakteristischen
„Sequelae" 5, 2 sqq. u. 9, 2 sqq. sich vorfindet.
— 23 —
3. In Nativitate Domini.

In Gallicantu.

1 a. Vergente inundi vespere 1 b. Ros cernitur in vellere,


Sol nascitur in sidere, Fructus in virgae germine,
Dum verbum humanatur. Dam virgo fecundatur.

2 a. Mirabilis est unio 2 b. qualis est et qnantus est,


Carnis cum Dei filio; Quam magnusest,quamparvus est,
Obstupeat natura. Quem virgo parit pura!

3 a. Par patris sapientia 3b


Ex informi materia
Naturae corporalis.

ia. A summo caeli spatio 4 b. Sancto conceptus flaraine


Suavi stillicidio Naturae gigas germine
Se terris irroravit. Puellam impraegnavit.

5 a. Alvus tumescit virginis 5 b, De monte lapis sectus est,


Partu Dei et hominis, De lapide mons factus est,
Virgo circumdat virum; Terrarum replens gyrum.

6 a. Nos iuva, caeli domina, 6 b. Ut tui simus propra


Qua gratiarum flumina Ac libertatis filii,

Fluunt regratiatis. Cives aeternitatis.

Grad. ms. Cisterciense ['?] saec. 15. ex. Cod. Carolsruhan. U H 1. —


6 b, 1 Et tui sumus.

4. In Nativitate Domini.

1. Castae et incorruptae
pangamus iubila Mariae,

2 a. Qoae sine corporea 2 b. Alloquia credula


peperit Christum macula, suscipiens angelica.

3 a. Hodie sidera 8 b. Etenim omnia


melliflua sunt prodita
persolvunt Deo cantica; videntimi vaticinia.

4 a. Virgo Deo gravida 4 b. Maiestas omnifica


nova dat saeculo latet intra claustra
miracula. tenerrima,

5 a, Nam deifica 5 b. Non auriflua


potestas atque natura, praeoptavit palatia,
Volens agmina Sed virginea
redintegrare elegit membra,
caelestia castifico
superbiendo depravata, virore delectabilia.
— 24

6 a. Exsulta 6 b. Virgula
iara, Candida Davidica,
mater et sponsa, cuius florida
cara et perfecta columba, nunquam marcescet prosapia.
7 a. Excelsa 7 b. Inferna
supra sidera tremunt tartara
virgo sola, cito praedam,
stapent astra quam ceperant,
matutina, amissura ;

te supera ex quo nostra


venerantur luminaria. Sathau corrupit primordia.

8 a. Eia, et eia, 8 b. Qui te devota


mater casta, et canora
propitia concelebrant
esto vernalis per saecula, unanimiter symphonia.

9 a. Te lingua, 9 b. Exora iam


te praecordia pro universa
laudant intima.
10. Tibi consolidata
sancta ecclesia.
Brev. ms. Exoniense ca. ann. 1085. Cod. Londineii. Harl. 2961. Mit
Neiunenschrift A. —
Prosar. ms. Marchianense saec. 15. Cod. Duaceu. 69.
B. [Blu.]. —
Miss. Atrebatense imp. Parisiis 1491. C. —
Miss. Atrebatense
imp. Rotomagi 1517. D. —
1, 2 canamus CD; 1. vielleicht Mariae iubila
(Endassonanz). —
3 b, 1 omnium B. —
8 b, 3 videntium B. —
4 a, 1 Virgo
Dei B. —
4 b, 2 inter per teterrima claustra ß. —
5 a, 4 reintegrare D. —
5 b, 1 aurifica BCD. —
6 b, 4 marcescit BCD. —
7 a, 2 super sidera A. —
7 a, 6 te supema BC te supra D. —
7 b, 6 ex qua A. —
8 a, 2 mater
— — —
;

facta BC. 8a, 4 esto servulis BC. 8b, 1 Ut te BC; Et te D. 8b, 4


symphoniam A. —
Überschrift: „De nat. Domini Prosa" A; „De Beata
Maria" B. —
Melodie natürlich „Mater".

5. In Nativitate Domini.

la. Novum canticum cantemus, Ib. Novos sonos innovemus,


Novas Deo decantemus Novo cantu resonemus,
Landes et praeconia; Nova sunt sollemnia.
2 a. Novus puer nobis natus, 2 b. Homo natus et renatus,
Et filius nobis datus Novo rege renovatus,
Nova fecit omnia. Nova speret praemia.
3 a. Qui de novo novum cepit, 3 b. Felix virgo, quae concepit,
Novus est, sed non incepit Felix senex, qui suscepit
Nee novit principia. Christum inter brachia.
4 a. Hunc prophetaepraedixerunt, 4b. Hunc reges adoraverunt
Hunc pastores cognoverunt Et munera obtulerunt
Inter animalia; Stella duce regia.
— 25

5 a. Ave virgo, de qua sampsit


, 5 b. Per te secum nos assumpsit ;

Veram carnem Deus, cum sit Qui non credit,iara praesumpsit


Dei sapientia; Currere per devia.

6 a. Gaode caelum, terra plaude, 6 b. Et tu, virgo, digna laude,


Credat honio sine fraude, Cum tilio tuo gaude
Speret cum fiducia. In aeterna patria.

7 a. quam dulcis melodia, 7 b. Tibi dicant: o Maria,


suavis harmouia Tibi dicunt: ave, pia,
In caelesti curia! Ave, plena gratia.

8 a. Haecestlausetvoxsanctorum, 8 b, Psallat chorus supernorum,


Hoc canticum canticorura Consonet vox angelorum,
Cantet cum laetitia. Resonet ecclesia.

9 a. Omnes pariter psallentes Ob. Pia, pio nos praesentes,


Psallant Deo sie dicentes: Nostras ipsi fovens mentes
Tibi laus et gloria. Offer desideria.

10. Duc nos tecum congaudentes


Ad aeterna gaudia.

Prosar. ms. Parisiense saec. ^^In. Cod. Commun. Assisien. 695. — Mit
Melodie.

6. In Epiphania Domini.

1. Gaude, virgo ecclesia,

2 a. Christi et tuas recolens 2 b. Quas reges magi celebrant


spirituales nuptias, dona ferentes mystica.

3 a. In bis omnia a sponso 3 b. Aquas legales in vina


conduntur nova evangelica
divina potentia; vertit virtute sua.

4 a. Hac in die fluenta 4 b, Rex et caeli Dominus


sacrat lordanica; servo se inclinat,

5 a. Insons ipse tuas 5 b. Ut sis ei sancta


lavans maculas, et incorrupta,

6 a. Thoro eins digna 6 b. Mater filiorum,


et regali corona, virgo tarnen intacta,

7 a. Ut et secum praevaleas 7 b. Et, qua cor da exhilarat,


habitare angelica
in caelesti curia perfruaris gloria;
— 26

8. Quo nos ipse


sibi servientes
perducat.
Tropar. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2-558 (Bodl. 775)
add. .sacc. 11. A. —
Tropar, m.s. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Collegii
Corp. Christi Cantabrigien. 473. add. saec. 11. ex. B. —
Miss. ms. Herefordense
saec. 14. Cod. Colleg. Univ. Oxonien. 78 a. C. —
Miss. Herefordense imp.
Rotomagi 1502. D. —
2 a, 1 recolentes, korrigiert recolens A. 5 a, 1 Insons—
Christe C. —
Überschrift „Infra octavas Epiphaniae" C. D. Melodie nach —
dem Schema „Post partum virgo''; Titel: Graeca pulchra. Cfr. —
Hac Clara die (Anal. VII, Nr. 101).
7. In Epiphania Domini.

1 a. abyssus caritatis ! 1 b, dulcedo pietatis !

Lumen verum deitatis Latitudo bonitatis


In tenebris oritur. Augens cuncta agitur.
2 a. In praesaepe reclinatur, 2 b. Brevi panno complexatur,
Brutum sibi famulatur, Super feno coUocatur,
Per quem muudus conditur ;
Qui nee caelo capitur.

o a. Latet in tugurio, 3 b. Lux aeterna oritur,


Sed fulget in caelo; Videtur in solo :

Praedicatur angelo Angelus conspicitur


Et sidere novo Cum fulgore miro
Orbis rex aethereus. Apparente caelitus.

4 a. Aperitur a ludaeis 4 b. His probantes certi facti


In Bethleem oppido Magi ex oraculo
Christum nasciturum fore Penitus sunt exsultantes
Ex ore prophetico. Viso Christo Domino.

5 a. Ergo et nos offeramus 5 b. Sic ad Deum revertamur


Regi nostro pariter Regione aliter
Carnis, cordis puritatem Sordes mentis deponentes,
Ac amorem iugiter, Renovati dulciter,
Fidei sinceritatem Intraturi, regnaturi
Corde et realiter; Cum Deo perenniter.
Miss ms. Franciscanorum Melitensium auni 1506. Cod. Vatic. Ottobon.
221. —la, 1 O fehlt. —
la, 8 In tenebris latitudo oriens. 2 b, o caelo —
rapitur. —
.Sa, 1 in tugavero. —
3a, 4 exudere nove. .3b, 1 oratur. — —
3b, 2 invidet solo. —
4b, 2 sq. penitus sunt magi ex oraculo exsultantes. —
5 a, 1 Ego. —
5 a, 3 Canis cordis puritate. —
5 b, 1 Sicque Deum, 5 b, 2 —
Regionem.

8. In Epiphania Domini.

1 a. Stella sita, quam viderant Ib. Antecedebat eos,


in Oriente magi, usque dum advenirent

2 a. Ad locum, ubi puer iacet 2 b. Et intrantes domura illum


in angusto cum Maria
praesaepio, matre cernunt.
27

3 a. Et apertis thesauris suis, 3 b. Haec tria magi munera


quae portabant, quae offerunt,
aurum, lus, murrliam magnum designant
obtulerunt. mysterium :

4 a. Potentia regis 4 b. Atque sacerdotis


in auro in ture
cemitur magna vis
[demonstrata], explicatur ;

5 a. In murrha est 5 b. Ecclesia


sepultura dorainica, iuncta sponso est hodie,
quae mortis destruxit qui peccata aquis
iniperium. mundi lavit.

6 a. In nuptiis 6 b. Hoc signorum


lympha in vinura mutatur, indicium fecit lesus
ex quo convivae [omnes] in Cana, quae vocatur
sunt laetati. Galilaeae.

7 a. Herodes iratus 7 b. Exclamat lohannes:


tanto viso sidere non audeo, Domine,
explorare natum contingere sanctum
per Bethleem Caput meis
Dominum manibus ;

Praecipiens pueros Ego a te debeo


a bimatu baptizari,
quosque et infra trucidare. et non herus a servo suo.

8 a. Aqua lordanis stupuit, 8 b. „En, tilius mens bic est,


et columbae in quo mihi
vox [sie] protestatur: placet, hunc audite."

9. Principium et finis

trinus et unus
manens per saecula.

Tropar. ms. Pistoriense saec. 'V'i2. Cod. Capit. Pistorien. 70. — Melodie:
„Concordia". —
2a, 1 erat ubi. — 3a, 3 tus et muirham. — 7a, 8 non
et infra.

9. In Epiphania Domini.

la. Decorata Ib. Hanc propbetae


tribus miraculis priscis a saeculis
Cum cantibus Signavere
colatur sedulis multis umbraculis,
In gentibus, Praedixere
tribubus, populis suis oraculis
Dies ista. Et psalmista.
— 28 —
2 a. Verbum patris 2 b. Se conservans
condolens homini patris propaginem
Novum dedit Totaliter
couceptum virgini, assumpsit hominem;
Quam intactam Totus sursum
Spiritus Domini et totus virginem

Conservavit. Subintravit.

3 a. Qui natus est 3 b. Stellam magi


sub mundi vespere, vident in aere,
Cuius ortum Regem natura
nitenti sidere disponunt quaerere;
Declaravit Quantus sit rex,

pater ab aethere volunt ostendere


Gentilibus. Muneribus.

4 a. Novum sidus, 4 b. Matrem, natura


pacis indicium, senemque trepidum
Reges magi Reperiunt,
sequuntur praevium offerunt candidum
Usqne locum, Tus et murrhara
intrant tugurium aurumque splendidura,
Mente pia. Ista tria.

5 a. Et, quod sit rex 5 b. Murrha signat,

virginis filius, quod sit passibilis

Hoc per aurum Homo, vero



Signatur clarius; incorruptibilis
Per tus, quod sit Culpa tautura
Deus propitius, nobis dissimilis
Innotuit, Semper fuit.

6 a. Hunc lordanis 6 b. Dirae raortis


lavat in flumine hie delet debitura
Vir propbeta-, Ingenitus
testante flamine. per uuigenitura,
Dum lavatur, In specie
nos lavat criraine praesentat spiritura
Mens divina; Columbina.

7 a. Caro sumpta 7 b. Lumen verum


nobis visibilem de vero luraine,
Quem fecerat, Verbura caro
parvum et humilem, factura in virgine,
Aqua sensit Tunc, quod erat
Deum mirabilem, Deus in bomine,
Dura vinuit. Aperuit.
— 29 —
8 a. Trinum festura 8 b. Trinum Deum
curemus colere, et unum credere
Trino trinas Satagamos
laudes persolvere, verbis et opere,
Trino trinum Detque trinus,
fateri munere ut secum vivere
Studeamas. Valeamus.

Tropar. ms.S. Aredii Lemovicensis saec. 11. Cod. Parisin. 903. add.
saec. A.
'^/i4. —
Process. ms. S. Guillelmi saec. ^*li5. Cod. Mus. Fahre
Montpessvilan. 21. B. —
Miss. ms. Tharantasiense saec. 15. Cod. Parisien.
8889. C. —
Miss. Tharantasiense imp. Lugduni 1521. D. —
Miss. Massiliense
imp. Lugduni 1530. E. —
Miss. Bicterrense imp. Liigduni 1535. F.
la, 4 colamus C. —
Ih, 2 e saeculis B. —
Ih, 6 multis oraculis BCD. —
2 a, 6 Spiritus spiritus A. —
2 h, 1 Secimi servans A ; Sed conservans BCDF. —
2 b, 5 totum sursum C; tot sursum E. —
2 h, 6 et totum C. —
3 a, 4 intenti
sidere BCDE. —
3 a, 6 patri E. —
3b, 1 Stellam magni C. 3 b, 3 cuius —
natum. —
3 b, 4 disponunt cernere B. —
3 b, 5 Quantum C. 4 a, 2 patris—
indicium E; pacis iudicium F; facit indicium BCD. —
4a, 3 Regem F. —
4a, 4 praemium D. —
4b, 7 ista tua F. —
5a, 6 perspicius B. 5b, 1 —
Murrha notat C. —
5 h, 3 Homo verus BE. —
5 h, 5 Culpa tamen E. —
6 a, 1 Nunc F; Hinc A. —
6 a, 3 Ut propheta C. —
6 a, 5 lavantur E. —
6 b, 6 praesentans A. —
7 a, 2 vobis C. —
7 a, 6 dum mirabilem D. 7 a, 7 —
innuitBE; univit DF; vinuit (vinesco) eine Neubildung nach alhesco u. ä. —
7 b, 3 verbo sacro BCD. —
7h, 4 factum de E. —
7b, 5 sq. quod Deus
erat BCD. —
7 b, 7 apparuit BCDE. —
8 a, 2 colore D. ~
8 a, 3 sq. fehlen
C. — 8 b, 1 sq. Trinum et unum Deum C.

10. In Transfiguratione Domini.

1 a. Christo laudes Ib. Christi cantent


sollemni carmine redempti sanguine.

2 a. Sacer chorus 2 b. Ut lex monet,


Sit sonorus Psalmos sonet
Citbara, psalterio; Manus operatio.

3 a. A supemis 3 b. Ab humana
Et aeternis Laude vana
Plaudat modulatio ;
Pura Sit intentio.

4 a. Geminatis fidibus 4 b. E summo sollemnio


In mentis operibus Operum psalterio
Ad legis decalogum In conspectu Domini
aspiremus \ iubilemus.

5 a. Ergo decem 5 b. Ergo regi


chordis psallite; nostro psallite.

6 a. Psallite 6b. PsalUte,


Sapienter ;
Sed decenter.
— 30 —
7 a. Ergo pro debito 7 b. Ergo plus solito
Plaudamus alacrius; Psallamus et altius.

8 a. Alta sunt soUemnia, 8 b. Alte cantant agmina,


Altaque mysteria Christus Thabor culmina
Dies haec ostendit. Die hac ascendit.

9 a. Qui invitat, 9 b. Paucos vocat,


Nos invitat Dignos vocat
Ad alta mysterii; Secreto consilii.

10 a. Duos vocat Zebedaeos 10 b. Trinitatem tendit tribus,


Et seorsim ducit eos Quo designat, quo et quibus
Pertrum addens tertium ; Sit daturus praemium.

IIa. A terrenis supplantati IIb. Merebuntur in futuro


Et in fide solidati Intueri cor de pure
Per divinara gratiam Trinitatis gloriam.

12 a. Transfiguralur protinus 12 b. Non aliud aspicitur,


Deus, deorum Dominus, Sed aliter ostenditur
Discipulis cernentibus ;
Apostolorum visibus.

13 a. Ut sol vultus, 13 b. Cum Helia


ut nix vestis splenduit; Moyses apparuit.

14 a. Sternuntur discipuli 14 b. Hebetantur oculi


Concussi formidine ; Lucis magnitudine.

15a. miranda ratio! 15 b. Mira dispensatio!

16 a. Petrus videt, 16 b. Et agnoscit,


quos nunquam viderat, quos nunquam noverat.

17 a. Petit tabernacula 17 b. Nulla tarnen exigit,


non sibi, sed aliis, quam sibi vel sociis.

18 a. Ecce, nubes lucida 18 b. Quam pro tabernaculis


illos obumbravit, Christus ministravit.

19 a. Dant Christo testimonium 19 b. Adest testis, sed alius,


lex et prophetia, auctior Helia:

20 a. Pater ipse proprium 20 b. Nubis luce spiritus,


Attestatur filium, Carne fulsit genitus,
Quo sibi complacuit. Voce pater sonuit.

21a. Ecce, tota trinitas, 21b. Ecce, summa deitas.


Indivisa unitas Quam spes, fides, Caritas
Evidenter ostenditur ;
Sperat,credit, amplectitur.
31

22 a. Ergo assis, 22b. Ut, quos tua


Cbriste, laetantibus, transfiguratio
Ergo fave Laetificat
festa colentibus, praesenti gaudio,
Ergo nostris Muuereutur
intende precibns, aeterno praemio.

Miss. ms. Sarisburiense (Cantuariense ?) saec. 13. ex. Cod. Pai'isin. Arseu.
135. add. (apud. Pictavum) saec. 14. —
Mit Melodie. —
1 b, 1 cantaut. —
3a, 3 Laudat. —
4 a, 2 lumentis operiljus. —
9 a, 1 Quia vitat. 10b, 1 —
rendit. —IIa, 1 Alter reuis. —
12b, 1 as.signatur. —
14a, 1 Cernuntur. —
19 b, 1 alius sed.

11. In Transiignratione Douiini.

1 a. Veste fulgens deaurata, Ib. Clara gemmis et Corona,


Christo spouso sponsa grata, Gratiarum spiraus dona,
Fecundans ecclesia, Sceptra fert regalia.

2 a. Sponsas hie praeclarus forma, 2 b. Hie praecelsus et imraensus,


Fous virtutum, vitae norma, Quem nullius capit sensus,
Lux est iustis praevia. Regens iniplet omnia.

3 a. Sponsa virgo sine ruga, 3 b. Haec est virgo praeelecta,


Per quam primae culpae fuga, Haec ad sponsum via recta
Via patet invia. Vitae monstrat atria.

4 a. Dat tbesauros alti sensus, 4 b, OflFert Christo sponsa fidem,


Dat maioris Jona census, Dans pro tide caelos idera
Rex praecellit munere. Dat aeternum vivere.

5 a. Nam remota carnis mola 5 b. Quisquis curet, ut sit dignus;


Merces erit dupla stola, Firmum dedit nobis pignus
Duplex iramortalitas. Verbum patris, veritas.

Ga. Splendor patris et figura, 6 b. Fulgens lampas est ut solis,


Nostra Christus in natura Viris tribus visus solis
Miraudo specimine Montis in cacumine.

7 a. Bini vates hnnc adfantar, 7 b. Dolor carnis in flagellis,


lam Ventura praeconantur: Clavis, sputis, potu fellis,
Mors et crucis passio, Hostilis derisio.

8 a. Est audita vox paterna 8 b. Hie dilectus, hunc audite,


Tonans aula de superna: Föns aeternus, hunc sitite;
„Meus hie est filius, Non credens est impius."

9 a. Nubes tegit coUoquentes, 9 b. Christus mitis manu tangit,


Tres Bternuntur pavescentes, Quos divina virtus frangit,
Turbantur discipuli. Sui duces populi.
— 32 —
10 a. AUevat Stratos, solatur, 10 b. lubet, visa ne quis sciat,
Ne pavescant, exhortatur, Donec mortis victor fiat

Vim virtutis caelicae. Salvator mirifice.

IIa. Homo, gaude, cor dilata, IIb. Sola virtus alas dabit,
Vita manet te beata, Qua pennata mens volabit,
Vita manet te perennis, Donec Deum plene cernat,
Hanc virtutum petepennis. Quoconspectomundumsperuat.

12 a. A peccatis transformatus, 12 b. Omnes Christum transformatum


Virtutibus innovatus, Flagitemus, ut reatum
Homo, addisce vivere; Devoti gregis abluat
Nam virtutum tibi scala Ac in summi regno poli
Dabit caelos scandere. Laureatum statuat.

Miss. Speciale (Augustense) imp. Augustae 1519. — 10 a, 1 consolatur. —


Melodie wohl: Landes crucis.

12. De sancta Crace.

1. Gaudeat
fidelis plebs universa,

2 a. Clara cantans cum gloria 2 b, Hostis quae stravit imperia


fulgida crucis dona, liberavit et arva.

3 a. Salus iucunda nobis 3 b. Ex qua munera sancta


ex qua floret, [cuncta] stillant,
felicitas pax procedit,
fulget atque serena; vita mieat et alma.

4 a. Siderea 4 b. crux sancta,


per quam regna patent, te laude canentes
gaudia virtute
manant et superna. tua rege pia

5. Omnia
per tempora.

Trop. ms. Winloniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558. (Bodl. 775). —
Titel der Sequenz: „Dulce lignum". Nach dem gleichen Schema geht die
Kreuzes-Sequenz „Salve crux sancta" und manche andere. 2b, 1 hat —
eine Silbe Überschufs.

13. üe sancta Crace.

1. Laus surgat
ubique Christo iucunda,

2 a. Cuius aegro praelibavit 2 b. Cuius pepulit pomiferae


mundo mors vitae hausta, causae crux atque damna,
— 33 —
3 a. Scala ac porta caeli, 3 b. Per quam venia fluxit,

Laos et decus Pax processit


qnae refulget et libertas,
orbis Salus et ampla; vita fulsit et alta.

4 a. Haec est alma 4b. Quae virtus


protectio saecli, generosa splendens
Gloria ]\Iuniat,
fideliom et summa; salvet, firmet et regat

5. Nos cuncta
per tempora.

Trop. ms. Wintoniense saec,11. med. Cod. Coli. Corp. Christi Canta-
brigien. 473. —
2b, 1 eine Silbe Überschufs, gerade wie in der gleichen
Clausel in der vorhergehenden Sequenz. —
4 b, 1 1. Quae virtute? 4 b, 4 —
salvat firmat. —
Titel, wie in der vorhergehenden Sequenz: „Dulce liguum."

14. De sancta Cruce.

1 a. Salve, Signum sanctae crucis, 1 b. Poena Christo, crux, es gravis,


Lignum vitae, Signum lucis, Sed triumpho fis suavis,
Mundi ferens pretium. Vetus vincens proelium.

2 a. Agni Dei mors occisi 2 b. Caput hostis est contritum ;

Cruce clave paradisi Dum est iusto plus petitum,


Reseravit ostium; Perdit Privilegium.

3 a. Salve, Signum nobile 3 b. Christe, male venditos


Deo dedicatum, Cruce redemisti,
Angelis amabile Servitut! subditos
Dans his reparatum, Liberos fecisti,
Nobis delectabile Naufragio deditos
Tollens cruciatum, Ad portura duxisti.

4 a. Salve, crux, iudicii 4 b. Signa nos signaculo,


Die praesentanda, Crux, tuae virtutis,
Nunc scutum refugii, Sic ab hostis spiculo
Arbor adoranda, Protege salutis,
Qua pax postliminii Ut futuro saeculo
Fuit reforraanda. Dux sis te secutis.

Martyrolog. ms. S. Ceddae Salopiensis saec. 12. Cod. Oxonien. 13957.


(Eawl. D 1225). add. saec. ^^lu. Mit Melodie. —
15. De Qainqae Vulneribus DN,
1 a. Plangat Sion salvatorem, Ib Plangat culmen honestatis,
Plangat sponsum et rectorem, Quia proles deitatis,
Quia caedit grex pastorem, Dux et decus probitatis,
Planctu amarissimo. Traditur supplicio.
Bannister, Sequentiao Ineditae. Vll. 3
34 —
2 a. Plangat virgo suum natura, 2 b. Plangat corpus cruentatum,
Nudum, caesura, flagellatum, Vivum cruce conclavatum,
Caput spinis coronatum; Manus, pedes vulneratum ;

Squalet mater filio. Pendet in patibulo.

3 a. Tanta Christus toleravit, 3 b. Plangat virgo fei murrhatum


Heloi, Heloi proclamavit, Nato sitienti datum ;

Lama sahadhani provulgavit Mox, ut dicit Consummatum,


Mortis in periculo. Datur exterminio.

4 a. Postquammatremcommendavit, 4 b. Sol et luna obscuravit,


Soli patri se donavit, Miles latus perforavit,
Spiritnm sie exhalavit Sanguis, aqua emanavit
Redimendo populo. Eins ex corpnsculo.

5 a. Terra, saxa tremuerunt, 5 b. Plangit caelique regina,


Et humati surrexerunt Peccatorum medicina,
Multisque apparuerunt Plangit natum in ruina
Exspirante Domino; Cum iniquo populo.

6 a. Virgo corapar passionis. 6 b. Virgo materque Messiae,


Cor pertransit morsmucronis, Flos virtutum, vas usiae,
Ceu sunt dicta Simeonis, Ut in threnis leremiae
Passa est in animo. Lauguet rosa lilio.

7 a. Virgo, mater Christi lesu, 7 b. Virgo, mater dolorata,


Scribitur in threnis : Vau, Super caelos coronata,
lod, heth, teth, lamed, tau Sis pro nobis advocata
Moysi pentatico. Tuo unigenito.

8 a. Celsitudo Jesu Christi, 8 b. Tu, qui tanta passus dire.


Te quam vilem praebuisti, Cum instabit dies irac,
Probra multa sustulisti, Fac cum sanctis pertransire
Pro nostro flagitio! In perenni gaudio.

9. lesu, nostri miserere,


Prece raatris nos tuere,
Fac nos, lesu, te videre
In tuo palatio.

ms. Sarisburiense saec. 15. Cod. Oxonien. 6374 (Barlow. 1) add.


Miss.
saec. 15. A. —
Collectar. ms. Augustiaorum Dublinensium saec. 14. in. Cod.
Londinen. Add. 24198. add. saec. 15. B. —
Ib, 2 plores ß. 1 b, 4 tra- —
detur A. —
3a, 2 Heli, Heli B. —
3 a, 3 zabatani A; zabatini B. 3 b, 4 —
Datur in exuvio A. —
4a, 1 matri B. —
4a, 3 Pro redimendo AB. 5b, 1 —
Plangat A. —
ob, 3 Plangat A. —
6a, 3 Sed A; seu B. —
6b, 3 in extremis
A; in tremo B. —
7 a, 3 het peth lamet A; loth lameth phelit bebt tau B. —
7 b, 1 dolerata A. —8 a, 1 O celsitudo AB. —
8 a, 2 Qui te vilem A. —
8 a, 4 Nostro pro B. —
Str. 8b u. 9 umgestellt B. —
8b, 8 nos transire B.
35 —

16. De Uaiaque Vulneribns DN.

1 a. Cenam salutiferam Ib, Hortum intrat anxius,


salvator curavit, humi se prostravit,
Qua se et apostolos A se calix transeat
ipso se cibavit, Deum invocavit,
Suani lamentabilem Sed, quominus fieret
mortem depalavit, mens patris, oravit ;

Qaam ludas commercio Pro sudore sanguinem


turpi coniuravit. orans desudavit.

2 a. Audax dedit osculura 2 b. scelus I qui variis


ludas ori Christi, te dilexit modis,
nie: „ad quid," inquit, „huc, virus, trux furia!
amice, venistiV l)eum tuum odisV
Falso tradis osculo Siccine malitiae
me, quem vendidisti?" intricaris nodis,
Hinc in lesum irruunt Aere captus, prob nefas,
Sathanae ministri. caeli regem prodis?

3 a. Ad Pilatum ducitur, 3 b. Dum Christum dimittere


falso accusatur; Pilatus conatur,
Magistratus populi ludaeorum furia
intrat, debacchatur magis inflammatur;
Et gravis nequitiae Tum caelum terribili
lesum criminatur; murmure foedatur.
Alapis et colaphis Cum clamat plebs impia:
innocens vexatur. „Vah, crucifigatur!"

4 a. Traditnr militibus, 4b. Caro Dei tenera


vinctus verberatur, sancti salvatoris
Plagis atrocissimis Laceratur rigidi
insons cruentatur, flagello tortoris;
Luditur, conspuitur, Defluunt salvifici
spinis coronatur, flumina cruoris;
Pronis humi genibus Crudus, lacer populo
vane honoratur. praesentatur foris.

.5 a. Oppidi per medium 5 b. In cruce suspenditur,


lesus procedebat, manus expanduntur,
Et crucis patibulum Crudeli divortio
uraeris ferebat ;
artus dissolvuutur,
Ad fores, ad ostia Manus, pedes rudibus
populus ttuebat, clavis fodiuntur
Sic eius confusio Et ferro durissimo
neminem latebat. cruci compunguntur.
3*
— 36

6 a. Pendit cum latronibos 6 b. De siti conquestus est


autor veritatis, crucem tacebat,
et
Immo, ipsa veritas Et acetum felleum
ut dux pravitatis, sensit, non bibebat,
Innocens cum impiis, Non tarn prae doloribus
nostris pro peccatis summis sitiebat,
Ut offensae faceret Quam salutem sitiens
trinitati satis. nostram expetebat.

7 a. Mortis victor moriens 7 b. Aperitur lancea


fortiter clamavit, latus redemptoris,
Suum Deo spiritum Extemplo fons profluit
patri commendavit, undae et cruoris,
Dixit: „Consummatum est," Peccatorum lavacrum,
Caput inclinavit, sanitas languoris,
Ac emisit spiritum, Unde nervös capiunt
ditem spoliavit. sancti novi moris.

8 a. Flet virgo puerpera, 8b. Per haec Dei vulnera,


maeret, contristatur, virgo, tui nati,
Simeonis gladium Aequo nos fac animo
senis meditatur, hie adversa pati ;

Quo mens et virgineum Si spiret prosperitas,


cor perterebatur, ne simus elati,
Ut vel sie cum filio Assis, freuos obvii
crucem luat mater. moderare fati.

9 a. lesu, per sanctissimam 9 b. Recordare, moreris


tuam passionem vita propter Vitium ;

Morbos Sana mentiura, Cum iuste irasceris,


per contritionem tempera iudicium;
lustam demerentibus Si culpae memineris,
reprobationem specta mortis pretium,
Tua mors sat conferat Et duc, quod redemeris.
ad salvationem. in terram viventium.

Appendix ms. saec. 16. Miss. Sarisburiensis imp. Londini 1504. (London,
Brit. Mus. C 41. k 4). — 4 b, 2 sancta. — 4 b, 7 Crudus iacer. 7 a, 1 —
Mortis rector. — — 8
6 perterrebatur.
7 b, 8 sacra novi. a, 9 b, 7 redi- —
meris. —
Die Nachabmung der Sequenz „Cenam cum di scipulis" (Kehrein,
Nr. 57) ist an mehreren Stellen bemerkbar nach einzelnen Ausdrücken möchte
;

ich fast glauben, dafs der Verfasser den „Reform "-Ansichten huldigte.

17. De Vttlneribus DN.

la. Salvete, arraa gloriosa, 1 b. Vos salvator exaltavit,


Christi morte pretiosa Quando se humiliavit
Dedicata iugiter; Per vos passus duriter.
37

2 a. Avete, arma, quam decora! 2 b, Hostemfortemdumpercrucem


Omnibus splendidiora Et per mortem mortis ducera
Vos elegit Dominus, Expugnaret funditus.

3 a. Gaudete, arma, quae sacravit 3 b. Per vos caelos exornavit,


Christus,quando debellavit Angelos laetificavit,
Et fugavit daemones; Et salvavit bomines.

4 a. Valete, arma, quae victoris 4 b. Per vos sanat cunctis horis


Estis palma, redemptoris Christus vulnus peccatoris
Nobilis martyrii; Ad instar collyrii.

5 a. vos, arma, digna laude, 5 b. Qui per suam dulcem matrem


Are, salve, rede, gaude Nobis mitem reddat patrem,
Sumat per vos Dominus; Sit semper propitius.

6 a. Vos amabit quam decenter, 6 b. Muudus, vos devote colet,


Salutabit reverenter Qui non ex peccato dolet
Humili officio Vestro beneficio.

Sequent. ms. »Sangallense (Brander) anni 1507. Cod. Sangalleu. 546. Mit —
Melodie. —
5 b, 2 Verbi mitem das erste Wort kaum lesbar, darum zweifelhaft.
;

18. De s. Facie Domini.

1. Salve, decus saeculi,

2 a. Impressum panniculo 2 b. Datumque Veronicae


nivei caudoris, Signum ob araoris,
AUeluia, Allelüia.

3 a. Salve, [sancta facies], 3 b. Nos ab omni macula


speculum sanctorum, purga vitiorum,
Quod videre cupiunt Consortes nos, quaesumus,
Spiritus caelorum; iunge beatorum.

4 a. Salve, splendor gloriae, 4 b. Restauratrix gratiae,


Salus peccatorura decus angelorum,
Vera, tu repraesentans Te quaerunt respicere
regem supernorum. animae iustorum.

5 a. Stella clara matutina, 5 b. Vitae nostrae medicina,


Fulgens uti lux divina, Nos in mundo a ruina
Quae es cura languidi; Serva, vultus Domini.

6 a. Imago haec beata 6 b. Lumen funde cordium


ex aeterno decorata, ex vi[rtute] tibi data.

7 a. Salve, robur fidei 7 b. Destruens haeretica,


christianae nostrae, quae sunt vitae vanae.
— 38 —
8. Horum adauge meritum,
Qui te colunt ad ultimum
Atque te credunt sane.

9 a, nobile sudarium, 9b. Qui corpus assumpsitnostrum,


Nostrum esto solaciura, Verum gaudium et bonura
Eins memoriale, Atque donum finale.

Miss. Wratislawieiise imp. Cracoviae 1505. A. Miss. Wratislawiense—


imp. Basileae 1519. J3. —
2a, 1 linpressa AB. 3b, 4 Coniunge AU.— —
4a, 2 sq. Vera peccatorum AB. —
4b, 4 hat den Zusatz: qiiia iubar sae-
^

culi. — 5a, 1 matutina clara AB. —


7a, 2 nostrae spei AB. 7b, 1 —
Destrues A. —8a, 1 äuge AB. —
8, 3 et te AB. —
9a, 1 sudarium nobile
AB. —
^
9a, 3 Et memoriale eius AB. —
9b, 3 finale donum. Das Ganze —
ist eine schwache Nachahmung des schönen Reimgebetes „Salve sancta
facies" (Mona I, 155 u. 156) mit sehr verwildertem Texte.

19. Sabbato Sancto.

1 a. Confitemini 1 b. Qui redemit


et psallite tunc saeculum,
oranipotenti Domino, dum penderet patibulo,

2 a. Et sacrum latus 2 b. Effunderetur


sie lancea aqua sui
-— sanguinis
-^ ad redemptionem
perforatum populorum,

3 a. Quo sancta gens 3 b. Nunc et semper


vocaremini sine fine.

Grad. ms. Modetiense saec. 11. Cod. Capit. Modetien. C. ^^he. A. —


Grad. ms. Modetiense saec. 12. Cod. Capit. Modetien. C. ^*hi. B. Beide —
Hss. haben den Titel „Sequenz" und als Melodie (in Neumen A, in Noten-
schrift B) „Veneranda"; cfr. VII. Nr. 36. 2a, 1 latum A. —
2a, 5 per- —
foratus A. —
2 b, 2 suae AB. —
2 b, 3 sanguine A; sanguis B. 2 b, 4 —
redemptionemque A. —
3a, 1 Quod. A.

20. In Resurrectione Domini.

1. Alme mundi, lesu, tua

2 a. Fidelia agmina 2 b. Et propius adesse


tibi canticant sibi rogitant.

3 a. Aspice, te quaesuraus, 3 b. Omniparentis proles,


oves tuam plebem
morte emptas memoratam
tua pretiosa, hanc praerogativam
— 39 —
4 a. Hac die sacra, 4 b, Hinc tecum tuos
qua triumphans, ad gandia
Domine, tartara iam laetos revehis
tristes daemonas, ad caelestia,

5 a. Hactenus 5 b. Ut mortem
se flentes diversos veniens necares
nocte caeca nece tua,
et continua ac captivares
Erebi, dum innectis raoras; captivitatem hanc bumanara ;

6 a. Tunc disrumperes 6 b. Atque ianuam


antiquis isdem paradisiacani
tuis fidelibus inferni panderes iam universis
dira claustra mente pia.

7 a. Adesto nunc 7 b. Totis quippe


et tribue, visceribus
ut mentes omnium concinant modulis,
canentium tua

8. [Victjor mundi, praesta.

Pros. ras. Parisiense saec. ''/i4. Cod. Commim. Assisien. 695. 3 a, 2 —


1- oves ista!?, oder in 8b, 2 ist ,,tuam" zu tilgen; letzteres ist weniger wahr-
scheinlich, da Klauseln von nur 2 Silben kaum zulässig sind. 4 b, 4 nam —
caelestia. — 5a, 2 diversos =
abgelegen, getrennt; oder 1. demersos? 7 b, 4 —
in . . .; eine Lücke in der Hs. —
Die Melodie nach dem Schema „Romana".

21. In Resarrectione Doniini.

1. Concinat orbis
cunctus Alleluia,

2 a. Voüs, voce soUemnia 2 b. Celebrando paschalia.

3 a. Insontuni tenera 3 b. Congaudeat turraa,

4 a. Sacro fönte nivea, 4b. Spernens Phlegetontis undas.

5 a. Nos quoque laxas 5 b. Voce sonora,


aptemus fibras moditicantes
arte musica, prosis neumata
6 a. Voce satis tinnula. 6 b. Factus nostra
* *
j, ob remedia
Christus namque
mitis hostia • * Crucis pertulit probra,

7 a. Et iugis vita 7 b. Fellis amara


manens subiit letbalia, passus praelibare pocula;

8 a. Vulnera satis 8 b. Sic patiendo


toleravit dira mala gerens nostra
transfixus clavis et lancea. descendit ad ima tartara.
— 40 —
9 a. Hostis antiqui 9 b. Sicque devicta
quo defringens arnia morte ac resumpta
revehit i^otens auipla carne resurgit victor
ovando tropaea, die bodierna.

10a. Unde iam iucuudas 10b, Per quem nobis vita


ipsi canamus odas, redit aeterna

11. Et caeli clara


nobis patescit aula;
cui Sit laus praeclara.

Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bod. 775).
A. — Grad. ms. 8. Albani saec. 12. Cod. Londinen. Reg. 2 B IV. B. —
Trop. ms. Glastoniense (?j saec. 11. ex. Cod. Londinen. Cott. Calig. A XIV.
C. —Trop. ms. incert. orig. saec. 12. Cod. Londinen. Reg. 8 C XIII. D. —
Trop. ms. S. Ebrulphi saec. 12. Cod. Parisin. 10508. E. —
Miss. ms.
Beccense saec. 13. Cod. Parisin. 1105. F. —
Grad. ms. Fossatense saec. 13.
Cod. Parisin. 13254. G. —Miss. ms. ßaiocense saec. 13 (et 14). Cod. Capit.
Baiocen. 62. [Blu.] H. —
Miss. ms. Sarisburiense (Cantuariense ?) saec. 13. ex.
Cod. Parisin. Arsen. 135 I. —
Miss. ms. Sarisburiense (Vigorniense) saec.
13. Cod. Cantabrigien. K K
ij 6. add. saec. 14. K. —
Miss. ms. Saris-
buriense saec. 15. Cod. Rossian. VIII, 213. [Blu.] L. —
Miss. ms. Saris-
buriense saec. 15. in. Cod. Oxonien. 15858 (Rawl. lit. c. 3) M. —
Miss. ms.
Herefordense saec. 14. ex. Cod. Colleg. Univers. Oxonien. 78 a. N. —

Miss. ms. Augustinonun Canon. (Lesnensium ?) saec. 13. Cod. Bibl. Henry
Yates Thomson Londinen. O.
,

Miss. ms. Silvanectense saec. 15. Cod.
Sangenovefian. 102 (BB 1. fol. 11). P. —
Miss. ms. Sarisburiense (Lincol-
niense) saec. 15. Cod. Londinen. Add. 11414. Q. —
Miss. ms. Sarisburiense
(Vigorniense) ca. ann. 1370. Cod. Oxonien. 6417 (Barlow. 5). R. Trop. —
ms. S. Patricii Dublinensis saec. 13. Cod. Cantabrigien. add. 710. S. —
Miss. ms. Sarisburiense saec. 15. Cod. Vatic. Palat. 501. T. Prosar. —
ms. Cicestrense saec. 13. Cod. Colleg. Univ. Oxonien. 148. U. —
Miss. ms.
Sarisburiense saec. 15. Cod. Oxonien. 6374 (Barlow. 1). X. —
Grad. ms.
-

Sarisburiense (Norwicense) saec. 15. Cod. Londinen. Lansd. 462. Y. Miss. —


ms. Sarisburiense (Londinense) saec. 15. Cod. Londinen. Arund. 109. Z. —
Miss. ms. Sarisburiense (Dublinense) saec. 15. Cod. Londinen. Egert. 2677.
a. — Grad. ms. Sarisburiense saec. 15. Cod. Londinen. Cott. Nero E VIII.
b. — Miss. ms. Sarisburiense (Norwicense) saec. 15. Cod. Londinen. Add.
25588. c. —
Miss. ms. Sarisburiense saec. 15. Cod. Oxonien. Laud. Mise.
164. d. —Miss. ms. Sarisburien.se .saec. 15. Cod. Oxonien. Laud. Mise. 253.
e. — Miss. ms. Sarisburiense (Dunelmense) saec. 15. Cod. Oxonien. Laud.
Mise. 302. f. —
Miss. ms. Sarisburiense (Norwicense) saec. 15. Cod. Oxonien.
8955 (Jones. 47). g. —
Grad. ms. Eboracense saec. *^/i6. Cod. Oxonien. Lat.
liturg. b 5. h. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Collegii Sidney
Sussex Cantabrigien. J
2. 11. i. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod.
Mus. Fitz-William. Cantabrigien. 84. k. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14.
ex. Cod. Collegii Univ. Oxonien. 78. 1. —
Hymn. et Sequent. ms. Ebora-
cense saec. 16. Cod. Collegii Sion. Londinen. A 34. 3 f. m. Miss. ms.—
S. Laudi Rotomagensis saec. 14. Cod. Sangenovefian. 94 (BB 1. fol. 5). n. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 863. o. —
Miss. ms. Roto-
magense saec. 14. Cod. Parisin. 904. p. —
Grad. ms. Rotomagense saec.
15. Cod. Parisin. 905. q. —
Miss. ms. Rotomagense saec. ^*l\r,. Cod. Parisin.
17317. r. —
Miss. ms. S. Matupini Parisiensis (Ord. ss. Trinitatis) saec. 16.
Cod. Mazarin. 430 (233). s. —
Miss. ms. S. Terrenani saec. 15. Cod. Arbuth-
noten. s. n. (reimpr. Bumtisland 1864). A. —
Miss. ms. Sari.sburiense saec.
15. Cod. Oxonien. Hatton. 3. u. —
Miss, ms Sarisburiense (Vigorniense)
— 41 —
saec. 16. Cod. Oxonien. 15591 (Kawl. lit. e. 43). x. Miss. ms. Saris- —
buriense saec. 14. in. Cod. Bononien. 2565 (enthält mir das Incipit). y.
Miss. Silvancctense imp. Parisiis 1524. aa. Miss. Tornacense irap. —
Parisiis 1498. bb. —
Miss. Tornacense imp. Parisiis. 1509. cc. Miss. —
Tornacense imp. Antvverpiae 1540. dd. —
Äliss. Laudunense imp. Parisiis
1491. ee. —
Miss. Baiocense imp. Rotomagi 1501. ff. Miss. Baiocense —
imp. Rotoma<^i 1504. gg. —
Miss. Baiocense imp. [Kotomagi] 1545. hh. —
Miss. Belvacense imp. Eotomagi 1514. ii. —
Miss. Kotomageuse imp. Koto-
magi 1495. kk. —
Miss. Eotomagcnse imp. Parisiis 1527. 11. Miss. Koto- —
magense imp. Rotomagi 1538. mm. —
Miss. Rutomageuse imp. Parisiis 1544.
nn. —
Missalia Eboraceusia imp. 1509 1533. oo. —
Miss. Herefordense imp. —
Rotomagi 1502. pp. —
Miss. Sarum imp. Rotoinagi 1492. qq. Miss. Sarum —
imp. Venetiis 1494. rr. —
Miss. Sarum imp. Rotomagi 1497. ss. Miss. —
Sarum imp. Londini 1498. tt. —
Miss. Sarum imp. Londiui 1504. uu. —
Miss. Sarum imp. Rotomagi 1511. vv. —
Miss. Sarum imj). Parisiis 1513.
XX. —
Miss. Sarum imp. Parisiis 1519. yy. —
Miss. Sarum imp. Rotomagi
1554. zz.

Concinet A.
1, 1 —
2b, 1 Celebranda EFGLN bb cc; SoUerania paschalia
r. — 3 In sumptum tenera dd; In somptum
a, 1 H
bb; Insontium I. 3 b, 1 —
Congaudet (aber 4 Noten) I; turba Q. —
4b, 1 Serpens O; Cerneus
G. — Flagetontis NO li t; undis h. —
5a, 1 lapsas EG p r. 5a, 2 —
arcemus C; aptenus qq. —
5 a, 3 arte medica FG; arte mirifica I. 5 b, 2 —
sq. timula mente devotissima K. —
5 b, 3 prosint neumata r; prorsus neu-
mata L bb cc; paras neumata K. —
6a, 1 fehlt K. —
6a, 1 Ecce satis I;
Voce sitis p; satis trivula oo (ed. anuil509); tinnula Mente devotissima HLS. —
6 b, 1 Sauctus nostra g; Facti uostra S. —
6b, 1 sq. ob nostra remedia
la. — 6 b, 3 crucis tulit robora ADHMPQ aa dd tulit probra bb pertulit
robora G; partulit h. —
7a, 1 Ut iugis o bb dd; iugi UY 1 k s cc gg kk;
; ;

Ut iugi n; Et magis p. —
7 b, 1 Vellis arma (aber 3 Noten über arma) I;
Pellis arma CRY. —
7 b, 2 fessus prolibare r oo. —
8 a, 2 toleruit dira P;
tollerante dira S. —
8 a, 3 confixus BDQ gg. —
8 b, 1 Sic tolerando BCDEFMOY
i k n p r s aa bb cc gg 11 00 Sic toleravit PQ Sic toleranda h Hie patiendo
— —
; ; ;

I; Hie tolerando U; Sic vulnerando G. 8 b, 2 nostra gerens H. 8 b, 3


tartarea N kk zz; tertera i. —
9 a, 1 antiqua G. —
9 a, 2 qua G, quod MPU
m aa oo; defigens i r, defingens dd, defungens q, distringens k s. 9a, 2 —
sq. revehit arma o r. —
9a, 3 revehis M, revehi Y; potens ampla b- —
9b, 1 Sic et d s; de vita P. —
9b, 2 ac fehlt N jy. —
9b, 3 victor Christus
DQ. —
9b, 4 die in tertia KLMOQSTXYZ b 1 t u x pp qq rr tt uu vv
yy; in die tertia R d e f g; die tertia a ss. —
10a, 1 Inde AG p. 10a, 2 —
ipsa p; Christi cauamus NS h. —
10 b, 1 nobis tuta p. 10 b, 2 plausit —
aeterna AGKST e f r t u x kk pp; plaudit aeterna d; reddit aeterna QY. —
11, 1 Ut 10. —
11, 2 patefecit HK q; pate.scet O. —
11,3 cui laus sit n x
gg\ laus aeterna h i k 1 oo laus per saecula d s gg.
; 11,3 fehlt G. —
Die Melodie geht nach dem Schema „Pascha nostrum" (Notker:
Cignea). —
Vgl. übrigens die Anmerkung zur Sequenz Nr. 28.

22. In Die Paschatis.

1. Fange, turma, corde, vultu


Christo praeconia,

2 a. Concelebrans 2 b. Paschalia
admiranda sacramenta.

3 a. beneficia! 3 b. quam mirifica,


42

4. Omni saeclo posita,

5 a. Alto polo niicantia, 5 b. Magna solo fulgentia !

6 a. Quae licet ampla 6 b. Haec tarnen alma


miretur ecclesia praecellunt instantia
sancta catholica, festiva gaudia

7 a. Sui per insiguia. 7 b. Et mundana


*
» * reboet machina.
Ergo Clara
concrepent Organa, * * Gaude, praedulcisona,

8 a. Quia damnata 8 b. Christas ad aethra


nocte et calcata hodie praecelsa
morte perpetua redit victoria.

9 a. Ante saecla 9 b. Prophetarum


arcana praesaga
praenotata complentur Sacra verba nudantur
hac die fulgida; hac luce splendida.

10 a. Agnus Dei sine macula 10 b. Gaude, mater o catholica,


surrexit hodie morte victa, laetare, exsulta, circumfusa
Christus, immensa gloria. longe late(que) ecclesia,

IIa. Mentis alacritate IIb. Christus hac die clara


morte j^erempta
te Clemens altam
lunge canticis cantica. restauravit in patriam.

12. Dicant omnes Alleluia.

Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775).
A. —
Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod Collej^ü Corp. Christi
Cantabrigien. 473. B. —
10b, 1 catholice B. IIb, 3 alta A. —
Titel der —
Sequenz: „Pascha nostrum"; vgl. das freilich vielfach differierende Schema
von „Concinat orbis" (vorhergehende Nr.).

23. In Resnrrectione Domini.

1. Psalle lyrica
carmina

2 a. lubilans Domino, turraula 2b. Praesens, mera cum symphonia.

3 a. Ipsura nam 3 b. Is enim


condccet laus, gloria, caeli, terrae machinam,
Quem laudat Pelagus
in caelo angelica atque ex nihilo, quae
universa dignitas. sunt, creavit omnia.
— 43 —
•4 a. Is deiectum 4 b. Carnem sumens
paradisicolam pro nobis humanam,
reduxit ad aeternae natus matre de vera
vitae pascua, sancta Maria,
Virgine casta.

5 a. Hinc crucis raysterio 5 b. Chirographum antiquae


devastans mortem claustra praevaricationis
fregit infernalia, delens morte sua.

6 a. Sic surgens zabulo 6 b. Quis fisus fuerat,


triumphato eius arraa
die tertia, aufert omnia
Forti dextera.

7 a. Eiusque cuncta spolia 7 b. Angelicis agminibus


diripiens pastor bonus
vehit secom ad astra constituens socia.

8 a. Qoapropter huius in laude 8 b. Ipsius cruore sacro


pangite, gentes, redemptae mortis
cum populis a vinculo
iubilamina, vita reddita
In poli aula.

9 a. Ubi pariter 9 b. Cum examine


laetemur semper suprenio iudex
cum ovibus iudicabit
ad patris dextrara, cuncta saecula
Flammis purgata.

10. Simul resonent


redempta: Fiat.

Trop. ras. Wintoniense ca. anii. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775).
A. —
Grad. ms. S. Albani saec. 12. med. Cod. Londinen. Reg. 2 B IV. B. —
Trop. ms. incert. orig. saec. 12. Cod. Londinen. Reg. 8 C XIII. C. Trop. —
ms. Glastoniense (?) saec. 11. ex. Cod. Londinen. Cott. Calig. A XIV. D. —
Miss. ms. Sarishuriense (Cantuariense ?) saec. 13. ex. Cod. Parisin. Arsen.
135. E. —
Trop. ms. Cicestrense saec. 13. med. Cod. Collegii Univ. Oxonien.
148. F. —
Grad. ms. Augustinorum Canon. Ronctoniensium saec. 14. Cod.
Londinen. Harl. 622. G. —
Miss. ms. Augustinonim Canon. (Lesnensium ?)
saec. 13. Cod. Bibl. Henry Yates Tompson, Londinen. H. Miss. —
ms. Herefordense saec. 14. ex. Cod. Collegii Univ. Oxonien. 78 a. I. —
Mi.ss. ms. Whitbiense saec. 14. Cod. Oxonien. 15850 (Rawl. lit. b 1) K. —
Sequent. ms. Cemeliense saec. 14. Cod. Cantahrigien. LI. i. 10. L. Miss, —
ms. Westmonasteriense (Nie. Litlington) saec. 14. ex. Cod. Westmonasterieu.
8. n. M. —
Miss. Herefordense imp. Rotomagi 1502. N. Grad. ms. saec.—
13. Cod. Bruxellen. Felis 1173. O. —
Miss. ms. Beccense saec. 13. Cod.
Parisin. 1105. P. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 14. Cod. Parisin. 904.
Q. —Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 863. R. Grad. ms. —
Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 905. S. —
Miss. ms. Rotomagense
saec. 'Vis. Cod. Parisin. 17317. T.
— 44 —
8 a, 1 Ipsi nam AC. —
3 a, 2 cum decet CS decet F; et gjloria FHNS. —

;

3a, 3 laudant AEK. —


3a, 4 in caelum Q. 3b, 1 His CGIS; Es enim
E; His etenim K; Ad omuem T. 3b, 2 omnem terrae Q; niaehiiia EN.
- —
3b, 4 ac ex I; atque fehlt L. —
4a, 1 His CIK, Es deiectum E. 4a, 2 —
paradisieolas IN, paradicolain K, paradiso E. —
4 a, 3 conrevexit E aeterna ;

AE. —4b, 2 humanans C. —


4b, 3 matre fehlt EST. 5a, 1 Hie S, —
Huic E, Huiic DM, In CQ; niysteria C. —
5a, 1 sq. devastans mysterio
F. — 5a, 2 morte HßST. —
5b, 3 dolens C. —
6a, 1 Hie MQRT, Hinc
G; Sic resurgens E; zabulon IN. —
6 a, 2 collio^ato E. 6 a, 3 tertia die —
E. — 6b, 1 Qui CKQ8T; Qui fixus K, Qui solus E. —
6b, 4 Morti G; dextra
CM. — 7 a, 1 Quisque QS, Cuiusque IL, Priusque E; Evae euesque cuncta
C. — 7 b, 3 constituit E; est contuens cuncta I; socius S. 8a, 2 pangite —
omnes L; plangite P. —
8 b, 2 redempto E, redeuute L. 8 b, 4 vitae L; —
redita C. —
8 b, 5 Impoli S. —
9a, 1 Ibi EHR. —
9 a, 3 cum omnibus DIMN. —
9a,4dexteram CEHILNQEST.— 9b,3 iudicabit iudex E; iudicabisH. 9 b, 4 —
iudex saecula E; saecula cuncta KT. —
10, 1 resonant KNR, resonet Q. —
10, 2 Fiat Amen E, Fiat fiat H, Fiant S. —
Die Melodie, welche G u. O A—
bieten, ist nach dem Schema „Almiphona" (cfr. Anal. Hymn. VII, 79).
4b, 5; 6 b, 4; Sb, 5 u. 9b, 5, welche gleiche Silbenzahl aufweisen, haben immer
die gleiche Melodie und die der jedesmal vorhergehenden Klausel. Str. 3 u. 4 —
der Sequenz „Almiphona" sind hier in eine Strophe zusammengezogen.

24. In Resnrrectione Domiui.

F eria terti a.

1 a. Sanda cunctis laetitia 1 b, En, pia luce


festa sunt celebranda; clarescit regis aula.

2 a. Angelica 2 b. Quod Dominus


simul resultct lesus surrexit
caelitus vox gloriosa, lege mortis triumphata.

öa. Et a regula 3 b. Quorum raeritis


renitet prophetica puUulans ecclesia
fide puriter ventilata, per hoc saeculum est diffusa.

4 a. Ideoque nostra 4 b. Cuius ope sumus


iubilent pectora de domo lutea
et in aures liberati,
Domini munera dent patriae et aeterna
per venire iam meremur
laudum sibi grata, esse digni vita.

5 a. Ipsum metuit, 5 b, Ipsum metuunt,


cum nascitur, cum moritur,
pestifera ludaica
Herodis olim regis aula; resurgere perfida corda.

6 a. Sed nos, quibus 6 b. Et tunc, quando


illa praebuit gratia, nasci voluit; debita
ut esse mereamur et nunc resurgentem
simili gloria, veneramur oda,
profuit credere, ut eum iugiter
quod cum patre creata in patria videre
regit universa queamus aeterna.
- 45 -
7 a. Aromata feramus 7 b. Hunc gemina Maria
ad sepulcrum eius, luce resurgentem
ubi laudat solis orta.

8. Ut voce angelica
Visus iam mundi gaudeat
per saecula.
Trop. ms. incert. orig. saec. 12. Cod. Londinen. 8 C XIII. A. Miss, —
ms. Leodien8e saec. 15. Cod. Yaticnn. 3808. B. —
Miss. ms. Traiectense
saec. '•"'/i6. Cod. Bruxellen. 18125. C. —
Miss. Leodiense imp. Delf ca. 1485.
D. — Miss. Leodiense imp. Parisiis 1499. E. —
Miss. Leodiense imp. Spirae
1502. F. — Miss. Leodiense imp. Parisiis 1509. G. —
Miss. Leodiense imp.
Parisiis 1513. H. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1515. I. —
Miss. Leodiense
imp. Parisiis 1528. K. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1540. L. Miss. —
Cameracense imp. Parisiis 1495. M. —
Miss. Cameracense imp. Parisiis 1503.
N. — Miss. Cameracense imp. Parisiis 1507. O.
Ib, 1 Et pia A, In pia M. —
1 b, 2 clarescet D. —
2a, 2 resultat simul
G, resultet simul EFHIKL. —
2 a, 3 vox in caelis gloriosa A. 3 a, 1 Et —
hac regula A. — 3 a, 2 retine A, retinet DI. —
3 a, 3 pmiiter A, pariter D. —
4 a, 2 iubilant AMNO. —
4 a, 4 dant A. —
4a, 5 provenire B. 4 a, 6 —
laudem sibi gratam A. —
4 b, 1 Huius A. —
4 b, 4 patria BEFGIK. —
et fehlt A. — 4 b, 5 non mereranr D mereamnr A. —
5 a, 1 timuit ADMNO. —
5 b, 1 metiiit D. — ;

5b, 1 sq. cum moritur metuunt A. —


5 b, 4 surgere IKL. —
6a, 2 illam praebuit gratiam MNO. —
6a, 3 u. 4 fehlen A. 6a, 2 sq. —
perfrui credere qua cum patre creator A. —6b, 6 sq. fehlen D. 6 a, 7 —
egit ACMNO. —
6b, 1—6 fehlen D. —
6b, 1 Et nunc A. 6b, 4 vene- —
remur MNO. — 7 a, 2 sepulcra D. —
7 a, 3 sibi laude A. 7 b, 1 Nunc —
MNO. — 7 b, 2 lucem D. —
7 b, 1 u. 2 lauten in A: Cum germine Maria
veneremur a. — 8, 1 Ut fehlt A Et BDMN.
;

8 a, 2 mundi iam A. 8, 3 —
gaudia A.

25. In Resurrectione Domini.

Feria quarta.
1 a. Cbristi hodiernum Ib. Diem, qua resurgens
celebremus sanctum pascha, a mortuis Deus, una.

2 a. Cum patris 2 b. Agraina,


voluntate descendit quae olim Sophonias
ad inferos, expulit propheta praedixerat:
indeque sua Ero mors tua.

3 a. Victor ascendit de tartara 3 b. Reserans paradisum dextra.

4 a. Lamentantes 4 b. Quem postea


mulieres audire merentur colloquentes duo in via
Angelica voce Vesperascente iam
dicentes : Surrexit, ecce, die, ne cederet, sie
Dominus, [rederaptor], vita. dicebat quantocius Alpha:

5 a. Resplenduit mundo, 5 b. Non horruit, Sputa,


postquam angariabatur; non flagella, non pocula
crucem in terra [vini] murrhata.
— 40

6 a. Maria, noli flere Gb. Ibi se pollicitus


filium tuum ;
est visuros
surrexit enim, discipulos ac
sicut dixit; conspecturos,
praecedet vos in sicuti olirn
Gallilaea ;
praedixerat.

7 a. Thomas, inquit, 7 b. [Vide, palpa],


veni ostendamque tibi ne perdas, quod credideras,
vulnera mea; vitam aeternam.

8 a. Nos quoque 8 b. Gloria


ipsum non videntes, tibi sit, Christe, qui
sed puro corde credentes, surrexisti a mortuis
dicamus omnes: in sempiterna

9. Saecula.

Grad, et Trop. ms. incert. orig. saec. 11. Cod. Angelic. 123. (B 3. 18)
A. — Miss. ms. Casinense (?) saec. 11. Cod. Archiep. Utinen. IV* 26. B. —
1 b, 1 Diemque A. —
1 b, 2 Dominus AB unam A. —
2 a, 2 Voluntates A. —
— —
;

2a, 4 que fehlt AB; siios AB. Strophe 2b fehlt B. 3b ohne Initiale
AB; dextram B. —
4b, 1 Quam B. —
4b, 3 sq. vesperascentem iam diem
A. — 4b, 4 die recederet si AB. —
4b, 5 quantocius alme B. 5a, 1 mun- —
dum B. —
5 b, 2 postquod angariabantur A. —
5 b, 1 abhorruit A, obruitB. —
6a, 4 praedixerat A, dixerat B. —
6a, 5 vos quantocius AB. 6b, 2 vi- —
surum A. —
6b, 3 adLscipulis A, a discipulos B. —
6b, 4 conspecturum
A. — 6b, 5 sicut A. —
6b, 6 quem praedixerat AB. 7a, 1 inquiunt AB. — —
7b, 3 vita aeteraa A. —
8a, 2 iam videntes B. 8 a, 3 et huro B. — 8b, 3 —
resurrexisti A.
Vorlage der Sequenz ist scheinbar „Christi hodierna pangimini"
(VII, Nr. 23), der manche Redewendungen entlehnt sind; dem entsprechend ist
der vorstehende Text arrangiert. Die Melodie in A (Neumen) \i. B (Noten)
weist gleichfalls auf das Schema „Mater" hin; vor der Hand jedoch fällt
es schwer, den Text unter die verwilderte Melodie, welche obendrein in
beiden Quellen oft differiert, zu zwängen.

26. In Resnrrectione Domini.

Feria sexta.
1 a. Omnis spiritus Ib. Caeli dominum
concinat Alleluia, collaudet omnis lingua.

2 a. Septiforrais 2 b. Qui iustorum


Spiritus gratiae Corpora repleat
de snpernis et eorum
dantur ecclesiae, linguas erudiat.

3 a. quam dives 3 b. Apostolis


gratia spiritus, data divinitus !

4 a. Linguas docet 4 b. Morbus curat,


omnium gentium, fugat daemonium.
— 47 —
5 a. Consolator 5b. Ut nos mortis
iustorura, spiritos, legibus subtrabas
te laudantum et aeternae
intende precibus, vitae restituas.

6. Concrepet omnis lingua


amen et allelaia.

Trop. ms. Cicestrense saec. 13. ex. Cod. CoUeg. Univ. Oxonien. 148. —
Mit Melodie. —
2a, 4 datur. —
4b, 2 daeinonia gegen die Assonanz. ,

Die Versabteilung ist durch die Assonanz und den Rhythmus fest begründet.

27. In Ascensione Domini.

1 a. Christo caelos ascendente 1 b. Cor non valet cogitare,


Com triumpho tam ingente, Quantum inde iubilare
Tarn praeclara gloria, Debeat ecclesia.

2 a. Visu probat, quod credebat, 2 b. Victor mortis redit sursuni,


Spespraesentat,quodspondebat, Cuius ruit in occursum
Patescunt mysteria; Laeta caeli curia.

3 a. Principi triumphatori 3 b. Vox in altum elevetur,


Canunt spiritales chori Et per vocem invitetur
Caelica praeconia. Mens ad festa talia.
4 a. Auetor nostrae laudis, Christe, 4b. Nostri gestus et affectus
Nostrae laudi sie assiste, Sint et motus et profectus
Ut de tua gratia Ad superna gaudia
Tuaque dementia Semper finis nescia.

Miss. ms. Eomano-Franciscanum saec. 15. Cod. Londinen. Stowe 10.


A. — Miss. ms. Romano-Franciscanum s.aec. 15. Cod. Darmstadien. 949.
B. — Ib, 1 Vox non B. —
3 b, 2 imitetur A. —
4 a, 1 Ductor B.

28. In Ascensione Domini.

Per Octavas.
1. Sonet vox fideliura
Alleluia

2 a. Christo regi ad gloriam 2 b. Scandenti post victoriam.

3 a. Nam hoste antiquo 3 b. Eins morte victo

4a. Clara susceptus nube 4b. Caelos ascendit hodie.

5 a. Et, quam captivam 5 b. Natura uostra,


mortis sub iugo Dei unita
hostis presserat, verbo, iam regnat
- 48 —
6 a. Patris sedens ad dextrani. 6 b. Per quam nostra
* ' ^i^ captivitas
quam mira .

Dei pietas, * * Libertati redditur!

7 a, quanta suramae 7 b. Quae nostrum tali


maiestatis raiseratio, lenit dolorem solacio !

8 a. Laetantur angeli inventa 8 b. Gaudent uiiita dragma Dei


et reportata sapientiae
ove centesima; tbesauro decima.

9 a. Gaudeat ergo 9 b. Et terris adhuc


die ista homo lidelium turma
tanta sibi in Christo militans laudum Christo
iam data gloria; solvat praeconia

10 a. Poscens, ut iucunda 10 b. Nobis vitae huius


salvatoris visio facto termino

11. Christi praelarga


donetur dementia;
Laus cui Sit et gloria.

Miss.ms. Eboracense saec. 15. Cod. Collegii Sidney Sussex Canta-


brigien. .^ 2. 11. A. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Collegii Univ.
Oxonien. 78. B. —
Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien. Lat.
litiirg. b 5. C. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Musaei Fitz-William
Cantabrigien. 34. D. —
Hymn. et Sequent. ms. Eboracense saec. 15. Cod.
Collegii iSion. Londinen. A 34. 3. f. E. —
Miss. Eboracensia imp. 1509 —1533.
F. — 3b, 1 Drius C. —
5a, 1 Ut A. —
5a, 2 morte sub A; sub mortis
F. — 6 a, 1 dexteram ABDEF, das zweite e radiert C. 7 b, 1 Qui A; talis —
F. — 8a, 1 Laetentur F. —
8a, 2 reportate A. 8b, 1 Gaudent i. e. —
angeli, nicht wie Misset- Weale Gaudet (dragma?!).: 9b, 3 mutans laudum —
A. — 10 a, 1 ut iam A.
Melodie: „Pascha nostrum", und demnach ganz das gleiche Schema,
wie in der Oster-Sequenz „Concinat orbis cunctus" (Nr. 21). Bei dieser
Melodie hat 4 b stets eine Silbe Überschufs, und in Strophe 6 zeigt sich
regelmäfsig der auch sonst bekannte Chiasmus. Misset -Weale (Anal.
Liturg. II, p. 405) konstatieren recht naiv bei Strophe 4 „Parallelisme
imparfait" und behaupten sogar bei Strophe 6 „Le rhythme et la rime

, :

exigent l'interversion des deux membres de cette clausule" Die Melodie !

belehrt uns besser. —


Interessant ist es übrigens, die Fassung der beiden
Sequenzen, nämlich der vorstehenden und „Concinat orbis", in der ge-
nannten Sammlung Misset- Weale zu vergleichen unter Berücksichtigung der
Thatsache, dafs beide die gleiche Melodie haben.

29. In Ascensione Domini.

Per Octavas.
1. Laetetur orbis
die ista,

2 a. In qua nostrae 2 b. Christus patris


cum carnis substantia locatur in dextera.
— 49 —
3 a. Casum hodie nostrum 3 b. Et reparationis
Christi relevat ascensio fit humanae consummatio.

4 a. Nam lapsuin hominis 4 b. Natus de virgine


miserans Dei fit homo mira

dementia potentia.

5 a. Et quia 5 b. Pro nobis


non erat hostia, moritur, caelica
qaae mundi sie nobis
purgaret crimina, reseraus liraina.

6 a. Et spoliatis 6b. Confirmatisque


inferis die discipulis ad
surrexit tertia caeli sublimia

7 a. Videntibus illis 7 b. Nostra regreditur


hodie cum carne.

8. Ipsi laus et honor


in saecula.

ms. Eboracense saec. 15.


Miss. Cod. Collegii Sidney Sussex Canta-
brigien. ./ 2. 11. A. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Collegii Uui-
vers. Oxonien. 78. B. —
Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien.
Lat. liturg. b 5. C. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Musaei Fitz-
William Cantabrigien. 34. D. —
Hymn. et Sequent. ms. Eboracense saec. 16.
Cod. Collegii .Sion. Loudineu. A 34. 3. f. E. —
Miss. Eboracensia imp. 1509 1533. —
F. — 2 a, 1 In fehlt A. —
2 a, 2 tiun carnis C. —
2 b, 2 laetatur BCD; loca-
tnr fehlt A. —
4a, 1 Quam lapsum D. —
5a, 1 Et qui nou D. 5b, 4 —
lumina AEF. —
6 a, 3 resurrexit BEF. —
7 a, 1 Vendentibus E. Melodie —
wie: Voce iubilantes (Anal. X, Nr. 37) und mit einigen Varianten wie:
Creator poli (Anal. VII, Nr. 51 u. 93) und die Nivernensischen Sequenzen:
Angelica reboat (Anal. VIII, Nr. 33) und Praefulgida dicito.

30. De Pentecoste.

1. In omnem
2 a. Terram Deo laus 2 b. Astra polorum
personet dulcissima; iubilent praeconia.

3 a. Terra simul agat 3 b. Plebs et fideliura


atque freta psallat ei
concinant voce sua; carminis prosodia,

4 a. Verbum quod suum 4 b. Sacravit sibi,


carnem fore volens quatenus gigneret
virginis gremia creantera omnia;

5 a. Qui periclitanti populo 5 b. Ac primi parentis facinus


aeternae
lucis macula naevi
cognitionem carens piaret,
monstrare digne debeat, natus alvo virginea.
Banniator, Soquoiitiae Ineditao. VII, 4
50 —
6 a. Nam post plura 6 b. Ac spiritu
virtutum genera dato tartarea
subiit crucem raomordit, sicut
triuniphaturus eam, dixit ante propheta.

7 a. Hincque vivens 7 b. Ascensurus


lacifer tumulo caelorum culraina
surrexit die tertia, soles quater post decades,

8 a. Ubi iudex sedet 8 b. Quod in alumnorum


ad patris dexteram gratanter pectora
cum sacro fuderat
flatu, trinilas alma in die hodierna.

9 a. Unde psallentes 9 b. Mente pura


rogemus una ac voce consona,

10 a. Quo nos regat 10 b. Ut consortes


ac protegat, mereamui*
servet, magnificet sanctorum ovibos
atque gloria necti superis,
ditet in sempiterna, inter quos mirabilis

11. Eraicat, vivit, regnat


in saecula.

Trop. ms. incert. orig. saec. 12. Cod. Londinen. Reg. 8 C XUI. A. —
Trop. ms. Sanmaglorianum saec. 12. Cod. Parisin. 13 252. B. Grad. ms. —
Rotomagense saec. 14. Cod. Parisin. 904; bis: fol. 157. C^; fol. 233. C-. —
Grad. ms. Rotomagense saec. '*/i5. Cod. Parisin. 905. D. Miss. ms. S. —
Barbarae in Algia saec. 12. Cod. Sangenovefian. 96 (BBl. fol. 7) add. saec.
14. E. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 863. F. Miss. —
ms. Rotomagense saec. ^*li5. Cod. Parisin. 17317. G. Miss. Camera- —
cense imp. Parisiis 1495. H. —
Miss. Cameracense imp. Parisiis 1503. I. —
Miss. Cameracense imp. Parisiis 1507. K. —
Miss. Tornacense imp. Parisiis
1498. L. —
Miss. Tornacense imp. Parisiis 1509. M. Miss. Tornacense—
imp. Antwerpiae 1540. 1^. —
Miss. Sosmense imp. [Parisiis 1547]. O. —
Miss. Noviomense imp. Rotomagi 1506. P. —
Miss. Rotomagense imp. Roto-
magi 1495. Q. —
Miss. Rotomagense imp. Parisiis 1527. R. Miss. Roto- —
magense imp. Rotomagi 1538. S. —
Miss. Rotomagense imp. Rotomagi 1544.
T. — Miss. Laudunense imp. Parisiis 1491. U. —
Miss. Laudunense imp.
Parisiis 1557. X.

2a, 1 Terram fehlt C-; laus Deo G. —


2a, 2 personat AB; dulcisona
NOX, dulcissona AHIKMPRU. —
2b, 2 iubilant AE. —
3a 1 Terra agat ,

C; Terra sie agat D simnl clangat P, simul aqua UX. -- 3 a, 3 concinat



;

B; voce una U. —
3b, 1 et fidelis B. —
3b, 2 psallat eins B. 3b, 3
carmina IK; prosordia A. —
4 a, 1 Verbum qui BIKLNUX; Verbumque A;
suis E. — 4a, 2 Carmen A, came B. —
4a, 3 virginis uterum IHK; gremio
AC'C^EFG, gremium LMNPQRSTUX. —
4 b, 2 gignerit E, gineret F. —
4 b, 3 solem iustitiae ABH NPUX. — —
5 a, 4 insigniter ostendcret ABH N —
PUX. —
5b, 1 Et primi A, Te pi-imi HIK. —
5 b, 2 macula necis A, novi
IK; macula carens P; medicans nemo MN; medicans naevo L. 5b, 3 —
venia piaret P carens expiaret QRST.
;

5b, 4 virgineo DE Deus homo ;
— 51 —
factus ultro ABH— NUX. — 6a, 2 muuera AEH— NPQESTUX, mimere C^;
virtutum itinera FG. — 6 a, 8 subiit mortem C'EFGOQRST.
6 a, 4 eam —
fehlt A; uecem BH—
NPUX. —
6lj, 1 Ac fehlt A; De spiritu P. 6b, 2 —
Deo tartarea C^: data tartareo A; nato tartara U. 6b, 3 ut P, utpotes —
A, utpote BLMNUX. —
6 b, 4 ante dixit E; vates dixerat ante li— NPCX
vates dixerant ante B; vate dixerat ante A. —
7 a, 1 Sicque UX; In qua B
Hie namque A, Hinc S; Hinc verus rediens P. - 7 a, 2 lucifer tertia HIKPUX
lucifer tertio ABLM. —
7 a, 8 surrexit de tumulo A: die surrexit tumulo PX
surrexit die tumulo BH MXJ.— —
7 b, 3 quautum post C^; solis quater AHIKP
1. vielleicht decadas? —
8 a, 1 Ibi HIKU; sedet iudex A. 8 a, 3 sq. cum —
sancto nianens luius (trinus HIK, Spiritus B) flamine ABH— NPUX. 8 b, 1 —
Quem in P, Quos F. —
8b, 2 gratenter C^; pectora gratanter ABC-MXPUX;
pectora graviter IKL. —
8b, 3 fundet P. —
Zu 8b in CDEFGQKST die
Rubrik: Quando dicitur pro apostolis Simone et Inda: Quod in
alumnonim pectora fuderat, e (in C'-^) quibus sunt saucti Simon et ludas. —
9a, 1 Inde AC^ QEST. 9a, 2 iubilemus nuncABMXPUX; iubilemus una
-

HIKL. —
9b, 2 et voce ABH— NPUX. —
10a, 1 Quod DE; Qui P. - 10a, 2
et protegat AC-F —KMNPUX. — 10a, 3 salvet vivificet NUX; servet vivificet
P. — 10a, 5 dicet A; in fehlt C^ HIKO. 10b, 1 Et AB. —
10b, 3 —
coetibus ABH—
NUX, civibus F, precibus P. —
10b, 4 netis superis B;
vecti FQ. —
10b, 5 miraculis U; mirabilis fehlt HIK. H. 1 Amicat C-; —
vivat A; et regnat BFPS; Vivit et regnat emicat atque pollens permanet HIK.
Abgesehen von einigen Differenzen steht die Gruppe der Hss. ABH —
PUX als im Texte übereinstimmend den übrigen Quellen als von ihnen oft
bedeutend verschieden gegenüber. Trotz des höheren Alters scheint dennoch
diese erstere Gruppe den ursprünglichen Text nicht gewahrt zu haben, da
die von Alters beliebte Endung der Clausein auf a durchweg zerstört ist.

31. In Peiitecosten.

1 a. Spiritus a throno 1 b. Alumnorum corda


sanctus procedens sua lustravit
suprema gratia,

2 a. In ignis forma sua 2 b. Hora tertia sancta


apparens potentia, dedit charismata.

3 a. Facto enim repente sono 3 b. Linguas verbo doctriuae fecit


sanctorum ora valde disertas
caelestis mirificans flamma et corda flammantia.

4 a. Cuius araor 4 b. ürat corda


meatium nostrarum amore divino,
accendat intima, salvet nos per saecla.

Grad. ms. Canonic. August. Ronctoniensium saec. 14. Cod. Londinen.


Harl. 622. A. —
Miss. ms. Kotomagcnse saec. 15. Cod. Parisin. 863. B. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 17317. C. Miss. Roto- —
mageuse imp. Rotomagi 1495. D. —
Miss. Rotomagense inip. Rotomagi
1499. E. —
Miss. Rotomagense imp. Parisiis 1527. F. Miss. Rotomagense —
imp. Rotomagi 15.38. G. —
Miss. Rotomagense imp. Parisiis 1.544. H. —
la, 3 supremo A —H (gegen die Endassunanz auf a). 1 b, 2 illustravit —
BD; lustravi H. —
3a, 3 viviticans B, vivilicat D. 3b, 2 valde fehlt G. - —
4a, 1 lluius AD— —
H. 4a, 2 vestrarum C.
4*
— 52

32. In Pentecoste.

Feria tertia.
1. Veni, sancte spiritus,
Nos perfunde caelitus
Rore novae gratiae.

2 a. Culpas nostras dilue, 2 b. Sis nobis par'aclitus


Et nos manna coraplue Et mundans medullitus
Verae sapientiae ; Ijima conscientiae.

3 a. Igne nos examina, 3b. Munda mentis areani,


Luce nos illumina Lateres et paleam
Dignae paenitentiae ; Et lutum elimina.

4 a. Pietate solita 4b. Sere seinen gratiae,


Nos afflictos visita, Semen indulgentiae,
Nostra delens crimina Semen patientiae,
Planta morum germina; Semen verae gloriae.

5 a. Supplicemus 5 b. Occumbaraus,
Et oreraus, Ut vincamus,
Ut te duce fortes stemus Moriamur, ut vivamus
In agro raartyrii; Tanquam strenuissimi.

6 a. Per te Christi passioni 6 b. Per te Christo militemus


Conformemur et agoni Et cum Christo festinemus
Instantis militiae; Ad palmam victoriae.

7 a. Cor, os, actus nostros munda, 7 b. Da de caelis sacrura numen


Et fecundis nos fecunda Et in terris verum lumen,
Rivis misericordiae Nobis caecutientibus
Et disciplinis fediae. Mentes illustra moribns.

8 a. Cum sis ardor caritatis 8 b. Pluc nobis aquas mundas,


Et largitor pielatis, Aquas vivas et fecundas,
Tuae nobis largitatis Formans nobis mentes mundas
Confer participiuin. Doctrinis caelestiuni.

Prosar. ms. Parisiense saec. ^^lu. Cod. Commim. Assisien. 695. A. —


Miss. ms. Autissiodorense saec. 14. Cod. Parisien. 17316. B. Miss. —
Autissiodorense imp. Parisiis ca. 1484. C. 2b, 1 His nobis A. — 2b, 2 —
Emundans C. —
5 b, 2 Et ABC. —
5 b, 4 Tamquam chorae filii B. Str. —
7a u. b fehlt C. —
7b, 3 convenientünis B. 8b, 1 Flue C. —
8b, 3 —
Forma C. — Melodie: Mane prima sabbati. Danach richtet sich von
selbst die Bemerkung Misset's zum Vers 4a, 4: „qui ronipt Ic rliythme et
qui est inutile au sens" (Anal. Liturg. I, p. 413j. Freilich benutzten Misset-
Weale für diese Sequenz nur C, und so ist das Nichterkennen der Melodie
erklärlich.
— 53 —
33. De Pentecoste.

Infra Octa vas.

1 a. Gaude, mater ecclesia, Ib. Quos Spiritus almiflua


filiorum cooperante
adoptione fecundata, sancti parturisti gratia.

2 a. In bis ergo devote sacra 2 b. Quibus sanctus paraclitus


solleraniis pange largitus est nobis
Deo cantica, sua charismata.

3 a. Hac namque in die, 3 b. Apparens in igne


repentino sonitu alumuorum pectora
mundo intonante, virtute divina
hora tertia reddit flagrantia;

4 a. Quorum praeconiis sacra 4 b. Quibus nos mundantes viva


emanarunt digne sibi
vitae dogmata, praeparemus templa,

5 a. Nos sibi possideat 5 b, Secumque nos ad sua


quatenus habitacula transvehat palatia;

6 a. UM perpetua 6b. Atque sine fine


mereamur voce Deum
*

iucundari gloria laudare hymnidica.

7 a. Spiritus alme, 7 b. Sit tibi gloria


nos vitiis munda, cum patre et nato,
virtutum floribus orna; qui regnas unus Dens

8. Per saecula.

Trop. ms. AVintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775).
add. saec. 11. A. —
Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Colleg-ii
Corp. Christi Cantabrigien. 473. B. —
Grad. ms. Canonic. Augustin. Roncto-
niensium saec. 14. Cod. Londinen. Harl. 622. C. Grad. ms. Kotomagense —
saec. 14. Cod. Parisin. 904. D. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod.
Parisin. 868. E. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 905. F. —
Miss. ms. Rotomagense saec. 15. Cod. Parisin. 17317. G. Miss. Roto- —
magense imp. Kotomagi 1495. H. —
Miss. Rotomagense imp. Rotomagi 1499.
I. — Miss. Rotomagense imp. Parisiis 1527. K. —
Miss. Rotomagense imp.
Kotomagi 1538. L. —
Miss. Rotomagense imp. Parisiis 1544. M.
1 a, 3 adoptionem C. —
1 spiritu C.
1 b, 1 b, 3 sancto C. — 2 b, 1 —
Quibus Spiritus paraclitus E. —
3a, 2 repetitionis sonitu C. 3b, 1 appa- —
ruit E. —
3 b, 3 divina virtute C M. — —
4 a, 2 enarrarunt E. 4 b, 1 sq. —
vitae dignae H; viva digna DF. —
5 b, 1 Quocunque nos B; Tecumque D. —
5b, 2 transeat E, transferat CG, transffeat F. 6a, 1 Ibi CG. — 6a, 1 sq. —
mereamur perpetua D. —
6a, 3 in gloria E. —
6b, 2 Deum fehlt IK. —
7b, 1 Gloria laus M. EG— —
7b, 3 regnas vivus F. Die Melodie bieten —
ABCD. —
Feria tertia AC. —
Feria sexta M. H—
54 —
34. De sancta Trinitate.

la. Adoremns unitatem Ib. Tres personas profitentes


Et in ea trinitatem Personali differentes
Pari reverentia A se differentia.

2 a. Haec dicuntur relative, 2 b. Sive dicas tres vel tria,

Cum sint unum Substantive, Simplex tarnen est usia,


Non tria principia; Non triplex essentia.

3 a. Patri proles est aequalis, 3 b. Patri conipar tilioque


Nee hoc toUit personalis Spiritalis ab utroque
Amborum distinctio. Procedit connexio.

4 a. Digne loqui de personis 4 b. Spes exsurgat, fidcs crescat,


Non humanae rationis Ut sie nobis elucescat
Valet imperfectio. Verae lucis visio,

5 a. In spe mentes erigamus, 5 b. Sit laus omnis unitati,


Et in vera maneamus Sitque summae trinitati
Fidei concordia. Coaeterna gloria.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Colleg. Sidney Sussex Cantabrigien.
./ 11. A.
2. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Colleg. Univers. Oxo-
nien. 78. B. —
Grad. ms. Eboracense saec. 1.5. Cod. Oxonien. Lat. liturg.
5. b. C —Hymn. et Sequent. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Colleg. «Siou
Londinen. A 34. 'S. f. D. —
Miss. ms. Sarum (Lincolniense) saec. 15. Cod.
Londinen. add. 11414 E. —
Miss. ms. Eboracense saec. l5. Cod. Musaei
Fitz-AVilliam Cantabrigien. 34. F. —
Miss. Eboracense imp. Rotomagi 1509
G. — Miss. Eboracensia imp. 1516 1533 H. — —
Ib, 2 deferentes A. —
Ib, 3 deferentia A. —
2 b, 3 substantia E. 4 a, 1 Digna A. —4 b, 2 Et —
sie C. —
4b, 3 Vera lucis ABC. —
5 a, 2 in una E. et vera D. —
5 b, 2 —
Sicque AG; summo A. —
Die ganze Prose ist beinahe wörtlich der Sequenz
Adams von St. Victor „Profitentes unitatem" entlehnt.

35. In festo ss. Trinitatis.

1 a. Te veneremur, Domine, Ib. Unus constans in numine,


Qui trinus es in nomine, Cuncta disponis ordine,
Alleluia; Alleluia.

2 a. Te patrem nos ingenitum, 2 b. Te utriusque spiritum,


Te natum unigenitum Spes et solamen tristium,
Adoramus, Collaudamus.

3 a. Sit benedicta trinitas, 8 b. Personarum proprietas,


Vera summaque deitas Laudetur atque deitas
Cuncta regens. Semper manens.

4 a. Te triplicem per numerum 4 b. Laus, decus et imperium,


Credimus unum Dominum, Sit tibi in perpetuum,
Verum Dcum, Summe regum.
— 55 —
5 a. Spes nostra, salas, gloria, 5 b, Trinitas individua,

6 a. Concede nobis gaudia 6 b. Per infinita saecula.

7. Amen dicant oiunia.

Trop. ms. Cicestrense saec. 13. ex. Cod. Collegii Univers. Oxonien. 148.
Mit Melodie L a e t a b ii n d u s aber sehr verändert.
: ,

36. De sanctissima Trinitate.

1 a. Unum trinum adoremus, Ib. Hae personae personal!


Tres in una collaudemus Distinguuntur, non locali,
Personas essentia. A se differenlia.

2 a. Quamvissinttres, nonsunttria, 2 b. Quas discernunt notiones,


Quarura simplex est usia, Non humanae rationes,
Sed trina distinctio; Sed vera confessio.

3 a. Hae personae sunt diversae, 3 b. Cum Sit idem nosse,


illis

Non diversa, sed adversae Idem idem posse


velle,
In rernm regiraine, Pari moderamine.

4 a. Pater alter est a prole, 4 b. Quod procedat ab utroque


Proles tamquam sol ex sole Flamen patre filioque,
A patre progrediiur; Firma fide creditur.

5 a. In liac tide fortes stemus, 5 b. Haue in pctra solidemus,


Ut per ipsara triuniphemus Hanc ardentem comprobemus
De mundi principibus ;
Devotis operibus.

Prosar. ms. Paris! eiise saec. 13. ex. Cod. Commun. Assisien. 695.
1 a, 1 . . um trinum; minder wahrscheinlich: Daum trinum.

37. De Corpore Christi.

1 a. Ave, verbum incarnatum Ib. Ave, mundo procreatum


Dei Providentia, Divina dementia.

2 a. Ave, Christus, Dens homo, 2 b. Ave, pia viva caro


Panis, vini specie. De Maria virgine.

3 a. Miro modo qui venisti 3 b. Omnes salva, corpus Christi,


Et sie nasci voluisti, Quos cruore redemisti.

Tropar. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Cantabrigien.


add. 710. —
Mit Melodie.

38. De Corpore Christi.

1 a. Rex immensae pietatis 1 b. Inde sanguis cius potus


Carncm suam dat beatis Fit utrisque, tamen notus
Atque malis edere. Inaequali foedere.
56 —
2 a. Malam sorbet nam gelienna, 2 b. Sic se Petro simul ludae
Bonus ast virtutum peniia Dedit hie dilexit uude,
;

Yolat super aethera. ludas gessit scelera.

3 a. Corpus Christi celat verum 3 b. Bonis non amplificatur,


Panis et cruorem merum Nee malis attenuatur
Sab arae cultoribus. Hoc dispensatoribus.
4 a. Hoc nutritur alimento 4:b. Naui in ipso non placatur
Spiritus, sed corpus tento Phamos, si sensu negatur,
Hoc cibo negligitur; Fide non anibigitur.

5 a. Per amoenam 5 b. Sed, decora


Tuara cenara, Caeli prora,
poenam
Christe, Mortis hora
Nexu plenam Sine mora
A nobis removeas. Pace tua foveas.

Grad. ms. ELenoviense saec. 13. Cod. Turicen. Khenov. 14. add. saec.
14. A. —Grad. ms. .Scliafusianum saec. 13. Cod. Turicen. Khenov. 23. add. saec.
14. B. —Grad. ms. Kheuoviense saec. 13. Cod. Turicen. Khenov. 29. add. saec.
14. C —Miss. ms. Rhenoviense saec. 15. Cod. Turicen. Khenov. 52. D. —
2 b, 3 cetera ABCD. —
4 a, 1 alimen B.

39. Dominica I. post Octavam Pentecostes.

1. Quidam magna

2 a. Transit via 2 b. Vestiebatur


hietatus abundantia; Purpura atque bissina;

3 a. Prandia sua 3 b. Semper Schemata


cum cena miscebat omnia adhibens pluris luxuria.

4 a. Et haec omnia 4 b. Ivit aniraa


subito ei sunt ablata; in chaos et corpus in terra,

5 a. Quo pompa, 5 b. Immensa


Schemata, voluptas ?
exquisita convivia? ubi inflata gloria?

6 a. Servata causa 6 b. Ut supplicia


eius iam, maiora
cum corpore et anima recipiat perpetua,

7. luxta quae fecit in saecla.

Trop. ms. Pistoriense saec. ^^/12 Cod. Capit. Pistorien. 70. 3a, 2 1. —
scena? —
3b, 1 scemata. 5b, 3 ibi. — 7 in saecula. — Melodie: ytans —
a longe (Notkers Meten sis minor). [Cfr. Anal. Yll, Nr. 46, 48, 231; IX,
26, 156; XXXVII, 115, 148]; die Hs. freilich bietet eine eigene Melodie,
wonach 1 zu 2 a zu ziehen und folglich in 2 b ein dreisilbiges Wort fcoccinaVj
zu ergänzen wäre. Dieselbe dürfte jedoch erst später entstanden sein.
\1 —
40. lu Dominicis post Pentecosten.

1 a. Quicunque vult salvus esse, 1 b. Illam nisi natus bisque


Ante cuncta est necesse, Rectam fidem unusquisque
Ut tidem catholicam Credat, absque dubio
Teneat ut integram, Peribit perpetuo.

2 a. Fides est, ut unum Deum 2 b. Deus trinus est et unus:


Trinumque credamus eum; [Pater, verbum atque niunus] ;

Personarum trinitas, Par trium aeternitas,


Et naturae unitas ;
Trium par aequalitas.

3 a. Pater natus est a nullo, 3 b, Solus natus est a solo,


Patris verbum est ab illo, IIa credunt sine dolo,
Ab utroque spiritus Cuius incarnatio,
Procedit paraclitus ;
Virginalis natio,

4 a. Crux et mors et sepultura 4b Hie adventus est secundus,


Inferuorum et raorsura, Erit nempe tremebundus;
Laeta resurrectio, Hoc qui non crediderit
Laetior ascensio. Salvari non poterit.

Miss. Auxitanum imp. Lugduni 1491. 1 a, 4 in integra auch die — ;

Correctur „ut (et?) integram" wahrt nicht den Keim, der sonst rein beobachtet
ist; indessen gilt das Gleiche von dem correspondierenden Verse Ib, 4. Vgl. —
die Sequenz gleichen Anfanges bei Kehrein, Nr. 147.

41. Diel)ns Dominicis.

1. Ad te pulchra

2 a. Cymbala hymnisona 2 b. Tinnula cum gloria


8 a. Ecclesiae, 3 b. Dulcibiles
Christe, trinitas, sie voces emittant.

4 a. Nostra modula 4 b. Tibi, rex pie,


munia placeant tympana quem laudant
accepta superna,

5 a. Cum Cherubim Seraphimque 5 b. Et dona nos modulare


gandia caelica
canora. in aula

6. Amen per saecla.


Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558. (Bodl. 775). —
Titel der Sequenz: „Prosa ad Sequentiam liucca" (auch fol. 128: „Bucca
excelsa"). — Man vgl. die folgende Sequenz gleichen Schemas und Titels:
Laude pulchra.
42. Diebas Dominicis.

1, Laude pulchra
2 a. Vox omnis dulcisona 2b. Cantiea melliflua

;] n . Regi regum 3b. Super astra


per saecla;
iubilet qui rcgnat et arva;
58

4 a. Cuius inclita 4 b. Cuius rosea


condidit omnia fecerat mors saecla
raaiestas ;
redempta

5 a. Et sibi sceptra subegit 5 b. Gloria cui ubique


omnia sit soli
mundana. immensa

5. Per cuncta saecla.

Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Collegii Corp. Christi Canta-
brigien.473. —
Titel der Sequeuz: „Biicca". Vgl. die vorhergehende Se-
quenz: „Ad te pulchra".

43. Diebas Dominicis.

1. Alme Deus
cui serviunt cuncta,

2 a. Quae gerit polus, 2 b. Et quae dant maris


tellus et quae prorogat, alta receptacula;

3 a. lussit ut constituens 3 b. Hinc te cantant angeli,


omnia laudant et
tua sapientia, archangeli, Cherubin
ima, media atque Seraphin
quae regit et ardua. dulci voce resonant.

4 a. Abraham 4 b. Salomon
cum sociis David et sapiens lingua
et cum prophetis praedicat; iucunda te glorificat.

5 a. Princeps claviger 5b. Paulus legifer


et Petrus resultat,
tuba te celebrat aurea; et apostoli pronuntiant.

6 a. Hinc et martyrom 6 b, Hinc et innocens


phalanx rosea, tua columba
confessorum ecclesia,
cborus atque candens quae mater est nostra
te canit et plebs tuaque sponsa
virginea ;
carissima,

7 a. Te cantat ia suis 7 b. Nos quoque cum laude


cimbalis consona
tibi et Alleluia ad te clamamus voce
concrepat. cernua :

8 a. Christe Domine, 8 b. Supplices protege,


miseris rex pie,
parce tu famulis tironesque tuos
tua pro dementia; tua sancta romphaea;
— 59

9 a. Coronani daque servis, 9 b. Divites fac et fide,


pro quibus tuam propter quos pauper
clarani dederas factus es caine,
stauro pendens pacis et da
purpurani ;
tempora.

10 a. Cuiuque iusseris 10 b. Atque inferni


sub bora mortis de potestate
vita nos bac niigrare, libera, o rex pie,
tua nos et perduc
dextra recipiat, ad caeli regiam,

11. Ubi per saecla


laetemur omnia
sempiterna.

Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Coli. Corporis Christi Canta-
brigien. 473. —
Melodie: „Quoniam Deus maior". Vgl. die Martinus-—
Sequenz: Promere chorda. —
Vielleicht ist vorstehende Sequenz für das
Fest Omnium Sanctorum bestimmt.

44. Diebns Dominicis.

1. Angelicae
turmae pulcherrima
Celsa praeconia
Cbristo iubilaut
in aethre assidua;

2 a. Qui excelso 2 b. Davidica


rex pollet solio quem virgo ]\Iaria
paterna in dextera, genuit castissima;

Sa. Nos supplici 3 b. Melliflua


conclamamus pretiosa
cui Gloria modo carmina.
4 a, Cbriste, rex rutilans, 4 b. Immensa gratia,
Suscijie, laus Prece, voto
angelorum, laudum supplici nostra quae
carmina laeta mittit caterva
Pro tua Cemua ;

5 a. Pro qua patria 5 b. Ut nos sanguinis


caeli fulgida tui i)retio
descenderas reduceres
arva ad baec infinia, gaudia ad supera.

6 a. Quapropter tibi grata 6 b. Captiva qui saecula


vox oninis dulcisona crucis per mysteria
det cantica, redimeras.
60 —
7 a. Nostra quoque nunc vota 7 b. Voce prona menteque
tota devota pura et casta
8 a. Consona Gloria 8 b. Nosque corrobora
Te coUaudant, adorant, Et dona per saecula
sande rex, in hac aula, sancta tabernacula,
qua nos tua siderea
audi dementia; que sancta et pulchra
9 a. Nos feliciter 9 b. Ubi aurea
scandere post mortem, te agmina cuncta
sancta virtutum cantaut per aeva
digna Corona, tota aeterna

10 a. Regem, cuius alraae gloriae 10b. Christe, quae, rexregum,inclita


quaeque serviunt sapientia
per saecula condita, tua iam plasmaverat.

11. Cui gloria


Sit nunc et per saecula
aeterna.
Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775). —
„Prosa ad Sequentiain Adorabo minor" irrtümlich statt Adorabo
maior". Zu diesem Schema vgl. die Martialenser Kirchweih - Sequenzen
„Observanda" und „Laetetur" (Anal. IX, Nr. 221 u. 224) und auch „Rex
caelice" (Anal. IX, Nr. 396).

45. Diebns Dominicis.


1. Arce summa,
2 a. Ecce, plebs aurea 2 b. Stola incorrupta
rutilans praedita
gloriosa et Corona
senipiterna ;

3 a. Quam lux immensa 3b. Christo per saecla


replet alma, pretiosa
pax et perfecta cantica sacra
praebet gaudia voce iubilant
infinita. indefessa
d excelsOj

4 a. Alma vota 4 b. Claras odas


rependentes mente ccrnua concrepando voce consona
ac devota, laetabunda
ac sonor a.
5 a. Nostraque tibia 5 b, Uli, qui supera,
intima et modica infera ac media
musica cantat magna gubernat
modulamina sapientia
iam canora sua, sancta,
veneranda.
— 61

6 a. Cuins dementia 6 b. Sül, lona, sidera,


redemit saecla, noxque diesqoe
cum morte victa a quo reguntur;
surrexit iam tertia cui nunc et militant
die Clara; elementa
unicersa,

7 a. Ipsi sola immensa 7 b. Semper atque excelsa

11, Gloria sit et honor


lausque aeterna.

Trop. ms. Wintonieuse ca. ami. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (ßodl. 775). —
6a, 2 saecla redemit; Umstellung zur Wahruntf des Clausel-Aiislautes auf a.
In 6 b, 2 u. 3 freilich fehlt derselbe. — 6 b, 5 dementia.
Vorstehende Abteilung erseheint als die einzig zulässige die sich deckt ,

mit den Neumen mit der Sequela und Melodieabteilung auf fol. 128 b, und
,

mit den Initialen. —


Jede Gegenstrophe schliefst mit zwei „porrectus resu-
pinus". Beachtenswert ist, dafs die Silbenzahl der überschüssigen Schlufs-
klausel jeder Gegenstrophe stets die gleiche ist und sich mit derjenigen der
Einleitungsklausel deckt. —
Titel der Sequenz „Berta" (ful. 174b) resp.
„Berta vetula" (fol. 128b).

46. Diebns Domiuicis.

1. Aulae celsae lux summa,


2 a. Celebrant superna 2 b. Omnia resultant
pulchre quam agmina, orbis et climata,

3 a. Sacra quae (de)fert vota 3 b. Gloria pro tua,


tua caterva inclita aure intende placida.

4 a. Vincla rumpe hostis dira. 4 b. Cuncta procul aufer noxa,

5 a. Mansio ut tua 5 b. Mite per tempora

6. Cordis nostri [in] templo fiat,

Tropar. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien 2558 (Bodl. 775).
— 3 a, 1 Sacra vota quae defert; umgestellt zur Wahrung der Assonanz. —
5b, 1 1. vielleicht Vitae. —
„Prosa ad sequeutiam Vaga" resp. „Vaga
varia" (fol. 128). —
ach dem gleichen Schema geht die folgende Sequenz
IS!

und „lubilans concrepa" (Anal. XXXVII, Nr. 23); die Diflerenz zeigt sich
nur, wie ja öfters, in der Einleitungsklausel.

47. Diebas Dominicis.

1. Laus inclita

2 a. Domino reddatur 2 b. Cymbala resultant


nostra per tyinpana, cui augelica,

3 a. Indefessa carmina 3 b. Quem proclamet sie pulclira

Irina reddente macliina. quaeque vox sonorifera:

4 a. Clu'iste, tua, per saecula 4 b. Benedicta sit gloria,


— 62 —
5 a. Regna quae supera 5 b. Keplet luciflaa

6. Pace per tempora aeterna.


Trop. ms. Wintonieuse saec. 11. med. Cod. Collegii dirp. Cliri.sti Caiita-
brigien. 473. —
2 a, 1 reddetiir. —
3 a, 2 ridente. —
Die Melodie i.st offen-
bar die gleiche wie für „Aiilae celsae", somit der Titel „Vaga'". Es —
ist beachtenswert, dafs oft im jüngeren Winchcster-Tropar sich auf das
gleiche Fest und nach der gleichen Melodie ein anderer Text vorfindet als
im älteren.

48. Diebus Donünicis.

1. Aulae plebs aethereae


cuncta iucuuda

2 a. Et pulchra Gloria 2 b. Dominum collaudat


oninigena per saecula.

3 a. Ubi continua 3 b. Bona et omnia


Caritas tiorida
Sacra flagrat, semper vernant ;

4 a. Et aurea 4b. Felicia


saecula gaudia
ubi sunt optima, tota habentia.

5 a. Ubi miranda 5 b. Et patriarchae


vox Clara angelica cum prophetis omnibus
cantica praedicant
resonat dulcia, Christi clementiam,

6 a. Et gloriosi 6 b. Et candidata
ierarchi apostoli beata plebs marlyruni,
melliflua confessorum
Domino inclita
offerunt munia, gaudent et agmina,

7 a. Sequunturque pia 7 b. Estque et omnibus


virginum cantica, iugiter gloria

8. Christus aeterna,
quos habent regna superna.

Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Collegii Corporis Christi
Cantabrigien. 473. Ohne Melodie. —
In der Hs. fehlt die Überschrift; ob
eine Allerheiligensequenz? —
Misset- Weale (Anal. Liturg. II, 46) haben die
Sequenz geköpft und beginnen mit „Aethereae cuncta", wodurch zugleich
jeder .Sinn zerstört ist. Statt dessen steht bei ihnen als Überschrift: „[Ulae
plebs]" und als Fufsnote die Bemerkung: „Cette prose porte dans CCC.
Tindication: Ulae plebs." Chevalier hat diese erheiternde Beobachtung
in seinem „Supplementiim" zum Kepertorium Hymnologicum gebucht unter
dem (natürlich falschen] Seciueuzeiianfange „Aethereae cuncta" und zum
Überflufs in jener Rubrik, wo der Gegenstand der Dichtung bezeichnet wird,
vermerkt: S. „Ulae plebs."!! —
(Siehe: Blume, Kepertorium Repertorii,
Kritischer Wegweiser durch U. Chevaliers Kepertorium Hymnologicum.
Leipzig 1901. p. 16; Misset- Weale 1. c, am Schlüsse unter „Errata".)
— 63 —
49. Diebus Dominicis.

la. Christicolarum sacrosaiicta Ib. Lacrimentur contubernia,

2 a, Atque scelera 2 b. Secum reputans


iununiera quisque siia,

3 a. Carnea Hb. Valida


terrae prosternens robora, et manu tundat pectora,

4 a. Et voce lacrimosa 4 b. Dens, cuius dextera


gemituque plena providetur trina
prorumpat in haec verba: raundi macbina pulchra,

5 a. Dele peccata, 5 b. Ut Sit nitida


quae ego nefande mens mea, concedat
peregi commaculando gratia nunc pietate
corporis niembra ;
tua fecunda.

6. Prosperrima mihi praesta,


omnia releva contraria,

7. Ut post clausa spatia


mundi ad regna
pervenire queam siderea.

Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775).
A. — Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. CoUegii Corp. Christi
Cantabrigien. 478. B. —
Ib Lacrimenter contubeniaf!) A. 2b, 1 reputet —
A. — 4a, 1 voce steht nach plena AB. —
4a, 3 hoc B. 4b, 1 dextra —
A. — 4 b, 3 machina cuncta B. —
5 b, 3 .sq. nunc tua pietate AB. 7, 1
— ^

Et post A. —
7,3 sidera AB. —
Titel der Sequenz: „Haec est sancta";
s. die Melodie der .Sequenzen „Kaec est sancta sollemnitas" und „Quid

tu virgo mater ploras, d. h. die bekannte Notker'sche Melodie „Virgo


plorans". Merkwürdig ist, dafs alle Strophen von 8 7 eine Silbe Über- —
schufs aufweisen im Verhältnis zur Stammsequenz. Betreffs der beiden
Schlufsklauselu (Doppel -Klauseln), die nicht parallel sind, vgl. Anal. X,
Nr. 277; dieselben sind übrigens allen Sequenzen, welche diesem Schema
folgen, eigen.

50. Diebus Dominicis.

Exsultate Deo,

2 a. agmina 2 b. Tyrapano
et cithara
fidelia, organica,

3 a. Nee vox corde devota 3 b. Eins ne magnalia


contabescat silentii
qualibet desidia, culpa tegantur ulla.

4 a. Immo [vox] 4b. Quo digna


dignas personet odas, resolvantur piacla.
64

5 a. Nam idem aethera 5 b. Et terrae niachinam

6 a. Gubernat prudentia 6 b. Persona enini trina


virtute nati socia; gaudet una essentia.

7 a. Tripertita normula 7 b. Maiestatis unitas


fert patris, filii et compar gloria
et sancti spiritus sacrae sunt copulae
nomina ;
insita.

8 a. Haec per terrarum 8 b. Cui renitens


fides est promulgata vanitas perhorrescit,
quattuor climata, inferni tartara.

9 a. Sed nos hac dulcisona 9 b. Pangamus Christo [clara]


melodia praeconia ;

10. Carnis sarcina posita


scandamus astra.

Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775). —
3b, 1 Eins »lt. —
3b, 2 sq. culpa silentii. 4b, 2 resolvuntur. — 5a, 1 —
Idem. 6b, 2 esentia. —
Titel der Sequenz: „Exsultate Deo solventes
munia laudis."

51. Diebas Duminicis.

1. Laude canora
vox pulchra
Sileat nulla

2 a. lucunda 2 b. Fecunda
dare praeconia mittenti nuntia
per arva, per sidera, mox partum sequentia

3 a. Virginis ad aures 3 b. Spes unde, lux, vita


concipicndas prodit, venia,
munera libertas
gaudiflua. et gloria.

4 a. Hinc stupet mater, 4 b, Pax caeliflua


virgo miratur, vestit saecula,
currunt per orbem miracula: nova capit dona natura.

5 a. Sed fremit tanta 5 b. Sibi nocua,


ad insignia nobis commoda
plebs sola ludaica; parat ac suspendia.

6 a. Hinc iterum maxima 6 b. Sacra cruce munera


laus micat soliflua, deferente vivida
mortis iura cadunt improba bis bina orbis per climata.
— 65 —
7 a. Exsultat liiac dignissima 7 b. Fraus luget binc spoliata
triumphans antiqua
fide iucunda serpentis dira,
sponsa ecclesia Christi dementia
lacida. subdita.

8. Proraissaque ad supera
ducat nos caelica
debita post busta,
Ubi Alleluia
redditur per saecla.

Trop. ms. Wintonieuse ca. ann. 1000. Oxouieu. 2558 (ßodl. 775). A. —
Trop. ms. Wintonieuse saec. 11. Cod. CoUegii Corp. Christi Cantabrigien.
473. B. —
2 a, 1 Gaiideuda A. —
2b, 2 mutenti B. 4a, 2 miratur virgo —
AB. —
5 a, 1 Tanta sed fremit AB. -• 6 a, 1 maxima iterum AB. 7 b, 4 —
clementiae A. —
Cber.sclirift fehlt; man könnte nach dem Inhalte eine Sequenz
de Annuutiatioue BMV. vermuten. —
Titel: „Domine refugium"; gleichen
Titel nebst Schema wei.sen auf die Sonntag.s-Sequenzeu „E i a s i m u 1 ag m i n a"
(Anal. VII, Nr. 252j und „O qui caelorum" (Anal. IX, Nr. 49). Das —
zu wahrende a am Schlüsse der Klauseln veranlafste einzelne Wortumstellungen.

52. Diebus Dominicis.

1. Lyra pulchra

2 a. Regem angelica 2 b. Vox promat et nostra


canat per saecula; cui „Alleluia^\

3 a. Clavi clementiae, 3 b. Processit virginis


vatum qui clausa pandens agnus et sponsus arva
symbola in ista,

4 a. Quo sua, quos condidit 4 b. miranda bonitas,


maiestas deifera sie redisse gaudia,
illius, salvaret perisse crimina
pulchra praesentia homifera. captiva et resolvi saecula!

5 a. Stupet natura, 5 b. Nunquam saecula


casta quod parturit facta sirailia
femina ; viderant.

G a. Crevit virgine 6 b. Cantat hoc mundus,


matre humanitas, peius et iubilat;
cui est patre Signa innuunt
semper divinitas; plura et fulgida
nostra carnalia hunc esse Dominum,
sumpsit et spatia, homo pro homine
qui Alpha salvare
est et per omnia. qui perdita venerat.
Bannister, Sequentiae Ineditae. VII.
— 60 —
7 a. Hone plebs ab Hebraea 7 b. Hie rem inauditam
degener gloria, post crucem;
perficit
calice erroris claustra leo fortis
ludaea ebria, nam fregit Erebi
celso suspendio sanctaque spolia
crucis mortifero regno rex supero
confixit evexit
parricida pessima. dextra vexillifera.

8 a. Tali ordine qui 8 b. Nobis venia sit


Clemens nos redemerat, et Corona pax et alma.

Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775). —
8 a 2 redimerat.
,

8 b 2 hat eine Silbe Überschufs
, ebenso die Melodie ,

1. vielleicht: et Corona, pax alma. —


Titel der Sequenz „Lira" resp. „Lira
;

pulchra (fol. 126), somit gleiches Schema wie „Ecce pulchra canorum"
(Anal. VII, Nr. 116). Diese Nicht-Notkersclie Melodie findet sich nur in
französischen, italienischen nnd englischen Quellen; cfr. Anal. VII, 75; 91;
VIII, 151; Kehreiu, 389 und „Virgo Maria gaudia sacra" (Nr. 66). —
Überschrift fehlt; möglicherweise ist es eine Sequenz auf AUer-Heiligen.

53. Diebtts Dominicis.

1. Laudent condita
omnia pulchra,

2 a. Phoebus, Stella, 2 b. Qua virtute,


nox, cynthia, quo munere,
dies, arva, freta, qua possint gloria,

3 a. Dextram omniferam 3 b. Canant ac cymbala


Dei, plasmatricem nunc nostra, tinnula
sapientiam. modulamina,

4 a. Clementiam 4 b. Quae fulgida


salvatricem eiusdem praeviatrix invitat
divae sophiae almificam, pia agmiua christicola

5 a. Peribola 5 b. Qua rutilat


ad speciosa portarum trinitas illa beata
Sion, ultra lacob süi praesentia
decora tentoria. electis revelata.

6 a. Qua pax summa, 6 b. Ecclesia


qua splendor, qua clamat
qua decus vemat, Hosanna celsuin,
aula gemmea, et qua Cherubim
plebs aurea, et Seraphim
rosa purpurea Sandus ter repetit
qua spirat ac lilia. aeterna cum gloria.
— 67 —
7 a. Nos beabili qua palnia 7 b. Ipsa multiplex bonitas,
redimitos coniungat per se cuncta quae salvat;

8. Sit cui doxa.

Trop. ms. Wintouiense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558. (Bodl. 775.)
A. —Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Collegii Corp. Christi
Cantabrigien. 473. B. —
2 b, 2 sq. pro mimere quo A. 6 a, 6 spirant B. — —
6b, 1 Pro ecclesia B. —
6b, 2 qui A. 6b, 5 repetunt B. — 7a, 1 Vos —
A. — Titel der Sequenz: „Laudent te pie"; so in B. In A für die Se-
quela (fol. 171b) „Laudent te pia." —
Manche Wendungen, wie „plebs
aurea" Repetition des „Qua" analog zu „Ubi" etc. lassen vermuten, dafs
,

die Sequenz „Laude Christum modulemus'' und diese den gleichen


Verfasser haben.

54. Diebns Dominicis.

1. Tripudiet
timentium Deum turraa,

2 a. Eiqae vocis 2 b. Qui suis saeva


nostrae iubilet cainoena. serenat mundi pericla

3 a. Et hos niaris per invia 3 b. Imbuens Aegyptiaca


tute regit naufragia in fluctibus molimina.

4 a. Sanctos ad amoena 4 b. Ibi indivisa


sopernae civitatis sequnntur agnum clara
ducit palatia, sanctorum milia,
In qua vita Manu palmam
et laetitia praefereutia
floret interminata. et Caput laureata.

5. Quorum per suffragia


donetur optata
nobis a Christo venia.

ms. Parisiense saec. V6. ex. Cod. Commun. Assisien. 695.


Prosar. —
3 a, 2 —
3 b, 1 Inbruens.
tuta. —
Am Schlufs folgen noch die rätselhaften
Worte „Eorum est.'" —
Schema der Melodie „Qui timent Do iniuum'' resp.
„Omues gentes". Vgl. die Notkersclien „E n regnator caelestium"
(Kehrein Nr. 12lj u. die Martialensische „Sancte rex cuius" (Anal. VII.
Nr. 236); beide ohne Doppel-Verhikeln.

55. Diebas Dominicis.

1. Exsultet tellüs cuncta;

2 a. Deum laudent arva, 2 b. Quam de tenebris ad vera


laetetur caro redempta, vocavit lumina.

3 a. Prior qui dilcxit plasma, 3 b. Misit liberare fessum,


subolem proprium quem saeva tenebat
propria ad rura tartara et taetra.
5*
68 —
4 a. Huic altithroDO 4 b. Tollat [ut] crimina,
mente percolenda dona sempitema
famuleraur largiatur
aeterna saecla, nobis immensa

5. Caelesti in gloria.

Grad. ms. incert. origin. saec. ^Vi2. Cod. Valicellian. C. 52. A. —


Tropar. ms. Aeduense saec. 11. Cod. Paris. Arsen. 1169. B. 2a u. 2b —
umgestellt Aß. —
2a, 1 laudans A, laudant B. —
2b, 1 Quem in Quam
corrigiert A; et vera B. —
3a, 1 Prior que B. —
8a, 3 pro ea ad A. —
3a, 2 sq. subolem propria vocavit et rura B —
3b, 2 quod sceva B. —
4 a, 2 meutern percolendam A. —
4 a, 4 aetenii saecla B. 4 b, 2 donat —
sempitemam A; dona ut sempiterna B. —
5 Aeterna in saecula A. Melodie —
nach dem Schema „Dulce lignum" (cfr. Laus surgat ubique" und
„Gaudeat fidelis plebs").

56. De Die Dominica.

1 a. Hnius diei Ib. Dignus Dei


paschalis gloriam dicitur gratia
Qui diligit Et amare
semperque gaudia, festa paschalia.

2 a. Creator caeli 2 b. In hac die


in hac requievit Hebraeos eruit,
In ordine Aegyptios
saeculi, [quod fecit]. mare absorbnit.

3 a. Filius Dei 3 b. Victor mortis


in hac resurrexit, infernum confregit,
Reguum suum Suos inde
nobis aperuit; potenter eruit.

4 a. Omnis homo 4b. Dies ista


in bac a mortuis [est] super milia,
Resurget Praecellit
die sanctissima. omnes in gloria.

5 a. In hac die 5 b. Caelum plaudit,


laetantur angeli et terra iubilat,
Et collaudant [Sed] infernus
Deum in gloria; gemit et ululat.

6 a. lubilemus 6 b. Per merita


et nos cum angelis, huius sanctissimae
Exsultemus Diei [tu]

in die Domini. dona nobis, Dens,


— 69 —
7. Diligere,
quae sunt diligenda
Et laudare
festa paschalia.

Trop. ms. incert. origin. saec. 13. Cod. Cantabrigien. Fund. Sanders
s. n. — 1 a, 2 gloria. — la, 3 Quis. —1 b, 2 gloria. —
2 b, 4 obsorbuit. —
6 2 sanctissimi.
b, Der — Text scheint vielfach verderbt, oder Rhythmus und
Beim sind nachlässig gehandhabt.

57. Pro fidelibns Defanctis.

1. De profundis, Christe,

2 a. Mens huraana 2 b. De tenebris,


clamat, ad alta spien di da rogans.

3 a. Exaudi iam preces 3 b. Quae vox promit tristis

et cannina, et anxia.

4 a. Heu mihi ! qnanta coramisi 4b. INIulta peregi misella


scelera gravia, nimis illicita.

5 a. Eia, nos ad te 5 b. Die, pie: cunctis


Clemens revoca; sit Salus, vita.

6 a. Unde tibi gratias 6 b. Referat cuncta plebs [iam]

7 a. Per saecula. 7 b. Fiat, fiat.

Tropar. ms. Prumense c. ann. 1000. Cod. Parisin. 9448. A. Miss. ms. —
S. Cod. Londinen. add. 34662. B.
Valarici saec.
14. Miss. ms. West- —
monasteriense saec. 14. Cod. abbat. Westmonasterien. s. n. C. Sequent. —
ms. Branderianum anni 1507. Cod. Sangallen. 546. D. 2b, 2 splendida —
regat B. —
3b, 1 promit et tristis A. 4b, 1 Tanta peregi C.— 4b, 2 —
nimis fehlt A. —
5a, 1 Eia nunc C. —
5b, 1 sq. sit cunctis BCD. 7a —
Perpetua B. —
7 b amen fiat fiat C; Fiat amen D. Überschrift in A: —
„Sequentia"; ursprünglich dürfte es wohl eher ein Tropus gewesen sein. —
Titel in A: „De profundis minor".

58. In Missa de Huniiliatione Christi.

Contra nfirmitates.
i

la. Ad lesu Christi gloriam Ib. homo, pensa, qualiter


Dicamus, ad memoriam Rex tuus ac quam graviter
Eiusdem ad martyrium: Perpessus est suspendium.

2 a. Clavi, crux atque lancea, 2 b. Flagella, sputa, verbera


Fei, arundo et spongia. Et colurana et Corona
Sanguinis emanatio, Sunt dulcis contemplatio.

3 a. Ave, lesu Nazarene, 3 b. Miserere, rex serene,


Caritatis fons amoene Memorantum tuae poenae,
Effluens largiflue. Mortis araarissimae.
70 —
4 a. Salve, caput inclinatum, 4 b. Ave, corpus flagellatura,
Despective corouatum Circuraquaque cruentatura
Spinis infidelium, Nostnira propter vitiura.

5 a. Salve, beata facies, 5 b. corporis nudatio,


Quae turpiter consputa es, lesu Christi clavatio,
Subdita verberibos. Patiens in omnibus.

6 a. Ave, dextra lesu manus, 6 b. Per te detur, ut vincamus


Caius vulnus adoramus Hostes tres et gaudeamus
Corde devotissimo. In die novissimo.

7 a. Salve, manus laeva Christi, 7 b. Et vos, pedes crucifixi,


Per fo rata quae fuisti Clavo iuncti, ligno fixi,

Pro peccato populi; Ut salventur miseri.

8 a. Duke vulnus laterale, 8 b. Per quod suraus liberati,


Ave, salve, gaude, vale. Emundati a peccati
Factum Longini lancea, Criminisque macula.

9 a. Qui passus es liaec omnia 9 b. Sint lesu, Dei filio,


Et alia quam plurima, Nunc gratiarum actio,
Condona nostra crimina. Decus, honor et gloria.

10 a. Ergo [te] nunc, crucifixe, 10 b. Pro nobis satisfaciat


Supplicamus perobnixe, Deo patri, qui conferat
Tuum nt martyrium Tecum nobis gaudiura.

Miss. Wratislaviense imp. Cracoviae 1505. A. Miss. Wratislaviense — •

imp. Basileae 1519. B. —


Ib, 2 tamquam AB. 1 b, 3 Passus AB. ^
2a, 1 —
et lancea AB. —
2b, 1 sq. et verbera columna AB. 3b, 3 Et mortis —
AB. —
8a, 3 Facta AB. —
9a, 3 Condonant AB. 9b lautet: —
Sint lesu, Dei filio
Decus, honor et gloria,
Magna virtus, maxima
Et gratiarum actio.

10 b, 1 satisfiat AB. — „Illam missam angelus Carolo regi de caelo


portavit contra infirmi tates" AB.

59. Contra Paganos.

1 a. Orbis, Christe, dominator 1 b. Laudis nostrae praeconium


Ac regnonim moderator, Nunc attende rex omnium,
,

Cuncta regens entia, Patema dementia.

2 a. Taeter Turcer, vas Satanae, 2 b, In hos dies insectatur


Machometi sectae vanae Tuos greges et praedatur
Cultor et idolatra. Perditione taetra.
— 71

3 a. Summe Deus, 3 b. Quem replevit


summa diviuitas, Satanae falsitas,
Quem lactavit Vas horrendum,
matris virginitas, fera crudelitas,
Deice superbum, Pseudo tarn acerbum.

4 a. Maria, 4 b. Huius canis


regina caelorum, trucis saevitiam
Michael, Comprimite
iactator telorum, necnon potentiam
Caesor Luciferi, Leonis tarn feri.

5 a. Heu, vineam 5 b. Saepem tulit


Domini vastavit atque propagines,
Ferus aper, Hie sanctorum
quam Deus plantavit: trivit imagines ;

Fideles plangite ! Sancti saccurrite!

6 a. Confidite cuncti 6 b. lustus Ezechias


credentes in Deum, Assirios trivit,

Superavit quondam Prece Maccabaeus


David lebusaeum Graecos deterruit,
Atque Philistaeos ;
lesas Chananaeos.

7 a. Etsi tuam, Deus 7b. In gentes et regna,


iram meruimus, quae te non noverunt
Miserere pie, Et quae nomen tuum
deiectis ovibus non invocaverunt,
Da veniae rorera ;
Effunde furorem.

8 a. Ergo rege tuos 8 b. Hoste superato


fideles, Christe, da pace gaudere,
Qui sunt decertantes Da nube detecta
crucis agonistae, faciem videre
Data Victoria; In caeli gloria.

Miss. ms. Lingonense saec. 15. Cod. Farmen. Parm. 12-53. A. — Miss.
Lini^onense imp. Parisiis [ca. 1491]. B. —
Miss. Lingonense imp. Trecis
1549. C. —
4b, 5 Tarn leonis feri AB. —
8 a, 2 o fehlt ABC.

60. „In festivitate sanctae Hierasalem".

1 a. Manu plaudant omnes gentes 1 b. Vicit lupos truculentos


ad nova miracula; agnus sine macula.

2 a. Paganorum nunc est facta 2 b. Quam reflexit virtus Dei


hamilis superbia, ad nostra servitia.
72 —
3 a. nova militia ! 3 b. Venit haec victoria
Paucis multa milia A Christi potentia
Sunt devicta. Benedicta.

4 a. Ecce, Signum est levatum 4 b, Quisquis portat Signum crucis,


Ab antiqua praesignatum Dum requirit summi ducis
Prophetia. Loca pia,

5 a. Redde, sancta civitas, 5 b, Ecce, honor debitus


Landes Deo debitas. Est sepulcro redditus.
Ecce, tui Quod propheta
filii et filiae praesciens sie loquitur:
De longinquo „Et sepulcrum
veniunt cottidie eius honorabitur."
Ad te, porta gloriae, Nunc munus resolvitur
Pro culparum veniaf Atque laudum hostia.

6 a. Crucifixura adoremus, 6 b. Adoremus resurgentem,


Per quem daemonum videmus Iter nobis facientem
Destructa imperia. Ad regna caelestia.

7 a. Imperator unice, 7 b. Fac christiauos crescere


Quod incboasti, perfice, Et impios tabescere,
Ut sub tua custodia Ut regna subdat omnia
Pax crescat et victoria. Tua omnipotentia.
Collect, ms. incert. origin. saec. 13. Cod. Londineu. add. 8927. —5 a,

veniam. — 5b, 3 prophetia. — Überschrift „Prosa".

61. In die professionis Sororum.

1 a. Olim locutus Ib. Parabola


Dominus Jesus evangelii
de sponsa sua, dicens in nna:

2 a. Simile est regnum 2 b. Pulchras, bonas


caelorura negotianti, margaritas quaeritanti ;

3 a. Sed inventa una 3 b. Omnia bona


pretiosa raargarita sua vendidit et ita

4 a. Laetabundus 4 b. Quando pro nobis


eam comparavit, in cnice nudavit.

5 a. quam pretiosa, 5 b. quam laudanda,

6. quam gloriosa
lila,quae solum sponsum
Christum amavit.

Pros. ras. Carmelitarum Vilvordiensiutn anni 1418. Cod. Bruxellen.


11359. Mit Melodie, nämlich „Inviolata"; freilich sehr unregelmäfsig.
— 73

62. In anniversario Consecrationis Episcopi.

1. Conventus solers sacerdotum


et plebisgaudia semper,
AUeluia,

2 a. Concelebrent 2 b, Tripudiis
huius soUemne omnes psallentes
nativitatis, mente devota.

3 a. Hie praesul est 3 b. Mirifieis


destinatus virtutibus
caeli regis expolitus
ope nobis, sanetitatis.

4 a. Laades demns 4 b, Cura euius


Christo regi, provida [et
qui nobis talem pia] solerti
virum dedit oves regit
in pastorem, vigilatu.

5 a. Amplificis 5 b. Caelestibus
hie opibus hie epulis
nos sublevat gregem paseit,
et moribus (et) digna legis
ornat sanctis, patefacit.

6 a. Cunetis repulsis 6 b. Christus, ad patris


hostibus belluis qui sedet dexteram,
Reddit securos, Warmundum, nostrum
quos tegit, famulos, praesulem, dirigat
pauperes ad regna,
omnes egentes quae beatoram
dans raunere spiritibus
pietatis. sunt promissa,

7. Ut sors angelica
soeium sibi
suscepisse
gratuletur.

Tropar. ms. Eporediense ann. 1001 1011. — Cod. Capit. Eporedien. 60. —
Mit Melodie in Neumen. —
6 b, 7 Spiritus.

63. In Consecratione Altaris pörtatilis.

1 a. Ad honorem salutaris Ib. Dulci voce, mente tota


Celebratur haec altaris Christo solvat laudum vota
Sacra dedicatio. Nostra praesens contio.

2 a. Abel primum hoc altare 2 b. Istud Noe figuravit,


In figura rubricare Abraham hoc fabricavit,
Vovit novo sunguine; Yiso Dei numine.
— 74 -
3 a. Melchisedech hoc altari 3 b. In hoc lacob accubatus
Panem, vinum consecrari Est in scala delectatus
Docuit in mystico. Aspectu angelico.

4. Elevatus hac statera


Agnus serpens dat revera
Sanitätern populo.

5 a. Umbra cedit et figura, 5 b. Quae monstravit figurate


Revelentur ut obscura Sab occulta veritate
Patet legis scriuium, Christum, finem omnium.

Pontiac, ms. Exoniense (Episc. Lacey) ann. 1420 —


1455. Cod. Capit.
Exonien. 3513 (XII). —
Zu Str. 4 scheint die Gegenstrophe zu fehlen. —
Die Kollation verdanke ich der Freundlichkeit des Herrn K. Lane Poole,
Keader in Diplomatie auf der Universität Oxford.
II.

DE BEATA.
64. In Desponsatione BMY.

1 a. Psallat mundus, 1 b, Quae dicatur


Gestiat omnis animus Desponsatione loseph
In hac die, Et Mariae.

2 a. Caelices sunt naptiae, 2 b. Ubi est conubium


Supra quae fari possunt Verum omni redolens
Auspicatae, Castitate,

3 a. Sicot fragrat lilium, 3 b. Salomonis lectulum


Et tanqnam cinnamoranm Vincit semper floridum
Et balsamum. Velut pratuni.

4 a. Benedictae nuptiae, 4 b. Sanctus enim Simeon


Qaandoquidem sunt primae Benedixit spiritu
Luca teste ;
Impellente

5 a, Deiparam cum sponso 5 b. Israelis populo,


Et ore fatidico In contradictionis
Dicens in ruinam Esse multis positum
Fore natura Signum Christum.

6 a. Rogemus filium 6 b. Et in eius regnum


Per matris meritum, Cum beatis locum
Ut facinoris Possideamus
Tollat naevum, In aeternum.

Appendix ms. saec. '®/n. Miss. Ambiauensis imp. Parisiis 1529 (Bibl.
Nation. Vel. 153). — Melodie natürlich: „Laetab undus."

65. In Visitatione BMV.

1 a. Laetetur hodie 1 b. Colitur Mariae,


Matris ecclesiae lesu matris piae,
Sancta devotio ; Nunc visitatio.

2 a, Ipsa cum filio 2 b. Dens in virginem


In supercilio lohannem liominem
Montis apparuit. Prophetam astruit.
— 78 —
3 a. Adest prae ocolis 3 b. Illustrans Mariam
Ventris latibalis Matremque vetulam
Yerbi divinitas, Solaris claritas.

4 a. Duo in gloria 4b. Unus in Maria,


Parvuli gratia Alter in vetula,
Praesentes assistunt: Qui pie adplaudunt.

5 a. Anus prae gaudio 5 b. Sermonem conficit,


Rupto silentio Fructura benedicit
Visis miraculis Mariae virginis.

6 a. De ventris medio 6 b. Solem iustitiae


Mater de filio Senserunt hodie
Dat testimoniura ;
Mentales oculi;
Maria provide Haec pia gaudia
Magnificat in de Nobis dent praemia
Dei praeconium. Futuri saeculi.

7 a. virgo Maria, 7 b. Nobis ut devia


Assit hie gratia Vitentur omnia
Tua in praesenti, A fide fulgenti.

8 a. lesu Domine, 8 b. In tue nomine


Per matrem Mariam Nos per rectani viam
Concessa venia Deduc in gloria.

Pros. ms. Caelest. Ambianensium (Gul. Lovelj urnii 1572. Cod. Ambianen.
132. —
Mit Melodie; Nachahmung der Sequeuz gleichen Anfanges (Kehreiu,
Nr. 39j; daraus auch viele Entlehnungen.

66. In Puriticatione BMV.

1. Virgo Maria

2 a. Gaudia sacra 2 b. lubilat arva;


protulit ; cui recepta Alleluia decantant

3 a. Mare necnon et astra; 3 b. Sol et luna coruscant,


corde, manibns Signa simulque
quae metent, rite captant; famulantur ovando.

4 a. Stella poli fulgida, 4 b. Dulciaque cantica,


nata manens Maria modulando tibia
virgine de sacrata, draniatis voce pia
cui reboare regi nato, sidera
decet carmina quem adorant.

5 a. Hostis atrox 5 b. Quem truncare


Herodes lucida uimium cupiens
arma miuat, manus saeva.
— 19

6 a, Foga liberat, 6 b. Mater Maria,


quem tota caeli tecta ave,semper colenda,
Nunquam retentant Quae caelicam
nee recludunt, per saecla gestans in manu gemmam,
Qui patrator Quae micans
manet in verbo cuncta. super astra omnia;

7 a. Quae, nimbos pluvias aethera 7 b. QuemSimeonmanibuSjSacrata


qui gubernat, fert in ulna.

8 a. Voce cum devota 8 b. Benedicens Deum


regem regum adorans: gratiasque peragens
Nunc dimitte, inquit, Par turturum Deo
Domine Christe, ferre cernebat
tuum servientera in geminas et columbas
pace tun, hac hora super aram sacratam,
Gloria Gratulans
confitentem de tua; (que) beata festa laudans,

9 a. Sic senex puerum 9 b. Regenten! omnia


portabat manu pia cum verbo cuncta per saecla.

Trop. ms. Pistoriense saec. ^*/i2. Cod. Capit. Pistorien. 70. Mit —
Melodie. — 2 a, 2 pertulit. —
2b, 1 ai-va ist aus dem Prosarium Lemovicense
hinreichend als Singular {r] arva) bekannt. Konstruktion: cui [propterj
recepta (sc. gaudiaj iuhilat arva. —
3 b, 8 ovanda; zur Wahrung der Assonanz
auf a genügt bekanntlich ein A-Laut in der vorletzten Silbe. 4 a, 4 —
roboaret. — 5 b, 1 truucaris. —
6 a, 1 libera. 6 b, 3 caelica.— 6 b, 4 —
gemma. — 6b, 5 micant. —
Str 7. Konstruktion: Quae sacrata fert in ulna,
qui gubernat nimbos etc. . quem Simeon [fert] m. —
8a, 5 sq. servienteni

.

quietem pacem tuum. — ,

8 b, 5 palumbas. Melodie nach dem Schema :

„Lyra". Vgl. die Sequenz „Lyra pulchra" (S. 65); ferner Anal. YU,
Nr. 75, 91, 116. Man sieht, die gleiche Melodie zeigt vielfach mehr oder
minder grofse Differenzen.

67. In Assamptione BMV.

1 a. Flos excellens, fios beatus Ib. Luce floret hodierna


Mundi pratis est sublatus, Flore iugi ad superna
Hac in die stat plantatus Flos devectus et materna
Summo caeli solio. Iura dat in filio.

2 a. Rubum ignis lator legis, 2 b. Vellus olim fusum rore


Virgam Aaron, sceptrum regis Rorem sentit novo more
David tenet hodie; Gedeonis acie.

3 a. Felix spina, 3 b. Quae divina


Felix rosa, Gloriosa
Hnius Spinae filia, Scandit domiciiia.
— 80

4 a, Haec peccati caret spina, 4 b. Siue spina stat spinetum,


Spinam undat virtus triua Fronde, flore, fructu laetum
Dans ex spinis lilia; Ex hac eins filia.

5 a. Area virgam 5 b. Quo mors vitam,


luxta raanna clausam servat, Robur aetas non enervat.

6 a. Convivatur sub fervore 6 b. Isaac victus in amore


Domo senis Abrahae Bathuelis filiae.

7 a. Haec fiscella Moysen natum 7 b. Daus Aegypto munus gratum


Uudis datum exserit, Mundo lumen aperit.

8 a. Throne sedet Salonionis 8 b. Et dotata caeli donis


Pharaonis filia Audit vocum railia.

9 a. Astat chorus angelorum 9 b. Et concentus ornat chorum


Ante thorura virginis, Modulatu carminis.

10 a. In vestitu deaurato 10 b. Et oblita domum patris


Variata Propter natum
Regnat, iuncta patri nato, In supernae sinu matris
Mater nata Fixit statum.

IIa. Stat in portu IIb. lam pubescit


Noster portus, Odor florum,
Gaudet ortu Coalescit
Noster ortus Pigmentorum
Novo, Stilla ;

Per quem novum sentit ortura Turtur nostra gaudet pare,


Genus omne, quod exortura Vitis hortum concordare
Est ex Ada veteri. Nostro studet generi.

11 c. Botrus ille

Pendens ligno,
Inter mille
Solo signo
Datus,
Ad se vitam revocavit,
Quam post ortum dulcoravit
Ortu dignam conteri.

12 a. Ei, ei, eia, 12 b. Eia, cantus intonet.


Tripudient omnia; Dies laetus hoc monet,
Stella maris, Maria, Dies nostri sideris,
lam vivit in gloria. Dies, lumen tenebris.

13 a. Sublevamen raiseris, 13 b. Medicina funeris,


— 81

14 a. Dei sponsa, caeli Stella, 14b. Nos in nobis sie debella,


Virgo, mater et puella, Ne nos turbet mortis cella.

Martyrol. ms. S. Ceddae Salopesberiensis saec. 12. Cod. Oxonien. 13957


(Rawl. D 1225) add. saec. 13. Mit Melodie. — 1 a, 3 planctatns. —
1 h, 1 —
Türe. —
4 a, 2 Spina mundat nutus triua. 6 b, 2 filia. —
10 li, 1 oblata. —

68. In Assuniptione BMV.

1 a. Quae est ista, quae conscendit 1 b. Haec est virga progressura,


Ut surgens aurora, Quam fert Isaias,
Lucera sicut sol protendit, De radice lesse pura,
Ut luna decoraV Caius flos Messias.

2 a. Quae est ista quae caelorum 2 b. Haec Abisag iam est illa,
Transcendit deserta, Quae David servivit,
Et aromatum cunctonim Holofernem tarn pusilla
Est Acre referta? ludith quae contrivit.

3 a. virgo admirabilis, 3 b. Tu vestis inconsutilis,


Principium in donis, Tu gladium draconis,
Verbi comprehensibilis, Rubus inoombustibilis,
Mysterium serraonis, Incendium praedonis,

4 a. Tu mons excisi lapidis 4 b. Tu fons praeclari iaspidis,


Non opera credentis, Puerpera parentis,
Tu incantatrix aspidis, Ad te clamantes rapidis
Mortifera serpentis. Accelera momentis.

ft a. mirandum spectaculum ! 5 b. signans receptaculum I

Fit creans creatura; Non means de natura;


spectandum miraculum! receptans signaculum !

Fit mater virgo pura. Cui pater est figura.

6 a. sanctum promptuarium, Gb. Tu cella, sanctuarium,


Quae sine mare paris ! Sine sequela paris,
promptum sanctuarium, Tu salutis cellariura,
Quae sine pare maris! Maria, Stella maris.

7 a. Per fenestram 7 b. Ipsi nato,


Misit dextram Nobis dato
Artifex supremus, Regi iubilemus,
Et iratas Caeli rorem
Fit placalus Mundi florem
Med ins extremus. Christum collandemus.

Miss. 1113. Mutinense saec. 14. Cod. Capit. Mutinen. O II 10. — 2 a, 4


reperta. — Vgl. Anal. Hymn. IX, Nr. 72.
Bannister , Sequpiitiae ineditao. VII. 6
82

69. In Ässnmptione BMV.


Die Veneris infra octavas.
1 a. Sanirni rogis in honore Ib. Matris Cliristi. cum maiore
Virginis memoria, Fiat reverentia.

2 a. Virgo mater appellatur 2 b. Sine viro fecundatur


Partus i)rivilegio, Froctu caeli regio.

3 a. Quae dum stetit iuxta crucem 3 b. Revocavit nos ad lucem


Morienti filio, Nobili commercio.

4 a. Maria, niaris Stella, 4 b. Huius mundi de procella


Praesentem familiam Duc ad pacis patriam.
Miss. ms. Herefordeuse saec. 14. Cod. Collegii Univ. Oxonien. 78 a. A.
Miss. Herefordense imp. ßotomagi 1502. B.

70. De Gaudiis BMV.


1 a. Gaude, virgo confirmata, Ib. Gaude, saucta clara nata,
Quae es matri nuntiata: Fulgens templo praesentata,
Fit pura conceptio. Mundum reples gaudio.

2 a. Gaude, virgo salutata 2 b. Gaude, Deo impraegnata,


Per angelum, fecundata Elisabeth visitata
Concepisti filium, Promit vaticinium.

3 a. Gaude. nunc lohanne nato. 3 b. Gaude, prole adorato.


Rege caeli generato, Et in templo praesentato,
Caeli gaudet gloria. Reducis in patria.

4 a. Gaude, lesu baptizato, 4 b. Gaude, Christo resurgente


Et nuptiis vino dato, Et iu caelum ascendente
Mortuis surgentibus. Missus sanctus spiritus.

5 a. Gaude, tecum et laetatur 5b. Gaude, caelo tunc assumpta


Mundus, post tunc consolatur Et post cum corpore iuncta
Doctrinis et opibus. Anima stat caelitus.

6 a. Gaude, summo caeli tbrono 6 b. Gaude, corpore dotata


Regina collocata Dotibus gloriosa,
Empirio luminoso Aureolis corouata,
Ad regem elevata; Fecunda, fructuosa.

7 a. Gaude, filio coniuncta 7 b. Gaude, intus potentibus


Garne quietissiraa. Sensibus lucernata,
Cum beatis sociata Optimis appetitibus
Sede iucundissima, Perfecte sociata.

8 a. Gaude, ex perfectione 8 b. Gaude, Dei voluatate


Suprema intellectus, Ardenter coucordata,
Grata contemplatione Omni operatione
Memoriae respectus. Ad nutum conürmata.
83

9 a. Gaude, dotibus animae 9 b, Gaude, summa caritate


Praecellenter dotata, Inflammata maxime,
Clarissinia visione Comprehensa maiestate
Sole plus illustrata. Divina tirmissinie.

10 a. Corona fulgentissinia 10 b. Cum gaudia recolimus


His aureis fulcita. quae hie tunc habuisti,
Regina praecelsissima Suppliciter te poscimus,
Imp erat rix Maria. Duc ad gloriam Christi.

Miss. Coloüiense imp. C'iloniae 1498. 5 — b, 'S —


6 b, 2 gloriosis.
.staut. —
Tb, 1 poteutiis. —
7b, 3 Appetitivis optimis. — Vor 6a: „Divisio"; daselbst
beginnt auch ein anderer Rhythmus.

71. De y Gaadiis Beatae Mariae V.

1 a. Gaude. salntata, 1 b. Gaude, sola parens


Virgo fecundata, Pariendo carens
Gabrielis ore. Materno maerore.
2 a, Gaude, quae compateris 2 b. Gaude tuo filio
Nato patienti, Caelos ascendenti,
Congaudens prae ceteris Gaudium qui praeparat
Sibi resurgenti. Virginali menti.

3 a. Gaude, quia filius 3 b. Et a trina macbina


Te sumpsit propitius, Venereris domina
Ut caelo sublimius Angel orum agmina
Regnes coronata, Superexaltata.

4 a. Per haec quinque gaudia 4 b. Ut caelestis patriae


Sis, pia, propitia Perfruamur requie,
Nobis dando veniam, Dona, mater, gratiam.
Trop. ms. S. Patricii Dubliuensis saee. 14. med. Cod. Univ. Cantabrigien.
Add. 710. A. —
Collectan. ms. Anglicum saec. 15. Cod. Oxonien. 12403
(Rawl. C 558). B. —
Ib, 3 Materna A. 2a, 1 qiiod A. — 2 b lautet in —
B: Gaude, mater intuens Caelo sublevari Naturam, quam credimus Ex
te procreari. —
3 b, 1 a fehlt B.
|


Die Melodie bietet A.
| |

72. De V Gandiis BMV.

la. Gaude, virgo, quae de caelis 1 b. Gaude, mater incarnati


Per OS dulcc Gabrielis Verbi Dei ex te nati,
Suscepisti gaudium. Creatoris onmiuni.

2 a. Gaude, quia vitam dedit, 2 b. Gaude, quia tuus natus


Cum de morte Christus redit Est ad caelos exaltatus
Surgens die tertia. Deus super omnia.
3 a. Gaude, virgo, Dei mater, 3 b. Ilaec qui tibi memoramus,
(^>uam assumpsit Deus pater Fac, ut tecum gaudeamus
Ad caeli palatia. Inperenni gloria.

Trop. ms. S. Patricii Dublinensis saec, 14. med. Cod. Univ. Cauta-
brigien. Add. 710. Mit Melodie.
- 3 b, 1 quae. —
6*
— 84 —
73. De Beata 3Iaria V.

Tempore paschali.

1 a. Psallat caelura, plaudat tellus Ib. Cuncta favent elementa


resurgenti Domino. potent! in proelio.

2 a. Haec est dies novae vitae. 2 b, Hie est agnus immolatus,


Dies, in qua via vitae Serpens ligno exaltatus,
Noster lesus resurrexit Hie est noster Sarason fortis,
Et ad caelos nos revexit; Hie confregit portas mortis.

3 a. Hie predonem alligavit, 3 b. Hie decanta voce pia,


Et infernum spoliavit, Virgo mater, o Maria,
Ovem lapsara reparavit, Dulci promens symphoniam
Ad ovile reportavit. Multimode alleluia.

4 a. Laetabunda hinc exsulta, 4 b, Virgo, gaude, mater Dei,


Virgo mater uuica, Certa salus nostrae spei,
Resurrexit mortem calcans Resurrexit caro Dei
Tua proles deica; Immortali gloria.

5 a. Nobis [placa] illum, iube, 5 b. Nos redemptos coronaudos


Suscitet in dextera, In caelesti patria

G. Per infinita saeculorum saecula,


Alleluia, alleluia, alleluia.

Martyrol, ms. S. Ceddae Salopesberieusis saec. 12. Cod. Oxonieu. 13957


(Kawl. D 1225). add. saec. 13. Mit Melodie.— —
la, 1 plaudit tellus.

74, De Beata Maria V,

1. Salve, mater
Christi o inclita,

2 a. [Quae] porta oaeli, decus orbis 2 b. Atque domina angelorum


et virginum gemma pulcbra, et aurea clara scala,

3 a. Per quam fideles superna 3 b. Quae sola exstas post Christum


laeti scandunt gaudia, spes nostra sanctissima.

4 a, Te agmina 4 b. Te vox omnis,


caeli semper dorainam pulchra, iam glorificet
benedicant. per [saecula].

Trop. ms. Wintoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775).—
Titel: In hac laude Daum meum adorabo. — Der Kest ist abgerieben.
85 —
75. De Beata Maria V.

1 a. Nova venit geuitura, 1 b. Patrem parit virgo pura


De qua stupeus est natura, Et post partum tit secuta,
Quia sentit sua iura Quod creantem creatura
Frangi i)uerperio. Suscepit in gremio.

2a. Non pcrnotunimuudomorcm, 2b. Non est factum istud mirum,


Sed per fnsum cacli rorem Quod se feeit Deus virura,
Est, quod nata genitorem Nisi quod sie regem dirum
Potuit conciperc. Decuit decipere.

3 a. Deus suae creaturae 3 b. Quod non erat, hoc assumpsit,


Est misertus et uaturae, Nam humauam formam sumpsit.
Naturato fracto iure Nihil tamen sie consumpsit,
Natus est de virgine. Quod erat de uumine.

4 a. Fecit Deus, quod voluit, 4 b. Mulierum nobilitas,


Dei virgo, quod debuit, Tuae mentis integritas
Dum angeli non renuit Causa fuit, quod claritas
Verbis adquiescere. Debuit clarescere.

5 a. Ave, mater ergo pia, 5 b, Per te venit occultatus


Vera vita, vera via Deus, qui est ex te natus,
Es in mari, o Maria, Non est aliunde datus
ßerum benignissima. Nobis, dulcissima.

6. Per te nobis ita detur


Amor ut novetur
Dei,
Vetus homo, et salvetur,
Quod in patre periit.

Trop. ras. 8. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Univ. Canta-
brigien. Add. 710. —
Mit Melodie. 1 b, 1 Matrem. — Ib, 2 sit secura —
1. seit? —
Cfr. in der Sequenz „Laus iucunda sit Mariae" (Nr. 77) Str. 2h, 2. —;

6, 3 Verus. — 6, 4 parte 1. primo?

76. De Beata Maria V.

1 a. Maria, virgo concipiens, 1 b. Salutis nostrae primordium,


Filium intacta pariens, Portasti pertuum filium,
Ave, parens. Labe carens.

2 a. Tu per Lyam 2 b. Cum Kachele


Non lippitudine Decora facie,
Immo, quia Latorem sa-
Fccunda germine, lutis Egyptiae
Designaris, loscph paris.
— 86

3 a. Anna Samuelem, 3 b. Dextrae Saloraonis


Verum genuisti, Residens in throuo
Quem cum douis Hell Poscis Adoniae
Mater obtulisti Sunamitäe dono
Deum Deo. Dan reo.

4 a. Orat Gedeon, ut vellus 4 b. Ut emundes naevos sordis,


Irroretur, sitque tellus Cadit ros in concha cordis
Roris expers muneris; Pressione velleris.

5 a. Rosa ramno sentium 5 b. ISIater, ora filium


Nesciens dispendium. Ut post hoc exsilium
Maiestatis solium Nobis donet gaudium
Es divinae. Sine fine.

Tropar. ms. S. Patricii Dublinensis saec 14. med. Cod. Cantabrigien.


Add. 710. (mit Melodie) A. Aiitiph. ms. saec. 12. Cod. Ebroicen. 85 add.
saec. 13. [Blu.] B. —
3b, 4 Sunamide. A; 8una tera B. 4b, 1 sq.
. . . —
Tu emunda nos, ne sordis Cadat ros ex cona cordis Laesione velleris B.
| |

77. De Beata Maria V.

1 a. Laus iucunda sit Mariae, Ib. Natus patri coaequalis


Salvatoris matri piae Fit per eam temporalis
Gubernantis omnia. Mundi tergens ciimina.

2 a. Hunc concepit salutata, 2 b. Christum parit virgo pura,


Per spiraraen obumbrata Quod sit Christus, tit secura
Gabriele nuntio. Patrura vaticinio.

3 a. Admirari potuit, 3 b. Castitatis lilium


Unde ius naturae, Integre servavit,
Quod sie virgo peperit Prosternendo Vitium
Eins fracto iure; Natum procreavit,
Sine viro decuit Veteris dominium
Christum nasci pure. Hostis exstirpavit.

4 a. Angelorum domina, 4 b. Impetra tu veniam


Transcendisti chorum Nobis delictorum
Necnon et collegia Largiendo gratiam
Cunctorum sanctorum, Et ut aeternorum
Tenes privilegia Consequamur gloriam
Curiae polorum. Christi gaudiorura.

Trop. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14 med. ('od. Univ. Cantabrigien.


Add. 710. —
Mit Melodie. —
la, 2 maier. —
2 a, 1 contempsit. 2 b, 2 —
Quod fit Christu.'i fit; cfr. in der Sequenz „Nova venit genitura" Nr. 75.
tetr. Ib, 2 .sq. —
4 a, 2 thorura.
— 87 —
78. De Beata Maria V.

1 a. Ave, spes, angelico 1 b. Eia, pura pueri


Ore stans adfata, Partrix puellaris,
Ave, rore caelico Eia, datrix liberi,
Virgo fecundata. Quem gaudendo paiis.

2 a. Gaude, stans ad dexteram 2 b. Salve, natum proprium


In cruce pendentis, Videns ascendentem,
Gaude te puerperam Salve, credens filium
Mortui surgentis. Cum patre regoantem.

3 a. Vale, scandens caelitus, 3 b. Et fac tuos servulos


Ad thronum translata, Nostrae mortis hora
Vale, nos valere fac, Tecum frui gloria
Deo desponsata. In perenni mora.

Tropar. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Cautabrij^ieu.


Add. 710. —Älit Melodie. —
1 a, 2 More. —
Auffalleud ist, dafs in Strophe 3
die Verse 1 u. 8 nicht reimen.

79. De Beata Maria V.

1 a. Ave, virgo virginura, 1 b. Lux diei celebris


Paradisi porta, Per te est exorta,
Per quam salus hominum Nox cum suis tenebris
Primitus est orta. Et mors est absorpta.

2 a. digna praeconio, 2 b. Eius nata diceris.


In cuius natura Quem es paritura,
Sacro puerperio Genetrix efficeris,
Sua perdit iura. Cuius es factura.

3 a. Non cadit in proelio, 3 b. Orante Basilio


Yirgo, qui te quaerit Julianus perit,
Et in tuo filio Quem divina ultio
Veniae spem gerit. In aeternum ferit.

4 a. Ab hoste Theophilus 4 b. Principum consilio


Per te liberatur, Vastlii reprobatur,
Atque mente iubilus Assueri solio
Ei reparatur; Esther elevatur.

5 a. Aufert ludith noxium 5 b. Haec dedit principium


Caput Holoferni. Honoris matenii,
Et virgo dominium Dum genuit ülium
Principis iuferni ;
Regis serapiterni.
6 a. Quae regentem omnia 6 b. Per tua suffragia
Mundo protulisti Ab bac valle tristi
Et hostis iniperia Ducamur ad gaudia,
Cuncta devicisti, Pia mater Christi.

Tropar. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Univ. Canta-
brigien. Add. 710. —
Mit Melodie. Ib, 4 — mors et absorta. — 4 a, 4 re-
ponatiir. —
4 b, 3 Asueti.

80. De Beata 3Iaria V.

1 a. Regina caeli. 1 b. Serena mundi


Flos Carmeli, Lux, perfundi
Fideli Gratia
Psallenti Nos tua
Turbae subveni, Fac, benigna,
Maria. pia.

2 a. Solacium 2 b. Dolentiuni
Flentium, mentiura Pauperum gemitum
Jubar, geraentium Exaudi, tuorum
Medela. Tutela.

3 a. virgü praeclara, 3 b, Et tua gratia


Digne Deo cara, Nos ad consortia
Tua prece Beatorura
Nos a nece Angelorum
Libera aeterna; Pertrahe superna.

Trop. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Cantabrigien. Add.
710. —
Mit Melodie. —
Ib, 4 Nos tuos. —
3b, 5 das Wort „superna" ist
nicht, wie Misset- Weale (II, p. 96) angeben, durch Konjektur zu ergänzen,
sondern steht in der Hs., freilich in der nächstfolgenden Linie.

81. De Beata Maria V.

1 a. Quicunque vult salvus esse, 1 b. Haec in caelis coronatur,


Poscat opem natam Jesse Virgo voce praedicatur
Nobili prosapia. In mundo prophetica.

2 a. Haec electa sanctitate, 2 b. Verus homo, verus Deus


Signata virginitate Prodit, non peccati reus,
Mire tit imerpera; Ex aho virginea.

3 a. Rex sine principio, 3 b. Virginalis uterus


Deus ante saecula, Florem novum generans,
Hanc honorat filio, Salomonis inclitus
Per quem tiunt omnia, Throuus auro radians,
Ut sit ei unio Caelestis est thalamus
Nalus de pucll[ulja. Ima summis socians.
— 89 —
4 a. nova fecunditas 4 b, Natus patri sirailis

lü virginitate I Homo tit imago;


Coiisccrata castitas Sed non partus facilis

Est haec novitate, Huius est indago.


Dum iu carne deitas Sit in fide stabilis
Est in veritate. Humana propago.

Trop. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Cantabrigien. Add.
710. —
Mit Melodie. —
la, 2 i.st bei Misset-Weale (Anal. Lit. II, p. 95)
„korritriert" in: Poscat opein natae. Mit welcliem Rechte? Bei Cicero finden
sich Konstruktionen wie „Milesios navem poposcit" oder „magistrat u m
nummos poposcit". —
3a, 5 unus, aber mit drei Noten; der Reim verlaugt
„unio" oder „unico". Vielleicht „Ut sit rei uuio" -= mediatio [raediator]
inter reum et Deuin? Misset-Wealc (1. c.) bezeichnen diese Ver.se 3a, 5 u. 6
als „Interpolation". Ein Blick auf die Melodie und den Bau der Gegen-
strophe lehrt das Gegenteil.

82. De Beata Maria V.

1 a. Gaude, Gabrielis ore, Ib. Gaude, partu gaudens, flore


Virgo, Deo gravida; Virginali Candida.

2 a. Gaude, gaudens surrexisse 2 b. Gaude, gaudens te vidisse


Filiura a funere; Caelos hunc ascendere.

3 a, Gaude, quam assumpsit vere 3 b. Gaude, gaudens, fac gaudere


Filius ad gaudia; Nos tecum iu gloria.

4. dulcissinia,
piissima,
benignissima
Yirgo Maria.

Trop. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Univ. Canta-
brigien. Add. 710. (mit Melodie) A. —
Miss. ms. 8ari.sburiense (Norwicense)

saec. 15. Cod. Londinen. Add. 25588. B. 1 b, 1 —
partu gaude flore B.
2a, 1 Gaudens gaude B. —
2b, 2 Caelos hinc A. 4, 1 u. 2 umgestellt B.—
83. De Beata Maria V,

1 a. Pangat melos grex devotus 1 b. Nulla canit vox amoene,


Et in laudes fluat totus Nisi vocis et caraoenae
Mentis dulcor Intimus. Sit praecentor aniraus,

2 a. In Mariae laudes quisque 2 b. Quae inclinans caeli clima


Tota votis inodulisque Keformavit summis ima
Effundat praccordia, Et proscriptis propria;

3 a. Formam vitae, quam praeiecit 3 b. Quod declarant, iracto iure


Hospitenique sibi fecit Rationis et naturae,
Peregrina deitas; Partus et virginitas,

4 a. Ex praegnantis et intaetae 4 b. Ut propinet lac tenellis


Fluit sinu mel cum lactc Et adultis dulcor mellis
In tincs crcdcntium, Legis tcstinionium.
— 90 —
5 a. In hac patent diu clausa 5 b. Fugit urabra, lux clarescit,
Et occultae rei causa Silent vates et quiescit
Praeclusa mysterio; Plebis exspectatio.

6 a. Salve, surami floris hortus, 6 b. Te micaute, Stella maris,


Porta caeli, iiiundi portus Sol,quem sine nube paris,
Et salutis aditus. Nos illustret caelitus.

Trop. ms. S. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod. Univ. Canta-
brigien. Add. 710. A. —
Trop. ms. Parisiense saec. ^^/i4. Cod. Commun.
Assisien. 695. B. —
Beide mit der gleichen Melodie. —
2 a, 1 rjnique A. —
2 a, 3 praeconia ß. —
2 b, 1 caeli dona A. —
4 a, 1 Et A; et incastae A. —
6b, 3 Legis exspectatio A. —
6b, 1 Te iuvante B. —
Cfr.: „Pangat melos
intus foris".

84. De Beata Maria V.

1 a. Flos de spina procreatnr 1 b. Inter spinas rosa crcscit,


Et flos rore fecundatur Sed spineti dolum nescit
Fructum vitae proferens. Flos prae cunctis redolens.

2 a. Haec est Evae de radice 2 b. Haec radicis noxam gerit,


Virgo nata peccatrice Sed in illa noxa perit
Prima carens vitio. Fecundata filio.

3 a. Haec est virgo virginum, 3 b. Castitatis lilium,


Vera salus hominum, Prima ferens gaudium
Sola carens simili, Mundo diu flebili.

4 a. Haec est virga florida, 4 b. Hanc praesignat Aaron


Throni sedes lucida, Virga, throno Salamon,
Area manna contiuens. Hanc in rubo Moyses.

5 a. Haec est aula regia, 5 b. Stella solem generans,


Haec fenestra vitrea Quam Gedeon venerans
Non confracta lumine. Praesignat in vellere.

6 a. Virgo pia, 6 b. Et Corona


Nos, Maria, Nobis dona
Te laudantes respice Frui vitae caelicae.

Miss. ms. Sarisburiense (Cantuariense?) saec. 13. ex. Cod. Parisin.


Arsen. 135. A. —
Trop. ms. 8. Patricii Dublinensis saec. 14. med. Cod.
Cantabrigien. Add. 710. B. —
la, 2 flos florc B. —
1 b, 1 spina B. 2b, 1 —
Sed radicis A. —
3a, 2 Vita, salus A. —
4b, 3 Moysis A. 6b, 1 coro- —
nam A. —
Melodie in A u. B. —
Irrtümlich eitleren Misset-Weale (Anal.
Lit. II, p. 91) als Quelle dieser Sequenz auch das Graduale von Fontevrault
(Cod. Lemnvicen. 17); Blume versichert mir, dafs jene Hs. diese Sequenz be-
stimmt nicht enthalte. —
Cfr. Anal. Hymn. X, p. 77; nur der Anfang stimmt
dem Vorstehenden.
— 91 -
85. De Beata Maria V.
1 a. Mirae iubar pietatis, Ib. Virtus vera castitatis,
Micans sidus lionestatis, Tollens zinia vetustatis,
Lux decora caritatis Ut ignara novitatis
Est virgo Maria. Inuovetur via.

2 a. Igne rubi praedicata, 2 b. Flatu patris obumbrata,


Virga lesse tigurata, Verbo Dei fecundata,
Gedeonis est signata Patrem parit nati nata
Velleris in rore. Casto cum tenore.

3 a. Rubus igne canduit 3 b. Vellus rore maduit


Nulla rc cremata, Area siccata,
Virga lesse floruit Virgo natum habuit
Nunquam radicata. Incontaminata.

4 a. Hie est modus geniturac, 4 b. Nam creator creaturae


Quem non capit vis naturae, Adunatur, ut facturac
Lex stupescit novo iure Conditoris pariturae
Miraque potentia. lubilent in gloria.

5 a. Geniturae sacramentum 5 b. Per hoc dulce condimentum


Novum habet indumentum, Resecatur fei cruentum

Nee est nobis argumentum Atque [vetus] detrimentum


Nisi Dei gratia. Veniente Messia.

6 a. Invida se minuit 6 b. Flos Hebraeus aruit


ludaea repente lUuminata gente,
Et versuta viluit Synagoga marcuit
Excaecata mente. Ecclesia vigente.

7 a. Per te virgo caelitus 7 b. Hinc inferni funditus


Caeli roraverunt, Claustra corruerunt
Gloriam divinitus Et caelorum aditus
Dei narraverunt. Lapsis patuerunt.

8 a. Ergo vale milies, 8 b. Ave, digna series


Regina caelorum, Et modesta morum,
Cuius est progenies Virtutuni congeries,
Princeps angelorum. Mater orphanorum

9 a. Tu vernale lilium 9b. Odorum fragantium.


Et spineti rosa Nardus gcnerosa,
Virens viridarium, Salutis remedium,
Myrtus speciosa. Virgo gloriosa.

10 a. Stella maris 10 b. Dominaris


Singularis, Tuis caris
In caeli privato, Natis tuo nato,
lucundaris lucundaris
Adoraris Et laudaris
'Iuris adorato. Pneuraate sacrato.
— 92 —
IIa. Tuum natura IIb, Sublevemur
Nobis gratuin Et laetemur
Fac, ut ad caelestia In caelesti gloria.
Miss. ms. Sarisburiense{Cantuariense?) saec. 13. ex. Cod. Parisin. Arsen.
135. —Mit Melodie die aber unvollständig ist. 1 a, 3 castitatis cfr. —
1 b, 1. —
,

5 b, 3 eine Lücke, 1. cedit detrimentum ? 6 a, 3 Ex versuta. —


;


9 a, 4 Virtus. —10 b, 2 Tuo natis.

86. De Beata Maria V.

1. Gaude, Dei genetrix,


2 a. Gaude, vitae 2 b. Kegiuarum
reparatrix, imperatrix.

3. Gaude, vitis fructifera,

4 a. Dulcis fructu, 4 b. Cui cedunt


odore gratissima, omnia aromata.
5. Tu pulchra es ut Cinthia,

6 a. Et velut sol 6 b. Terribilis


radians praeelecta, ut phalanx ordinata,

7. Speciosa et suavis,

8 a. Sola virgo, 8 b. Veneranda


mater in deliciis, civibus angelicis.

9 a. Nobis succurre miseris, 9 b. Ne damneraur cum impiis,

10. Sed percepta venia


in caelesti patria
decantemus Alleluia.
Miss. ms. Sarisburiense (Cantuariense ?) saec. 13. ex. Cod. Parisin.
Arsen. 135. A. — Prosar. ms. Cicestrense saec. 13. Cod. Collegü Univ.
Oxonien. 148. B. —
Prosar. ms. Parisiense saec. 13. ex. Cod. Commun.
Assisien. 695. C. — Miss. ms. Wliitbiense saec. 14. Cod. Oxonien. 15850
(Rawl. lit. b Ij. D. —
Tropar. ms. Dublinense saec. 14. med. Cod. Cantabrigien.
Add. 710. E. —
Miss. ms. Sari.sburieus;e saec. 14. Cod. Oxonien. 6417 (Barlow .5).
F. — Miss. ms. Herefordense saec. 14. Cod. Colleg. Univ. Oxonien. 78 a.
G. — Miss. ms. Ehoracense saec. 14. Cod. Collegü Sidney Sussex. Can-
tabrigien. ^
2. 11. H. —
Miss. ms. Eboracensc .saec. 15. Cod. Mus. Fitzwilliara.
Cantabrigien. 34. 1. —
Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien. Lat. liturg.
b. 5. K. —
Missalia Eboracensia imp. L. —
Miss. Herefordens. imp. Roto-
magi 1502. M. —Miss. Abrincense imp. Rotoinagi 1505. N. Miss. Upsa- —
lense imp. Basileae 1513. O. —
Miss. Baiocense imp. Rotomagi 1545. P. —
Miss. Constantiense imp. Rotomagi 1557. Q. —
Miss. Lundeuse imp. Parisiis
1514. R.
2a, 1 Gaude virgo F. ^
4a 1 Lucis fruens D. —
Dulci fructu ANQ;
Dulcis fructus CFHR. —
4 b, 1 Cui credunt G; Tibi credunt D. 5 Tu —
formo.sa es ut luna N. —
5 fehlt P. —
8a, 2 et mater R. 8 b, 1 Reveranda —
F. — 10, 1 percepta peccatorum venia. P'HIKL. - 10, 2 caelesti coUocemur
patria FIKL. — 10, 3 decantemus omnes Q. AGKM —
10, 3 sq. lauten—
FHIL: Per saeculorum saecula conclamemus alleluia, 8it Mariae matri :

Christi laus, honor et gloria. —


Melodie (in ABCEK): Landes Deo de-
vot as (Kehrein, Nr. 122). Vgl. folgende Sequenz.
— 93 —
87. De Beata .Maria V.

1. Gaude, Dei genetrix,

2 a. Gaude, vitae 2 b. Angelorum


reparatrix, imperatrix.

3. Gaude, virgo puerpera,

4 a. Cuius Deum 4 b. Humanatum


lactarunt ubera in carne terrea.

5. Gaude, proles Davidica,

6 a. Qua salvatur 6 b. Porta nobis


plebs Israelitica, aperitur caelica.

7. Gaude mitis, gaude pia.

8 a. Ope cuius 8 b. Et beatis


sceleratis venia conferuntur praeraia.

9 a. Gaude, de qua sunt gaudia, 9 b. De qua nostra laetitia.

10. Maris Stella,


Dei cella,
tu pro nobis interpella.

Prosar. ms. Franciscanum saec. 15. Cod. Parisin. 13.39. A. Miss ms. —
Ebroicense saec. Cod. Ebroicen. 99. [Blu.J B.
15. —
Miss. ms. Ebroicense
saec. 15. Cod. Kotomagen. 304. [Bln.] C. —
Miss. Ebroicense inip. Roto-
magi 1497. D. —
Miss. Ebroicense imp. Parisiis 1527. E. 4 a, 2 lacta- —
verunt B. —
4 b, 2 tenera Ä. —
8 a, 2 paenitenti venia A. 8 b, 1 Et aeterna —
A. — 8 b, 2 conferantur C. —
Melodie wie in der vorhergehenden Sequenz.

88. De Beata Maria V.

la. Orbis honor, caeli stema, Ib. Tu totius boni thema,


Virginale diadema, Quam collaudat laus suprema
Mulierum gloria. Condigna memoria.

2 a. Laudesraatrisquaetranscendis, 2 b. Yenerantes te defendis,


Sola mater sine niendis, Aegris servis opem tendis
Sola sine scoria, Ferens adiutoria.

3 a. Salve,mater sine mare, 3 b. Licet reos nos, dignare,


Virgo vera sine pure, Virgo mater, te laudare
Sola carens simili. Voce, corde supplici.

4 a. Virginalem ferens florem 4b. Et naturue contra morem


Genetricis et lionorem Peperisti genitorem,
Retines per gratiam Omnium potentiam.
Collectan. ms. Llantoniense(?) saec. 13. Cod. CoUegii Corp. Christi Oxo-
nien. 59. —
Mit Melodie; folglich wohl eine Sequenz und nicht ein Leselied
oder Reimgebet. —
1 a, 1 caeli cema.
— 94 —
89. De IJeata Maria V.

1 a. Orbis honor, caeli stenia, Ib Maria, mater vera,


Mulierum diadema, Virgo pura et sincera,
Virginalis gloria, Sola sine scoria,
Sumniae pietatis thema, Tu es illa felix hera,
Inia ferens ad suprema Per quam lapsi niatre fera
Pacis consistoria. Somunt adiutoria.

2 a. Tu catena caritatis 2 b. His amore foederatis


Obviantis, veritatis Crescit regnum claritatis
Et misericordiae, Et decus ecclesiae;
Foedus ferens unitatis A serpente profiigatis
Sacris genis osculatis Salus datur Evae uatis
Pacis et iustitiae. Et locus laetitiae.

3 a. Quae teguntur in scripturis 3 b. Pnros facit de impuris


Typis, tropis et figuris Haec lux, mundum a lituris
Legis sub velamine, Lavat et fuligine ;

Lucem gignunt ex obscuris Hac nos luce imposturis


Salutarem nostris curis Hostis sanat nocituris
Te gignente virgine. Genetrix verbiginae.

4 a. Te mons signat procul visus, 4b. Unde crescit noster risus,


De quo lapis est excisus Et patescit paradisus
Viri sine manibus; Reseratis foribus.
Per quem ferus est occisus Ergo noster tibi nisus
Philistaeus et elisus Famuletur indivisus
Veri David viribus. Almiphonis laudibus.

5 a. Eia, nostra advocata, Nobis confer cuncta grata,


Divis legibus ornata Cum extrema surgunt fata
Et summa dementia, Et mortis angustia;
Nostra deleas peccata, Tu nos perduc ad optata
Cui pietas innata Loca sancta et beata,
Cum misericordia. Ubi pax et gloria.
Collectan. ms. LlantoDiense(?) saec. 13, Cod. CoUegii Corp. Christi Oxo-
nien. 59, an zwei Stellen: fol. 113b. A; - fol. 116 b. li. la, 1 scema —
A; Schema B. —
1 a, 2 Virgiuale diadema B. —
1 a, 3 Muliei-um gloria B. —
la, 4 sqq. lautetin B: Totiusque boui thema Ditaiis ima et suprema Pace
— — —
| |

perfuucturia. la, 6 concistoria AB. Ib, 5 Per quam nati B. 2a, 2


Obvientis A Dissidentis B. —
2 b, 4 sqq. Pignus pravitatis Dolis
. .. . . .

natis
;

Exactor nequitiae B die Punkte bezeichnen unlesbare Sclirift.


|


I

3 a, 2 Tropis typis ß. —
3 a, 3 Et legis B.
;


3 a, 4 in obscuris B. 3 a, 5 sq. —
Piam datam nostris curis Pariente virgine B. —
3 b, 1 sqq. [Haec] lux puros

|

de impuris Labe facit et lituris Et fuligine B. . . 3ij, 5 Hostis purgat


B. — |

4 b, 4 tibi risus A. —
|

Abgesehen von anderem zeigt schon der fehlende


Reim zwischen den Halbstroplien oa und 5 b, dafs die Fassung von B eine
Umarbeitung ist. —
Ein Zweifel bleibt bestehen, ob es sich um Sequenz oder
Reimgebet handelt. Die Anlehnung der einleitenden Strophen an die un-
mittelbar vorhergehende Sequenz gleichen Anfanges mag in etwa fiir die Ver-
mutung einer Sequenz sprechen. —
4a bis Schlufs sind in B umgedichtet:
— 95 —
4 a. Te mons signat procul visus, 4 b. Florcns rosa sine spina,
De quo lapis est excisus (Jui fructuiii vis divina
Viri siue luaiiibiis ;
Dedit pleuum [viribus] ;

Natus tuus uoster risus Tu ... es pisciua


Tuque, nia[ter], paradisiis Laesos levaus a ruina
[VernansJ aromatibus. Et cunctis languoribus.

5 a. Ave, verbi Dei celhi 5 b. Cedrus redolens odore,


Sola mater et puella Caeli praedita liquore,
Fiscellaque scirpea ; Gedeonis area;
Nautis iiota maris Stella, Matrum[I] careus matris more
Nautas servans a procella Yirg-iuali [salvo| flore,
Et Scylla fimerea. Virga pigmeutarea.

6 a. D[ecus] summae pietatis, 6 b. In hoc salo [pravitatis]


Lucens luna puritatis Esto reiuex uostrae ratis
Viris[!] vena veniae; Et ductrix laetitiae;
Lanx et libra aequitatis Nos ad regnuni claritatis
.... ale caritatis, Duc et [loca] cum beatis
Regula iustitiae. Nostri regis gloriae.

90. De Beata Maria V.

1 a. Ave, Maria, Ib. Salve, spes nostra,


pretiosa gemma virginum, sponsaregis regum omuium.

2 a. Ave, mater incorrupta 2 b. Salve, porta paradisi,


tuum pro nobis exora filium, dominaangelorura etbominum.

3 a. Ave, generosa 3 b. Salve, gloriosa,


iraperatrix restauratrix
caelestis cnriae. pereunis gloriae.

4 a. Te rogamus prece pia, 4 b. Aegros sana, morbos pelle,

5 a. Educ vinctos de 5 b. Polens regina


laca miseriae, misericordiae.

6 a. Tu virga 6 b, Exorta,
florens de radice lesse proles stirpis Davidicae,

7 a. Mox abducto 7 b. Felix virgo,


velaniine paris mundo
legis Mosaicae, solem iustitiae.

8 a. Te figorant Moyses 8 b. Et in agni vellere


et Aaron, vir Gedeon :

9 a. Moyses in ruhi flamma 9 b. Et Aaron virga florigera


Speciosum sign ans forma Nasciturum carnc virginea
Prae filiis horainum, Dei patris tiliurn.

10 a. Te tres per tria, 10 b. Virgo Maria,

Ha. Prophetizant sub figura IIb. Parituram carne para


— 96 —
12 a. Deura verum atque r2b. Regentem superna
hominem, una ac mundi ima.

13 a. Ave, virgo speciosa, 13 b. Salus nostra, muudi vita,


sola digna prole deica, parens Dei, vitae ianua.

14 a. Salva nos ad te clamantes, 14 b. Et post fluctuantis saecli


domina, naufragia

15 a. Fac nos tecum perenni 15 b. Et caelesti cernere


fnii laetitia, lesura in gloria.

Martyrol. ms. 8. Ceddae Salopesberiensis saec. 12. add. saec. 13. Cod.
Oxonien. 13957 (Rawl. D 1225). Mit Melodie. A. Grad. m.s. Arnoldi —
saec. 13 in. Cod. Capit. Aqui-sgranen. XII. [Blu]. B. A hat nur die 5 —
ersten Strophen und die Schlufsstrophe.

91. De lieata Maria V.

1 a. Virgo, truces tres tortores Ib. Caro lenis, hostis, mundus,


Tuos torquent servitores Longus, latus et rotundus,
Devastando bonos mores Per quos mundus fit immundus
Triplici gravamine : In trino fallamine

2 a. Pelle sordes, dum luctamur, 2 b. Lassis servis da solamen,


Nos iuvando, ne labamur, Trini hostis ne certamen
Garne, mundo ne vincamur Nüs devincat per luctamen
Hostis aut temptamine. in trino luctamine.

3 a. Nusquam tribus terga dabunt, 3 b. Felix virgo, dimicantes


Regis matrem qui rogabunt, Et iuvamen exorantes,
Sed constanter bis obstabunt, In hac pugna fac constantes
Hostibus certamine; Tuo consolamine.

4 a. Cito nobis da munimen, 4b. Maestis, ope destitutis,


Pravitatis ne nos crimen Surdis, claudis, caecis, mutis,
Extra rectum traliat linien Maria, spes salutis
Mortali peccamine, Restas medicamine.

5 a. Natum mirante natura 5 b. Tus et dulcor omnis rei


Contra cuncta carnis iura Tibi cedit, mater Dei,
Peperisti, virgo pura, Forma quoque speciei
Sancto plana flamine; IMaris atque feminae.

6 a. Hanc reginam dcprecemur, (ib. Mundissima mater Dei,


Ut non atris claustris deniur, Te rogamns, servi rei,
Sed in fine consalvemur Fac nos ad aeterna vehi
iudicis examine; Gaudia precamine.

Martyrol. ms. S. Ceddae Salopesbei-iensis saec. 12. Cod. Oxonien. 13957


(Rawl. D. 1225 add. saec. 13.
i
Mit Melodie.—
— 07

92. De Beata Maria V.

1 a. Gloriosa Dei cella, Ib. Gloriosa virgo pura,


Quae es mater et puella, Qaae nos gravant mala cura,
In muüdana nos procella Ne extremo die dura
Tua salvet gratia. Nos preraant supplicia.

2 a. Gloriosa mater Dei, 2 b. Gloriosa lux diel,

Ad te Spirant omnes rei, Nos consortes speciei


Ut aeternae requiei Tui nati, nostrae spei,
Fruantur solacio. Fac precum suflfragio.

3 a, Gloriosa et beatrix 3 b. Gloriosa vitae datrix,


Et huraana mediatrix, Tu caelestis imperatrix,
Tu divini verbi latrix Nobis assis sublevatrix
Maris sine semine; Mortis in examine.

Martyrol. ms. S. Ceddae Salopesbei'iensis saec. 12. Cod. Oxonien. 13957.


(Rawl. D 1225). add. saec. 13. —
Mit Melodie.

93. De Beata Maria V.

1 a. Christe, splendor Dei Patris, Ib. Ut in ipsa te laudemus,


Nobis servis tuae matris Et laudantes conclamemus :

Sic intus irradia, „Ave, plena gratia."

2 a. Ave, virgo, Stella maris, 2 b. Novo more, modo miro


Ave, mater, omnis maris Paris virum sine viro,
In conceptu nescia. Lactas patrem filia.

3 a. Intrat auster et impleris, 3 b. Sic intacta gaudes prole,


Porta clausa salvis seris Sicut salva solet sole
Tarn prius quam postea; Penetrari vitrea.

4 a, Ardens rubus visionis, 4b, Tu es templum Salomonis,


Madens vellus Gedeonis Tu es thronus cunctis thronis
Tua sunt praeconia; Praefulgens in gloria.

5 a. Tu mons Sion, virga lesse. 5 b. Tu praeclarum sidus poli,


Tu convallis plena messe, Tu subiecta vero soll,
Per quam vivunt saecula. Luna sine macula.

6 a. Tu candore cordis casti 6 b. Flos processit ex te candens,


Corporisque superasti Qui pro fructu palmam scandens
Nives, ebur, lilia. Ad se traxit omnia.
7 a. Tu assilus miserorum, 7 b. Advocata stas pro reis,
Causam agis oppressorum Ut succurras semper eis,
In caelesti curia. Qui sunt in angustia.

8 a. lustos quidem Clemens audis, 8 b. Quorum ad te spirant vota


Nee iniustis tuae claudis Quique sua mente tota
Pietatis viscera, Detestantur scelera.
Bannister, Sequentiae Ineditae. -VlI. 7
98 —
9 a. quam felix es, Maria, 9 b. Cella mellis, plena favis.
Piae prolis mater pia, Quam iucunda, quam suavis
Aurum carens scoria! Est tui memoria !

10 a. Turis odor et acerra, 10 b. Verae vitis ferens fructum,


Ferax vite, felix terra Sara rideus, Evae luctum
Madens Dei pluvia. Convertis in gaudia.

IIa. Iure tibi clamat Ave Hb. Qui per Evam est seductus
Liberatus Adam
a Vae Per Mariam est reductus
Pei'ennis miseriae; Ad te, pater gloriae.

12 a. Ergo sanctae trinitati, 12 b. Nee iam serpens nos seducat,


De tot donis non ingrati, Sed,quaeducit,haecperducat
Referamus gratias ;
Nos ad agni nuptias.

Pros. ms. Cisterciense saec. ^-Iis. Cod. Londinen. Add. 15 722. Mit
Melodie.

94. De Beata Maria V.

1 a. Ave, regina caelorum Ib. Ave, virgo, fons hortorum,


Ave, decus angelorum, Servans virginale thorum,
Ave, gaudium sanetorum, Ave, scala peccatorum,
Ave, solis regia; Ave, caeli ianua.

2 a. Ave, summa spes post Deum, 2 b. Ave, virgo, novum mirum,


Quae Theopbilum tam reum, Quae claudeutem caeli girum
Qui sie deliquit in eum, Mulier circumdans virum
Reformasti gratiae. Aeternae memoriae.

3 a. Ave, mater lesu Christi, 3 b. Ave, quia credidisti,


Ave, quia tu fuisti Ave, quia concepisti,
Sola digna, quae sumpsisti Ave, quia peperisti
Ave Gabrielis ore. Virgo mater novo more.

4 a. Ave, mater, expers maris, 4 b. Ave, de qua flos virtutis


Ave, virtutum doctrina, Procreatur vi divina,
Porta vitae, portus maris, Confer opem destitutis,
Portans vitae medicina Et in hora vespertina
Potum vitae salutaris, Sis nobis porta salutis,
Sitientibus propina. Liberans a morte trina.

Miss. ms. Sarisburiense (Norwicense) saec. 15. Cod. Londinen. add. 25588.
A. —Miss ms. Sarisburiense (Lincolniense) saec. 15. Cod. Londinen. add.
11444 [Bin]. B. —
Orat. et Sequeut. ms. Campense anni 1462. Cod. Darm-
stadien. 521. C. —
la, 4 via caeli regia C. —
2 a, 2 u. 3 umgestellt ßC. —
2 a, 3 sie dereliquit eum C. 2a, 4 gloriae BC. — —
2b, 3 circamdas B. —
3b, 2 concedisti B. —
3b, 4 Ave mater C. —
4 a, 1 expers paris B. —
4a, 3 Porta caeli C. —
4a,_4 Porta viae C; medicinam B. 4a, 5 Portum —
A. —4 b, 2 Procreatrix tu divina C.
— 99 —
95. De Beata Maria V.

la. Maria, mater Christi, Ib. Gabrieli credidisti,


Quae de saiicto concepisti Praemunita quo fuisti

Spiritu mirifice, Veritatis indice.

2 a. Verbo sacro mox repleta, 2 b. Cum qua salus est concreta,


Spe concepta eius laeta, Veniente vitae raeta
Propter hanc laetitiam Spem salutis sentiam.

3 a. Naturalem contra moreni 3b, Tuae laudis ad honorem


Peperisti salvatorem Me praesume debitorem
Virgo, mater, filia. Tua cum familia.

4 a. Tu de partu laeta tali 4 b. Ne sim flamma gehennali


Mihi luce sis final Pro reatu criminali
Salus et solaciura. Datus ad supplicium.

5 a. Meutern tuam perturbavit 5 b. Sed te laetam restauravit


Et dolorem provocavit Et post letmn confortavit
Sequens nati passio. Eius resurrectio.

6 a. Virgo plena pietate, 6 b. Nee oppressum gravitate


Resurgentis novitate Me repelli sinas a te
Laeta, me laetifica; Loca sub luctifica.

7 a. Revelatus ascendebat, 7 b. Astra tenens eligebat


Ascendentera subvehebat Sedem dignam, qua sedebat
Nubes super sidera. Dei patris dextera.

8 a. Propter cuius elevamen 8 b. In extremis adiuvamen


Tibi matri consolamen Et ruinae relevamen
Tua post gravamina ;
Esto mihi, doniina.

9 a. Quarta vice laetabaris, 9 b. Quorum noxam recordaris


Quod in caelura levabaris, Et pro quibus deprecaris
Spes salutis hominum. Incessanter Dominum.

10 a. Cum medela noxae dirae 10 b. Et, cum dies venit irae,


Mihi velis subvenire Quam quis nequit praeterire,
Mortis in itinere; Noli me relinquere.

ms. Sarisburiense (Lincolniense) saec. 15. Cod. Londinen. Add.


Miss.
11414. —
2 b, 3 Spe. —
3 b, 2 praesumpta, vielleicht richtig. Nur der —
Umstand, dafs die Quelle eiu Missale i.st, kann diesem Reimgebete einen
Platz unter Sequenzen sichern.

96. De Beata Maria V.

1 a. Gaude, mater gratiae, l b. Gaude, fons laetitiae,


Gaude, vena veniae, Gaude, vas munditiae,
Stella maris. Lux solaris.
100 —
2 a. Gaude, gerama virginum, 2 b. Gaude, lampas luminum,
Gaude, salus hominum, Gaude, decus numinum,
Yirgo mitis. Vera vitis.

3 a. Gaude. mundi Domina, 3 b. Gaude, sanans crimina,


Gaude, caeli regina, Gaude, sanans oninia,
Mater pia. Maria.

Miss. ms. Sarisburiense (Lincolniense) saec. 15. Cod. Londinen. Add.


11414.

97. De Beata Maria V.

1 a. Salve, sancta Dei parens, Ib. Salve, spiritalis cella,


Salve, luna nube carens, Salve, mater et puella,

2 a. Salve, clara Stella maris, 2 b. Salve, dulcis balsamita,


Salve, aulea regalis, Christo prole redimita,

3 a. Tu secretum trlnitatis, 3 b. Tu es mundi advocatrix,


Vas electum deitatis, Tu es nostra mediatrix,
Tu es radix ligni vitae, Angelorum imperatrix,
Ferens mundo fructum vitae. Caeli, terrae reparat rix.

4 a. Tu solamen miserorum 4 b. Tu serpentis tortuosi,


Atque mater orphanorum, Tu draconis monstruosi
Medicamen peccatorum, Caput teris venenatum,
Desiderium iustorum. Pariendo Dei natum.

5 a. Tu in virga, tu in flore, 5 b. Te praedixit leremias,


Tu in vellere, et rore. Prophetavit Isaias,
Tu in rubo es signata. Salutavit [tej Gabriel,
Tu in porta figurata. Concepisti Emanuel.

6 a. Ex te prodit sei aeternus, 6 b. Hie est alpha, quod est primus.


Splendor patris coaeternus. Et 0, quod est novissimus.

7 a. Hie est lapis angularis. 7 b. Caro nostra, sanguis noster,


Hie est noster salutaris, Frater noster, iudex noster.

8 a. Exoramus mente pia, 8 b. Natum placa, patrem ora,


Nos exaudi, o Maria, Salvet nos in mortis hora.

9 a. In Jerusalem superna 9 b. Quo laetemur in gloria


Det frui pace aeterna, Concinendo Alleluia.

10. Eia, salve, per saecula


Virgo mater perpetua.

CoUectan. ms. S. Mariae de Kingeswoda saec. 12. ex. Cod. CoUegii Trinit.
Oxonien. 34. add. saec. 13.^.^ Mll MdUÜiL.-w9a, 1 Et in. 9 a, 2 perfrui. —
— 101 -
98. De Beata jMaria V.

1 a, Stella maris singularis, Ib. Expers paris praedicaris,


Claustris claris casti laris Exsors maris raarem paris,
Fecundaris, nee foedaris Gravidaris nee gravaris,
Foeta sine sanguine. Sancto fulta flamine.

2 a. Turnen t quaeque feminae 2 b. Tu solo spiramine


De virili sanguine Sancto tumes gerraine,
Nee sine doloribus Et altis applausibus
Vacuatur foetibus ;
Flores plena fructibus.

3 a. Serpens Evae elam surrepit, 3 b. Salutare cum haue coepit


Multa spondens quam deeepit Gabriel, ista concepit
Pomum gustans, dum incepit Christum crucem qui suscepit
, ,

Dare viro vetitura. Solveret ut debitum.

4 a. Haec arca diluvii, 4b. Civitas refugii,


Arcus testimonii, Lucerna consilii,
Nos a culpis expiat Quae viam irradiat,
Et Deo conciliat. Per quam quisque redeat.
5 a. Haec est arca instaurata, 5 b. Haec est ludith animata
Manna, virga tabulis, Obvians periculis,
Prudens, recta, dulcorata Bester regi copulata,
Angelorum epulis. Pacem donans populis,
6 a, Apis ista brevitatis 6 b. Haec caminus caritatis,
Fructura dat suavitatis, Clausus hortus castitatis,
Vallis haec humilitatis Puteusque pietatis,
Dia gerit germina. Nostra lavaus crimina.

7 a. Tot habens beneticia, 7 b. Caeli sedens interea


Quot tellus animata, Regina coronata,
Quot mare stillicidia, Confer nobis solacia
Quot aethera pennata, In valle desolata.

8 a. Per te, mater pietatis. 8 b. Lex supernac caritatis,


Mala tollat, donet gratis Verbis maestis pro pensatis
Regnum suae claritatis lugis vox iucunditatis
Nobis te laudantibus. Vacans Dei laudibus.
Cdllectau. ms. Franciscauum (Anglicnm) saec. *'/i4. Cod. Collegii Gon-
villi et Caii Cantabrigien. 240. —
Mit Melodie. — 8 b, 2 Lesart unsicher,
weil die ydirift verblafst.

99. De Beata Maria V.


1 a. Virga lesse Ib. UM cella
Cepit esse Fit puella
Miro more, Modo miro,
Sine rore. Sine viro.
Cum fructu florigera, Virgo fit puerpera.
102 —
2 a. Verbum carni 2 b. Fit naturae
Maritatur, ßupto iure
Humanatur, Creatura
Nee mutatur Labe pura
Deitas in homine. Creator iu virgine.

3 a. Virgo, gaude, 3 b. Virgo raunda


Digna laude Sed fecunda,
Speciali, Mater facta
Quae letali Sed intacta
Mundas mundum macula. Virginali clausula.

4 a. Ave, quae Vae 4 b. Ave, florura


Tollis Evae, Flos cuu Ctorum,
Mundum clade Sola soli
Mundas Adac Regi poli
Primi novi gratia. Porta patcDS pervia.

5 a. Mater Dei, 5 b. Nobis natum


Lux diei, Fac placatum,
Porta spei, Parce reis,

Per quam rei Et fac eis


Lucis intrant gaudia. Vitae dari praemia.

Orationale ms. Anglicum saec. 15. Cod. Oxonien, 12403 (ßawl. C 558).
2a, 2 Auffallend ist hier das Fehlen des Eeimes. 4a, 5 Premi novi. —
Ob Sequenz oder Reimgebet, ist zweifelhaft.

100. De Beata Maria V.

1 a. Ave, virgo, via vitae, Ib. Ad te rei praeaspirant,


Pone pacem, mundi lite Ingemiscunt, et suspirant,
Pax est necessaria. Peccatorum taedia.

2 a. Ave, pura gemma solis, 2 b. Sine patre facta parens,


Summi patris splendor, prolis Munda caro, labe carens
Tu mater, tu filia, Carnis per incendia.

3 a. Ut intrat vitrum helios, 3b, Porta clausa per ingressuni,


Te sie intravit hagios; Porta clausa per egressum ;

quam mira potentia! Haec sunt miracli praemia.

4 a. Sponsa Christi, sponsumhabes, 4 b. Haec damnavit, et tu salvas,


Quo muudatur Evae labes, Aperis tu caeli valvas,
Ilac eins repudia; Quas clausit nequitia.

5 a. Trabe, mater, nos ad portum, ob. Ut securi transeamus,


Relinquendo mundi scortum Atque lesum videamus
Et Scyllae uaufragia. In caelesti patria.

Oration. ms. incert. origin. saec. '^/i4. Cod. Cantabrigien. Ff. vj. 14. add.
saec. 14. — 5 a, 2 Et sirptis.
108

101. De Beata Maria V.

1 a. Speciosa, Ib. Quam suavis


Gratiosa Et quam gravis,
Virgo Maria, Plena gratia.

2 a. In deliciis 2 b. [In] virginali


Tuis virgo feta, Partu parens laeta.

3 a. Te sibi soli 3 b. Te gelu rosam


Kector poli Speciosam
[Fajctor soli Pretiosam
Praeelegit. Non attrivit.

4 a. Tu lux saeculorum, 4 b. Tuque meta vatum,


Regina caelorum, Nobis placa natura,
Laus sanctorum, Ad beatum
Spesque miseroruni, Nos duc vitae statum.

5 a. Tu salutaris 5 b. Tu nomen Evae


Stella maris, Nimis saevae
Lux solaris, Tarn suave
Quae cunctorum domiuaris, Effecisti, Ave a Vae,
Virgo Maria; Plena gratia.

Homiliar. ms. incert. origiu. saec. 11 et l'i. Cod. Oxonieu. 2406 (Bodl.
348). add. saec. 13. —
Mit Melodie. la, — 1 Specialis. —
Ib, 1 Tarn.

102. De Beata Maria Y.

1 a. Mater Dei, Ib. Lux diei,


Sanctae spei Per quam rei
Plena consolatio ;
Deletur oflfensio.

2 a. Ros dulcoris, 2 b. Flos pudoris,


Arx amoris, Vas honoris
Gratiae plasraatio; Gratum Dei filio.

3 a. Mediatrix 3 b. Imperatrix,
Et salvatrix Vitae datrix
Suo patrocinio ;
Est in regni solio.

4 a. Ergo pia 4 b. „AUeluia",


Maria, Virgo dia,
Sis nustra protectio, Dum haec tibi contio

5. Psallit cum tripudio.

Miss. ms. Fraiiciscano — Koraanum saec. 15. Cod. Loudinen. Stowe


10. — Melodie: öospituti.
— 104

103. De Beata Maria V.


1 a, Laetare, virgo Maria, 1 b. Te decet laus et gloria,
Salvatoris mater pia, Quia per te patet via
Mundo tulisti gaudium. Nobis ad caeli praeminra.

2 a. Vox igitur laetitiae, 2 b, Ad honorem sit Marias


Yox devotae melodiae, Vox et cantus laudis piae,
Vox resonet humilium. Vox cunctorum fidelium.
3 a. Maria, spes reorara, 3 b. Da veniam peccatorura.
Consolatrix niiserorum, Et tuorum famulorum
Ad DOS clementer respice ;
Preces benigne suscipe.

4 a. regina pietatis, 4 b. Ut possimus cum beatis


Föns totius bonitatis, In gaudio claritatis
Concede nobis gratiam ;
Habere semper gloriara

5. Post praesentem maestitiam.

iliss. ms. Franciscanum. saec. 16 in. Cod. Londinen. Sloane 3900. —


Mit Melodie. —
5. praesentem memoriam.

104. De Beata Maria V.

1 a. Advocatara invocemus, Ib. Advocata sit Maria,


Omnes laudes illi dcnms Hanc precemur prece pia,
Communi concordia. Colendo sollemnia.

2 a. In se si quis forte novit 2 b, Statim vere paenitendo,


Praeterisse, hoc quod vovit, Suspirando atque flendo,
Ad Mariam fugiat; Sic ad illara veniat,

3 a. Dicens: Virgo, mater Dei, 3 b. Slude, pia, liberare


Miserere, prccor, mei, Nos et nobis vitam dare,
Pro me roga filium; Spes periclitantium.

4 a. Naufragamur, maris Stella, 4 b. lam devicti sumus fere,


Naufragando dira bella Mater Dei, mater vere,
Patimur assidue, Adiuva continue.

5 a. Ne ruaraus ; et vincemus, Ut a poeuis liberemur


Et excussa, quae timemus, Angelisque sociemur,
Fient procul dubio. Nos commenda tilio.

Trop. ms. Floriacense saec. 11. ex. Cod. Parisin. Nouv. acq. 1177. add.
saec. ^^/i4. —5 a, 1 viucamur. —
5 a, 2 quod timemus. 5 a, o Fiat. —
105. De Beata Maria V.
1 a, Sicut pratum picturatur Ib. Mater Dei figuratur
Et ver veris floribus. Mysticis nominibus.

2 a. Haec est nostra Sunaraitis, 2 b. Via vitae, vera vitis,

Nostra tympanistria, Et cella vinaria.


— 1U5 —
3 a. Haec est sponsa Salomonis, 3b. Qua vetusta Pharaonis
Fermentatrix feraina, Relevatur sarcina.

4 a, Haec lucerna, paradisi 4 b. Haec vervecis est occisi


Ostium et ianua, genetrix iugenua.

5 a. Haec est scala, qua descendit 5 b. Haec est litus, ad quod tendit
Calciata Deitas, Nostrae molis gravitas.

6 a. Haec est inundi medicina 6 b. Haec est rosa sine spina,


Mundi purgans lolium, Castitatis liliuin.

7 a. Haec est tarris, quam vallavit 7 b. Haec castellum, quod intravit


Incorrupta firmitas Sola verbi veritas.

8 a. Haec est scirpea fiscella 8 b. Haec est parens et puella


Parvulum excipiens, Siue pare pariens.

9 a. Virga, virgo, nuncuparis 9 b. Porta clausa, lux solaris,


Templum, vas, sacrarium, Caeli luminarium.

10 a. Rubus ardens, madens vellus 10 b. Föns signatus, ferax tellus


Gedeonis area, Granum sine palea.

IIa. Gemma, iubar, lac, talentum IIb. Cinnamomus, ros,unguentum,


Spes et laus prophetica. Quo fugantur toxica.

12 a. Getta,nardus,mel,pigmentum, 12 b. Palma, palmes, pavimentum,


Radix aroraatica. Piscina probatica.

13 a. Botrus, uva, favus, hortus, 13 b. Area, navis, aura, portus,


Thalamus, tricliniuni, Luna, lampas, atrium.

14 a. Vitrum,arva, Claustrum, cella, 14 b. Flos, fenestra, lumen, Stella,


Domus, aula, civitas, Sol, aurora, claritas.

15 a. Tu columba, tu columna, 15 b. Christi altrix et alumna.


Tu vitta coccinea, Tu Eugaddi vinea.

16 a. Tai patris tu, Maria, 16 b. Ergo patri, mater pia,


Mater es et filia. Natos reconcilia.

Prosar. ms. Parisiense saec. ^^/i4. Cod. Commun. Assisien. 695. A. —


Liber ms. teruarius incert. orig. saec. 13. Cod. Parisieii. 3156. add. saec.
13. B. —
Grad. ms. Foiitebraldense saec. 14. Cod. Lemovicen. 17 (2). [ßlu].
C. —Miss. Ebroicense imp. Rotomagi 1497. D. —
Miss. Ebroicense imp.
Parisiis 1527. E. —
1 a, 2 ver vernis BDE. —
Ib, 1 Pater C. 2 b, 1 —
verae C. —
3 b, 1 veniista C. —
6 b, 2 Castitatis solium DE. 8 b, 1 fehlt —
DE. — 8b, 2 Sine pari DE, Sine patre C. —
Nach 8b schliefsen DE mit
der Halbstrophe: Oret natura maris Stella Ut sit nobis patiens. 10a, 1 —
vellus madens C; gegen den Keim. —
|

10b, 2 Gramen A. IIb, 1 —


Cinnamomum A. Vitrum urua B. —
12 a, 1 Intra nardus AC. 12 b, 1 Alma —
parens AC. —
14 a, 1 Arva vitrum C. —
15 b, 1 Tu es altrix tu B. 15 b, 2 —
Tu peccati venia C. —
16 b, 1 Virgo patri C. —
Diese Sequenz ist Anal.
Hymn. X, p. 88 aus 2 Quellen mitgeteilt, die wie D u. E nur die gekürzte
Form enthalten.
106

106. De Beata Maria V.

1 a. Salve, mater salvatoris, Ib. Per quem lucis et splendoris,


Sumrai regis et rectoris, Dignitatis et honoris
Creatoris oranium, Habes Privilegium.

2 a. Tu columba portans floris 2 b. Hie est pii fructus oris


Ramum, fructum dans saporis, Intus mundans, »ilamans foris,
Hoc est Dei filium; Hoc est Dei filium.

3 a. Vox est vitae, vox clamoris, 3 b. Via, victus viatoris,


Vox invicti pugnatoris Vita, Victor et victoris
Invitans ad proelium; Virtus, vitans Vitium.

4 a. Pius, bonus cunctis horis, 4 b. Felix, quae tanti decoris


Sicut magni sie minoris Fructum profers et dulcoris
Semper est refugium. Tam dulce remedium.

5 a. Claritatis et candoris, 5 b. Tu casti castrum amoris,


Caritatis et fervoris Tu vas fragrantis odoris,
Tenes domicilium ;
Tu rosa, tu lilium.

6 a. Tu flos diversi coloris, (ib. lux immeusi fulgoris,


Tu domus iuiperatoris, Aufer. pia, nunc horroris
Tu regis palatium. Inundantem fluvium.

7 a. Expelle naufragium 7 b. Monstrans rami folium,


Torrentis interioris, Et ostende post maeroris
Die columbae nuntium Flumen lucis radium ;

8 a. Ducque post diluvium 8 b. Ubi non est Studium


Nos ad terrara non tcrroris Laborantis nee laboris
Sed terram vivcntium, Ulla spcs, sed praemium;

9. Ubi non est taedium,


Sed perenne gaudium.

Prosar. ms. Parisiense saec. '^/i4. Cod. Commun. Assisien. 695. Mit —
Melodie. —Der Dichter hat entschieden mit Geschick den Reim auf „oris"
und „ium" rein durchgeführt, ohne dem Texte Gewalt anzuthun.

107. De Beata Maria V.

1 a. Surami regis micans aula, Ib. Celebs illud promit Ave,


Tuae prolis, hac in caula Ave gratura et suave
Tibi vox laetitiae Baiulumque gratiae.

2 a. Istud Ave terris Deum 2 b. Hoc evertit nomen Evae,


Dcdit atquc caelis reum Grave quondam, modo leve,
Versa rerum facie. Tuuc poenae, nunc gloriae.
— lu7

3 a. Hoc draconis caput trivit, 3 b. Per hoc Ave petit ima


Verbuni patris hoc vestivit Celsior propago prima
Servitatis specie. Miranda raanerie.

4 a. Hoc tenetur paradisus, 4 b. Hoc in mari fit pous altus,


Per hoc nostrae noster risus Per hoc Ave fiunt saltus
Adplaudit inopiae. Ad caelos cotidie.

5 a. Istud Ave freqaentemus, 5 b. Ave semper, o Maria,


Hoc te laeti salutemus, Dulcis, grata, mitis, pia,
flos pudicitiae. Nobis assis hodie.

6 a. Virgo sapiens et laeta, 6 b. Tu de fönte pietatis


Humilis et mansueta, Haustum siti praebe gratis
Noverca superbiae; Humanae penuriae.

7 a. Vitae terret nos eclipsis, 7 b. Mulier amicta sole,


Sed tu, quam apocalypsis Peccatorum pressis raole
Coramendat egregie, Confer opem veniae.

8 a. Pedibus sub cuius luna, 8 b. Bis sex habens in Corona


Educ nos ex hac lacuna Stellas, nobis posce dona
Faecis et miseriae. Divinae clementiae.

Prosar. ms. Parisiense saec. ^^'i*. Cod. Commun. Assisien. 695. A. —


Mit Melodie. —
Grad. ms. Sedunense saec. 13. Cod. Capit. öedunen. s. n.
[Blu.] B. —
Sequent. ms. Sedunense saec. ^^'u. Cod. Capit. Seduneii. s. n.
[Blu.] C. —
Sequent. ms. Üeduuense saec. 14 (et 15). Cod. Capit. Sedunen.
s. n. [Blu.] D. —
2 a, 2 caelis Deum A. 5 a, 1 Illud A. —
108. De Beata Maria V.

1 a. Ave, Stella raatutina, Ib, Mater regis et regina


Lilium munditiae, Caeli, carens carie,
Cella fulgens cristalliua, Trahe tuos a ruina
Myrtus temperantiae. Douo tuae gratiae.

2 a. Ex te prodit, o Maria, 2 b. Vale, vita, lex et via,


Verbi pura veritas, Virginalis castitas,
In tc bistit tunc sophia, Sola mundo praees pia,
Praeradians deitas. Salvificans claritas.

3 a. Cella clausa creatoris, 3 b. Rosa fragrans, vas odoris.


Manna nos reficiens, Ad tc currit sitiens,
Claustrum tiaminis dulcoris, Pondus abicis languoris
Splendor indeficiens; Gaudium parturiens.

4 a. Thronus candens Salomonis 4 b. Rubus mirae visionis,


Clarificans sidera, Succurrerc propera,
Vellus rigans Gdleonis, Quüs mcndicos in spc pouis,
Nostra tergc scclcra; Nato tuo focdera.
— 108

5 a. Eia, dulcis advocata, 5 b. Ut per te sint nobis lata


Tutrix et refugium, Maestis in auxiliura
Iure matris inipetrata Regna, quibus sedes grata
Veniae des bravium. Civium caelestium.
Prosar. ms. Marianum (S. Boberti Comilionis?) saec. 14. Cod. Parisin.
5247. Mit Melodie A. —
Grad. ms. Patavinum saec. **/i5. Cod. Capit.
Patavin. A 27. [Blu.] B. —
1 a, 3 Zeta A. Gemma B. —
1 a, 4 Virtus A. —
2 a, 1 lux Maria A. —
2 b, 3 prece pia A. —
2 b, 4 Caritas. A. —
3 b, 1 Rosa
flagraus A. —
4 b, 3 ponit A. —
5 a, 3 sq. vitae raatrix imperata B. 5 a, 4 —
Venia A. —
5 b, 2exsilium B.

109. De ßeata 3Iaria V.

1 a. Maiestatis trinae cella, Ib. Clausa Moysi fiscella,


Reparatrix hominum, Purgans labem criminum,
Caelestia fundens mella, Per te loti, maris Stella,
Dulcis virgo virginum Mutans Evae nominum,
Dominum Flurainum
Parit, lumen luminum. Unda, viri sanguinum.

2 a. Refutato munere 2b. Nazareth revisere


loacliim contristatur, Parans virgo generatur;
Cum Mariam parere Coepit ipsa nubere,
Gabriel Annam profatur Caelo Gabriel legatur,
Coniugali foedere; Tum virga frondescere.

3 a, Rubus ardendo virescit, 3 b. David fortis praevalescit,


lordanis contrahitur, Goliath occiditur;
Aaron virga frondescit, Nam Dens abesse nescit
Amygdalum paritur, lustis, per quos colitur,
Holofernes caeditur, Alithia fruitur
Judith mascla legitur; Palma, hostis vincitur.

4 a. Sub figuris figurata 4 b. Patrem suum gignens nata


Christi natalitia, Sine repugnantia,
Dum Gedeonis rigata Rex novus, lex renovata,
Vellera sunt pluvia, Terra Dei gratia
Virent aridantia. Profert mirabilia.

5 a. Eia, mater caritatis, 5 b. regina castitatis,


Föns misericordiae Ancora iustitiae,
Exemplar munditiac Purgare nequitiae
Lux immensae sanctitatis, Nos digneris a peccatis
Porta regis gloriae, Rore tuae gratiae.
Prosar. ms. Marianum (S. Roberti Cornilionis?) saec. 14. Cod. Parisin.
5247. —Mit Melodie. —
1 a. 2 omnium. —
Ib, 1 fit cella. Ib, 4 Mutans- —
Mutatrix. —
2b, 2 Paraus; Parans norainat. absol., wie im Mittellatein
oft. —
2b, 3 ipsam. —
2b, 5 Dum; frondescere Inf. bist. 3b, 5 p tis(!)— . .

vincitur. —
ob, 2 Erste -Silbe von „Ancora" fehlt.
109 —
110. Üe Beata Maria V.

1 a. Fragraiis custosunguentorum, 1 b. Hortus clausus, fonshortorum,


Stillans stillicidium Florens viridariura,
Balsanii,nardus odorum Vernans pratum veris florum,
Aromatizantium, Virens ver laetantium,
Cinoamomi liliam, Rosa serens lilium.

2 a. Haec est virgo gloriosa, 2 b, Regem caeli gaudiosa


Mater salutifera, Genuit puerpera,
Super cuncta speciosa, Peperit Deum iocosa;
Trinitatis camera, Beata sunt viscera
Plus quam sol lucifera. Virginis et ubera.

3 a. Haec finis miseriae, 3 b. Imperatrix gloriae,


Gratiae principium, Regina caelestium,
Föns misericordiae, Patens porta veniae,
Medela languentium, Peccatorum omnium
Divinum auxilium. Salus et refugium,

4 a. Salve, rutilans aurora, 4 b. Natum pro nobis exora


Lux deliciosa, Prece pretiosa,
Mater Dei gratiosa, Libera nos ab exosa
Gratiam implora, Morte sine mora;
Nos rore caeli rora. Adesto mortis hora.

Prosar. ms. Marianum (S. Roberti Cornilionis?) saec. 14. Cod. Parisin.
5247. —Mit Melodie. —
la, 1 Flagrans. —
1 b, 4 virens vir.

111. De Beata Maria V.

1 a. Hilarescat mens devota, 1 b. Evanescat gens ignota


Et patescat voce vota Et poscat virtute tota
In Mariae laudibus. Exui criminibus.

2 a. Virgo pura 2 b. Tu cultura


A labe vitii, Summi consilii
Et structura Sis Ventura
Miri palatii, Aeterni filii,

In te iura A te dura
Novi commercii Vis puerperii
Celebrantur, Elongatur.

3 a. Lumen darum oritur 3 b. Lumen mortis frangitur


Mundo tenebroso, visu virtuoso,
Honor verus redditur Iter vitae panditur
Homini proboso Servo venenoso
Per mediatricem. Per advocatricem.
110 —
4 a. Salve, mater gratiae, 4 b. Ave, lux muuditiae,
Föns misericordiae, Regula iustitiae,
Purgativa sceleris; Öbtentiva muneris.

5 a. Stella maris 5 b. Veneraris


Appellaris Et rogaris
Dirigens per devium; Conferens remedium.

6 a. Tribulatis 6 b. Sauciatis
Das solaraen Medicamen
Per virtutis meritum, Per salutis pretium.

7 a. regina generalis, 7 b. Ne sentina infernalis,


Tua prece triumplialis Ubi dolor non finalis,
Detur nobis et legalis Nos involvat, sed vitalis
De bello victoria. Tribuatur gloria.
Prosar. ms. Mai'ianum (S. Robert! Coruilionis '?) saec. 14. Cod. Parisin.
5247. —
Mit Melodie. —
la, 1 lllarescat. 2a, 4 elougantur. —Sa, 1 —
claurum. —
6 b, 3 Pro. —
7b,l sentini.

112. De Beata Maria V.


1 a. Veneretur unitas Ib. Quam ornat virginitas
Vocum et sublimitas Mixtum et maternitas
Virginis originem, Quae non novit hominem.
2a Stupet suum ordinem 2 b. Quae per plenitudinem
Natura per virginem Spiritus propaginem
mutatum in alterum, Portavit in uterum.

3 a. Haec est virgo nobilis, 3 b. Cuius fructus utilis


Quae culpae difficilis Est et admirabilis
Removit rubiginem; Per sui dulcedinem.

4 a. Haec est aromatica 4 b. Haec virgo Davidica,


Cella, qua se tunica Genetricis uuica
Carnis Dens induit. Rem et noraen habuit.

5. Nos de valle raisera


Tecum super sidera
Duc laetos ad filium.
Oftic. ms. B. Eoberti (Cluniacense) saec. 12. Cod. Parisin. (Arsen.) 632.

113. De Beata Maria V.


1 a. Lux novella, maris Stella, 1 1). Rosa rubens caritate
Annae sanctae flos de cella Verl solis claritate
Virginalis oritur. Miro modo pingitur.

2 a. Ecce, templum deauratur, 2 b. Isaias hoc miratur


Intus, foris coloratur, Sacramentum et praefatur:
Ut in ipso copuletur Imus summo coniungetur,
Homini divinitas. Pariet virginitas.
— 111 —
3 a. Maria, sponsa patris 3 b. Necnon almi spiratoris
Pia innocentia, Nominaris tilia;

Jesu mater consecraris, Tali patre praedotaris,


Dum quaeris humilia. Deserans mortalia.
4 a. Area fulgens testamenti. 4 b. Typum mater Christi,
geris,
Servans virgam Aaron iusti Iguiti rubinon adusti,
Et manna cum tabulis, Candentis in pabulis.

5 a. Gedeonis sacrum vellus, r)b. In te latens ros novellus


Dum siccatur tota tellus, Incarnatur et tenellus
Tu roraris pluvia; Regna novans devia.

6 a. Tu regina coronaris Gb. Mundus totus te adorat,


Et in regno sublimaris, Veneratur et implorat
Angelorum domina, Et caelestis curia;

7. Quibus per te sociemur


In aeterna gloria.
Miss. ms. Romano -frauciscanum Novariense anni 1478. Cod. Capit.
Novarien. XLI. —
1 a, 2 flox. —
4 b, 2 Eine 8ilbe Überschufs. Wurde —
benützt für Assumptio.

114. De Beata iMaria V.

1 a. Dens Deum genuit 1 b. Virgo natum protulit


Absque raatre; Sine patre.
2 a. miranda genitura! 2 b. stupenda nutritura !

Creatoren! creatura NutritDeum virgo pura


Peperit cum gloria. Gubernantem omuia.
3 a. Ergo, mater o Maria, 3 b. Emuüdatos a delictis
Tantus frater prece pia Simul iungat cum electis
Nos sua dementia In caelesti curia.
Prosar. ms. Franciscanum saec. 14. Cod. Parisin. 1839. — Mit Melodie.
115. De Beata Jlaria V.
1. Benedicta
Sit beata Maria,

deitas aeterna
gratia
quam replevit supera.
2 a. Deo credidit, 2 b. Quibus laudibus,
natum edidit, quam soUemnibus
de sancto neumate Mariara recolam,
permanens quam tremunt
integra puerpera. terra, pontus, aetbera?

3 a. Nani constat virgo fecunda, 3 b. Haec namque mater est illa,


quam sancti spiritus unda cuius praedulcis mamilla
rigavit caelitus, retinens lesu infudit labiolis
pndoris signacula. pia lactis pocula.
— 112 —
4 a, Alti patris theoria 4 b. Operanteque sophia
te perfudit totani, o Maria. neumatis obumbravit gratia.

5 a. Et nos. quos superna .5 b. Quatenus aeterna


signavit trinitas, tibi tecum in caelo possimus
damus haec praeconia, obtinere gaudia.

6 a. Ultimoqae 6 b. Quo libere


nos in examine potentis, Domine,
deleto crimine fretiiuvamine
tua salvet dementia, sequamur, quocunque visa
agni vestigia.

7 a. Angelorum te rogamus 7 b. Ut in nos illa dulcia


Supplices domina, dirigas lumina.

8 a. Haec namque devote venerandis 8 b. Cum superis angelorum choris


tuis assistit ut te coUaudet
laudibus et per omnia
supplicat turmula, saecula.

Collectan. ms. Cluniacense saec. 12. ex. Cod. Parisin. 17716. add. saec.
13. —
3a, 3 infiidis. —
Melodie: „Benedicta" (Aual. VII. Nr. 96), aus
welcher Sequenz mehrere Worte entlehnt sind.

116. De Beata Maria V.


1. Ecce, pulchra

2 a. Canamus Mariae 2 b. Virginis inclitae


voce praeconia laeti memoria.

3 a. Felix stat nimium 3 b. Soli subest sibi


angelorum praecelsa luna caelorum vincens
domina, agmina.

4 a. Propbetis diluculum, 4 b. Caritatis gaudio


apostolis speculum, rosizat martyrio,
eorum gaudia rosarum milia
sua maiorat excellentia. vernant hanc rosam circumdantia.

5 a. Haec est unica, 5 b. Tarn theorica


quae sancta, portare
tanta, tarn benigna, Christum fuit digna.

6 a. Tu sponsa Christi, 6 b. Stirpe regali


soror et amica refulgens exorta
eius fuisti lux ab australi
mater et pudica, luce luci porta,
virtutum cellula, lux inoccidua,
fumique virgula sed lux assidua,
aromatum qua san Ctorum
tendens in superna. relucet lucerna.
— 113 —
7 a. Ave, singolaris 7 b. Aqua firmamenti
virgo virginura, calores temperans,
Ave, Stella maris, Esto nostrae menti
salvatrix hominuin, medela operans,
Maria, Maria,
mater pia, vitae via,
per te nobis DOS hinc trausfer
veniat venia. ad vitae gaudia,

8 a. Ubi summa 8 b. Ibi Deus


dabitur sanctis gloria ;
erit Omnibus omnia.

Prosar. ms. Caelestin. Ambiauensium (Gul. Lovel) auni 1572. Cod.


Ambianeu. 13'2. —
Melodie: „Lyra pulclira''; Anlehnuug au die Sequenz:
Ecce pulchra(Anal. VII, Nr. 116).

117. De Beata Maria V.

1. Salve, virgo singularis,


Mater Dei, Stella maris,
Via viris invia.

2 a. Virga lesse tulit florem, 2 b. Sic Maria gignit prolem,


Et flos fructus daus odorem Id est Christum, verum solem,
Mundoque remedia. Sed doloris nescia.

3 a. Exit virgo de ludaea 3 b. Vas electum summi regis


Ut de Spina flos vinea, In quo mansit dator legis,
Verbi Dei baiula. Ortus ante saecula.'

4 a. Puer natus ex Maria 4 b. Venit a patris solio,


Mundum regit et maria Sedet in matris gremio
Cum forti potentia. Dei sapientia.

ö a. Hoc, quod erat, non exuit, 5 b. Qui sumpsit formam hominis,


Sed, quod non erat, induit Servat pudorem virginis
lufans sugens ubera, Et intaeta viscera.

»ja. Nux de virga progreditur, 6 b. Processit nux ex Maria,


Qua semper mundus pascitur Id est Christus ex filia
Dei Providentia. Spiritali gratia.

7 a. Esto nobis, o benigna, 7 b. Natum tuum placa nobis.


Pia mater, laude digna, Quem exspectat totus orbis
Solvens nostra vincula; ludicare saecula.

8. Christus fecit de te matrem,


Ut commendet apud patrem
Nos in caeli gloria.
Prosar. ms. Caulestin. Ambianeusium (Gulielmi Lovel) anni 1572. Cod.
Ambianen. 182. — Mit Melodie: Landes crucis in gekürzter Form.
Kann ist er, Sequentiae Ineditae. VII. 8
114 —
118. De Beata Jlaria V.
1. Anna partu solvitur,
Prodit et inflectitur
Ex recto coniugii,

2 a. Genitivus numinis, 2 b. Haec est virgo virginum,


Ablativus criminis, Ex qua lucis luminum
Dativus remedii. Se protendunt radii.

3 a. beata filia, 3 b. Quam et sanctus spiritus


Cuius excellentia Prophetis antiquitus
Splendor est ecclesiae, Praemonstravit varie :

4 a. Per columbam simi)licem 4 b. Et per portam fulgidam


Sed indeceptibilem, Sed, quae nuUi patuit,
Per accensura fruticem Et per virgam aridam,
Sed inconsumptibilem, Sed, quae mire floruit.

5 a. Sed quid plura ? r>h. Est Maria


Virgo pura Vitae via,
Tot insignis Salvans portus,
Folget signis, Vernans hortus
Quot caelum sideribus; Paradisi floribus.

6 a. Area legis, 6 b. Flos candoris,


Thronus regis, Vas honoris,
Fanda David 011a spei,
Quae prostravit Mater Dei,
Principem exercitus. Templum sancti spiritus.

7 a. Ut reformet mundi statum, 7 b. Pura virgo fecundatur,


Verbum parit incarnatum ;
Veras Dens humanatur,
quam casta fecuuditas, Stupet lex matrem virginem,
Et quam fecunda castitas! Stupet mens Deum horainem,

8 a. Christo mundum iudicante, 8b. Prece tua, mater Christi,


Te pro nobis supplicante Nos exemptos leto tristi
Matre, Anna, matris tantae, Flos, quem virgo peperisti,
Vitemus supplicia. Coronet in patria.

9. Amen dicant omnia.

Collectan. ms. S. Albani


(?) Cod. Cantabrigien. Dd. xj. 78. A.
saec. 13. —
CoUectan. ms. iucert. origin. saec. 18. Cod. Oxonien. Rawl. C. 510. B. —
Melodie natürlicli .,Mane prima sabbati". —
1 a, 3 ex tecto B. 4a, —
2 indeceptabilera B. —
4 a, 4 sed inviolabilem. ß. —
5 a, 1 Quid hiis plura
B. — 8a lautet in B:
Te pro nobis supplicante,
Mater Anna matris tantae,
Tua suo nos infante
Consoletur tilia.

Überschrift fehlt in A und B. Man könnte eine Anna-Sequenz vermuten ;

in B jedoch folgt unmittelbar eine Marien-Sequenz.


— ii;

119. De Beata Maria V.

1. Ave Maria, gratia plena,


Dominus tecum,
benedicta tu in mulieribus.

2 a. Gratiam filii tui, 2 b. Dominum, qui nasciturus


quam merito ex te totus
amisimus, erat tecum,
tu, gratia obtineas
plena, piis repara misericordem esse
precibus, nobiscum.

3 a. Tu super omnia 3 b. Tu, vitae porta


benedictum supernae et via
generaus, benedicta, caelestis patriae,
nos a mortis nos exsules
raaledicto libera. digneris reducere.

4 a. Ave, gratia plena 4 b. Hie nobis et mortis in

et pietate, hora succurre,


quae genuisti plenum ac mortis examine
gratia et veritate; nos [ut] tuos recognosce.

Grad. ms. S. Albani Mosacensis saec. 13. in. Cod. Oxonien. 19426
(Canonic. Liturg. 340). A. —
Grad. ms. S. Floriani (?), saec. 12. Cod. Yiudo-
bonen. 13314. B. —
Grad, et Sacram. ms. anni 1151. Cod. Stuttgart Bibl.
Fol. 20. C. —
Miss. ms. Garstense saec. 12. Cod. Lincen. T o 15. [Bln.]
,

D. —
Miss. ms. Seitenstettense saec. 12. Cod. Seitenstetten. XIV. [Blu.] F.
--

Miss. ms. Garsteuse saec. 12. (13. et 14.) Cod. Lincen. r p 17. [Blu.] G. —
Miss. ms. Mellicense saec. 14. Cod. Mellicen. 1057. [Blu.] H. Miss. ms. —
Mellicense saec. 15. Cod. Mellicen. 991. [Blu.J I. 2 b, 1 nascitur D.— —
2 b, 2 ex te fehlt. HI. —
3 a, 3 generas G. —
3 b, I Tu porta vitae A. —
4 b, 1 Hinc DG. —
4 b, 3 in orbis examine DGHI.

120. De Beata Maria V.

1 a. Gaude, virgo, mater Christi, 1 b. Vas honoris et virtutis,

Qui te fecit, genuisti lugum primae servitutis

Et post partum permansisli Contrivisti et salutis


Virgo lactans iiliura. Contulisti gaudium.

2 a. Praeelecta feminarum, 2 b. Caelum, terram maiestate


Consolatrix animarum, Qui circumdat, potestate
Extersisti, quod amarum Sua usus, brevitate
Evae pomum contulit. Loci claudi voluit.

3 a. Praesignata per proplietas, 3 b. Novo rubus ardet more,


Te collaudat omnis aetas, liTigatur virga rore,
Infra tui ventris metas Fecundatur virgo flore
Quod portasti Dominum. Ad tantum mysterium.
8*
— 116 —
4 a. Mundi Salus es, Maria, 4b, Tu reatum, quem vereniur,
Orphanorum mater pia, Clemens terge, ue damnemur,
Aegris salus, caecis via, Sed ad vitae sublevemur,
Et lapsis remedium. Tua prece, solium.
Prosar. ms. Panormitanum saec. 13. Cod. Capit. Palermitan. s. n. —
Mit Melodie. —
3b, 2 virgo. 3b, 3 virga. —
121. De ßeata Maria V.
1 a. Rosa fragrat austro flaute, 1 b. Glossa flagrat claustro stante,
Spineti rosarium Verbi patris atrium
Paraclito irrigante ;
Altissimo obumbrante
dulce mysterium ! Puellare gremium.

2 a. Unura ens divinitatis 2 b. Hinc plastes bumanitatis


Camera vestit hominis, Forraam surapsit hominis,
Tres personas trinitatis Cerastes necessitatis
Venter claudit virginis. Fregit caput draconis.

3 a. Hinc exivit noster gigas, 3 b. Hinc egressus est Messias,


Ut odor a balsamo Velut splendor ab auro.
Et ut vapor ab obiecto, Et ut radius a vitro
Salvo privilegio. Illaeso corpusculo.

4 a. Hie est thronus aureus, 4 b. Hie colonus profugus,


In quo rex aethereus Viator deificus,
Coronavit filium; Prostravit nefarium.

5 a. Deitatis vasculum, 5 b. Trinitatis triclinium,


Venter virginalis, Puella regalis,
Pneumatis palatium, Filii hospitium
Virgo singularis. Patris aeternalis.

6 a. Lactat patrem filia; 6 b, Laudat regem curia


res prostupenda! Tam glorificanda,
Sponsam ducit filiam Cuius privilegio
Pater; res rairanda! Nunquam est mutauda.
Prosar. ms. Panormitanum saec. 13. Cod. Capit. Palermitan. s. n. —
Mit Melodie. —
1 a, 1 astro stante. - 4 a, 1 bonos uuius. 6 a, 3 — Spousum
ducit filium. —
6lj, 3 sq. L. privilegia Nunquam sunt mutanda?
\

122. De Beata Maria V.


la. Polum spargit iam aurora, Ib. Sidus affert iam diurnum,
Et diei venit hora Agmen fugat et nocturnum
Noctis privans vestia; Lux caelestis praevia.

2 a. Surge, surge, gaudens chorus, 2 b. Nova vita, A'itae porta,


Plaude, psalle nunc sonorus, Novae lucis lux est orta,
Nova pange gaudia; Renovantur omnia.
3 a. Vespere praemittitur, 3b, Vivum teraplum struitur,
Thalamus erigitur Area iam compingitur,
Solis et paratur; Intus deauratur.
— 117 -
4 a. Ubi virga gloriae, 4 b. Ros caelestis gratiae
Tabula iustitiae, Triplici substantiae
Manna reportatur, Christus recondatur.

5 a. Quae est ista, 5 b. In obscuris


quae sie progrediturV noctis concipitur,
Mira surgit, Sanctitatis
mire conticitur sed die tergitur
Ut auroraV Sine moraV

6 a. In occultis 6 b. Polit urnam:


res fit mirabilis, fulget spectabilis,
Matrem natus Plena roris
inenarrabilis inextinguibilis ;

Condit hora; quam dulcora!

7 a. Nunc templi tit lotorium 7 b. Adae fit adiutorium,


Et propitiatorium, Noe latitatorium,
Veri reclinatorium Portentum salvatorium
Salomonis ;
Gedeonis.

8 a. Ave, stirps ludaica, 8 b. proles magnifica,


Fetus prophetalis, Öplendor virginalis,
Virgula Davitica, Sume nostra cantica
Flos patriarchalis, Mater curialis,
Ave, Salomonica Tuosque salvifica
Conceptus regalis. Cunctos nos a malis.
ms. Paiiorniitanum saec. 13. Cod. Capit. Palermitan. s. n.
Prosar. —
Mit Melodie. —
„Sequentia de ßVM
quod(!) fecit fr. Bon. lohannes de
Missina ordinis praedicat."

123. De Beata Maria V.


1 a. Angelorum laude digna, Ib. Condescende nostrae laudi
Virgo Clemens benigna et Et servorum voces audi
Virgo, mundi gaudium, Tibi supplicantium.

2 a. Audi voces, audi vota, 2 b. Et virtutum post ruinam


(^uibus orat plebs aegrota Dari nostri medicinam, .

Per te sanam fieri Qua sanantur miseri.


8 a, Nulla salus erit reis, 3 b. Tu es Salus et medela,
Nisi per te detur eis Tu solamen et tutela
Criminum remissio. Deditis exsilio.

4 a. Hie per Evara exsulamus, 4 b. Sed tu, virgo labe carens,


Hie punimur, hie gustamus Quae paravit prima parens,
Mille mortis pocula; Reprimis pericula.
5 a. Mater casta, niater Christi, ib. Miserantis morcm gere,
Moreni gere, quem geristi Miserorum miserere
Semper in dementia; Miseranti gratia.
118 -
6 a. Si non esses miserata 6 b. [luvocaris] ac dimittis,
Culpae nostrae, invocata Quia pia, quia mitis,
Non fuisses totiens. Dulcis et [compatiens].
Grad. ms. S. Lauren tii Perusini saec. (18 et) 15. Cod. Capit.
Autiphon. et
Perusin. 30. Mit Melodie. —
2 a, 1 Nam virtutum. 2 b, 2 dare. 6 a, 2 — —
Culpas nostras. —
Der Schlufs der Sequenz fehlt.

124. De Beata iMaria V.


1 a. Fructus arbor salutaris, 1 b. Rore caeli fecundaris,
Quae devote salutaris, Fecundata floreni paris,
Salutantes tuearis, In quo florens transplaiitaris
Salutis praenuntia. Et supplantas vitia.
2 a. Aret planta planctus pleiia, 2 b. Natus uva pressus poena,
Vires, vitis, vitae vena, Tu de terra non terrena
Vires augens in amena Vitis, sibi nunc in cena
Iure iuncta patria. Coetus almi socia.
3 a. Cedunt cedri summitate, 3 b. Ipsi cedri dignitate,
Subsunt rosae venustate Rosae mentis puritate,
Sancti sortis iam beatae Quos in dupla qualitate
Sub figura duplici ;
Dono vincis simplici.

4 a. Sola parens viro peris, 4 b. Cuius binam revereris


Dum in carne verbum geris, Sic naturam, nee vereris.
In quo tarnen es et eris Quam utramque contueris
Bonis cunctis melior. Verique proximior.
5 a, Fides nude deitatem, 5 b. Sit huic trino laus communis,
In hac trium paritatem, Nee a laude sis immunis,
Sed humanam veritatem Quae nos ista fide niunis
In uno dispariter. Et mones conformiter.
Lil). ms. Moralium S. Gregorii saec. 13. Cod. Vatican. 581. add.
saec. 13. — 5 b, 3 Qui. — Eine spätere Hand hat mit Eücksicht auf den
Umstand, dafs Strophe 5b nicht mit 5a reimt, dieselbe also korrigiert:
Sic reparans unitatem
Nee confundens trinitatem;
Laus huic trino maiestatem
Tribuens tripliciter.

Akrostichon: Franciscus, wohl der Name des Verfassers.

125. De ßeata Maria V.


1 a. Rigans corda, Ib. Purum, pura,
Sonans chorda Nobis cor da
Decacbordo consona, Quo vitemus absona.
J a. Omen laetura 2b. Nomen reddens
Confer, letum Iam deletum
Aufer et dispendium, Per parentum Vitium.
3 a. Boni regis 3 b. Documenta
Quae nos regis Doce legis,

lusto moderamine, Praeservans a crimine.


— 119 —
4 a. Es lux mundi, 4 b. Quae non sinis
Nati mundi Nos confundi
Praestans beneticium; Nee duci per devium.

5 a. Rite maris 5 b. Quae sanctorum


Stella, raaris Sanctum paris
Ignoras contagium, In reorum gaudium.

6 a. Tu DOS ducis 6 b. Ubi monstras


Summi ducis Verae lucis
Ad felix consortium ;
Post hanc noctem radium.

7 a. Verbum vitae 7 b. In te sumit


Sine vite Sunamite,
Dans vini dulcedinem, Quem reformet, hominem.

8 a. Solvat caro 8b. Laudes tibi,


Plus quam caro Nee praeclaro
lam redempta pretio Ingrata sit tilio.

Liber ms. Moralium S. Gregorii saec. Vatican 581. add.


13. Cod.
saec. 13/14. — 3 a, 2 Qui. — Ob Sequenz oder Eeimgebet, ist zweifelhaft. —
Akrostichon: Robertus.

126. De Beata Maria V.


1 a. Salve, templum trinitatis Ib. Tu exemplar castitatis
Deificae ;
Angelicae.

2 a. Maria, pia domiua 2 b. Tu luces virginalis


Supernae militiae, Spleudor munditiae.

3 a. Tu, Stella maris, 3 b. Mundi salvatrix,


Solem paris Vitae datrix
lustitiae ;
Et gratiae.

4 a. Tu verna salutis. 4 b. Tu plena virtutis


Lex indulgentiae, Et flos clementiae.

5 a. Tu magistra 5 b. Tu ministra
Disciplinae, Medicinae,
Lux sapientiae, Flos pudicitiae.

6 a. Tu reformatrix 6 b. Tu consolatrix
Perditae innocentiae, Summae datrix laetitiae.

7 a. Te laudamus, intuere 7 a. Tu nos salva, nos tuere,


Nos, benigna, facie; Obtine locum veniae.
Grad. ms. Sedlicense saec. 15. Cod. Prägen. A 5 c. — 2 b, Tu lucis.
Der Mangel an Reim und Rhythmus bekundet überhaupt, dafs dieser und der
folgende Vers verderbt sind.

127. De Beata Maria V.


1 a. regina angelorum 1 b. devota, veneranda
Terrarumque domina, Temporum per saecula,
— 120

2 a. Ave, virgo singularis, 2 b. Nos te seraper decei piis


Tu plena virtutibus, Venerari laudibus.

3 a, Ave, virgo speciosa, ob, Cuius fructus nostri luctus


Flos vernaus per orania, Relaxavit crimina,

4 a, Te honorant, 4 b. Ad te clamant
Te adorant Ac implorant
Supernorum curiae, Miserorum lacrimae,

5 a. Caeli via, 5 b. Cum sis pia,


Patris quia Maria,
Plasmator es hominis, Tu vigore nominis,
Porta spei, Mater Dei,
Requiei Mater rei,
Lücum dans in patria, Omnes reconsilia.

6 a. Ergo, Christi mater pia, 6 b. Apud ipsum tuis sacris


Regnas in caelestibus, Adiuvemur precibus;

7 a. Ut post huius finem vitae, 7 b. In perenni mereamur


Eius dante gratia. Exsultari gloria.

Appendix ms. saec. 16. Missalis Komani imp. Coloniae 1483 (Cod.
Carolsnihan.) Fol. Dr. 51. —
5 a, 3 Plasmatorem hominis. 5 b, 3 Tui. —
128. De BMV, de Monte Carmelo.

1 a. Mater christi, porta caeli, 1 a. Dulcoratur fons Heliae,


Eons hortonim, flos Carmeli, Et armatur ex Mariae
Ave, mundi domina, Abundanti gratia.

2 a, Ave, per quam dilatantur 2b. Consolamen huius fontis


Rivi fontis et laxantur Ab errore mali sontis
Peccatorum vincula; Revocat per saecula.

3 a. patrona de Carmelo, 3 b. Stilla gregi tuum rorera


Ut Rebecca bono zelo Omnem superans odorem,
Refocilla servulos ;
Superet ut aemulos.

4 a. Summitatem ad Carmeli, 4 b. Ut possimus conregnare


Qui est Christus, vita caeli, Secum semper et laudare
Exalta nos, Maria, Filium cum filia.

Sequent. ms. Carmelitanim Vilvordiensum anni 1418. Cod. Bruxellen.


11359. —
2 b, 2 Ab cruore malis sontis. —
Melodie: Caeli solem imitautes.
m.

DE SANCTIS.
129. De Ooinibns Sanctis.

1 a. Ad Dei praeconia Ib, Uirgo, mater, filia

Resonet ecclesia Regis reguni regia,


Oinnes sanctos venerando. Rege nos pro nobis stände.

2 a. Diva iussa nuntiantes, 2 b. ideoque nos orantes


Sumnio regi famulantes luvent, ut cum bis ovantes
Angeli sunt iugiter; Vivamus perenniter.

3 a. Patriarchae cum prophetis 3 b. Innixos quoruni decretis


Blandimentis mundi spretis Cursibus mundi expletis
Optatae tenent quietis Nos suis dent iungi metis
Exspectata gaudia; Ipsorum sufifragia.

J: a. Eminens apostolorura 4 b. Doctrina rigatos borum


Vita dedit bis caelorum Nos in choro beatorum
Lucere perenne lumen ;
Collocet divinum nuraen.

5 a. Eleganter certaverunt, 5 b. l iam nobis sie fecerunt,


Moriendo dura vicerunt, Sanguine quam signaverunt;
Martyres, et meruerunt, Duc nos , lesu, quo iverunt,
Quod vivi tripudiant. Ne vires deficiant.

6 a. Sapienter confessores, 6 b. Natique in terris flores


Verbo, vita sanctos mores Caelos scandunt altiores,
Ck)mponentes, sunt doctores Ad quos nostri sunt ductores
Effecti ecclesiae. De valle miseriae.

7 a. felices, o beatae 7 b. Sponsum vestrum exorate,


Virgines, quibus „Zwfrafe" Ut, ad quas estis vocatae,
Dictum est „«d nuptias."' Intreraus delicias.

Miss. ms. Sororum de paenitentia Argentinensium ann. 1472 79. Cod. —


Parmen. Panti. 1255. 3b, 3 iugi.— —
6b, 3 sunt doctores. Akrostichon: —
„Audi pie Deus nos."

130. De Omnibus Sanctis.

1 a. Dies adest gloriae, Ib Cui concordat hodie


Cantus et laetitiae Vox omnis ecclesiae
Nunc in caeli gloria; De sanctorum gloria.
124 —
2 a. Rex regum in sulio 2 b. Novoque tripudio
Sedens adoratur, Regina laetatur
Ab omni collegio Caeli, stans cum filio

Caelesti laudatur, Simul gloriatur.

3 a. Spirituum supernoram 3 b. Patriarchae, primae florum


Omnes asstant ordines, Fidei propagiues,
Novo plausu ducunt chorum Orant, ut ad sortemhorum
Inter laudam cardines. Adducantur homines.

4 a. Proplietarum citharizat 4b. Martyrumque rubricatus,


Numerus, et sollemnizat Confessorum candidatus
Chorus apostolicus. Coetus psallit caelicus.

5 a, Hinc doclorum 5 b. Sed cunctorum


Beatorum Ornat chorum
Plaudit lyra doctrinalis; Plebs et decor virginalis.

6 a. Nos bis adiunge choris, 6 b. üt iubilis canoris


Cliriste, splendor amoris, Laetemur cunctis horis.

7 a. Cum oniuiura 7 b. Sit gaudium


Psallentium Laetantiura
Sanctorum cantilenis Nostrorum laude plenis.

8. Amen dicat ödeliura


Plebs cantibus amoenis.

Miss. ms. Mutinense saec. 14. Cod. Capit. Mutineu. O II 10.

181. De Omnibus Sanctis.

1 a. Gaudet Clemens Dominus 1 b. Christo, tua agmina


super agmina sacra. iubilant voce clara

2 a. Laudes perarva, propterquas 2 b. Laudis enim cum gloria


caelica obtinere lam nunc intonantpraeconia
valeant gaudia ;
sanctorum agmina

3 a. Astra super et arva 3 b. lugiter exstant digne


infra sataque necnon alta Christum Dominum laudantia
maris habitacula. per saecula omnia,

4 a. Quae sine fine parat 4 b. Ergo fidei vera


sanctis sedes almas; norma antecedat
nostra caterva ac consequantur
cui reddit gratias. Olympica studia,

5 a. Per quae regis angelica 5 b. Nobis angelicam vitam ;

percipiamus suffragia, Cuius sacra rutilant dona,


nee dififerat largire Queis aeternae vitue
immensa sua dementia consequimur magna praemia.
— 125 -
6. Is nos autiqui a
serpentis liberet
dementia

7 a. Esse qui cuncta gloria 7 b. Agmina semper caelica;


et sophismata Quam heata
perfecerat magna sandorwn sunt agmina!

8 a. Capiat plebs nostra 8 b. Et nos modo una


hie et in caelis gloriani, dantes Organa consonora.

9 a. mira dona et nobis 9 b. Quare petimus supplices


gratuita Trinitatem
dedit remedia ! sanctam cernenfia
iilium unicum misit in gloria aeterno
in terra. omnia,

10. Custodiamus caritatem,


teneamus
castitatem bonam

11. Fidemque immaculatam


reddamus salvam.

Tropar. ms. Wintoniense ca. auu. 1000. Cod. Oxonieu. 2558. (Bodl. 775).
A. — Trop. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. CoUegii Corp. Christi
Cantabrigien. 473. B. —
'2 a. 4 sq. valeant obtinere AB. —
4a, 1 Qua sine AB. 5 a, 1 Per quem —
B. — 5a, 4 nobis (steht schon 5b, 1) impensima AB 6, 1, a (von zweiter—
Hand) B. — 6, 8 dementia A. —
9b, 1 Quam AB (aber 4 Noten in der Sequela);
das Wort „Quam" findet sich am gleichen Platze in der Schwester-Sequenz
Almae caelorum (Anal. Hymu. XXXVII, p. 92). —
9b, 3 sanctam quo prae-
beat nobis. A. —Die Melodie bietet nur A. —
Titel der Sequenz „Pretiosa". :

Nach dem gleichen Schema gehen die Sequenzen „O alma trinitas" (Anal.
VII, 239), „Laus honor sit" (XXXVII, 333), „Almae caelorum turma"
(XXXVII, 95), nur dafs erstere eine Einleitungsklausel aufweist. Vgl. auch —
Kehreiu. Nr. 337. —Die im Druck markierten Klauseln 2 b, 3 b, 5 b, 7 b u.
9 b haben alle diese fünf Sequenzen gemeinsam. —
Nach der Halbstrophe
-

6 u. 10 steht in der Sequela ein (l („deniio") als Zeichen der Repetition der
Melodie; auch haben alle anderen nach diesem Schema gehenden Sequenzen
eine entsprechende Gegenstrophe 6b und 10b. Hat also vielleicht der
Schreiber des Textes im Winchester-Tropar die Gegenstrophen zu kopieren
vergessen ?

132. De Oninibas Sanctis.

1 a. Clangat hodie vox nostra 1 b. Instant agmina iam, quia


melorum syrnphonia, praeclara soUemnia.

2 a. Resonent nunc tinnula 2 b. Tonorumque dalcia


harmoniae Organa alternatim concrepent
musicorum chorea, voce modulamina.
— 126

3 a. Diapason altissona 3 b. SustoUat nostra carmina


per notum discrimina ad caeli fastigia
tetracliordis figurarum alta liymnis angelicis cohaerenda
conscendens culmiua pari melodia.

4 a, Quo nos mereamur ampla 4 b. Sive fruituri meta


capere promissa sanctorum gloria,

5. Ad quorum collegia
pia nos ducant merita.

Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxouien. Bodl. Lat. liturg. b 5.
Wurde verwendet als ein Tropus super Sanctus.

133. De sancto Achatio.

1 a. Martyres millideni, Ib, Vos antea pagani,


Proceres fide pleui, Postea Christiani,
lesuque Nazareni Quos furor Adriani
Cruciformes ;
Fert enormes.

2 a. Obrui lapidibus, 2 b. Sed petrae referiunt,


Atteri verberibus, Caedentes deficiunt,
Laedi tricuspidibus Clavi nihil faciunt
Vos mandavit, Quos aptavit.

3 a. Hinc spinis coronari, 3 b. Ararath inde missi,


Calamis perforari, Quidam palis suffixi,

Vestroque baptizari Plures sunt crucitixi


Mox cruore, lesu more.

4 a, Deo vos commendastis, 4 b. Fulgur saxa secuit


Pro devotis orastis, Et terra, quae tremuit,
Vox ait: Impetrastis Tyrannos absorbuit
Precum gesta." Hora sexta.

.5 a. Hora nona concitus 5 b. Corpora dant turaulis;


Efflavistis spiritus, Estote nunc fainulis
Sed angeli caelitus Et in saecli saeculis
Descendentes Intendentes.

Prosar ms. Caelestin. saec 16. Cod. Mai^arin. 448. A. — Miss. Carno-
tense imp. paris. 1552. B. —
1 b, 1 vos aprinie A, 5a — 1 concitos B.

134. De sancto Adalardo.

1 a. Celebranda 1 b. Votis [laeta]


laude debita pulset Organa
dies est meritis erumpens in laudes
Adalardi dicta. mentis laetitia;
— 127 —
2 a. Confessorom Domino 2 b. Per quem suis stipatur
resonet prae concordia, civibus urbs uranica.

3 a. Vir regius 3 b. Miraculis,


sese considerans, professus monachum,
ne degener haberetur, quas raeruit, effulsere
conterapsit regalia. virtutum insignia.

4a Eius igitur 4 b. Cuius spiritu


merito canuutur caeli triumphante
festa praeconia, laetatur curia.

5 a. beate Christi miles, 5 b. Te petimus, ut possimus


[o] Adalarde, tuo obtentu
ouius instat fulti vitae
soUemnitas praeclara, assumere pascua,

6 a. Quo pascuntur, 6 b. Cum de paucis


iuveras inopes qui novit panibus
quos caritatis plus quam pascere
ope geinina quinque milia

7 a. De fratrum victu 7b Virtutes cuius


sollicito prosequimur,
providit cibaria. iuvent nos et merita

8. Et nunc et in saecula.

Prosar. ms. Corbeiense saec. 14. Appendix Pontific ras. Corbeien. saec. 13.
Cod. Arabiaueu. 195. —
2a, 2 per concordia. —
6b, 1 sqq. Konstruktion: Cum
de fructum victu sollicito (7 a), qui novit de paucis panibus pascere, . . .

providit ... —
Ähnlich gewunden ist die Konstruktion in 6a, 1 sqq.: Quo
pascuntur, quos inopes iuveras etc. und 3b, 1 sqq.: Professus monachum
miraculis insignia virtutum, quas meruit, efiulsere.

135. De sancto Adriano.

1 a. Laetior ista dies laetissima festa reducit,


Quo superis mixtus dux Adrianus ovat.

Ib. Impiger ille quidem monitis accessit amicis,


Nee trepidat vitam posthabuisse suam.

2 a. Dum felix Nathalia viro sociata pudico


Addidit aeternae dogmata sancta viae,

2 b. „Scribite, tortores vos", inquit, „scribite nomen


Martyribus iunctum, nempe Adrianus ego.

Sa. Ecce, Adrianus ego patiar me vivere nunquam


Religione mala, quae simulacra colit.

3 b. Nomine pro Christi cupio mihi sumere mortem,


Nee tormenta animum divariare queunt."
— 128 —
4 a. Hinc cupit uxori placidam depromere mortem,
Credere se Christo diraque velle pati;

4 b. Tantaque mens inerat, dam sub vade posset abire,


Accelerat gressus ad necis acre genus.

5 a. Itque reditque viam, communia gaudia perfert


Uxori atque sibi gaudia caede nova.

5 b. nie Deo placidus martyr, sanctissimus ille,


Qui dederat trucibus membra secanda viris.

6 a. Consiliare reas animas valet ipse tonanti


Et veniam votis accumulare sacris.

6 b. Offerat ille patri membrorum ingentia summo


Vulnera, quo medicara percipiamus opem.

7. Flos, Adriane, decens, nostras pias exime preces,


Nosque reconsilia, suavis amice, Deo.

Miss. Traiecteuse imp. Leydae 1514. A. —


Miss Traiectense irap. Ant-
wei-]iiae 1540. B. —
1 a, 1 Laeticior AB. —
6 b, 2 Vulnere AB.

136. De sancto Ae^idio.

1 a. Flos Aegidi confessorum, 1 b. Quem illustri stirpe natura


Clemens tibi devotorum Vere clamant illustratum
Acceptes obsequia; Virtutum praeconia.

2 a. Tu discentis 2 b. Tu per vestem


Rudimentis Sedas pestem,
Doctores aequiparas. Pro Christo te pauperas.

3 a. A serpente saucium 3 b. Naufragantes liberas,


Sanas arreptitium Dum famae deliberas
Mundans in ecclesia. Vitare suffragia.

4 a. Hospitatus Arelate 4 b. Terram fetas infecundam,


Natam reples sospitate, Morbis curam das fecundam,
Domum matris gaudio. lunctus Veredimio.

5 a. Cuius lacte 5 b. Cervam canum


Vivis solitarie, Eruis iniuriae.

6 a. Gaudens molestia, 6 b. Crucis potentia


Oras pro venia De crucis curia
Te vulnerantium. Fugas daemonium.
— 129

7 a. Tu Francorum crimen regis 7 b. Tu defunctum das viventera


Bei scriptum manu legis, Tuae praescis iraminentem
Tu reformas veniae. lacturara ecclesiae.

8 a. Tu cupressina ostia 8 b. Tuum prophetas obitum,


Sola ducis per maiia, Chorus resultat caelitum
Das contractu remedn. Dum ad caelum das spiritum.

9 a. Vita frui te beata 9 b, In qua tecum nos locari


Probat virtus frequentata; Supplicamus te precari.

Miss. ms. Aquisgranense saec. 13. Cod. Laurentian. Palat. IV. A. —


Grad. ms. Praemonstratense saec. 14. Cod. Bruxellen. 11396. add. saec. 15.
B. —Miss. Leodiense imp. Delf ca. 1485. C. Miss Leodiense imp. Parisiis —
1499. D. —
Miss. Leodiense imp. Spirae 1502. E. Miss. Leodiense imp. —
Parisiis 1509. F. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1513. G. Miss. Leo- —
diense imp. Parisiis 1515. II. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1523. I. Miss. —
Leodiense imp. Parisiis 1527. K. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1540.
L. —
Miss. Coloniense imp. Parisiis 1520. M. Miss. Coloniense imp. —
Parisiis 1525. N. —
Miss. Wratislawiense imp. Ba.sileae 1519. O.
Ferner (nach Blume) im: Miss. ms. Noviomagense saec. 15. Cod. Mus.
Noviomagen. I a Nr. 2. —
Miss. ms. Glogaviense saec. 15.
- Cod. Wratis-
lavien. I F 342.
la, 1 Aegidii IL. — 2 a, 1 dicentis C L. —
2 b, 1 Super vestem O. — —
3 a, 3 mundas BEMN. —
3 b, 3 vitare nauft-agia ABMNO. 4 a, 1 Hospitate —
CD. —
4 a, 2 natae AMN; nato O. —
4 a, 3 domum in atrio O. 4 b, 2 —
daus A. —
4 b, 3 iunctus iure denuo O. —
5 a u. b- umgestellt O. 5b 1 —
canis B. —
5 b, 2 eripis MN; —
6 a, 1 Gaudes molestia AO gaudes molestiis
MN gaudens malitia B. —
6 a, 2 pro vitiis MN. 6 b, 2 deducis curia — ;

O. —
;

6 b, 3 fugat A. —
7 a, 2 Dei manu scriptum O. 7 a, 3 et reformas —
gratiae MNO —
7 b, 2 tuae priscis HIK; tuae preci MNO. 8 a, 2 nautas —
ducis MN. — ^^

Sa, 3 dans C L; das reis B. —8b, 1 Tu prophetas — L. C— —


8 b, 2 caelicum B— L; melos resultas caelicura O. 8 b, 3 ad caelos BMN. — —
9 a, 2 virtus probat MN. —
9 b, 2 supplicamus deprecari C L. Melodie — — :

Ave m u n d i s p e s Maria.

137. De sancta Agnete.

1 a. Agnetis sollemnio Ib. Cordis in altario


lubiletcum gaudio Agnam agno socio
Castitatis filio Immolet devotio,
Mundus amor; Verus clamor.

2 a. lesum rosam, lilium, 2 b. Preces, minas nimium


Sponsum vult et socium, Spernit et supplicium,
Et praefecti filium Sustinendo spolium
Dedignatur ;
Non nudatur.

3 a. Crinis arte deica 3 b. Impudicus moritur.


Tegit toga caelica, Per pudicam redditur,
Cella fit vivifica Christum, fidem loquitur,
Impurorum ;
Vim iustorum.
Bann ister, .Sequentiae Inedita». VII.
130

4 a. Ignibus exponitur, 4 b. Sic Agna coniungitur


Orat nee comburitur, Agiio pro quo caeditur,
Gladio percutitur Regia eripitur
Impiornm ;
Vi morborum.

5 a. flos pudicitiae, 5b. Hostia muuditiae,


Speculum munditiae, Victima iustitiae,
Amoris, coustantiae Dulcoris et gratiae
Fulcimentum, Condimentura.

6. Tuae vernant nuptiae,


Agni fruens specie,
Propago laetitiae
Complementum,

plena dulcedine, Agni poUens agmine,


Agni rubens sanguine, In mortis examine
Pellas a certaniine Siscum matre virgine
Nocumentum. Tutamen tum.

felix agnicula, 10. Duc ad agni pabula,


Agnes, prece sedula Pastorissa parvula,
Nostra fac piacula Agno caeli copula
Expiari. Salutari.

Prosar. ms. Pisciacense saec. 15. Cod. Londinen. Egert. 2601. A. —


Miss. Belvacense imp. Rotomagi 1514. 13. —
la, 1 sollemnia AB. la, 2 —
lubilat B. —Ib, 4 amor A. —
2 a, 1 lesum rorem B. 2 b, 1 minas —
munium B. —
J^Jb, 4 Vi B. —
6, 1 Tu vernantis B. 10, 3 Oves agno —
copula B. —
Melodie (in A): Mariae praeeonio, jedoch so, dafs von
Strophe 6 an die Melodie der ersten 5 Strophen in der gleichen Reihenfolge
repetiert wird, fi'eilich ohne Gegenstrophe. — Misset- Weale (I. p. 308)
folgen dem überhaupt meist verderbten Texte des Missale voa Beauvais und
scheiden Str. 6 einfachhin aus mit der Begründung: ,,. romj)t le parallelisme
.

et semble une interpollation". Das gerade Gegenteil ist der Fall.

138. De sancta Agnete.

Purae mentis gaudia


Ostendamus, eia.
In vocis melodia.

2 a. Agnetis sollemnia 2 b. Regis Christi gratia


Canentes insignia Contenipsit iuvencula
Et mundo celebria. Carnis desideria.

3 a. luvenis insania 3b. Mittit dona maxinia


Raptatur permaxima Et promittit plurima,
Spretus a virguncula; Quae sprevit ut stercora.
131 —
4 a. Pater prae potentia 4 b. Tentat primo initia,
lussit membra Candida Sed repulsus gravia
Trudi sub custodia, Minatur supplicia.
5 a. Virgo iam theorica 5 b. Dictatur sententia;
Mente tractat caelica, Fiat veste vemula,
Ridet pro coiistantia, Vel Sit ut prostibula.

6 a. Tunc Christi agnicula 6 b. Criues ad vestigia


Nudata veste sua Fluunt, et mirifica
Non privatur gloria, Condensantur gratia,

7 a. Loci penetralia 7 b. Mire splendent omnia;


Turpis introierat ;
Vestis candidissima
Sed luce angelica Datur sibi congrua.

8 a. Ista tarn decentia 8b Mente caecus involat,


Angeli obsequia Sed morte celerrima
luvenis nil reputat; Punitur vesania.

9 a. vere gratissima 9 b. luvenem sanctissiraa


Pietate praedita Post a morte suscitat
Sanctorum praecordia ! Pro malis munitica.
10 a. Per ignis discrimina 10b, „Tui", iuquit, „maxima,
Vadit constantissima Summe pater, numiua
Magnas agens gratias; Precor, oro subdita;

IIa. Iam sua potentia Hb. Aspasius lactea


Dissolvit incendia Ferro secat guttura.
Tua proles unica". Et mactatur hostia,
12 a. Post inter caelestia 12 b, Per eius suffragia
Mire visa agmina Ut speremus caelica
Spe confortat solida, Nos beari patria.

Miss. ms.Scireburnense ca. ann. 1400. Cod. Alnwicen. s. n. 3 a, 2 —


per maxima. —
3 b, 3 Quae liaec sprevit. —
4b, 2 repulsus gaudia. 5 a, 2 —
tracta. —
6b, 3 condensatiir. —
Die Stropheuabteilung eutspricht genau den

Initialen der Hs.; dies ist zu beachten gegenüber der willkürlichen Abteilung
bei Misset-Weale (II, p. 521).

139. De sancta Agnete


1 a. Sponso sponsa desponsatur, Ib, Amplexata coronatur,
Agnes agno copulatur In Corona terrainatur
In caelesti curia. lUius agonia.

2 a. Rachel baec iunior 2 b. Hester eligitur


Decora facie A rege gloriae,
Aspcctu pulchrior David adducitur
In choro gratiae Abisag hodie,
lacob fit carior, ludith extollitur
Castae sunt nuptiae. Causa victoriae,
9^
— 132 —
3 a. Agnes iure nominatur 3 b. Sicut ipsa protestatur,
Cuius Yultus coloratur Dum iuvenem detestatur
Agoi passi sanguine, Sancto loquens flamine:

4 a. „Fuge, miserabilis; 4 b. Casta, cum amavero,


Alter est amabilis, Munda, cum tetigero,
Pulcber et mirabilis, Virgo, cum accepero,
Cum quo copulabor; Secum gloriabor."

5 a. Ad lupanar ducitur, 5 b, Vestis sibi mittitur,


Crinibus obtegitur Adamator raoritur,
Virgo, dum nudatur; Per hanc suscitatur.

6 a. Mente cana declaratur 6b. In fomace non crematur


Infans, quae non desolatur Deum laudans, quo probatur
In gravi certamine. Virgo sine crimine.

7 a. Imperante impio 7 b. Sic caeli rosario,


Guttur eius gladio Martyrum altario
Nece vulneratur; Rosa praesentatur.

8 a. Virginum collegio 8 b. Gaudeat baec contio


Stans Agnes in medio Tanto privilegio;
Agno sibi socio Felix est coniunctio,
Cum bis gratulatur. Quae sie propalatur.

9 a. Nos Agnae consortio 9 b. Ut in tuo regio


Eius patrocinio, Possimus palatio
luvenis, qui habitas Te, qui tuos visitas
Cum virgine parvula, üna cum puercula
Velis sublimare, Semper coUaudare.

Grad. ras. Franciscanum (Italicum) saec. 15. Cod. Cantabrigieii. Add.


3027. Mit Melodie. —
4 a, 1 Euge. 5 a, 3— dum mundatur. — 6 b, 2
laudens. —
7 a, 1 In parente. —
9 a, 3 habitat.

140. De sancto Andrea.

1 a. Clara cantemus Ib, Sancto Andreae


sonoriter cantica praedulci melodia.

2 a. Qui caeli curia 2 b. Quem mundus celebrat


Victoria fratrem Petil
pellet apostolica; plena laudum gloria.

8 a. Hie Acbaiam 3 b. Solum Dominum


ingressus idolis colendum docuit
plurjmis deditam fide catbolica.
— 133 —
4 a. Cuius mox dogmata 4b. Hoc cernens perfidus
agmina plurima nimia exarsit
sequebantur fidci invidia Aegaeas,
Christo muneia dantia. caecata ferens pectora,

5 a. Et Dei dilectum 5 b. Quem videns invictum


per verbera per omnia
carceris quoque perduci iussit
adflixit iniaria. crucis ad suspendia.

6 a. Qui exsultans 6 b. Et, cum crucem


ibat et Dominum a longe cerneret,
Diente laudabat devota voce inquit laetissima:

7 a. „Salve, o crux sancta, 7 b. In qua et adlixus


me eius, biduo
qui te Sacra verat, superna populis
receptura praedicabat
vernulam." gaudia.

8 a. Cui, cum tau dem 8 b. Instaret, gaudens


mors sanetissima prompsit talia:

9 a. „lam regem meura video, Ob. Et cum splendore nimio


ipsum iam adoro fuso ab aethere
sua pandeutem regua dignus laurea victor
mihi pervia", scandit sidera.

10. Cuius DOS se sequi saucta


iuvent merita.

Trop. ms. Wintouiense ca. ann. 1000. Cod. Oxouien. 2558. (Bodl. 775).
add. saec. 11. —
Die Melodie ist jeue der Sequenz „Laude iucuuda"
(Anal. Hymn. VII, Nr. 183); das gleiche Schema weist auf die Sequenz „Voce
consona" (Anal. Hymn. VII, Nr. 180). —
Titel der Sequela (fol. 124b):
,,In omnem terra m."
^'erschiedene Worte dieser Sequenz sind Korrekturen zweiter Hand, so:
1 b, 2 praedulci; 2b, 8 plcna 5b, 3 perduci; 6a, 3 mente u. devota; 8b, 1
;

Instaret gaudens: 9a, 2 sq. ipsum iam adoro sua pandentem; schliefslich
10, 2 die Silbe „iu" in iuvent. —
In 4 a, 4 ist von zweiter Hand am Rande
vermerkt: vel muuia [statt munera].

141. De s. Aoffelo Castode.

1 a. Beatorum angelorum 1 b. In cordibus devotorum


Custodumque viatorum Atque vocibus cunctorum
Cantemus praeconia, Laus sit cum laetitia.

2 a. "Non pressa carnis pondere, 2 b. Nobis assunt in opere,


Pura a culpae scelere Ilic virtuose vivere
Ipsorum substantia. Dant horum praeconia.
134

3 a. Ilorum ex doois internis 3 b. Horum actibus externis


Et ordinibus ter teriiis In terrenis et supernis
Patet diflferentia, Panduntur officia.

4 a. Malis praesunt spiritibus, 4 b. Nostris infirmitatibus


Potentes in virtutibus Et periculis oninibus
Miranda potentia. Dantur pro custodia.

5 a. Mundi huius sunt rectores, 5 b. Quamvis nostri sunt tutores,


Protectores, consultores Semper tarnen inspectores
Dei Providentia. Dei in essentia.

6 a. Semper fruuntur decore 6 b. Ceruunt in eius splendore,


Summi regis et amore, Resplendent tanto fulgore
lucunda concordia. Mira refulgentia.

7 a. Hos fervide imitemur 7 b. Hos devote veneremur,


Et ipsoruni contemplemur Ut cum ipsis gloriemur
Summa privilegia. In caelesti patria.

Miss. Parisiense imp. Parisiis 1585.

142. De sanctis Angelis.

1 a. Laudat triplex ierarchia 1 b. Quae non cessat proclamare :

Trinura Deum per ter tria „Sanctus,sanctus",etcantare :

Ordinum officia, „In excelsis gloria".

2 a, Seraphin amant ardentes, 2 b. Dominatio superna,


Cherubin plene scientes, Quidquid mandat lux aeterna,
In Thronis Deus iudicat, Ipsa imis indicat:

3 a. Principatus regunt reges, 3 b. Mira faciunt Virtutes,


Potestates habent leges, Movent caelos, dant salutes,
Per quas arcent daemoues, Suscitant[que] homines.

4 a. Nuntiant maiora uni, 4 b. Custodes minora portant,


Quae expediunt communi Docent, ducunt et confortant
Nobiles Archangeli. Singulorum Angeli.

5 a. Scripta docent Michaelis, 5 b. Se ministrant et assistunt,


Gabrielis, Raphaelis Ante Deum quae consistunt
Horum tantum nomina. Infinita agmina.

6 a. Quorum est illuminare, 6 b. Et nos ergo supplicemus


Perficere et pugnare Ut cum eis iubilemus
Dei Providentia. In caelorum patria.

Miss. Praedicatorum imp. Neapoli 1488. — Ib, 2 Sanctus .spiritus et.


— 13:

143. De sanctis Angelis.


1 a. Maiestati laus divinae, Ib. lerarchiae venerentur
Quam collaudant sine fine Angelorum, coUaudentur
Spiritus angelici. Omnes cives caelici.

2 a. Angelorum maiestates 2 b. üt pro nobis intercedaut,


Adoreraus, potestates, In caeli arce qui regnant
Micliaelem principera, Ante summum iudiceni.

3 a. Pelle fraudes, 3 b. Ut [nos] per te


Michael, te petinius, rapiamur obviam,
Sume laudes Archangele,
quas tibi psallimus, tecum ad patriam
Princeps caeli militiae, Aeternalis gloriae.

4 a. In montis 4 b. Post mortem


excelsi culmine infirmi corporis
Omnes cives Facite [bis]

caelestis patriae perennis miseris


Residentes ante thronum, Largiri vitae Dominum.
Miss. ins. Sarisburiense (LincolnieDse) saec. 15. Cod. Londinen. Adel.
11414. add. saec. 16. —
1 b, 2 et collaudeutiir. —
1 b, 3 cives uranici. —
2 a, 3 Thronos et principatus ac Michaeleni principem. —
2 b, 2 arce ubi. —
3b, 4 tecum intraturi patriam. —
4b, 5 Domini.

144. De sancta Anna.


1 a. Anna, stirpe generosa, Ib. Facta prole gloriosa,
Coniunx diu sterilis, Ventris fructu fertilis;

2 a. Cuius est repudiata 2 b. Angelico confortata


Muneris oblatio, Caelitus eloquio,

3 a, Demum prolem laeta paris, 3 b. Quae vocatur Stella raaris


Per quam gaudent omnia, Mundo ferens lumina.
4 a. Anna felix, te laudantes 4 b. Cum Maria famulantes
Voce, voto respice, Hora mortis suscipe
5. Votaque devota.
Miss. ms. Herefordense saec. 14. Cod. Collegii Univ. Oxonien. 78 a A. —
Miss Herefordense imp. Kotomagi 1-502. B. —
la, 2 Coniun.xit A. Melodie —
Sospi tati.

145. De saucta Anna.


1 a, Laetabundus Ib. Totus mundus
Decantet hodie mundus Fies homo, si iucundus
Annae laudes. Hanc collaudes.

2 a. Haec fuit eius causa, 2 b. Haec senex infecunda


Qua vitae porta clausa Fit aDeo fecunda,
Panderetur : Ut laudetur.
— 136 —
3 a. Haec arbor et plantula, 3 b. Haec domus, ex qua porta
Ex qua lesse virgula Paradisi est orta
Est producta; Et inducta.
4 a. Haec est canalis munda, 4 b. Haec est nupta famosa
Per quam gratiae unda Cuius tota formosa
Fuit data. Fuit nata.

5 a. Haec caelum, a quo Stella 5 b. Haec mater niatrls Dei,


Trabens iios a procella, Ad quam suspirant rei ;

Terris dans lac et mella, Dicamus ergo ei:


Caelo manna. Salve, Anna.

6 a. felix, propera, 6 b. Ostende ubera


Preces reitera, Nataeque irapera,
Ne coüdemnetur Ut nos deducat
Gens misera: Ad supera.

Miss. Auscitamini imp. Papiae 1495. A. —


Miss. Lausanneuse imp. Lau-
sannae 1498. 13. —
Miss. Lausaniien.se imp. Gebennae 1505. C. Miss. —
— —

Lausannense imp. Lugduni 1522. D. 1 h, 2 fiet ECD. 2 a, 1 fuit euini


AB. — 4a, 1 cainalis BCD. —
5a, 2 Est trahens a BCD. 5a, 3 Terris —
hians BCD. —
6b, 3 conducat A. —
Meludie natürlich: Laetabundus.

146. De sancta Anna.

1 a. Salve, o Anna inclita, Ib. Et te tuo solaraine


Salve, beata femina, Praesentem nobis exhibe.

2 a. Turris inexpugnabilis 2 b. Ab inimici facie,


Turrisque fortitudinis Adesto nobis undique.

3 a. tu, Anna sanctissima, 3 b. Veniam tuis servulis


Christi existens avia, Supplica nobis languidis.

4 a. Ad te, mater, clamautibus 4 b. Fer Deo vota supplicuni


Sis praesens fusis precibus, Tc rite postulantium.

5 a. Dei niatris genetrix, 5b. Expurga a crimiuibus,


Nos tuis sanctis meritis Deo commenda caelitus.

6 a. Ad te nostra intentio, 6b Evigilet, ne dormiat,


Ad nos tua redemptio Nos semper ut custodia!.

7 a. Anna, mater nobilis, 7 b. Succurre nobis miseris


Inprimis venerabilis. Oppressis mole criminis.

8 a. Per te nobis propitius 8 b. Consociet nos angelis


Fiat caelorum dominus, lesus Mariae precibus.

Miss. ms. Scireburnense ca. ann. 1400. Cod. Alnwicen. s. n. A. Miss, —


ms. Ambianense saec. 15. Cod. Taurinen. D I 7. B. 1 b, 2 te fehlt B. — —
3a, 1 O tu fehlt B. —
3b, 1 Veniam tuam B. —
Str. 3b lautet in A:
Adesto supplicantibus Medelam confer languidis. —
5 b, 1 Expurgans A; —
6 b, 1 ne fehlt B. —
|

7 a, 1 O fehlt B. —
7 a, 2 Öupprimis A; Nuptis venera-
bilis B. —
Str. 8 b lautet in B .Societ sanctis famulos
: Piae matris oratio. |
— 187 —
147. De saiifta Anna.

1. Stirpe, Anna, ex regia


2 a. Procreata, 2 b. Laude digna
uiatrem generans lesu, angeloruni sanctorum,

3. Et nos peccatores
tibi devotos
intuere benigna,

i. Nos hac die gregatos serva,


niater, ad caelum, Anna,
quae scandisti niansura
in aevum beata.

ms. Lucidac Vallis saec. 16.


Sequent. Cod. Carolsruhau. Licht. 60. —
Eine sklavisclie Xachahmuug der Notkerschen .Sequenz „Stirpe Maria",
aber mit Kürzungen; daher fehlen die Pai-allelglieder.

148. De s. Antonio Ereniita.

1 a. .Sumnii patris ad honorem 1 b. In hac die deprecando


Gloriosum confessorem Et hunc sauctuni veneraiido
Laudemos Antonium, Gaudet plebs fidelium.

2 a. . In Egypto Deo gratus 2 b. Posthaecmundumtotumsprevit,


Antonius fuit natus Unde totus serpens saevit,
Nobili progenie ;
Hostis patientiae.

3 a. Si quid ignis geheiinalis 3b. Dum hie sanctus invocatur,


Et draconis immortalis nie draco superatur
Insidias patitur; Et ignis extinguitur.

4 a. Hie eremi duxit vitam, 4 b. leiuniis non adflictus


Prinium sequens eremitam Fuit unquam neque victus
Pauli per vestigia, Per tormenta varia.

5 a. Ergo cantet noster chorus, 5 b, Exorando summum regem,


Quia pastor tarn decorus Ut tideleni suuni gregem
Extitit Antonius Servet Dei filius.

Miss. ms. Comense anni 1401. Cod. Amlirosian. H 247 inf. — 2b, 2
spernens saevit. —
4b, 2 nunqiiam. — 5b, 3 per Dei filium, was keinen
Öinu hat.

149. De s. Antonio Patavino.

1 a. Oritur in vespere 1 b. C^»uae plus omni sidere


Nova lux in aethere Ditat orbem munere
Tenebroso mundo, Radio fecundo.
2 a. Lux haec est Antonius 2b. Sole septemplicius
Omni luce clarius Verl solis filius

Kadians in solo. Kutilans in polo.


— 138 —
3 a, Augustinus exuit 8 b. Quam Franciscus induit
A mundanis imbuit Paupertate, docuit
Lege veritatis, Formam puritatis.

4 a. Audit in certamine 4 b. Et pro Christi nomine


Sanctos fuso sanguine Prompta fortitudine
Martyres boari, Quaerit immolari.

5 a. Properat Marrochiurn 5 b. Sed, quod per martyrium


Congressurus populum Transeat in gaudium,
I'rocul odoratuni, Non est ordinatum.
6 a. Filius Hispaniae, 6 b, Quem pastor ecclesiae
Pater tit Italiae Virum vocat gratiae,
Iure documenti; Arcam testamenti.

7 a. Arcae- figuratio 7 b. Manna cordis unctio,


Competit Antonio; Virgarum correctio,
Tres sunt rationes: Tabulae sermones.

8 a. Latet pridem humilis, 8 b. Patri quidem similis


Nunquam quod sit utilis Nullus, contemptibilis,
Anxius videri, Vilis vult haberi.

9 a. Tractus post in publicum 9 b. Et ad regnum caelicum


Cibum evangelicum mysticum
Christi corpus
Tribuit egenis, Levat a terrenis.

10 a. Prirao quod minuitur 10 b. Nam ovis reducitur,


Casu, restituitur Regnum caeli patitur
Hoc evangelista. Vim ut a baptista.
IIa. Rore mens irrigua, IIb. Sequi docet ardua,
Lingua verbis protlua, Spernere iam mortua
Caro semiviva Mundi fugitiva.

12 a. Hostem furor cruciat, 12 b. Ut suffocet, inhiat,


Hostem dum exspoliat Sed a sanctü deviat
Fortior armatus; Virgine fugatus.

CoUectan. ms. Franciscanum (Anglicura) saec. ^^/i4. Cod. Collegii Gonvilli


et Caii Cantabrigien. 240. —
Mit Melodie. 2b, 1 Solem. — 2 b, 2 soli. — —
6 b, 1 Quam. —
7 b, 2 Virgam. —
8 a, 1 Latent. —
12 b, 1 soffocet yniat. —
Ob vollständig, erscheint zweifelhaft.

150. De sancta Arilde.

1 a. In Arildis memoria Ib. Nos ad eius praeconia


Plaude, mater ecclesia; Vocum demus officia.

2 a. Haec se Christo dedicavit, 2 b. Haec se prorsus abnegavit


In quo trinum hostem stravit, Et cum Deo ambulavit.
— -
139

3a . Virgo prudens, sponsa Christi, 8 b. Carne munda, mente pura,


Per quem mundo illusisti, Certans contra carnis iura,
Et decorem induisti, Nunquara sponso earitura
lam amicta lumiue. In caelesti culmine.

4 a. Gentem finesque Glouccstriae 4b. Succurre nostrae miseriae,


Illustrant tuae reliquiae. Per te vivamus in requie.

5 a. Arildis, 5 b. Ad te, raater,


huius coenobii clamamus lilii,
Advocatrix Fac (nos) consortes
et spes solacii, martyrum gaudii.

Ca. Christo tuo 6 b. Fac nos sponsum


pro nobis loquere, tuuni agnoscere,
Fac in eins Quem delectant
odore currere, angeli prospicere.

t'od. Capit. Hereforden. O 1. 2. saec. 13. iu. add. saec. 18. 4b, 2 Ut —
per te. — 6 b, 2 In quem. —
Die Provenienz der Hs. wird angedeutet in
5 a, 2. — Die Abschrift verdanke ich der Güte des Herrn R. Lane Poole,
Lector der Diplomatik auf der Universität Oxford.

151. De sancto Armagilo.

1 a. Lingua corde mente tota 1 b. Cuius probant sanctitatem


Armagili plebs devota Et ferventem caritatem
Recolat sollemnia, Miracula varia. •

2 a. A sodali frigus pellit 2 b. Res, parentes hie dimittens,


Puer adhuc et expellit Totum Deo se conimittens
Febrium angustiam. Applicat Britanniam.

3 a. lussu regis evocatus, 3b. Spe salutis destituti,


Deo placens, cunctis gratus, Caecus, claudus restituti
Profectus est Galliara. Sunt per eins gratiara.

4 a. Mora facta per sex annos 4 b, In deserto se recondit,


Post reversus ad Britannos Ubi Christo preces fundit
Adiit Redoniara. Mundi vitans gloriam.

5 a. In momento turbas sanat, 5 b. Monstrum stola coUigavit


Tactu virgae fons eraanat Et in sicca suflfocavit
Defluente rivulo. Procul staute populo.

6 a. Tactu vestis, tactu strati 6 b. Qui vexatur ab antiquo


Duo caeci sunt sanati Liberatur inimico,
Divino spiraraine. Älulier a sanguine.

7 a. Quoquo morbo quis gravetur 7 b. Eremita cordis mundi


Quantumcunque mox medetur Onmes huius opes mundi
Necnon sanat pecora. Reputabat stercora.
140- —
8 a. Aegri currunt, ubi pergit, 8 b. Hie post mortem et in vita
Quorum iioxas oiiines tergit Mira fecit non audita
Vas onmis munditiae. Nee cessat cotidie.

9 a. Ab angelo nuntiato 9 b. Nunc oreraus omnes istum,


Die mortis sibi dato Ut pergendi ante Christum
Deo reddit spiritum. Nobis paret aditum.

Miss. Sarisbiiriense imp. Loudiiii 1498. A. —


Miss. Kedoneuse imp.
Pai'isiis 1492. B. —
Miss. Eedonense imp. Kotomagi 1500. C. Miss. Kedo- —
ueuse iuip. Parisiis 1523. D. —
Miss. Eedonense imp. Parisiis 1531. E. —
Miss. Eedonense imp. Parisiis 1533. F. —
la, 1 Corde lingua A. 1 b, 2 —
Et ferentem F. —
1 b, 3 Plura signa varia A. —
2 a, 1 A eonsorte A. —
2 a, 3 Febrilem A; angustia J>E. -- 2 b, 3 Petivit Armoricam A; verrät die
Änderung der ursprünglich französischen Sequenz in England. 3 a, 1 —
liinc vocatus A. —
3 a, 3 Transiit in Galliain A. —
3b, 2 Cacci claudi A. —
4a, 2 recursus A. —
4a, 3 Adiit in BCDEF. —
4b, 1 sie recondit B F. — —
4b, 2 Ibi A. — 4b, 8 Mundi spernens A. 5a, 3 Defluenti A. — 6b, 2 —
siccam B F. — — 5b, 3 Staute procul A. 6a, 1 stracti A. — 6a, 2 Duo —
statim B F. — — 6 b, 1 Quae vescatur A. -- 7 a u. b umgestellt A. 7 a, 2 —
meretur B F. — —
7 a, 3 Homines et pecora A. —
7 b, 2 sqq. Sprevit opes
huius mundi Et reppulit ut stercora B F. — —
8 a, 1 quocpio pergit B F. — —

l

8 a, 2 Et eurum noxas A; stergit BCDF. —


8 a, 3 Vas purae A. 8 b, 2
inaudita A. —
Sb, 3 Facitque cottidie A. —
9 a, 1 Per angelum A. 9 a, 2 —
mortis vale dicto B F. — —
Str. 9 b lautet in A:

Exoremus omnes illum,


Ut ad dulce caeli regnum
Paret nobis aditum.

152. De siuicto Augustino.

1. Aulae rutilae
micantem iubare,
fratres, eia,

2 a. Concelebrent 2 b. Laude sancta


iam souora cordis ora

3 a. Coufessorem 3 b. Capientem
Augustiuum, pro mei'ito
pollentem caeli vita, praemia permausura.

4 a. Quem multis praefore sacra 4 b. Quo eius sequentes dogma


fecit plebibus Dei dextra, possent scandere poli celsa.

5 a. Per quem plurimas 5 b. Virtus divina


virtutes, multa miracula facit plurimis profutura.

6a. caeli splendida gemma, 6b. Quo nostri recites Christo


mente poscimus te benigna, cordis pia desideria,
— 141

7 a. Quo sancta vita 7 b. Atque Corona


decoremur iu terra requie in beata,

8. Ubi canteraus semper Alleluia.

ms. Wintoniense ca. anr 1000.


Tropar. Cod. Oxonien. 2558. (Bodl.
775). A. — Ti'opar. ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. CoUegii Corporis
Christi Cantalirigien. 473. B. —
1, 1 Anlae caelestis B. —
Ib, 2 iiibere A. —
2b, 2 ore B. —
3b, 1 Capiente B; Sapientem mit der Korrektur „Capientem"
A; Sapientem wäre als Particip von sapio (verkosten) aufzufassen. 4 b, 1 —
dogma sequentes Aß. —
4b, 2 caeli celsa A. —
Titel der Sequenz: Tym-
panum. —
Die gleiche Melodie findet sich als „Sequela" unter dem Titel
„Gemebunda" im Martialenser Tropar Cod. Jfarisin. 1087.

153. De sancto Angustiiio.


1 a. Gande, turba clericoruni, 1 b. Patris tui singularis,
Festum agens gaudioruni Cuius digne veneraris
Augustini praesulis. Diem annis singulis.

2 a. Hunc exortum matre pia 2 b. Quem intrantem mundi vias


Nutrivit philosophia Mater plangit, preces pias
Mammis liberalibus, Offerens cum fletibus.

3 a. Huic responso dato fore 3b. Per quem ille mox mutatur,
Tantarum hunc non perire Sed non statim baptizatur,
Lacrimarum filium, Donec voce caelica
Terra, mari sequens natuin lussus Pauli scripta legit,
Adeptura iam optatum Quibus a se mox abegit
Venit ad Anibrosium; Cuncta carnis lubrica.

4 a. Patre tandem destitutus 4 b. Mox fit clavis veri David,


Adit sua, scrutans tutus Quae cunctorum reseravit
Veritatis Studium. Quaestiones artium.

5 a. Cuius apex scripturarum 5 b. Ergo laus sit Jesu Christo,


Sensum nobis prophetaiam Qui defectum sie in ipso
Mysticuni aperuit. Cherubim restituit.

6 a. Hinc exemplo tarn insigni 6 b. Patris prece rauniamur.


Vita, verbo simus digui Eins ut efficiaraur
Spernere terrestria. Concives in patria.

Grad. ms. Langenleubense saec. '^/i6. Cod. Mus. Antiq. Dresden. 41 f. —


Mit Melodie: „Laudes crucis", aber gekürzt. —
Ib, 3 Diem omnis.

154. De sancto Angnstino.


1. Sancti Augustini
merita magnifica
2. Redemptoris cum gloria
celebret dignis laudibus
ecclesia.
142 —
3 a. Qui natus sacculo 3 b. Quem sanctus convertit
in Africa, Ambrosius,
sed renatus Cliristo Ergo totus plaudat
est in Italia ;
orbis catholicus.

4 a. Nam divina 4 b. Gemit capta


Providentia plebs haeretica,
divisit decori proprio mucrone
domus spolia. caeso Golia.

5 a. Gaudent ecclesiae agmina 5 b. Augustiui quae per dogmata


verum David liberatur
sequentia, perfidia.

6 a, Hie nanique 6 b. Doctrina


est vitae lucerna cuius luciflua
candelabro pandit iter
superposita, ad caelestia.

7 a. Inflantem scientiam 7 b. Christi post vestigia


mundi sprevit, sophiain, via tendens regia;
assectans Cliristianam cum probasset omnia,
theologiam, tenuit bona,

8 a. Ergo canonicam 8 b. Vitam instituit


sciens esse apostolicam et clericorum forma fuit.

9 a. Nil quaerens proprium 9 b. Haue unam petiit,


commune solum bunc fonteni vitae
bonum omnium semper sitiit,
possidebat, Deum. quo et potus fuit,

10 a. Augustinus, 10 b. Cum Cherubim


Dei plenus et Seraphim
amore, scientia, pollens nunc in gloria

11. Petat vitam


nobis aeternara.

Miss, ms. Sororum de Paenitentia Argentinensium anni 1472 79. Cod. —


Farmen. Parm. 1255. A. —
Miss. Argentinense imp. Hagnoe 1520. B. —
5a, 1 Laudent B. —
5b, 3 a perfidia AB. —
61), 2 melliflua B. 7a, 2 —
spernit B. —
H, 1 sq. nobis vitam B. —
Melodie: „Eia turma'", Cfr.
Kehr. Nr. 10: „Eia recolamus laudibus", aus welcher Sequenz einzelne
Redewendungen entlehnt sind.

155. De sancto Au^nstino.

1 a. Summo Deo providente, Ib. Hoc cane leo cassatur


Ex leone moriente Fideique depraedatur
Canis vivus redditur; Lupus et illuditur.
— 143 —
2 a. Canis istius latratus 2 b. In ovili Christi canis,
Horret hostis peiturbatus Fidus custos aegris, sanis,
Fugit et depriniitur ; Caelicus erigitur.

3 a. Vigilanter latrat sane, 3 b. In latratu levat pacem


Nocte, die, sero, mane, Hostem fugans pervicaceni.
Vigil in custodia ;
Sedaus rixas, odia.

4 a. Canis lambit sauciatos, 4 b. Purgat lue virus letale,


Curat et intoxicatos Confert nectar spiritale,
A mortis perfidia; Vitaeque subsidia.

5 a. Hie de plebe Babylonis ab. Augustinus, augens mores


Datus est Christi colonis, Sacros, sedans et errores,
Canis valde validus, Disputator callidus.

6 a. Hie est Augustinus magnus, Ob. Sana [verba] indicavit,


Mitis, pius velut agnus, Verbum vitae seminavit.
Agnus sine macula; Quo respirant saecula.

Collectan. ms. Llaiitouiense(?) saec. 13. Cod. Collegii Corp. Christi Oxonien.
59. — 5b, 3 validus; cfr. 5a, 3.

156. De saiicto Ausrastino.

1 a. Ave, verbi dux et cleri. 1 b. Ave, praeco trinitatis,


Forma vitae. doctor veri, Et illius civitatis,
Augustioe pontifex; Cuius liic es opifex.

2 a, Ave legis 2 b. Cuius fructus


Area, gregis Tollit ductus
Manna, planta gratiae, Tumoris superbiae,

3 a. Ave, cuius studia 3 b. Ave, carens simili


Contra cuncta vitia In düctrina stabili
Procurant remedium. Habens privilegiui^.

4 a. Ave, Stella raatutina, 4 b. Ave, pater elericorum,


Per quam fulsit lux divina Morum schola, fios doctorura,
Huniauü ingenio. Subtilis eloquio.

5 a. Ave, gemnia 5 b. Ave, lingua


Fulgens caeli iubare; Plena dulci nectare.

6 a. quam mirabile 6 b. Per quod uberrimis


Et quam laudabile Est matris lacrimis
Dei consilium, Datum solacium !

7 a. quam dulcis, quam devota, Tb. Per quam flore prophetiae


Cuius sunt audita vota Vcrae iunctus est sophiae
In caelesti curia. In adulescentia !
144 -
8 a, amoris pliilomena, 8 b. Ne nos relinquas oiphanos,
Sol refulgens, luna plena, Pie pater, visita nos,
Tus ardens et os aureuii, Emolliens cor ferreum.

9. Tui sumus, tibi dati,


Veto tibi comniendati,
Nos conimenda trinitati
Ne spe simus defraudati.

Miss. S. Victoris Parisieiisis imp. Parisiis 1529. 7 a, 3 In caeli. — —


7b, 1 flos proplietiae. •

Überschrift: „Prosa ad devotionem, author Adam
de sancto Victore".

157. De s. Augnstino Cantaariensi.

1. Christo reg! laudes canamus


voce dulcisona.

2 a. Magni sub honore 2 b, Consonet haec turma


Auguslini praeconia hodie dando rhythmica.

8 a. Quem nobis praeclara 3 b. Quos iugo daemonis


Romaiia obstrictos
destinavit ecclesia, tenebat idolatria.

4 a. Hie athleta praeclarus 4 b. Nobiliter editus


a Gregoriana in Dei vacabat
prosapia obsequia.

5 a. Ergo praeditus larga 5 b. Diva barbaris voce


Domini gratia regibus fulminat,
Igne accensus Docens ligneos
atque pneuraatis, deos abici,
intrepidus quos manibus
divini dogmatis dolosus artifex
semina finxerat,

6 a. Et Deum verum colere, 6 b, Et ecce, Dei gratia


a principio plebis feritas
qui vivit perpet^m cedit prona Deo
dominans. credula.

7 a. magna Dei pietas, 7 b. Te ergo, Christe, petimus,


quam praeclara! nos exaudi
caelica Tu(os) famulos,
virtns vera, quos creasti,
Quae zabuli iura Ut liodie nostra
contriverat suscipias
ludicra !
cantica.
145

a. Excelsa te voce, 8b. Ne hostis autiquus


patrone Augustine, invadat ovilia
precamur, tibi a
ut nobis faveas, Domino credita.

9 a. Sed tua per merita 9 b. Ut nostrae raiseriae


adnue maxima, parcat,

10. Indulgentiam
praestet superna gratia.

Miss. ms. Sarisburiense (Cantiiariense ?) saec. 13. ex. Cod. Parisin. Arsen.
135. A. —Trop. ms. Ceruelieuse saec. 15. in. Cod. Cantabrigien. LI. i 10. B. —
Fragm. Pros. ms. Cantuariensis (?) saec. '^/i3. Cod. Oxonien. liodl. Lat. liturg.
A 6 Nr. 38. C. — 1— 3a, 2 fehlt C. —
2b, 1 hac Aß; 1 ac? 3b, 1 iugum B.— —
4a, 1 Sic C: Te A. —5a, 1 praedictus A. —
5a, 6 divina A. 5b, 1 —
Qua barbaris A, aber mit 2 Noten über Qua. —
5 b, 2 fluminat C. 5 b, 6 —
dolus artifex C. —5 b, 7 fixerat C. —
6 a, 1 Deum vivum B. 6 b, 1 Deo —
gratias B. — 6 b, 3 cedit parva A. —
7 a, 1 Dei patris pietas A. 7 a, 5 —
iure B. —7 b, 1 Te Christe ergo B. —
7 b, 7 carmina B; canlia C. 9 a, 1 —
per tua A. — 9a, 2
animae maxima B. 9b, 2 parcas — 10, B. — 2 praesta
A; praestat C; per Dei gratiam B. —
Melodie (in ABC): „Mater". — Steht
auch im Miss. ms. Scireburnense ca. ann. 1400. Cod. Alnwicen. s. n.

158. De saiicta Barbara.

1 a. Barbara, celarent laudem 1 b, Amantes confessionem


Tuam nunquam inclitam Atque eucliaristiam.

2 a. Regem trinum es confessa 2 b, ßenedicta crux irapressa


Fenestrae arcis trinae, Columnae marmorinae.
3 a. Attolluntsponsam formosam 3 b. Revelatis gloriosam
Mira petrae scissio, Gregis locustatio.

4 a. Amputavit caput pater 4 b. Barbara, sis nobis mater


Puellae amabilis. Cunctisque christicolis
5. Invocantibus te.

Miss. ms. Franciscanum saec. 15. Cod. Londinen. Stowe 10. — Melodie:
Sospitati.

159. De sancta Barbara.


1 a. Beatam virginem 1 b. Ardenter sitiens
Laudemus pariter, Fidei rivulum,
Dum fortitudinem Votum perticiens
Dei hilariter Deitatis trivulum
Assumpsit florida. Dilexit rorida.

2 a. Regale lilium 2 b. Bibens martyrium


Mundo innotuit, Idola destruxerat,
Natos nobiliuni Totarum virium
Sperncns iiidotuit Formam conspuerat,
Patris imperium. Cernens aethereum.
Bannister, Sequentiae Ineditae vn 10
— 146 —
3 a. Amorem sitiens 3 b. Rubore vernali
Fert dira verbera, Mucrone traditur,
Patrem redarguens, Igne infernali
Honesta ubera Pater iiivaditur
Perdit in proelio. Tali reniedio.

Accedens hodie
Regni palatium,
Corona gloriae
Ferens solacium
Et Votum teneat.

5 a. Rore tu porrige 5 b. Ad gustaudura da re


Peccanti veniam, Vini panis caelici,
Reatum corrige Sanguinem potare,
Donando patriam Si sunt famelici
A vejbi principio. Ituri de saeculo.

Grad, et Öacram. ms. Pataviense? saec. 12. Cod. Oxonien. 19440


(Canonic. Liturg. 354). add. saec. '^/i4. —
Nachahmung von: Mittit ad
virginem" Kehreiu Nr. 199. la, 5 floridam. — —
1 b, 4 Eine ISilbe Über-
seliiifs wie auch in 2b, 2. —
5b, 1 dare. — 5b, 2 Caelici panis. 5b, 4 —
Ne famelici. — Der Text ist sichtlich vielfach verderbt.

160. De saDcta Barbara.


1 a. Eia, recolamus pie Ib Haec civis Nicomediae,
Vitam inclitae Barbarae, Nata regali semine,
Divinae nos ut gratiae Suae filias patriae
Conciliet sua prece. Transcendit pulchritudine.

2 a. Divina Providentia 2b. Renuntiavit ritui


Nomen eius est Barbara, Patris sui Dioscori,
Quod dicitur aliena Facta filia tritici

Sive tritici filia. Hoc est Christi crucitixi.

3 a. Scientia doctissima 3 b. Instinctu sancti spiritus


Necnon mentis sagacia Non humanis dogmatibus,
Deprebendit vanissima Ex creaturis omnibus
Fore gentium idola, Probavit, quod unus Deus.

4 a. De Deo quidquid Barbara 4 b. Per hunc ipsa instruitur,


Per se scire non valuit, Et in fide catholica
De hoc in Alexandria Fundatur et proticitur
Origenera consuluit; In divina noticia.

5 a. Angelus Dei Barbarae 5 b. A quo dilecta duplici


Non renatae comparuit, Christum vidit sub formula,
Pro dilecto quam varie Pulchri scilicet pueri
Passura sit, innotuit; Cruentique per vulnera.
- 147 —
6 a. Ecce pulchrum miraculora I 6 b. His a baptista Domini
Barbara suis precibus Baptizatur felieiter,
Siccura balneandi locum His sanantur omnes aegri,
Aquis replet salubribus; Tangentes has fideliter.

7 a. Dioscorus ut filiam 7 b. Virgo patris ex oeulis


Fidelem fore percipit, Extra urbem transvehitur,
Hanc gladio mox impetit Reperta caeditur nimis
Furoris per insaniam. Taetraque cella clauditor.

8 a. Barbara ad praetorium 8 b. Veni ut queam vincere


Tracta sie orat Dominum : Patrem meum cum praeside,
„Veni mecura, o Domine, Fac me virum de femina,
Tuis armis me protege; Ut loquar cum constantia,"

9 a. Marciano dum sistitur, 9 b. Christianam rae noveris,


Hunc prior sie alloquitur: Fideraque Christi nominis
„Quid me tibi vis sistere, Xon negabo poenis uUis
Visne fidem meam scire? Quantisque me punieris".

10 a. Hinc nuda virgis caeditur, 10 b. Testis fraetis iuieitur,


Tauri nervis diseerpitur, Taetro carcere clauditur,
Cilieiis atteritur Cum luce Christus cernitur
Inde sale eonspargitur ;
Laesaque sana redditur.

IIa. Tandem occnmbit gladio IIb. Quis non miretur uimium


Pro Christi testimonio, En tarn virilem animum,
Excellenti victoria Sub anno quintodecimo
Migrans ad caeli gaudia. In sexuque femineo?

12 a. Barbara sanctissima, r2b. Ut per tua preeamina


illurainatissima, Nostra laxentur crimina,
Tuere tuos famulos Et in terra viventium
Repellens omnes aemulos, Laetemur post exsilium.
Miss. Traiectense imp. Leydae 1514. A. Tni
Miss. Traiectense
Jiiss. —
imp. Ant-
werpiae
it 1040-
i-j^u- D.
B. 2b, —
^u, 1 luii B.
ritu 15. —
9b, 4 pimeris AB. IIb, 1 mireret —
B. — 12 b, 4 post
Dost hoc exsilium A.

161. De sancta Barbara.

1 a. Salve, saphiri medicina, Ib. Tu margarita pretiosa,


Adamantis retentina, Rosa Christi speciosa.

2 a. Tc amygdalum floris, 2 b. Castitatis rivulus,


Muscatumque odoris, Bonitatis trivulus
Praeelegit caelitus. [AtqueJ fons divinitus.

3 a. Tu turris fortitudinis, 3 b. Thesaurus, virgo, äoridus


Tu finis pulehritudinis, Hortus, virtutum roridus,
Soli similis: Stella splendida.
10*
— 148 —
4 a. Gentem modulantem melica 4 b. Gaudia, dia, angelica,

5. Fac videre vere


tunc caelica,
Barbara.
Grad, et Sacrament. ms. Pataviense(?) saec. 12. Cod. Oxonien. 19440
(Canonic. Liturfr. 354) add. .saec. ^^/i4. —
1 b, 1 Tu fehlt. —
2a, 2 Muscatuni. —
2 b, 1 Tu castitatis. —
3a, 2 Tu fehlt. —
3b, 1 virginum. —
3b, 2 ut roridus. —
3 b, 3 Das Fehlen des Reimes ist auffallend.

162. De sancta Barbara.

1 a. virgo, martyr Barbara, Ib. Inter flores rosa clara,


Sponsa tui sponsi cara, Pulsa feile hie amara,
Grata quoque eius ara, Nobis caeli viam para.

2 a. Vincens hostem manu plaude, 2 b. Expers tabe, plena laude,


Super astra vernans gaude, Daemonis nos solvens fraude,
Opera ferre tuis aude; öeras portas silex Claude.

3 a. Linquens vanaque servisti 3 b. Verum Deum fore scisti

In bac valle velle Cbristi Quem prae cunctis dilexisti,


Prorsus absque mente tristi, Nos fer illuc, quo scandisti.

4 a. Nuda parentis odio, 4 b. Firmata Dei filio,

Idola cessans studio, Cui conregnans gaudio


luncta solari radio, Poli nos loca solio.

5 a. Passa carnis laceratu 5 b. Evadens cum potentatu


Capitisque malleatu Flexos tibi famulatu
Cum plurimo tormentatu, Posce frui coronatu.
Miss. Trevirense imp. Confluentiae 1547. — 1 a, 2 clara; cfr. Ib, 1.
1 b, 2 Pulsa ferre.— 3 a, 1 vana quae. 4 — a, 3 Cuncta. — 5 a, 1 Pasta.

163. De sancto ßartholomaeo.

1 a. Suspendentis aquas tili, Ib. Expolita norma morum


Pastor, gregem ab hostili Planet motus internorum,
Fauce serva in ovili Ne distorta vitiorura
Agni sine macula. Surgant offen dicula.

2 a. Vice Christi pascis gregem, 2 b. Tuae sorti cedunt gentes.


Lege munis, ut per legem Tu virorum mutas mentes
In decore cernat regem Per errorem dissidentes
Regnantem in solio. Conformat religio.

3 a. Gaudent Indi fide nacta, 3 b. Fit in saxis eaelatura


Nee huniana manu facta Index crueis sub figura,
Solo lapsa et confracta Ne formidet plebs secura
Dispernantur numina. Daemonum molimina.
149 —
4a Fructu labor commendatur, 4b. Mentis mundae surgit testis
Qui cum fructu geminatur, Non infecta sorde vestis,
Fide Christo subarrhatur Comes tibi sit caelestis
Credens Lycaonia. In terris militia.

5 a. Rex Astriges, rex Indorum, 5 b. Unde prius fustigatus,


Cultor fervens idolorura, Cute tota post nudatus,
Nova tibi tormentorum Ense tandem laureatus
Congerit discrimina; Consuraraaus certamina.

Miss. ms. Eboracense


saec. 14. Cod. Collegii Sidney Sussex Canta-
brigien. <1 2. 11. A. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. CoUegii Univ.
Oxonien. 78 b. B. —
Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien. Lat. Liturg.
b 5. O. —
Miss. ms. Eboracense saec 15. Cod. Mus. Fitzwilliam Cantabrigien.
84. D. —
Hymn. et Öequent. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Collegii öiou
Londinen. A 343. f. E. —
Miss. Eboi-acense imp. [1509]. F. Missalia —
Eboracensia imp. 1516—33 G.
Suspendentes E.
1 a, 1 —
1 b, 1 Exposita EG normam B. 2 a, 2 —
Legem BFG munis vel per A.
:

2 a, 3 gregem ACD 2 a, 4 regnantis BCDFG :
;

reguatis A. —
2 b, 3 errores BDE dififendentes A, defidentes C, diffidentes
:
;

FG. —
2 b, 4 conforma FG. —
3 a, 2 manu tacta C; fidi vasta E. 3 a, 4 —
Aspernantur C. 3 b, 3 Nee C.— —
4 a, 2 germinatur AC. 4 a, 3 subartatur —
FG. —
4 b, 3 fit B. —
5 b, 1 Inde C. —
5b, 2 Arte tota C. 5 b, 4 con- —
summas E. —
Melodie [in C]: Missus Gabriel de caelis.

164. De sancto ßavone.

1. Bavonem patronum laudat


hie chorus iubilando.

2 b. Organa dulce melos 2 b. Concrepent et in omnes


resonent cum gravibus, viduatae virgines,
acutis vocibus clerus cum populo
iubilando. exsultando.

3 a. Legitimum thorum 3 b. Altissimo magis


rautavit coniugii, placetur Domino,
Ac sacrosancto habitu Translatus est ereraita,
decorus insistens qui mira multa
coenobii peregit in vita.

4 a. Atque nunc resuscitans a 4 b. Ora, pater, a peccatis


mortuis prece pia Deum ut dignetur nos
quam plurimis suscitare,
dat Sanitätern. et miseretur.

Miss. Traiectense imp. Antwerpiae 1540. — 4 a, 1 Admun resuscitans. —


Melodie: „Victimae paschali", aber sehr frei und uuregelmäfsig ge-
handhabt.
— 150 —
165. De sancto Benedicto.

1. Arce superua
cuncta qui gubernat
sidera,

2 a. Regit arva 2 b. Plebs in aula


pariter, dicata
moderatur maria, pie Christo precata
quae creavit omnia, nunc effunde devota,

3 a. Patronumque 3 b. Illius in hac


Benedictura exora, sede tumulata
Cum Salute sempiterna dum raembra
veniam.capias * * fuere beata,
quo caelestem, * coram quae iungaris
eius sancta Organa,
sequens exemplaria,
* Quem elegit,

Ut, cuius ovans * * cum humo,


excessit ab
veneraris festa Atque mundi perlustravit
praeclara, sub solis radio
quae niteut in orbe per immensa
annique revexit sacra visa
orbita, Deo dante spatia,

4. Polorum regna
scandere possis felicia
Eiusdem modo
sanctisque iungi,
qui Deo seraper astant
tripudiantes.

5 a. In patria 5 b. Pro merita


multiplica(ta) micantia
quibus doxa dat actea.

6 a. Quorum u1 queamus 6 b. Et consocietate


unitate gaudere,

Preces supplicum
in caelo perferas,
Quo nos pietas
divina nuper faciat
post funus gratulanter

la. Subvebi ulnis almis 8 b. Implorant famulorura,


angelorura sancte, laudes,
quas celehrat plehs monastica.
151 —
9 a. Nunc ergo, pie, 9 b. Et per saecula
dies nostros regi nostro
obteutu (loua pace Sit decus et potestas
et vitam claritate nostram cum sanctis, qui donat beata

10. Praemia.

Tropar. ms. Wiutoniense ca. ann. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775.)
A. —
Tropar. ms. Wiutoniense saee. 11. med. Cod. Collegii Corp. Christi
Cantabrigien. 478. B. —
1, 2 guberuas B. 2 b, 3 Christe B. — 3 a, 1 —
Patronum quem B. —
3a, 2 exorat AB. 3a, 3 Ut cum B. — 3 a, 12 —
revixit A; anni quere vexit B. —
3 b, 5 iugaris B. 3 b, 12 sacro A; —

Sacra B, aber das zweite a ist über einer Rasur. —
5a, 2 multiplicata AB.
7, 5 gratiilantur A. —
8 a, 1 subveni AB. 8 b, 2 sanctae A. — 9 a, 4 —
claritatem B; nostra AB. —
9b, 1 Ut per B. —
Titel in A lautet „Ad
sequentiam Hieronymam". Die Melodie ist die Notkersche „Frigdola". —
l)er Dichter dieser Prosa, wahrscheinlich ein Mönch von Fleury (cfr. 3b:
lUius in hac sede tumulata membra) hat mehrmals die Gegenstrophe über-
gangen.

166. De sancto Benedicto.

1 a. Gloriosum patrem nostrum 1 b. Deo grates refereutes


Collaudemus Benedictum Corde, voce et narrantes
In caelesti gloria, Ipsius praeconia.

2 a. Nam cum esset puer studens, 2 b. Et cor voto sancto fervens


Vanas scholas fugit pndens, Solum Deum summum quaerens
Sprevitque terrestria, Fixit in caelestia.

3 a. In aetate iuvenili 3 b. Et ut Stella matutina


Sensu vivens cum senili Vita lucens et doctrina
Cuncta vicit vitia, Plenus fulsit gratia.

•1 a. Imitator Helisaei, 4 b. Giezi namque is absentem

Vir propheta par est ei Munus vidit cupientem


Spiritu sanctissimo. A Naman gratissimo,

,5 a. Sed hie foris comedentes 5 b. Fundo mersum ferrum aquae


Vasqne mappas abscondentes Sursum vexit mox uterque
Pari spexit oculo. Parili miraculo.

(ra. Ossa, carnem fractus muro 6 b. Alter vivus morte surgit,


Fit ruente poste duro Almi tactu lepra fugit,
Iluius sanus precibus; Quamquamtumensfaecibus.

7 a. Caritateque placebat, 7 b. Hie virtute qua pollebat


Sicut David, cum deflebat Ex oppressis expellebat
Mortuuni malivolum. Omnibus diabolum.
— 152 —
8 a. Tuos servans bostis ira, 8b. Ora demura, ut tuorurn
Benedicte, nova mira Coronator meritorura
Quae nunc cupit nostra lyra Tecum donis beatorura
Dnlci cantu promere. Nos dienet ur comere.

Miss. ms. Romano-Augustanum saec. 15. add. saec. ''"/ig. Cod. Senen.
G. III. 4. —
4 b, 1 Getti namque.

167. De sancto Benedicto.

1 a. Sit in donis benedictus. 1 b. Isto flore floret pictus


Per quem pater Benedictus Floriacus locus dictus
Nostrae datur Galliae ;
Suae dono gratiae. •

2 a. Per pu^ri puritatem 2 b. Cuius sentit sanctitatem


Confractum integritatem Ferrum ferens gravitatem
Capit capisterium ;
Öuura ad manubium.

3 a. Huic oblatus mortis potus 3 b. Hac est nota nocens notus,


Fracto vase liquit totus Abit ab bis vir seraotus
Sub crucis signaculo; Tali dispar populo.

4 a. Per bunc Deus tribus cellis 4 b. Mortis morsum, pater, pellis,


Petra fere tacta stellis Sacerdotis dum compellis
Fontes facit fluere. Corvum panem iacere.

5 a. Vagum facis non vagari, 5 b. Petrum leve das levari


Maurus sicut Petrus mari Et coquinam non cremari
Per te fertur flumine. Probas viso turbine.

6 a. Recitemus de tot signis 6 b, Dum vacamus odis dignis


Pauca, quibus est insignis Specialis purget ignis
Vir dignus memoria; Mentera ab incuria.

Tropar. ms. Floriacense saec. 11. Cod. Parisin. Nouv. acq. 1177. add.

168. De sancto Bernardino.

1 a, Laetabundus 1 b, Non divisus


Bernardino psallat mundus, Bino loco fuit visus;
Alleluia. Res miranda,

2 a. Sic Christus eum duxit, 2 b. Dum plebem aedificat,


Velut in loco luxit lesum voce praedicat
Sol de Stella, Semper clara.

3 a. Quam Franciscus tenuit, 3 b. Neque mundi prosperis


Normam secutus fuit Mens eins nee asperis
Pari forma. Fit corrupta.
— 153 —
4 a. Vana docet fugere, 4 b. Hinc culpae pro modulis
[Et] peccata plangere Plebs se caedit chordulis
Valle nostra. Carne sumpta.

5 a. Morbus quisque pellitur, b. Qui de sancto conferunt,


Mors per hunc perimitur, Vere cunctis asserunt
Gens haec sperncns iioscitur ütilem, ut referunt
Esse caeca. Haec praedicta.

6 a. Ergo tu propera, 6b, Per hunc ut prospera.


Cursum accelera Tibi post aspera
Ad sanctum patrem, Det, quem genuit
gens misera, puerpera.

Miss. ms. Franciscanum sacc. 16. in. Cod. Londiuen. Sloaiie 3900. —
Mit Melodie: Laetabundiis. —
2a, 2 Qui velut. —
4b, 2 Plebs secedit.

169. De sancto Bernardo.

1 a. Coenobitae Ib. Sanctum virura


Exsultent iucunda voce, Bernardum profudit mater;
AUeluia. Res miranda.

2 a. Ecclesia decoratur, 2 b. Maria sublimatur


lesus hinc honoratur A Bernardo, adamatur
Sol de Stella. Semper clara.

3 a. Sicut sidus radium, 3 b. Nee mali contagio


Profert hunc coenobium Eins conversatio
Pari forma. .
Fit corrupta.

4 a. Ut Libanus adscendit, 4 b. Quis tam fuit humilis


Arduaque conscendit Bernardo vel similis
Valle nostra. Game sumpta?
5 a. Virtutibns floruit, 5 b. Eins vita veneranda,
Scientia claruit Amabilis, praedicanda,
Quae dici non potuit Nobis declarat sequenda
Esse caeca. Haec praedicta.

6 a. Hunc ergo sequamur, 6 b. Bernardum precamur,


Per hunc doceamur, Ut caelo iungamur
Ne efticiamur Dei cum virgine
gens misera. puerpera.

Prosar. ms. Caelcstinorum saec. 16. Cod. Parisin. Mazarin. 448. (758.)
A. —
Prosar. ms. Caelestinorum (Guliel. Lovel) auni 1572. Cod. Ambianen.
132. ß. —
Miss. Parisiense imp. Parisiis 1585. C. —
Ib, 1 Bernaidum fehlt 15;
mater profudit ßc;. —
2 a, 2 lesus hie A; hinc et amatur C. 4 b, 2 —
ßernardoque ßC. —
5 b, 3 Nobis pro posse sequenda ßC; declarant C. —
Oa, 2 Ab ipso doeemur ßC. —
6b, 2 Caelo ut ßC. —
Melodie natürlich:
Laetabundus.
— 154

170. De sancto Bernardo.

1 a. Clarae vallis lilium Ib. Servum suum exuit


Ciarum in tricliniom Bernard um et induit
Sumpsit Deus hodie. Trinae stola gloriae.

2 a. Triste matris somnium 2 b, Somno latrans cernitur,


Virtutum fit oinniutn Interpres requiritur
Nobile sacrarium ;
Tale dans augurium :

3 a. Catulus est mysticus 3 b. Angelorum socius,


Natus nardus pisticus, Prophetarum conscius,
Bernardus ingenuus, Christi miles strenuus.

4 a. Cui pater filii 4 b. Solem sapientiae


Horani natalitii Ostendeus in specie
Revelavit puero, Qua processit utero.

5 a. Ex quo coepit crescere 5 b. Sacras dictat cartulas,


Puer et clarescere Altas stupent notulas
Sanctorum ingenio. Papa cum concilio.

6 a. Divos bibit apices, 6 b, Germinat ecclesia,


Rivi fluunt Codices Rutilant coenobia
Ore sanctuarii; Luce luminarii,

7 a. Omnia in oninibus 7 b. Falsa fugat omnia,


Factus est virtutibus, Caecis reddit lumina,
Signis et miraculis; Ciaudos solvit baculis,

8 a. splendor iustitiae, 8 b. Vitae tuae speculo


Oleum laetitiae, Trabe nos de saeculo,
Mouachorum gloria, Pater, ad caelestia.

Miss. ms. Sororum de Poenitentia Argentinensium ann. 1472 — 79. Cod.


Farmen. Parm. 12.55.

171. De sancto Birino.

1. Caelum, mare, tellus


et, quae sunt, cuncta,

2 a, Caelos qui regit 2 b. Praesens et turba


summa potentia, mente benivola,
Domino consona
laudum iubilent Organa. voce personet cantica.

3 a. Qui loca orbis ampla 3 b. Doctrina catholica


atque longa illustravit
terrarum spatia Sacra dans raandata,
— 155 —
4 a. Apostolicos -ib. Ac sanctitate
eligens doctores praeditos necnon et
fide fortissima mira scientia.

5 a. De quorum arce summa 5 b. Adest Birinas tamquam


et perspicaa gemma splendida.

6 a. Provincia 6 b, Catholica
cuius ista sacramenta
per virtutnm merita tenet ac fuudamina.

7 a. Dei provideutia 7 b. Gentem quo barbaricam


quem ante [haec] saecula adiret spontaueus
tanta replevit gratia, fide fultus intrepida.

8 a. Regem lavacro 8 b. Omnes ad alta


salatis mox regenerat levate meutis capita,
genteraque permaximam Christo lauduin carmina
format ad regna voce referte
caelestia. clarisona,

9 a. Nos lucerna 9 b. Conclamemus


qai donavit tanta simul omnes una:
patris huius Christa, salva
praesentia

10. Nos per saecla.

Trop. ms. Wintoniense ca. auu. 1000. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775).
A. — Trop. ms. Wintoniense saec. 11. Cod. CoUegii Corp. Christi Canta-
brigieu. 473. B. —
2 b, 4 persolvat B. —
8 a, 3 tartarum 1>. 7 a, 2 fehlt —
eine Silbe. —9b, 4 enthält nach Ausweis der Sequela keine Lücke; übrigens
läfst sich solche Unregelmäfsigkeit in den Schlufsklauselu bei diesem Schema
fast immer beobachten. —
Titel der Sequenz: „Quoniam Dens minor"
(fol. 125b.: .,Quoniam Deus minor et excelsior"J. Melodie jene von:
Magnus Deus in universa terra (VIT. Nr. 201), der wir in mehreren
englischen und französischen Sequenzen begegnen. —
Mein Freund Blume ver-
mutet als Verfasser dieser beiden Sequenzen den Mönch Wolstau von
W in eil est er, für welche Ansicht er in den Sitzungsberichten der Kaiser-
lichen Akademie der Wissenschaften von Wien demnächst den Nachweis
bringen wird.
Von zweiter Hand (über Rasur) sind in A geschrieben: 2a, 1 sqq.
l'aelos — laudum 2b, 4 voce personet; 3b, 1 sqq. catholica mandata; —
4a, 1 sqq. . os
. .
;


fortissima; 4b, 1 sqq. sauctititato scientia. —
5b, 1 —
tamquam gerama; 7 a, 1 sq. Dei saecula. — 7 b, 2 sq. —
eus üde; 8 a, 2, 3 . .

salutis mox regenerat; 9a, 1 lucerna.

172. De sancto Hlasio.

1 a. Exsultet hodie 1 b. Regem iustitiae


Chorus ecclesiae Collaudans regnautem
fidelis in caelis,

2 a. Quem sanctus arcbimandrita 2 b. Ilic verus Israelita


Blasius rede coluit. In quo dolus nunquam fuit.
— 156 —
3 a, Ad tactum beati praesulis 3 b. Illaesum refert iara scapulis
Spinam puer evomuit ;
Lupus porcum quem rapuit.

4 a. Huic parent omnes ferae, 4 b. Sebastea urbs non credit,


Cui plebs non vult parere. Cui fera sie oboedit.

5 a. In stagnum vir Dei [truditur, 5b. In carcerem taetrum traditur,


Plebs infidelis morjitur, Verberibus lacessitur
Sanetus vero non mergitur, Et flagellis convincitur.

6 a. "Viro Dei 6 b. Nihil ei

Cuncta sunt facilia; Nocent haec supplicia.

7 a. Praeparans 7 b. Quam ob rem


Caput [agni] vidua dives et ingenua
Sancto fert mente sedula, Fit pauper muliercula.

8 a. Rastro cruciat ferrate 8b. Tandem capite truncato


Tortor sancti latera; Sacer scandit aethera.

9 a. Martyr Christi, 9 b. Assis isti

Qui vicisti Plebi Christi


Pro Christo tot proelia, Opis dans auxilia.

10. Deo laus et gloria


Sitnunc et per omnia
Amen, amen, alleluia

Trop. ms. Floriacense saec. 11. Cod. Parisin. Nouv. acq. 1177. add.
saec. '•'/i4. — 4 a, 1 parens.

173. De sancto Blasio.

1 a. Repraesentat dies iste Ib. Voce, mente moduletur,


Laudes tibi, lesu Christe, Dum vox sonat, mens laetetur
Modulentur organistae, Tibi, Christe, cui debetur
Resultet ecclesia; Laus, honor et gloria.

2 a. Pro quo, per quem, in quo sancti 2 b. Qui fortunae fraudulentis


Voto, vultu, spe constanti Non falluntur blandimentis,
Congaudentes glorianti Quibus Christus in tormentis
Spernunt transitoria. Virtus et victoria.

3 a. Christus, caput et corona, 3 b. Diem istum consecravit


Christus, a quo cuncta bona, Et honore decoravit.
Quae promisit, praebens dona Pro quo certans triumphavit
Pro fide certantibus, Magnus martyr Blasius.
— 157 —
4 a. Praesul urbis Sebastiae 4 b. Dedinanti turbas ei
Vixit sancte, vixit pie, Ob amorem verbi Dei
Cuius omnes vitae viae Dat speluncam mons Archei,
Spes, fides, dilectio; Fit pauper refectio.

5 a. Ad quem omnes aegri fere 5 b. Audit praeses et rairatur,


Circumquaque convenere ;
Ubi praesul commoratur,
Si quem morbi tetigeie, Et confestim evocatur
Sanat benedictio. Districto iudicio.

6 a. Iramolare dis iubetur, 6 b. lubet praeses, ut ligetur


Sed resistit nee terretur, Et ligatus fustigetur
Deum vivum confitetur Et, ut caro laceretur,
Et hune verum hominem. Adhiberi pectinem;

7 a. Sed, tortoris et tormeuta 7 b. Missus ausu furiali


Quanto plura sunt inventa, Est in lacum expers mali,
Tanto patet minus lenta Sed postremo capitali
]\rart3'ris constantia. Plectitur sententia.

8 a. Praesul pie martyr sancte,


, 8 b. Ut post breve, post modernum,
Qui virtutis exstas taiitae, Quid sitlongum, sempiternum,
Te pro nobis mediante Speculetur in aeternum
Sit pax, sit securitas, Simplex mentis puritas.

9 Ne nos nube vitiorum


Involvat obscuritas.
Miss. ms. Scirebumense ca. ann. 1400. Cod. Alnwicen. s. n. — 1 b, 4
Sit laus. —5 a, 3 Si quam.

174. De sancta Brigida.

1 a. Campi fios et lilium, 1 b Una inter varia


Alta linguens collium, Rosa pigmentaria
Petit ima vallium, Invenitur, balsama
Collecturus lilia. Superans fragrantia.

2 a. Haec est rosa, quam collegit 2 b Castitate singularis


Rex caelorum et elegit, Aetas floret puellaris,
Quam libido non confregit, Morumuormam,stellammaris,
Sacra virgo Brigida. Vita sequens rigida.

3 a. Cuius caro illibata 3 b. Quae cervicem venenosam


Est virtute exornata Anguis trivit et exosam
Et caelesti gratia, Habet in munditia.

4 a. Virgo casta et perita, 4 b. Et ad thronum introducta


Secum ferre non oblita Summi regis, non seducta,
Oleum in vasculo, Sponsi digna osculo.

5 a. Castitatis praefert palmam, 5 b. In liac vallc faecis sita,


Terris vitam ducens almam, Caelo, terris inaudita
L>ei plena gratia. Fecit mirabilia.
— 158 —
6. Caeco visara, claudo gressura
Reddens, atque vi oppressum
Salvans de miseria.

7 a. Pulsa lepra iara leprosa 7 b. Surdus audit, Christo credit


Munda carne fit formosa sanus redit
Infidelis,
Eins beneficio. Pulso mentis vitio.

8 a. Mutat virgo rerum formam, 8 b. Alteratur ac natura,


Supra usum atque uorinam Quam non prima genitura
Novas praestans species. Dedit neque series.

9 a, Plura manu salutari 9 b. In qua suum struxit templum


Fecit, quam nos quimus fari Ipsam nobis dans exemplum
Virgo sancta Brigida. nie verus Idida.

10 a. Talis exstans, o benigna, 10 b. Qui te laudant venerantes,


Summi regis sponsa digna, Tua festa celebrantes
Assis tuis famulis, Admiranda saeculis.

IIa. Nos, qui sumus in hac faece, 1 1 b. Ubi Christus, verbum patris,
Reducamur tua prece Suae castae prece matris
Ad supernam patriam, Nobis donet gloriam.

Miss. ms. >S. Terrenani saec. 15. Cod. Arbuthnoten. s. n. (Reimpress.


Burntisland 1864). —
3 b, 3 imraunditia.

175. De sancto Cadoco.

1 a. Clangor sanctus nunc resultet 1 b. Sancta clangat et exsultet


In sanctorum cordibus, Mentis puris fidibus.

2 a. Confessores venerentur 2 b, Qua Cadocus ex caducis


In hac die Dominum, Est assumptus hominum.

3 a. Sidus novum ornat caelos 3 b. Novae laudis novos melos


In sanctorum gloria; Nova det memoria.

4 a. Adhuc vivens dum vir sanctus 4 b. Vita fuit admirandus


Teneret praesentia, In signorum gratia.

5 a. Gratus Deo, gratus mundo, 5 b. Nulli nocens, recta docens,


Gratiosus omnibus, Vixit in hominibus.

6a. Vincenscarnem,vincensmundum 6b. Superavit et calcavit


Omne vincens noxium, Victor omne vitium.

7 a. In talentis servus prudens 7b. Audit „Euge serve bone",


Sic negotiatus Caelo muneratus.
159 —
8 a. Eius ergo precibus 8 b. Nostrae laudis muuia
Sanctis iungat civibus Plena suniens gratia,
Nos Christi "coufessor, Vere iutercessor.
9. Infera et supera
Dulce cantent AUeluia.
Miss. ms. Canon. Augustinoriim Bristoliensium saec. 15. Cod. Bibl. Piibl.
Bristolien. Ms. 2.

176. De saneta Caecilia.

1 a. Sponsa Christo dilecta, 1 b. Cape nostra dignanter


Caecilia, servitia.

2 a. Tu mundi labentis 2 b. Sprevisti secura,


gaudia, honores Domino ab ipso
et opes et prospera perceptura centuplum.

3 a. Tu orando angelica 3 b. Hie tibi dedit Coronas


meruisti eloquia de paradisü allatas,
et dulcia ipsius solacia. odore florentes ineffabili.

4 a. Fratres ergo duos, •ib. Tu minas crudelis


idolorum faraulos respuendo tyranni
fidei bravium
vinxeras catholicae. sumis de manu Dei.

5 a. En, quia manes 5 b. Potes audire


in claritate et aspicere,
perpetua firmiter quaecunque [nos] loquimur
Stabilita, aut agimus.

6 a. Sis nostri miserans, 6 b. In eunctis adesto


sapiens virgo; nobis adversis.

7 a. Sentiat 7 b. Venisse,
ex te sibi levamen quicunque invocabit

8. Tuum nomen.
Miss. ms. Scireburnense ca. ann. 1400. Cod. Alnwicen. s. n. 2 b, 2 —
Dominum. —
4a, 4 vinxeiat. .5a, 1 Ecce. —
Verschiedene Wendungen, —
welche der Sequenz „Laurenti David" entlehnt sind, lassen als Melodie
Komana vermuten.

177. De saiictü Cedda ep.

1 a. Cedda, pastor gloriose, 1 b. Quae te laudat copiose,


Serva, praesul pretiose, Deposcendo studiose
Praesentera familiam, l'er te Christi gratiam.

2 a. Cedda, confessor insignis, 2 b. Ne peccatis aggravati


Servis, reis et indignis Vel tornientis deputati
Pium fer auxilium, Sentiant supplicium.
— 160 —
3 a. Cura tais subveuire, 3 b. Tuae laudi congregatis^
Qui tibi gaudent servire Sic mundatis a peccatis
Frequentatis laudibus, [Sanctis] tuis precibus.

4 a. Per te, praesul, peccatores 4 b. Ducat de valle doloruni ;

Ad quietein post labores Te precante, sint polorum


Nos Chribti dementia Nobis data gaudia.

5 a. Cedda pater, pastor pie, 5 b. Ut a culpis nos mundemur,


Servos tuos nos Mariae Et post mortem colloceraur
Nato reconcilia, In caelesti patria.

Grad. ms. Rontonense saec. 14. iu. Cod Londiuen. Hart. 622. 3 b, 3 —
tutor tuis. Mefodie wie: Mater patris nati nata. Kehr. Nr. 313.

178. De sancto Cedda.

1 a. Mundae mentis puritate, Ib. Hie ab Anglis procreatus,


Mundae vocis veritate, In occasu solis natus,
Mundae nianus largitate Vero sole venustatus,
Praesul Cedda Üoruit, Sol alter emicuit.

2 a. Quasi Stella matutina 2 b. Mundi fastum devitando


Caecitatis a ruina Pedes ivit praedicando,
Vita, signisque doctrina Praedicantem imitando
Mentes traxit hominum. Maiestatis Dominum.

3 a. Quod optavit et quaesivit, 3 b. Quibus sanctus sociatus


Diem mortis hie praescivit, Sui raunere precatus
Quem de morte praenmnivit Nostros diluat reatus
Angelorum contio. Et nos iungat gaudio.

Grad. ms. Rontonense saec. 14. in. Cod. Londinen. Harl. 622. — Mel.
Verbum bonum.

179. De sancta Cliristina,

1 a. Siou matris Ib. Sponsus venit,


ludae filiae,
et exite obviam,
Agni sponsae Vasa ferant
vos, quarum nuptiae lucernam praeviam,
Consecrantur Novae nuptae,
in aula gloriae, date melodiara
Congaudete. Vocis laetae.

2 a. Mundi munda in sentina, 2 b. Regi nupta regis nato,


MundumspernensiamCbristina Stat a dextris cultu grato
Christo nupsit ut regina In vestitu deaurato
Decorata. Variata.
— 101

3 a, Virgo felix - 3 b. Castum corpus


et fausti nominis, in turre clauditur,
lam deceunis Vigor mentis
tilium virginis liber egreditur,
PraeeJegit, Caelos pulsat,
terreni hominis cum rege loquitur
Vitaus tlioruni. Angelorum.

4 a. Deos spernens, Deum orat, 4 b. Auro fusos et argento


Unura colit et implorat, Deos frangit, de fragmento
In hoc uno, quem adorat, Nudos fovet, hoc fomento
Gratulatur. ßecreatur.

5 a. Sed Urbanus 5 b. Poena cedit


devotus idolis, tortoris ethnici,
Dirus pater Manus adest
oblitus subolis, caelestis medici,
Torquet natam Et virtute
salubris iudolis panis angelici
Ignis rota. Stat immota.

6 a. Nihil possunt preces, minae, 6 b. Caesa lingua Christi zelo


Flagra, fornax, vis resiuae, Et letali fixa telo
Serpens, carcer medicinae Victis poenis nientem caelo
Habent vicem. Dat victricem.

7 a. Tuo, virgo, sub obtentu, 7 b. Virgo victrix, Patrem eres,


Tuo detur interventu, Praestet pacera, purget mores
Cordis, oris, ut concentu Gehenuales, ue dolores
Gaudeamus. Sentiamus.

Prosar. ms. Panormitaniim saec. 13. Cod. Capit. Palermitan. s. n. mit


Melodie. —
la, 3 sponsi.

180. De sancto Christophoro

1 a. Christi calix quam praeclarus, Ib Calix vero Babylonis,


Gustu licet amarus,
Sit Venenosis blandus bonis,
Vitae fert dulcedinem ;
Totum necat hominem.

2 a. Couregnare Christo quaerens 2 b. Dum pro Christo celeratur


Christoforus, Christum ferens, Cruciari, debriatur
Christum amans unice, Claro Christi calice.

3 a. Hie est unus ex trecentis 3 b. Hie incedens praecedentis


Electis ad proelium Gedeonis tramite
Sub tigura praeferentis Fontis aquam salientis
lam cnicis mysteriura. Haurit recto poplite.
Bannistur, Saqueutiue Ineditae. vii. 11
— 162 —
4 a. Hie in bello resonantem 4 b. Dum lagenam carnis audet
.

Tubam gestat dextera, Frangendam exponere,


Lanipademque coruscantem Ea fracta victum gaudet
Manu portans altera ;
Hostem sibi cedere.

5 a. Quem signorum raagnitudo, 5 b. Quaeperpendens virgae Signum


Quem commendat sanctitudo, Et adrairans virens lignum
Quem orantem multitudo Baptizatur fructum dignum
,

Plebis spectat sedula; Proferens cum virgula.

6 a. Dum a fide nequit flecti 6 b. Per [hunc] illic, Aquilina


Status testis praeelecti, Niceaque sub divina
Carcerali, primo plecti Certant ope feminina
lubetur custodia. Calcare contagia.

7 a. Ad certamen educuntur 7 b. Sic inferens morti damnum,


Etnoncedunt, dumcaeduntur, Sic oifendens regem Dagnum,
Sed pro poenis consequuntur Sanetusscanditcandensscamnum,
[Caelum] momentaneis. Virgis caesus ferreis.

8 a. Non olivum, non sagittae 8 b. Tandem ictu pugionis


Frangunt illum nee ignitae
, Pretiosae passionis
Cassidis supplicium; Est adeptus praemium.

9 a. Summe miles summi regis, 9 b. Nos de fumo Babylonis


Tui pius Vota gregis Ad supernae visionis
Attendeus hurailia, Transfer luminaria,

10. Quo referti plenis bonis


Concinaraus: Alleluia.

Prosar. ms. Parisiense saec.


'^/i4. Cod. Commun. Assisien. 695. Mit
Melodie. —
2 b, 1 sceleratur. —
3 a, 4 tam crucis. 7 b, 2 regem damp- —
nura. — 7 b, 3 sanctos scandit scandens.

181. De sancto Cliristophoro.

1 a. Pangat melos intus foris 1 b. Non vacillet undequaque,


Grex devotus, et in choris Vox concordet circumquaque,
Fiat dulcor Intimus ;
Sit praecentor animus.

2 a. In martyris laudes quisque 2 b. Hie portavit mundi lumen,


Tota mente modulisque Et languentes ultra flumen
Effundat praecordia. Pietatis gratia.

3 a. Virga sicca praeter morem 3 b. Christophorus digniorem


Garens rore profert florem Regem quaerit in tutorem,
Per sancti suffragia; Magnus magna sitiens.

4 a. Hostis quando nominatur, 4 b. Regis signo admiratur,


Rex se signat; hie miratur, Crucis ligno trepidatur
Crucis Signum faciens, Regem hostem respuens.
— 163 —
5 a. Consolatur trepidantein 5 b. Perseveret in agone,
Eremita firraans nientem, Spe mercedis et coronae
Dat huic consiliura, Regem colens omnium.

6 a. Gressus facit pro salute 6 b. Hie in Dei sui lege


In virtutem de virtute Multos firmat, nee pro rege
Sic tenet vestigia; Sprevit salutaria.

7 a. Spiculator proclamatur, 7 b. Quod testautur insueta


Christophorus decollatur,
Coruscant insignia Miranda miracula;
Virtutum magnalia SoUerani memoria
Per saecula; Alleluia. Iteretur Alleluia.

8 a. Iure decet hunc laudare, 8 b, Omnes simul supplicare,


Festum magnum celebrare, Secum iuvet nos regnare
Corde, voce, opere In caelesti aethere.

Miss. ms. Sarisburiense saec. Cod. Cantabrigien. Gg. v 24. add.


14.
saec. 15. — 7 5 Alleluia per saecula. — 7
a, b, 3 O miranda. 7 b, 4 Cum —
solemni. — Im übrigen scheinen 7a und
Str. 7li eine Interpolation zu sein,
die zu dem sonst genau beobachteten Khythmus und Reim schlecht passen.

182. De sancta Clara.

1. Gaudeat ecclesia
Persolvendo munia
Laudis in laetitia;

2 a. Nam revexit orbita, 2 b. Quae pro transitoria


Caeli, terra, [maria], Spreta mundi gloria
Clarae natalitia, Laetatur in patria.

3 a. Nam secundum saeculi 3 b. Honorura fastigia


Dignitatem nobili Sprevit et insignia
Quamvis nata sanguine, Patriae familiae.

4 a. Francisci consilio 4 b. In de se tugurio


lesu Dei filio Clausit in exiguo,
Nupsit in purissimae Quo sacrarum virginum
Voto castimoniae. Genuit collegium.

5 a. Ibi vitam 5 b. Ibi data


Exquisitam Sit praelata
Paupertatis, Quamvis mater
Vililatis Et magistra,
Duxit in penuria. Permansit humillima.

6 a. Carnem fregit delicatam, 6 b. Lacrimatur, irroratur,


Quam coegit maceratam In amara meditatur
Subici spiritui. Passione Domini.
11'
164

7 a. Sursum orans elevatur, 7 b. Ad quae iugiter aspirat,


Ubi mens deliciatur, Et anhelat, ut acquirat,
Contemplando caelestia, Contemnens niundi vilia,
lusta bonorum praemia, Quae transeunt solacia.

8 a. praeclara virgo Clara, 8 b. In couflictu constituti,


Nunc dilecto sociata Te tuente, simus tuti,

Puriora, Apud Christum


Clariora Chorum istum
Inter caeli lilia, Clementer concilia.

9. Amen dicant omnia.

Appendix ms. saec. 16. Missalis Romaiii imp. Lugduni 1522 [Lond.
471b Ij. — Melodie: Mane prima sabbati.

183. De sancto Clemente.

1 a. Gloriosae mentis virum 1 b. Landet nostra vox dementem,


Signis et virtute mirum Cuius gloriosam mentem
Extollant praeconia; Recolit ecclesia.

2 a. Hie pastoris sumpta cura 2 b. Per hunc error profugatur,


Multis fecit profutura Hoc proclamat, hoc testatur
Vitae suae terapora; Couversa Theodora.

3 a. Surdum, caecum existentem ob. Per quem viri quadraginti


Prece sanat, et credentem Christo credunt, et Clementi
Baptizat Sisinnium ;
Dantur in solacium.

4 a. Hinc vir sanctus relegatur, 4 b. Nam dum aquam relegati


Sed per ipsum consolatur Deporiassent fatigati
Exsulantum concio ;
Sexto miliario,

5 a. Monet plebem circumstantem, 5 b. Pedis fons vivus monstratur;


Ut oret, et agnum stantem Orat sanctus, aqua datur
Videt, cuius indice Percusso iam silice.

6 a. Hinc ab idolis recedit, 6 b. Hie in mare dum iactatur


Et per gyrum Christum credit Sacer ei praeparatur
Omnis fere populus. Ab angelis tumulus.

7 a. Ibi Christus operatur, 7 b. Cuius prece Deo grata,


Per quae fides dilatatur, Nobis vitae praeparata
Immensa mirucula ;
Dentur habitacula.

Tropar. ms. S. Patricii Dublinensis. saec. 14 med. Cod. Cantabrigien.


Add 710. Mit Melodie. —
6a, 1 Hie. 6b, 1 Hinc. -
— 165 —
184. De sanctü Cuthberto.
1 a. Pater verbum eructavit, Ib. Regnum tenens et supernura,
Verbi rore germinavit übi floret in aeternum
lustus liic ut lilium; Ante Dei filium.

2 a. Iste suis in diebus 2 b. Lege fulsit in divina,


Mundus, mundi carens rebus, Quasi Stella matutina
Garens labe criminis, Medio caliginis.

3 a. Carne vivens, carnem mori 3 b. Sic Cuthbertus promeretur,


Fecit usu graviori Caro nitens quod videtur
Victus, vestis asperae ;
Nunc post mortem vivere.

4 a. Sic expertes sanitatis 4 b. Caecis visum, claudis gressum,


Omnis sexus et aetatis Ad loquendum dat regressum
Saluti restituit, Quibus sermo defuit.

5 a. Sunt et patris infinita 5b. Cuius prece Deo grata,


Quae post mortem et in vita Stola nobis vitae data,
Protulit miracula, Vivamus in saecula.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Colleg. Sidney Sussex Cantabrigien.
D A.
2. 12. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Univers. Oxonien. 78 b.
B. — Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien. Lat. lit. b 5. C. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Mus. Fitzvvilliam Cantabrigien. 36. D. —
Hymn. et Sequent. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Colleg. Sion Londinen.
Ä 34 c. f. E. —
Miss. ms. Whitbiense saec. 14. Cod. Oxonien. 15 850
(Rawl. lit. b 1). F. —
Missalia Eboracensia imp. [1509] 1533. G. —
De uno confessore ACE; in octava s. Cuthberti F; in translatione DG. —
la, 1 Verlnim pater F. —
la, 3 Cuthljertus ut F. —
1 b, 2 ibi floret F. —
2 b, 8 In medio G. —
8 a, 1 carne mori ACF. —
3 b, 1 Hie Cuthbertus BDG;
Sic Cuthberti F; Sic N. ACE. —
3 b, 2 caro videns B. 4 a, 1 Hie CE; —
ex partes C. —
4 b, 8 .sermo quibus F. —
5 b, 1 Huius prece F. 5 b, 2 —
vita D; vitae nobis F. —
5 b, 3 per saecula F.

185. De sancto Cypriano.


1 a. Adest dies celebranda Ib. In qua fertur in hac aula
summa cum laetitia, Cyprianus athleta.

2 a. Cedat maeror, cedat luctus, 2 b. Diapason, diapente


exsulet tristitia; resonet harmonia,

3 a. Et concordent plectra chordis, 3 b. Cypriano claras laudes


cymbalo psalteria ;
iubilet ecclesia.

4 a. Martyr beate, 4 b. Doctor insignis,


universa quem decorant iustus, fortis et modestus,
virtutum insignia, prudens super orania.

5 a. Fragrant rosae martyrii, 5 b. Fidei purpura micat,


Spirant vitae lilia, caritatis rutilat
Praefulgcnt fiores diversi, Coecus, byssus puritatis,
gloriosa studia. iacynthi fiducia.
— 166

6 a. Hie basis, qua Salomonem 6 b. Si cherubiii sapientera,


ferunt insculpsisse leo coDStantiam
Cberubin et leonem, significat, ferentem
bovis forma praenotata. bovis forma imitata.

7 a. Armum separationis, 7b . Linguam quoque cum raaxillis ,

Pectus elevationis Utebatur praesul illis

Percipis ex hostia; In significantia.

8 a. Pectus notat intellectum, 8 b. Istis partibus donatur


Armus opus praeelectum, Cyprianus, coronatur
Lingua ^andi munia. Honore et gloria.

9 a. Hie sacerdos Dei magnus, 9 b, Tibi, Christe, Dei agnus,


Qui in iracundia Placet et fit gratia.

10 a. Totus odor vitae fragrat, 10 b. Ut pro fide patienter


lantus amor Dei flagrat Cuncta ferat, et libenter
Cordis in arteria, Patitur exsilia.

IIa. Pie martjr Cypriane, IIb. Fac nos tecum, supplicamus,


Qui pro Christi nomine In aeternum canere:
Fis hostia, AUeluia,

Tropar. ms.Floriacense saec. 11. ex. Cod. Parisin. n. a 1177. add.saec. 13.
Ib, 1 sq. Ursprünglich Digua cantu, digna lyra, dignaqne symphonia. —
8a, 1 cordis. —
3a, 2 symbalo. —
5a, 1 Fraglaut. 6b, 4 iniinitata. — —
10a, 1 Fraglat. —
Mel. Cougaudentes exsultemus. Kehr. Nr. 665.

186. De sancto David Ep,


la. David, caeli darum sidus, Ib. Cuius vita clara satis
Novae legis testis fidus, Et doctrina veritatis
Micat in Britannia ;
Ornatur Menevia.

2 a. Praecursoris ut Baptistae 2 b. Quantus foret Christi servus,


Ortus sie est praesul iste Mel declarat, aqua, cervus,
Praedictus divinitus. Signa data caelitus.

3 a. Hie est pugil Britannorum, 3 b, Simplex corde fastum terit,


Dux et doctor Walicorum, Urbera spernens, vallem quaerit
Dei favens civibus. Congruam humilibus.
4 a. Nato noraen vulgus donat 4 b. Caecos curat, morbos pellit,

Dewi deueroure, quod et sonat Daemon fugit quem expellit


David, vir aquaticus. Psaltes evangelicus.

5a Doctor legis librum parat, 5 b. Praesul David, pugil fortis,


Dei manus quem exarat Tu Goliam, nostrae sortis
Aureis apicibus. Hosten), vincas precibus.

Manuale ms. S. Asaphi, saec. 15. Cod. Capit. Hereforden. s. n., daraus
bei Henderson, Miss. Eboracense (1874) II. p. XV. 2 a, 1 Praecursoris et. — —
2 a, 2 est praesul ipse. —
2 a, 3 Praedicitur.
— 107

187. De s. Desiderio Lingoiiensi.


1. Fange, caterva, melos
laudum regi Christo
modulatis vocibus,
2 a. Qui est robur oppressorum, 2 b. Per quem laude triumphali
pugnantuin victoria ;
exsultat ecclesia,

3 a, Quam exornat P,b. Cuius festa


in hac die sacra praeclara celebrat
Desiderii laetabunda
martyris laurea, in Stola rosea.

4 a. Dulcis amor 4 b. Pro te miles


Christi facit firnia non veretur mortis
praecordia ;
supplicia.

5 a. Fervens igne caritatis, 5 b. Dans exemplum, quo Sit firma


pro plebe sobdita, gregis constantia ;

cursum vitae capitali Lingonicae plebis multa


complet sententia; caeduntur milia,
6 a. Quae sacrarat Deo digna 6 b. Quo praecessit pastor, pia
fides catholica, sequuntur agmina.

7 a. Quam felix, o martyr, 7 b. Occurrunt eunti,


conscendis ad astra tropaea ferenti,
cum turba plurima, phalanx angelica.
8 a. Quam dulcissonis 8 b. quantus honor,
resonant vocibus quanta militibus
caeli palatia, pensantur munera,
cum tot bellatorum roilia, cum pro vanis certa gaudia,
oflferuntur regnanti pro terrenis redduntur
supra sidera. dona caelestia !

9 a. Urbs Lingonica, 9 b. Horura sollemnia


exsultans iubila, devote celebra,
tantorum patrociniis culparam poscens veniam,
raartyrum splendida, per tanta merita.
10a Hi sunt qui redolent 10 b. Hol am te meritis,
in Christi area, qui regis sidera,
flores, quos colligit precamur, criminum
mater ecclesia, dissolve vincula,
medelam languidae et nos cum superis
inferens animae, iunge perenniter,
mira fragrantia. saecla per omnia.

11. Amen dicant omnia.


Miss. ms. Lingouense saec. 15. Cod. Parmen. Parm. I 37 (1253). A. —
Missale ~ Liugonense imp. Parisiis. s. a. [1491] B. Missale Lingouense imp. —
Trecis 1549. C. Missale Lingonense imp. Treds 1549 (Paris. B. N. B. 2644)
add. ms. saec. 16/17 D. —
2 a, 2 puguautium CD. 8 a, 1 dulcionis C. — —
8 b, 6 lies caelicaV - 11 fehlt ABD.
— 168

188. In Translatione s. Dominici.

1 a. Laetabundus 1 b. Turaba patris


Exsultet nunc fratium chorus Odorem profudit dulcem,
Alleluia. Res miranda !

2 a. Ciarum lunien populi 2 b. Stella fit Dominicus


Profert auctor saeculi Verbo vita lucidus
Sol de Stella, Semper clara.

3 a. Sicut verbis monuit, 3 b. Nee in verbis veritas


Ita factis docuit Nee in factis pietas
Pari forma. Fit corrupta.

4 a. Crescit sicut virgula 4 b. Testantur ista plurimi


Florens per miracula Sanitate languidi
Valle nostra. Carne sumpta.

5 a. Videns haec obstupuit 5 b. Gaudet nunc cum superis


Plebs, non credens credidit, Virgo flore corporis,
Nee iam ultra potuit Probat odor funeris
Esse caeca. Haec praedicta.

6 a. Depone vetera, 6 b. Crede, quem sidera


Sordes et scelera Colunt et aethera;
Patris monitis, Ipsum genuit
Gens misera. Puerpera.

Miss. ms. Praedicatorum. saec. 15. Cod. Carolsruhan. Pm. 45. — Ib,
2 Profudit dulcorem. —
2 a, 2 actor saeculi. —
3 a, 1 Sic verbis. — 4 a,
1 sie virgula. —
Cfr. Kehrein Nr. 726.

189. De sancto Domitio.

1 a. In liac sacra luce Ib. Fratres et socii


Patris Domitii Gentis Picardiae,
Clerus sonet voce Culpae non conscii
Immunis vitii. Concordent unice,

2 a. Divus Domitius, 2 b. Hie diaconatus


Aevo iuvenili Ordinem humili
Literarum scius Mente fert, et iunctus
Mente pervigili, Turmae clericali,

Quaesivit altius Canonicus datus


Summi bona poli. Est templo nobili.

3 a. Contemnens tameu mundana 3 b. Caeli contcmplans arcana,


perscrutatus est divina; Dereliquit cuncta vana,
169

4 a. Urbis linquens domum 4 b. Ferebat in pera


C'oluit eremum, Parvam portionem;
Pii fratres tantum, Non hiems aspera
Ut sobriura decet, Terrebat hominem,
Conferebant victum, Ad orationem
Tanquam si mendicet, Vigil perdurabat,

5 a. Pergebat ad sacra 5 b. Per longa tempora


Yir sanctus per omnem Domans suam carnem,
Noctem mente pura Tulit in aethera
Et communionem Solicitudinem
Per devotionem Et intentionera
Saepias sumebat. Ad Deum levabat.

6 a. Ubi sancti Acheoli 6 b. Ingeniolo docili


Constitit nionasterium, Seqoentem niorem virginum
Servivit mente tideli Ulphiam coniunxit illi
Excelso Deo deoruni. Spiritale commercium.

7 a. Christo famulantur 7 b. Incolae sequuntur


Pater et filia, Morum vestigia,
Rore caeli perfunduntur, Aegrorum membra curantur
Vernant sicut lilia, Per horum suflfragia.

8 a. Tandem senex Domitius 8 b. Cum sanctis caeli civibus


Migrat terras relinquens, Pater bravio iruens,
Ad caelos scandit ocias Respice nos a sedibus
Eius anima gaudens Summis opem impendens,
Et abiecta maestitia Christi aures interpella
Potitur laetitia. Et pro nobis vigila.

9 a. Ambianensis 9 b. Noxia cuncta


Contio tota Deiciantur,
Orat, ut assis Regnaque tuta
Ad sua Vota. Pace fruantur.

10 a. Scelerum venia 10 b. Morborum omnia


Servis impetretur, Genera curentur
Febris vesania Et infortunia
Per te conculcetur, Cuncta propellantur.

11. Christum pro nobis, Domiti, pater alme, precare,

12. Ut nitida caeli laetemur in aetheris aula,

13. Laudanles pariter Dominum, qui cuncta creavit,

Missale .A inbiaueuse iiiip. Parisiis 1555.


— 170 —
190. De sancta Editba Polesworthensi.

la. Laetabanda gratulare, 1 b. Rex supernus quam laudantes


Eaditbam, plebs, laudare Suos audit et rogantes
Pia laude sedula, Servos aure patula.

2 a. Regnuni mundi virgo sprevit, 2 b. Abbatissa monacharuni,


In qua fides sacra crevit Vera tutrix erat quaruni
Ex Dei dementia. Testante Tamworthia.

3 a, Osytb sancta delegatur 3 b. Per tres dies in profuudis


Modewenne, quae necatur Osytb mersa iacet undis
In profundo Üumine, Cum sacro voluraine;

4 a. Modewenna admirata, 4 b. Super pontem obviantes,


Eaditha contristata, Trinitatem deprecantes,
Pontis pergunt ancborae, Mox surgit de litore.
5 a. Assistentes tuae laudi, 5 b. Tu, quae mundum respuisti,
Eaditha; servos audi. Educ nos de valle tristi,
Aegros sana. prece plana Quae adscisci meruisti
Medicinae copia. Ad caeli palatia.

Miss. ms. Sarisburiense saec. 15. in. Cod. Colleg. Trinitat. Oxonien. 8
add. saec. 15. —
1 a, 2 Eaditha. —
1 b, 2 Servos audit. 5 b. 8 assisti. —
191. De s. Edmundo Rege.
1. Dulci sympbonia

2 a. Omnis fidelium 2 b. Christum collaudet


ecclesia hac die clara;

3 a. In qua, despecta 3 b. Ad permansura


et calcata sublevavit
vitae labentis gloria, regem Edmundum gaudia.

4 a. Hie namque magnifica 4 b. Magnifice superna


natus ex prosapia plenus vixit gratia;

5 a. luste, mansuete ab ipsa 5 b. Praepotensin mundo, mundana


vivens infantia, sprevit, atque sola
Christo devotus adhaerebat Fide ditatus, ambiebat
per omnia; caelestia ;

6 a. Qua et debellata 6 b. Felix triumpbavit


perfidorum insania, hodie vectus ad astra.

7 a. Hostis instat, 7 b. lesus obstat


ut consumat ;
et expugnat;

8 a. Hostis prosternit, 8 b. Martyr occumbit,


nee tarnen superat; et tameu triumphal.
— 171 —
9 a. singularem 9 b, quam praeclara
Christi potentiam ! viri Victoria I

diviuae pietatis virtutis gloriosae


praedicandara gloriosa
gratiara, praeraia !

Cui morientes vivunt En, beate semper vivit


atque [despecti] atque vitae dut
famulantes regnant. certa indicia.

10 a. Caput abscissum 10 b. Sistit latrones,


edit loquelas, huic toUit lumina,
fitvox virtute illi concedit
non natura. amissa.

11. Vir felix Edmunde,


fac DOS prece benigua
frui vita aeterna.

Tropar. ms. Glastoniense saec. 12. Cod. Londinen. Calig. A. XIV. A. —


Miss. ms. Herefordense saec. 14. Cod. Colleg. Univ. Oxonien. 78 a. B. —
Passio ras. S. Edmundi saec. 14. Cod. Oxouien. 1710 (Digby 109). C. Miss. —
ms. Scireburnense saec. 15. in. Cod. Alnwicen. s. n. D. Tro]>ar. ms. —
Cemeliense saec. 15. in. Cod. Cantabrigien. LI. i. 10. E. Miss. Hei'efordense —
imp. Eotomagi 1502. F. —
1 findet sich nur in D. —
2 b, 1 coUaudat E. collaudant F. —
3 b, 1 —
ad permansu B. —
ob. 2 spernit AB. —
6a, 1 Qua debellata BF. Qui —
et debellata D. —
6 b, 2 vectus est ad E. —
7 b, 1 lesus abstat B. 8 a, 1 —
Hostis persternit B. —
9 a, 2 Dei potentiam BF. 9 b, 3 En virtutis E. — —
9 b, 6 Hie beate BF. —
10a, 2 loquelis E. —
10b, 3 illi confert A. 11, 3 —
vita frui CD. —
Die Melodie bieten AC.

192. De s. Edmundo Rege


1 a. Psallant coetus laetabundi, Ib. Quem araavit rex caelestis,
Plaudat mundus in Edmundi Ut ipsius esset testis
Regis natalitio, Nobili martyrio.

2 a. Fide pollens rex beatus, 2 b. Paganorum sprevit ducem,


Sumrai regis invitatus Imitatus veram lucem
Laudan di vestigia, Per mortis opprobria.

3 a. Hostes malis assueti 3 b. Telis diris perforabant,


Corpus regis mansueti Tela telis locum dabant
Ligatum in arbore Telis pleno corpore.

4 a. Sacrum caput amputatur 4 b. Mirum dictu experitur,


Et ab eis occultatur Hie clamando dum auditur
Nemoris in invio; Anglorum eloquio.

5 a. stuporis monumentum, 5 b. Sepelitur pretiosum


Sacrum caput est inventuni Corpus, et fit gloriosum
Sub lupi custodia; Signorum frequentia.
— 172 —
6 a. Sic senatum introivit 6 b. Cuius prece vera luce
Rex et martyr in quo vivit Perfruaraur, uobis duce
Caelicolae curiae, Facto rege gloriae.
Tropar. m3. S. Patricii Dublinen. saec. 14. med. Cod. Cantabrigien.
Add. 170. — Mit Melodie. — 4b, 1 Circumdictu. —
6a, 3 celicalis. 6b, 2 —
perfruatur. — 6 b, 3 regi.

193. De s. Edmund Rege.


1 a. Profitendo fidem solam Ib Signum factus ad sagittam,
Rex Edraundus suam stolam Poenam mortis exquisitam
Lavit agni sanguine. Fert pro Christi noraine.

2 a. Perforatus mille telis, 2 b. Caput exit in loquelam,


Decollatur rex fidelis Cui lupus dat tutelam —
Pro grege fidelium. Praedo patrocinium. ^
3 a. Sepelitur caro caesa, 3 b. Sed pro nece sie illata
Sana tarnen et illaesa Vena quasi deaurata
De sepulcro toUitur. Collo circumducitur.

4 a. Ungues eius et capillos 4 b. Opus furum inanitur,


Tondens anus, stupet illos Iudex perit, rex punitur,
Quotannis recrescere. Rota fertur aere.
5 a. Domus ardet sacerdotis, 5 b. Qui sie ferit et medetur,
Claudi saltant, et aegrotis Promo vere nos diguetur
Praestantur remedia. Ad aeterna gaudia.
ms. S. Albaiii(?) saec. Cod. 13. Cantabrigien. Dd xj 78. fol.
Collect,
137 a. A; fol. 193 b. B. —
Miss. ms. Sarisburiense (Norvvicense) saec. 15. Cod.
Londinen. Add. 25 588 [Bl.] C. —
Miss. ms. Sari.sburiense saec. 15. Cod.
Londinen. Harl. 3866 [Bl.| IJ. —
Brev. ms. Sarisburiense (?) saec? Cod. Coli.
Cläre Cantabrigien, n? (ap. Mackinlay, St. Edmund K. and M. 1893.) E.
1 b, 2 poenam necis CDE. —
2 a, 1 Perforatur CDE. 2 a, 3 rege B. — —
3a, 2 Laniata sed E. —
3b, 1 sit C; allata CDE. —
4 a, 1 Ungues cervis et
A. — 4a, 2 tondet E; teudet CD; stupent CD. —
4a, 3 Tot annis BCDE. —
4b, 1 furtum invenitur C. —
4b, 3 tota fertur C. 5a, 1 fecit E. — 5b, 2 —
promoveri E.

194. De s. Edraandü Rege.


1 a. Stupet caro, stupet mundus, Ib. Rex et miles, rex Anglorura,
Stupet Spiritus immundus, Miles regis angelorum,
QuostreshostesrexEdniundus Sanctus, immo flos sanctorum,
Uno marte domuit. Sanctitate floruit :

2 a. Signum factus ad sagittam 2 b. Signa fulgent novitatum,


Necem subit inauditam, Caput fatur amputatum,
Sed pro nece sumit vitam, Cui dat lupus pastoratum,
Pro dolore gaudium. Praedo patrocinium.

3 a. Corpus ubi sepelitur, '\h. Sana prorsus et serena


Nee cicatrix reperitur, Gaudent membra, rubet gena,
Neque vermis demolitur, Collum tamen ambit vena
Est enim virgineum. Quasi tiluni aureum.
— 173

4 a. Fures nectit, regem necat, 4 b. Aer Angelwini votis


Diocesianum caecat, Pontem supplel, areum rotis,
Pia recrescentes secat Clausa domus sacerdotis
Eius ungues vetula. Praebet igni pabula.

5 a. In iugressu civitatis 5 b. Cuius opem consecatis


Declaratur martyr satis, Claudis,- caeois, surdis, iiiutis,
Opern enim fert gravatis Per eundem nos salutis
Quaounique molestia, Assequaniur praemia.

Collect, ras. S. Albani (?) saec. 13. Cod. Cantabrigien. Dd xj 78. fol. 187 a.
A; fol- 193 b. B. — Bibl. ms. S. Edmundi(?) saec. 13. ex. Cod. Coli. Trinit.
Oxonieii. 74. add. saec. 14. in. C.
la, 2 spiritusque flet immundns C. — 1 b, 1 miles rex sanctorum A. —
2 a, 3 metit vitam AC. — 2 b, 1 signa patent C. — Str. 3 a lautet iu C:

Caesa prius caro tota


Reperitiir quia Iota
Nulla civitatis (1: cicatricis) uota
Corpus fuscat niveum.

3 a, 2 iuvenitur A. —
3 b, 2 candent menibra BC. 4 a, 3 mire recre- —
scentes AC. —
4a, 4 Crines eius vetula. A; eius crines vetula C. 4b, 1 —
Fidis Egelwiui C. —
4 b, 2 aer rotis C.

195. De 8. Edmondo Episcopo.

1 a. In hac valle tenebrosa 1 b. Cuius aetas puerilis


Velut Stella luminosa Se niaturans ut senilis
Edmundus eniicuit, Moribus effloruit.

2 a. Arto cibo, veste dura 2 b. Sorano brevi, vita pura ;

Perdomavit carnis iuia Sic eidem mens secura


Seu carnis incendium, Fit iuge convivium.

3 a. Hie, cum Liae iungeretur, 3 b. Et grex Christi fit fecundus,


Ut ßacheli copuletur, Dum succedit hie secundus
Servit per septennium, lacob, pastor ovium.

4 a. Transiturus ab hac vita, 4 b. Mihi testis tu es certe,


Testamentum condit ita, Quod in terris nil praeter te
Muudus hie a crimine : Exquisivi, Domine.

5 a. Archipraesul hie Anglorum, 5 b. Caeci, surdi, claudi, muti


Hie est vera Burgundorum Hoc testantur, assccuti
Et salutis copia: Sua beneficia,

6 a. Ergo munda nos, Edmunde, 6 b. Ut tuarum dictu precum


Et pro nobis preces funde Nobis donet frui tecum
Christo regi gloriae, Sempiterna requie.

Tropar. ms. S. Patricii Dublinensis saec 14. med. Cod. Cantabrigien.


Add. 71U. Mit Melodii'. —
2a, 1 Arto, nicht [P]arco (Cfr.Anal. Liturg.
II, 84). —
2 a, 2 perdumatur. —
3a, 3 Fuit per.
174 —
196. De s. Edwardo Confessore.

1 a. Laetetur ecclesia 1 b. Prae cunctis haec curia


Recolens magnalia Eius in memoria
Sancti regis Edwardi. Psallat melo concordi.

2 a, Ecce praesens nos invitat, 2 b. Cuius vita nobis formam


Qui nos regit, qui nos ditat Et vivendi nionstrat normam
Tot bonorum copia, Virtutum per opera.

3 a. De regali stirpe satus, 3 b. Regno pollens, regum heres,


Deo gratus, el datus Ad hoc vivit, ut coheres
Est ab annis teneris ;
Christi sit in superis.

4a. Sponsam ducit nee defloral, 4 b. Dormientes septem viri


Christum videt et adorat Latus mutant, Signum diri
In figura hominis; Rex prophetat orainis.

5 a. Hie Dacorum regem niersum 5 b. Excusare dum se quaerit,


Et ad sua mox reversum Comes Offae gustu perit
Prospicit exercitum, Sceleris ob meritum.

6 a. NuUum vides, nulluni legis, 6 b. Qui contractum non abiecit,


Qui Sit in persona regis Sed portando Sanum fecit
Ut Edwardus humilis, Pauperem rex nobilis.

7 a. Mirura est de baculo, 7 b. Mira sunt et alia,


Mirum et de annulo Quae narrat historia
Regi reportato ;
De rege beato.

8 a. Lege lata, 8b. Virgo mansit,


Pace data, Sicque transit
Vergens rex in Senium, Ad caeli palatium.

9 a. Ergo, noster advocate, 9 b. Ad te clamat haec caterva,


Rex in astris coronate, Tu nos rege, tu hoc serva
Audi preces supplicum ;
Tuum habitaculum.
Miss. ms. Westmonasteriense (abb. Nicol. Litlington) saec. 14. Cod.
We.stmonasterien. s. u. —
Ib, 1 Praecinctis.

197. De saiicto Edwoldo.

1 a. Eia, musa, tange lyram, Ib. Harmonizans, Eduuoldi


clara dans praeconia, quanta sint insignia.

2 a. Hie ut astipulantur nobis 2 b. Ex Eadmundi carnem' duxit


irrefragabilia, basilei prosapia.

3 a. Quo perempto, sceptra sprevit 3 b. Peripsima sibi quaeque


fratris sui regia, Visa sunt terrestria.
~ 175

4 a. Felix Edwoldus 4 b. ,,Surge festinus,


cui fuil vox praesaga fontem quaere argenteum
sie dicens angelica: lingua dietum Augliea.

5 a. Iiiter signum mansioiiis 5 b. Clam surrexit, regionis


erit tibi baculus non affectans potentatum,
fraxineus tixus huino nee adscivit queniquani sibi,

teiidens ad fastigia", gemens, dans suspiiia?

6 a. Sicut cervus 6b. Transfretavit,


Dei servus repedavit,
fontem quaerit, nee fraudatas
nee invenit ad oceasum
Orientali Anglia, invenit solacia.

7 a. Fontem quaerit, necin vanum, 7 b. Huius theca vicit focum,


hie non nulluni reddit sanum ad quemcuuque fertur loeum
per eius suffragia. vineuntur ineendia.

8 a. Exstinguantur ineentiva, 8 b. Ne a regno nos eaelorum


Sit mens nostra rediviva privet sorde vitiorum
in huius praesentia, carnis petulantia.

9 a. Caecis, mutis, surdis, claudis 9 b. Praeeonizat huius sancti


irapertita gratia, quanta sint iosignia.

10 a. Absentetnr onine raaluni, 10 b. Hoc concineus noster chorus


quosque premit leti salum in Eadvoldi sit sonorus
iuvent haec soUemnia. confessoris gloria.

Prosar. ms. Cerneliense saec. 15. Cod. Cantabrigien. LI. i. 10. — 6 a, 5


In Orientali. —
Melodie wie Congaiid entes exsultemus.

198. In Traoslatione s. Edwoldi.

1. Unus est dominus,


ex quo omnia.

2 a. Unum fecit Adam 2 b. Unumque Abraham


et ex eo cuncta multiplieavit tanquam
hominum genera, eaeli sidera.

3 a. Ipse etiam 3 b. Inelusum vita


sanctum Edwoldum, solitaria
vitantera seeptra fetat post astra
et agmina mundana, familia aeterna,

4 a. Quae nune et semper 4 b. Laudat in ipso


mente voeeque fida Domini magnalia.
176

5 a. Huic adhuc aestuanti, 5 b. Qua Dei fieret hostia


supenia culniina locum denominat
qua scanderet scala, gratia divina.

6 a. Aemulatus sanctissinii 6 b, Mavult sequi ad ardua


fratris Edmundi quam ad intinia
regis martyria, succedere regua.

7 a. lam praecelsa 7 b, Ad Sacra busta


adeptum prsiemia luciscolumna
praefulgida hunc monstrat de
docent signa ;
caelo fusa.

8 a. Hunc et recta vestigia, 8 b. Et rerum prius ignara


produnt claudo reddita, caecae natae lumiiia.

9 a. Haeret scopulo Ob. Et cassat cuncta


fixior sancti gleba. cunctorum molimina.

10 a. Ad Cernelium tandeiu 10 b. Müx unus tollit, quem non


dcstinata cedit levissima. poterant hominum milia.

IIa. (.^uem poscentcs salubria IIb. Cuius violantes festa


et spernentes subit poena, increpant mota aethera.

12. Dux sanctc, tua


nobis posce gaudia.

Piüsar. ms. Cerueliense saec. 1-5. Cod. Cantabria-ieu. LI. i. 10.

199. De sancto Eligio.

1. Sexus omnis couvolet


Ad sollemne gaudium,
Ära cordis immolet
Laudis sacrificium.

2 a. Praesens specialius 2 b. Linguae, manus, oculi


Festum colat contio, Disponens ofticia
Quam munit Eligius Dei, cleri, populi
Sui privilegio. Praemiuebat gratia.

3 a. Lingua Dei laudibus 3 b. Vas excoxit intime


Manus elemosinis, Fornacis igniculo,
Oculus moralibus Quod effudit animae
Insistebat paginis. Fulgorem carbunculo.

4 a. Praeter utensilia 4 b. Hoc insigne tempora


Mensis apta regiis Keducunt Eligii,
Vasa cudit propria Quod invenit corpora
Sanctorum reliquiis. Beati coUegii.
— 177 -
5 a. Eligi, vas divinum, 5 b. Benedicis, et repletur
Sine vite creas vinum, Vacuum vas, ut probetur
Sacrae manus gratia. yirtutis potentia.

6 a. Quibus ludos interdixit 6 b. Sic in eos vindicavit,


Vox pastoris, ut afflixit Quod per annum mancipavit
Spiritali gladio, Daemonum supplicio.

7 a. Quamtimendumfuditverbum, 7 b. Silvae suae ius evicit,


Quo procacem et superbum Cum sie verbo verbum vicit,
Mox stravit, ut pertulit. Yim virtute reppulit.

8 a. In correptos ratione 8b. Hoc campana probat [muta],


Keprimebat ultione Arbor succo destituta,
Vir prudens et strenuus. Sacerdos praemortuus,

9 a. Compeditus absolutus, 9 b. Quin sunt eius testes veri,


Caecus videns, loquensmutus, Nemo potest diffiteri
Sanus factus languidus; Nee hostis nee invidus.

10 a. Quod de multis prophetavit, 10 b. Signum crucis ante vexit


Ipse suum revelavit Ignis sphaeraque transvexit
Et praedixit obitum. Ad caelos emeritum.

IIa. Cures ergo, pastor bona, IIb. Pietate, non vindicta,


Ut hunc gregem a praedone Miserante, non districta
Christi servet dextera, Lance libret opera.

Prosar. ms. Parisiense saec. ^^/u. Cod. Commun. Assisien. 695. —5 a, 2


vitte. —6a, 2 affixit. —
9b, 2 deffidiri. — 10b, 2 spera que. — IIb, 3
Laude libret.

200. De sancto Elisaeo.

la, Festivemus sollemniter, 1 b. In hoc festo Elisaei ;

Cantemus unanimiter Fidus servus veri Dei,


Cordis cum tripudio, Astans ei iugiter,

2 a. Rem difficilem rogavit, 2b. Quamvis hoc sit difticile


Quam a Deo irapetravit, Nos esse sine crimine,
Ut de eo legitur, Elisaeus instabit.

3 a. Lepra Naaman mundatar 3 b. Oranes fratres de Carmelo


In lordane et purgatur Pie petunt bono zelo
Suo adiuvamine. A crimine purgari.

4 a. Et Sunamitis filio 4 b. Si vexaraur trina morte,


Per ipsum resuscitato Tunc per ipsum aequa sorte
Redit matris gaudium. Protegamur iugiter.
Bannister, Seqvientiae Ineditae. VII. 12
178 —
5 a. quam fame Samariae 5 b. Subvenire nos dignetur;
Eiusdemque penuriae Pius est, dura invocetur
Repent[in]e subvenit. Suo patrocinio.

6 a. rex creator omnium, 6 b. Ariditatem tribue,


Qui per Eliae pallium Malos consensus remove
lordanem desiccasti, A tuis supplicibus.

7 a. Puerique illudentes 7 b. Ne ab infernali ursu


[Et] prophetam infestantes Tribulemur in hoc cursu,
Ab ursis sunt necati, Defende nos suaviter.

8 a. Elisaee inclite, 8 b. Pallium tuum candidnm


Ad te clamant Carmelitae, Sit eis propugnaculum
Sis eis propitius, Contra mala cosmica.

Prosar. ms. Carmeli Vilvorden. anni 1418. Cod. Bruxellen, 11359. Mit
Mel. — 6a, 2 Elisaei. —
8 b, 3 mala fosnita.

201. De s. Ethelberto r. m.

la. Landes Deo decantemus, 1 b. Cuius nutu Ethelbertus


Et in eo exsultemus lam in caelo regnat certus,
Qui sanctos glorificat, Et Deum magnificat.

2 a. Sceptri florens maiestate, 2 b. Regni culmen quamvis nactus,


Sacra morum honestate, NuUa carnis labe tactus,
Ethelberte, micuisti Caelebs semper exstitisti
Dum hie regnum tenuisti ;
Quia Deum dilexisti.

3 a. Instar solis illuxisti 3 b. Omans Anglos orientis


In hac vita, dum fuisti Ortu, nece occidentis
Finibus Britanniae; Et signorum culmine.

4 a. Signa magna plena miro 4 b. Quae iniuste te necatum


Et condigna tanto viro Et indigne tumulatum
Fiunt tuo funere ;
Monstrant Dei munere.

5 a. Dum in cruce triumphavit 5 b. Sed in tua passione


Auetor vitae, sol negavit Mira sub indictione
Mundo lumen reddere, Nox refulsit iubare,

6 a. Et stuporem magnum praestant 6 b. Post mortem apparuisti


Signa magna adhuc restant Uni viro, et iussisti
Quae per mundi conditorem Ut indecenter humatum
Nostri fiunt ad honorem. Corpus tuum sit sublatum.

7 a. Quod cum fuit mox impletum, 7 b. Corpus sacrum cum cruore


Caput vultum monstrat laetum, Dulci respirat odore,
Ac si durum nil perpessum Quae currui imponuntur
Sed a somno surgat fessum. Et a loco deducuntur.
— 179 —
8 a. Dum per viam currus vadit 8 b. Corpus tandera est delatum
Natu Dei caput cadit, In Fernleia tumulatum,
Ad quod cum caecus elisit Ubi sanctus floret signis
Visum cepit quem amisit; Omnium stupore dignis.

9 a. Quam es potens rex in vita 9 b. Multum potes coram Deo,


Ubi vivis, cuius ita Ora iugis coram eo
Mors fulget miraculis; Pro mundi piaculis.
Miss. ms. Herefordense saec. 14 Cod. Coli. Univers. Oxonien. 78 a.
A. —
Missale Herefordense imp. 1502. B. 4a, 1 plene A. — 4a, 2 qua —
condigna A. —
5 b, 2 indicione A; conditione B. 6 a, 2 adhuc stant. B; —
quae adhuc. A. —
7 a, 8 si dirum. A. —
8 a, 2 Feruleia B. 8 b, 4 dignus A. —
202. De s. Ethelberto r. m.

1 a. Summi regis in honore 1 b. Ethelberti cum raaiore .

Martyris memoria Fiat reverentia.

2 a. Hie reginae detestatur 2 b. Spreta mortem machinatur


Amplexus illicitos; Ob amores vetitos.

3 a. Qui dum subdit sie regale 3 b. Regnum mutat temporale


Diadema gladio, Felici commercio.

4 a. Rex et martyr Ethelberte, 4b. Te laudanti detur per te


Praesenti familiae Lux caelestis patriae.

Miss. ms. Herefordense saec. 14. Cod. Colleg. Univers. Oxonien. 78 a. A. —


Miss. Herefordense imp. 1502. B. —
la, 2 solemnia. B. Ib, 2 fiant. B. — —
Mel. : Sospitati.

203. De sancta Etheldreda.

1 a. Aurea paradisi 1 b. Simul et terrigena


rutilans [in] portis castra, ampli arvi oranis turba,

2 a. Celsae gloriae 2 b. Matris inclitae,


hyraniflua melodia Christi sponsae castissimae,
splendentia festa Etheldredae (nunc) canant-,
3 a. Feliciter quae rutilans 3 b. Sublimiter renitescens
dignitate angelorum esse laeta. archangelorum ovatinter gaudia.
4 a. Cuius laus refulget 4 b. Cuius et virtutes
alti regis per quaterna
aula in caelica; triumphant climata,

5 a. Multiplici gloria 5 b. Sanans quaeque infirma


quas Christi frequentant, et dans quaeque bona.

6 a. quam clara 6 b. Enarrare


meritorum praemia nostra non valet lingua.
Virgo et regina Salve, mater casta,
tenes Etheldreda, laude honesta,
12*
— 180 —
7 a. Agni sequens vestigia 7 b. Voces uostras huraillimas
celsi poli auriflua audi Clemens, Christo nosque
per arva, commenda.

8. Gloria cui perpes


Sit per saecula.

Tropar. ms. Cemeliense saec. 15. in. Cod. Cantabrigien. LI. i. 10. —
6 a, 4 tenens.

204. De sancto Ethelwoldo Ep. TVinton.

1. Dies Sacra, dies ista,


dies valde gloriosa,

2 a. Qua beati patris sancta 2 b. Exuta corporis gleba,


Aethelwoldi anima, laeta petit aethera.

3 a. Hie itaque ex prosapia 3 b. Ab ipsa sacra infantia


puer editus orthodoxa multa futnrae sanctitatis
et ingenua, dat insignia.

4 a. Ad Dei promptus obsequla^ 4 b. Benignus [ac] mentesincera,


universos morum praecellit vigiliis carnem edomans
merito et gratia, et multa inedia.

5 a. Caritatis gratia 5 b. Plenus sapientia


ac pietatis dulcedine discretionis fruebatur
prae omnibus adfluebat, divinitus prudentia.

6 a. Monachorum disciplina 6 b. Summus oboedientia,


eruditus, sanctimonia propter clara vitae merita
informatus, caelestia monachorum promeruit
meditatur exercitia. fieri pater atque abba.

7 a. Arbor fecuuda 7 b. Urbe Wentana


tanta virtutum ut praesulari
floruit gratia functus sit infula.

8 a. Clericos qoorura perversa 8 b. Monachos, quorum sanctitas


erat vita, magna erat,
pellit ab ecclesia; servituros adgregat.

9 a. Fide fortis hausta 9 b. Et de templi alta


veneni pocula superat. ruentem monachum liberat.

10 a. Malta struit coenobia, 10 b. Furem solo verbo ligat,


thesauros evacuat, confitentem absolvit,
De farais angustia Semiplenum olei
egenorum vas perditura
eripit millia; reddit (et) accumulat.
— 181 -
IIa. Clara confessorum gerama, IIb. Ut nos tecum (in) sempiterna
veniam regnare
pie nobis impetra, raereamur patria,

12. In qua felix sollemnizas


per aeterna saecula.

Trop. ms. Wintoniense saec. ^^/ii. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775). add.
saec. 11. med. A. —
Trop. ms. Wintoniense saec. 11. Cod. Coli. Corp. Christi
Cantabrigien. 473. add. saec. 11. med. B. —
2a, 2 Adelwoldi ß. 4b, 1 —
ac fehlt AB. —
6 a, 2 atque morum sanctimonia A. —
6 b, 1 in oboedientia
AB. —
6b, 4 et abba AB. —
7a sqq. fehlen A. —
9 b, 1 Et fehlt B. —
Melodie: Pretiosa (cf. Nr. 131j.

205. De sancto Ethelwoldo.

1. Laude celebret
vox quoque Deum
dulcisona ;

2 a. Qui in suis 2 b. Qui per tota


rairabilis est sanctis, splendificant saecula
eorum dans meritis astrea mirifice
magna mirabilia; velut luminaria.

3 a. Perspicua 3 b. Quem Anglica


inter quos emicat honorat patria,
inclita laudat et
Domini gemma Dei dilecta
stelligera ecclesia,
Athelwoldus curia; amat et plebs caelica.

4 a. Qui praesul excelsa 4 b. Modo et imraensa


docuit Anglos gaudia habet,
caeli scandere palatia quae semper optavit in ista
sua per exempla lucida. versans mortali tristitia.

5 a. Hinc tibi sit, 5 b. Pro meritis


Christe, gloria, cuius nunc nostras
Via, lux, veritas Preces et munera
paxque tuonim, hac domo sacra
omnia per tempora. suscipe per saecula
Caelica Praemia
per quem pollet Athelwoldus et fulgida nos revoca
in aula; ad alta.

6 a. Quo Stola aurea 6 b. Pastor hie rutilans


Corona et gloriosa lampas ecclesiae sanctae
comptus promicat. satis inclita,
— 182 —
7 a. lam inter superna 7 b. Sacra qui talenta
coruscans sidera prudenter dispersit,
in conspectu duplicavit
Doraini sidus nunc lingua doctiloqua
aureum omni pro ^ibi palma
virtutum gloria, futura supera.

8 a. Et quia nostra 8 b. Tua nos sola,


merita non valent Domine, adiuvet,
obtinere talia, petimus, dementia;

9 a. Quae nos semper muniat, 9 b. Semperque prosperrima,


Et pns precihus almi Regna concede heata
Omnibus Äthelwoldi sanctorum in gloria
relaxa peccamina, et sancta täbernada;

Nobis pacis tempora Ubi pater aureus,


et praesta quem nostra

10 a. Cantat nunc camoena 10 b. Tua perfruitur


consono concentu resultans sine fine veneranda
cantica, praesentia ;

1 a. Quia te solum IIb. Tua iugiter


dilexit Dominum complens fideliter
super omnia, iussa caelica.

12 a. Cuius per sacra 12 b. Nostra emunda


suffragia praecordia,

13. Qui regnas per saecula.

Trop. ras. Wintoniense saec. ^o/ii. Cod. Oxonien. 2558 (Bodl. 775). —
5a, 7 per quod. —
6b, 1 rutilis. —
9b, 4 tabernacula. Titel, „ad Seq. —
Via lux" (cfr. 5a, 3). Gleiche Melodie haben u. a. Anal. VII, 149, 194,
198 199 202.
, , Alle diese Sequenzen haben auch an gleicher Stelle die
durch den Druck hervorgehobenen Ver.se in den Klauseln 5 und 9, die auch
als selbständige Alleluia-Tropen vorkommen.

206. De sancto Ensebio.

1. Omnis orbis

2 a. Eusebii 2 b. Atque laudes


praeclara festa illius voce

celebret, personet.

3 a. Quem visione 3 b. Quemque damnavit


angelica hypocrita,
baptizat papa, huncque mox sanat.

4 a. Hie angelorum 4 b. Huic Dei nutu


concentu panduntur
peragit missas. ianuae clausae.
— 183

5 a. Hie portum absentem 5 b. Hie tractus per scalas


sibi adesse praecipit. dira torraenta pertulit.

6 a. Sed et cavea 6 b. Hunc iam eerebro


carcereque pressus Arriani fracto
fidem defendit. caelos miserant,

7. Unde nos protegat semper.

Tropar. ms. Eporediense ano. 1001 — 1011. Cod. Capit. Eporedien. 62,
A. — Grad. ms. Vercellense saec. 11. med. Cod. Capit. Vercellen CXLVI.
B. — Grad. ms. Vercellense saec. 11 med. Cod. Capit. Vercellen. CLXI.
C. — Grad. ms. Vercellense saec. 12. Cod. Capit. Vercellen. CLXII. D. —
2a, 2 praeclari A. — 2b, festa celebret D. — 2
2. 3. 3 personent
illius b,
C. — 3 visionis A. — 3
a, 1 2 hypocritam BCD. — 4
b, 3 missam D. — a,
5a 1abscentem D. — 5a, 2 praecepit A. — 5b, tractus paschalis B. — 1
tractus per scala A. — 5 2 durata mente B. — durator mente C. —
b,
6 a, 3 fide A.

207. De SS. (lao1)as Ewaldis.

1 a. Agrippina, sacro cultu, 1 b. Festa eolens haec praeclare,


Fausto pede, laeto vultu Laude Christum venerare
Consurgas ad gaudia, Patres in hac patria.

2 a. Patres sunt Ewaldi duo, 2b. Qui dum dogma feruut Christi,
Quos de regno larga suo Damnat sanctos neee tristi

Nobis dedit Anglia, Perfida Saxonia.

3 a. Gens durescens quasi saxa, 3 b, Patres maetat et in Rhenum


Plebs sub lege nirais laxa, lactat quasi vile scenum
Plaga plena tenebris, Laudis heros celebris.

4 a. Sursum vehit ambos flumen, 4 b. Hosque simul in divina


Adest vectis caeli lumen Redeuntes Agrippina
Sine nave patribus, Sacris locat aedibus.

5 a. Ergo, Deus, te laudando, 5 b. Quorum saera fultos prece,


Nos gratamur venerando Lux post vitae lucem caecae,
Patronos et dominos, lesu, iunge tibi nos.

Miss. ms. s. Cuniberti Colonien. saec. 14. Cod. Darmstadien. 876. A. —


Miss. ms. s. Cuniberti Colonien. saec. 15. Cod. Darmstadien. 837. B. —
2b, 2 damnant A. —
2 b, 3 perfidi in Saxonia A. 3a fehlt A. 3b, 1. 2 — —
mactant .iactant A.
. . —
3b, 3 hereos A. 4b, 2 redeuntis. A. 5b, 2— —
cete. B.

208. De SS. Fabiano et Sebastiane.

1. Superna in gloria
Christo regnanti
per saecula,
— 184

2 a. Donanti 2 b. Largitas
cuücta bona cuius summa
laudes iustis
canit ecclesia; dat regna caelica.

3 a. Nunc ergo 3 b. Naraqoe


laudemus in terrena
fortia Caesaris
Sebastian! quondem florebat
praelia. curia,

4 a. Et quoniara maxima 4 b. Clamyde tectus clara,


cernebat plurima
sanctos ferre tormenta, ferebat solacia.

5 a. His super omnia 5 b. Sperantes praemia


donans salutis sibi adfore
monita, maxima,
Quae taeterrima Haec propterea
hostis moliraina sancti opera
seniper uequissima et magnalia
mente ferrent robustissima, hostis ardescit invidia.

6 a. Adductus 6 b. Ac falsa
ad Augusti caelorum
audientiam, dixit delubra,
Christi praedicabat Sathanaeque
gloriam, receptacula.

7 a. Motus Caesar maxima 7 b. (Sed) sanctus inter nimia


ad haec ira, sagittarum
iussit sanctum vulnera,
mox abstractum dum putatur
sagittarum carens vita,
per spicula proiicitur
hac pelli vita, feris pabula.

8 a. Deus sanctum sua 8 b. Tandem fustigatus


salvum reddidit membra reliquit

gratia, terrena

9 a. Praemia 9 b. Remitti
captans sua, nunc nobis
caelorum scandit errata,
culmina.

10. Per te, martyr inclite,


precamur in secula.
ras. Scireburnense saec. 15.
Miss. Cod. Aluwieeii. s. n. 3a, 3 forma. — —
5a, His per.
1 —
5b, 2 sibi a fore. —
7b, 7 feris crapula. 8a, 1 At Deus —
sanctum suum. —
9b, 1 Demitti. —
Mel. natürlich: Mater.
— 185 —
209. De SS. Felicitate et Septem Fratribos.

1 a. Felix mater filiorum Ib. Qaos in Christo genuisti


Septem vere beatorum, Et in fide docuisti,
Honore digoa laude, pia parens, gaude.

2 a. Hi per tua hortamenta 2 b. Caesaris per Imperium,


Diversa passi tornienta, Pertulerunt martyrium,
Facti Christi martyres, Summi regis milites.

3 a. Quorum tres sunt decollati, 3 b. Et quartus praecipitio


Duo fustibus necati, Peremptus, hoc supplicio
Fortes in certamine. Constans Christi nomine.

4 a, Sed primus plumbatis caesus 4 b. Sic pro Christo consuramati


Fide permanens illaesus In aeternum nunc beati,
Taliter occubuit. Totum Dens voluit.

5 a. Alexander, Martialis. 5 b. Haec sunt nomina eorura


Philippus, Felix, Vitalis, Libro vitae beatorum
Silanus, lanuarius; Inscripta divinitus.

6 a. Tu mater passa septies 6 b. Circumquaque vera fide


In filiis, deinde es Et firmiter secura spe,
Pro Christo decoilata, Caritate armata.

7 a. beata Felicitas, 7 b. Atque tuam progeniem


Te laudat universitas Christo Deo araabilem
Totius ecclesiae. Sempiterno tempore.

8 a. felix generatio, 8 b. Ut, exuti terrestribus,


Tua poscat oratio Coniungamur oaelestibus
Pro nobis salvatorem, Divinum per amorem.
Miss. Magdeburgense imp. Lubecae 1480. A. — Miss. Magdeburgense
imp. Magdeburgi 1486. B. —
Miss. Magdeburgense imp. Magdeburgi 1493.

,

C. Miss. Magdeburgense imp. Magdeburgi 1497. D. — Miss. Magdeburgense


imp. Nurembergae 1503. E.

210. De sancto Findano.

1. Laud[ibus suramis
dies nunc patris
celebrjetur
plebe Rhenaag[iae]

2 a. [Summa] laetilia 2 b. Hie fovens membra iam


gaudio speciali, Findani ....
3 a. . exemplo
, 3b. Istic tuorum
Abrahae, Domine
Christe rex, exsule
186 —
4 a. [Hie] egregia 4b.
satus est stirpe, tenera aetate
Scotia gratuletur [asjsurgit procellosa
geni[tura] tempestate.

5 a. Hinc barbarico 5 b. Quae residuam


Findani consuraitur generis exstinguere
pater cum fratre gladio simul quaeritant scintillam.

6 a. Fraus enim, antiquo 6 b. Nam de convivio


velamine amoris vi rapitur, veuditur,
amicta, pacifice vincitur, abducitur
cenandum, laetandum eaptivus, solvendus,
Findanura vocat navis exponit,
ut mortem inferat. insula suscipit

7 a. Ens in qua per triduum 7 b. Hinc fide superior


prece secunda Petro marina
caelorum pulsat intima. peragrat miliaria.

8 a. A Pharaone 8 b. Spernit, ducatu


sie liberatus primam divino
Egypti tenebras patriam peregre
et ornatus quaeritando

9 a. Paselialibus ergo 9 b. Perplurima lustrat


sacris fidei refertus loca, sanctorum implorans
epulis, numina.

10 a. Quem verum Israelitara 10 b. Hie commutans ut tiro


vitae per merita ritu monastico
tandem somno dudum visam vestes, per virtutis vitam
ducis, Christa, Rhenaugiam. gradus scandit theoricam.

IIa. Sed domum super petram IIb. Namque virtutum plura


ventus afflans istam Signa post peracta
non subvertit concussam, solitarius fit athleta.

12. Sic nos Egypto vocatos,


rex Christe,
et in laude rite
sedulos
sanctorum fac consocios.
Ordinarium ms. Ehenov. saec. 11. Cod. Turicen. Rhen. 74 b. add.
saec. 12. Mit Melodie in Neumenschrift .Psallite*'.

211. De sancto Francisco.


1. Ceciderunt in praeelaris
Mihi funes in praecaris
Fratribus rainoribus.
— 187 —
2 a. Pretiosi vere funes, 2b, Funes isti funes Christi,
Quibus cincti sunt immunes Quibus cincti sunt distincti
A raundanis sordibus, Peccatorum funibus.

3 a. Metiaris sive metas, 3 b. Fune capis terram viventium,


Spicasmetens, signans metas, Funemessisaeternaebravium
Opus est funiculo, Portas in manipulo.

4 a. Francisce, Christi miles, 4b. Tu per hunc funiculum,


Decorasti funes viles Militare cingulum,
Cingulo militiae, Cinctus Stola gloriae.

5 a. Tu pusilli pastor gregis, 5 b. Vita vitam imitatus,


Tu vexilli summi regis Morte mortem aemulatus
Prüferens insignia, Exprimis vestigia.

6 a. Fossus manus, pedes, latus 6 b. Morti cuius conformatus


Prior Christus est signatus In eodem consignatus
Passionis stigmate. Reperiris schemate.

7 a. felices cicatrices, 7 b. Neque sude ferrea,


Quibus Christi depinxisti Nee confossus lancea
Vulnus sine vulnere. Sano lives latere.

8 a. Tui funes sub figura 8b. leremias faecibus


Designantur in iunctura Est extractus funibus
Pannorum funiculis. lunctis cum panniculis.

9 a. Funes verba praeceptorum 9 b. Sociantur blanda duris


Panni facta sunt sanctorum Quae succurrant exituris
Faeces mundi vitia, De culpae miseria.
10 a. Fune fures suspendendi, 10 b. Fures, quia nos deuudant,
Hostes fune vinciendi, Hostes, quia sie insudant
Hostis, für, daemonia, Ad mortis exitia.

IIa. Funes texunt lectos suaves, Hb. Pax aeterna, lectus suavis,
Funes sistunt portu naves, Christus portus, homo navis
Funes trahunt sursum graves Moles carnis mola gravis
Lapides in troclea. Sursum vitae laurea.

12 a. Virgis caesus et nudatus r2b. Funes non sunt abhorrendi,


Fune Christus est ligatus, Panni non sunt contemnendi
Pannis infans reclinatus Sed gratanter amplectendi
Ornavit praesepia. Commutandi gloria.

13 a. Roga Christum, o Francisce, 13 b. Pannum rudern saccumscissum


Et sie funes pannis misce, In splendoris mutet byssura,
Ut qui pannis sunt induti Sathan missuni in abyssum
Fune cincti tc secuti Fune liget, det promissum,
Assequamur praemia. Induat laetitia.
Prosar. ms. Parisiense saec. ^^/i*. Cod. Commun. A.ssisien. 695. A. Grad. —
ms. Franciscan. saec. 13. Cod. Prägen, I E 12. B. —
Prosar. ms. Franciscan.
saec. 14/15. Cod. Parisin. 1339. C. - - Orat. ms. Campense anni 1462. Cod.
— 188 —
Darmstadien. 521. D. —
2a, 1 vere funes AC. —
3b, 3 portans in C. in —
manipulos D. —
4a, 3 cingulo iustitiae D. —
4b, 1 Super hunc C. 5a, —
3 praeferens ACD. —
5b, 1 imitaris A. —
5b, 2 aemularis A. 6a, 3 —
passionis fehlt A. —
6 b, 3 sceumate C. —
7 b, 3 sano livet C. —
8 a, 1 sunt
figura C. —
in figura AB. —
8 a, 2 praesignantur C. —
9 a. 2 panni facti
B. — 9b, 2 suCcunint B. —
IIa, 3 funes sursum trahunt BD. IIb, 3 —
molens carnis AB. —
12 b, 1 Non sunt funes AC. —
12 b, 2 non sunt panni AC. —
12 b, 3 amplexandi C. —
13 a, 2 pannis funes C. ^
13 a, 4 funes cincti C. —
13 a, 5 assequantur AD. —
13 b, 2 mutat D. —
13 b, 5 inducat C. Melodie —
„Lau da Sion" AC. —
B. hat Melodie speciell; 1 u. 2a, machen die erste
Strophe, 2 b u. 3 a zweite, 3 b 4 a u. 4 b haben eigene Melodie.

212. De sancto Francisco.

la. Gloriosa iam per orbem Ib. In qua mirae sanctitatis


rutilat festivitas, inter turraas caelicas

2 a. Homo digne honoratur, 2 b, Qui in terris adhuc vivens


magnis pollens meritis, iungebatur superis;

3 a. Fide, voto, corde toto 3 b. Intus ardens, extra lucens,


imitando Dominum, fragrans velut lilium.

4 a. Innocentiae candorem 4 b, Et odorem bonae famae


eius vita comprobat, totus orbis praedicat.

5 a. Hie amator veritatis 5 b. Ut expellat inimicos,


circuibat saeculum, quorum vita reproba,
Summi regis vice fungens Et araicos introducat
et ferens signaculum ad regis palatia.

6 a. Francisce, caeli sidus, 6 b, Qui apostülis insertus


angelorum socie, es in throno gloriae,

7 a. Regi summe nos commenda, 7 b, Ut nos salvet. et post ista


et committe iugiter, Coronet perenniter.

Miss. ms. S. Felicitatis Florentinae saec. Cod. Laurent. Conv.


Sup. 2-33.

213. De sancto Francisco.

1 a. In superna civitate la, Hunc recenter nobis misit


De Francisci novitate Qui mansurum se promisit
Felix gaudet curia. Semper cum eeclesia,

2 a. Hie est fratrum dux minorum 2 b. Qui modernos inter mores


Nullo minor antiquorum Super sanctos seniores
Sed aetate iunior. Intellexit promptior,

3 a, Legislator vestustatis 3 b. Hie extremae lux aetatis


Cobibebat a peccatis Primitivae sanctitatis
Saevae legis fercula. Restauravit saecula.
— 189 —
4 a. Quondam Enocli et Elias 4 b. Praedicabant adhuc vi vi;
Ad caelestes rapti vias, lam per istum redivivi
Hostes hostis subdoli, Praedicant apostoli.

5 a. Explorator arctae viae, 5 b. Sine textu doctor sanus,


Distinctores ierarchiae Sine glosa Christianus,
Superavit studio. lastas sine pallio.

6 a. Petrus claves, clavos iste 6b. Tu in Petro crucifigi,


Laterisque tui, Christe, Sed hunc tibi vis configi
Monstrat privilegia. Passione socia.

7 a. "Vulneratrix aliorum, 7 b. Quam in carne nulla disco,


Istum solum dilectorum Crucem carnis in Francisco
Crucitixit Caritas. Miretur humanitas.

8 a. Novit intus et in cute 8 b. Omne genus curat morbi,


Hunc deducens de virtute lam egeno dives orbi
In virtutem deitas. Fit egenis claritas.

9 a, In Octobri vir beatus 9 b. In octava nostrae spei


Quarta die consummatus Legis custos trini Dei
Summa petit gaudia; Possidens duplicia

10. Resurget in gloria.

Prosar. ms. Parisieuse saec. 13/14. Cod. Commun. Assisien. 695. A. —


Prosar. ms. Franciscan. saec. 14 15. Cod. Parisien. 1339. B. Beide mit —
Melodie. —
2 a u. 1) fehlen A. —
3 a, 3 ferula B. —
4 b, 1 Praedicabunt B. —
5 a, 1 Artae B. —
5 b, 1 Sine quaestu B. —
5 b, 3 sine passio A. 7 b, 1 —
Quem in B. —
7b, 3 Miretur humilitas A. —
8b, 1 curans A. 8b, 3 Fit —
egeni B. —
9 a, lautet A In Octobri mense deno, Flos siccato carnis seno. Die
cadit tertia.
Eine kürzere Fassung der Sequenz aus Miss. Fontebraldense imp. Parisiis.
1534 und 1606, sowie aus Miss. Komanum imp. Parisiis. 1520 siehe Anal. X,
175; Kehrein 392.

214. De sancto Gatiano.

1. Sancti Gatiani laudes


intonant christiani.

2 a. Iste primo Turonenses 2 b. Praesul fuit castitatis


altissimo fideles et doctor veritatis,
reconciliavit nunc in caelestibus
peccatores. regnat vivus.

3 a. Restaurat perdita 3 b. Adorant fideles


hunc poscenti in via, corpus eius et vestes;
Gaudet et regnat in caelis, Cum Christo parvus revera
et gloriam videt resurgentis. perrexit iste in Galilaea.
— 190

4 a. Gatiane, tu nos audi, 4 b. Precibus cuius concede


primus praedicasti paradisum, Christe,
qui Turonorum et Victor nobis
turbae -fallaci. rex miserere.
Miss. ms. Lingonense saec. 15. Cod. Farmen. Parm. I 37 (1253). A. —
Missale Turonense imp. 1491. B. —
Missale Turonense imp. Turonis. 1492 93 —
C. — 2a, 2 altissono AB. —
4a, 3 in Turonorum C. Melodie: „Victimae —
paschali."

215. De sancto Geminiano.

1. En, Geminiano laudes


personent Christiani.

2 a. Agnus hie pascens oves 2 b. Mors mortem minabatur


pia doctrina patri Attila sed fugatur,
reconciliavit mirans eoetus iste
peccatores, manet laetus.

3 a. Die quid plebs immensis 3 a. Angelico ductu


eontigit MutinensisV meo stat fluetus nutu,
Sepulerum huius regnantis Surrexit tandem gens dira
vidi fluetus amnis Hungarorura cuneta
cireumdantis. vastans ira

4 a. Credendum est magis soli 4b. Seimus istum refulgere


plebi Mutinensi miraeulis vere;
ab hac strage salvatae tu nobis, Christe rex,
forensi. miserere.

Miss, ms. Mutinense c. ann. 1353. Cod. Capit. Mutinen. II 10. — Melodie
natürlich: „Victimae paschali."

216. De sancto Geminiano.

la. Adest gloriosa Ib. Psallat gratiosa


Lux festivitatis, Plebs fidelitatis
In qua orta rosa Voee speeiosa
Regno deitatis Cantus novitatis
Est novae venustatis. In laude Trinitatis.

2 a. Dies est Geminiani 2 b. Qui sanavit loviani


Christi confessoris Natam verbis oris.
Nostri praesulis humani Et sedavit Attylani
Quondam et pastoris Furiam furoris,
In templo Salvatoris; Athleta redemptoris,

3 a. Cedrus erat gratiae, 3 b. Pater erat pauperum,


Oliva earitatis, Dis vere paupertatis,
Palma continentiae, Exstirpator seelerum
Cipressus sanetitatis, Et infidelitatis,

Flos mieans pietatis. Doctrina veritatis.


— 191 —
4 a, Post laborum 4 b. UM purae
Cursum horum Sepulturae
Caelo collocatur, Corpus tumulatur,
Et ad chorum Omni durae
Confessorum Mox pressurae
Digne sublimatur, Carnis salus datur,
In terris adoratur. Omnis languor fugatur.

5 a. praesul conditoris, 5 b. Nos serva cunctis horis


Regnans in caeli choris, A lapsu transgressoris.

6 a. In fine vitae bonis 6 b. Ut Christi visionis


lange caelique thronis, Fruamur veris donis.

7 a. Te omnium 7 b. Peccantium
Colentium Consiliura,
Sis bravium Remedium
Tutoris, Languoris.

8 a. gratiae 8 b. Laetitia
Rex omnium Caelestium,
Lux gloriae Post impiae
Sublimium, Hoc gentium
Spes veniae Miseriae
Credentium, Exsilium,
Vera quies laboris, lunge caelique tboris
Plena merces victoris, Nos prece confessoris.
Miss. ms. Mutinense c. ann. 1353. Cod. Capit. Mutinen. 11. 10. —
la, 4 regis. — 2 b, 1 lobani. — 4 a, 2 cursum cursum horum.

217. De sanctis Oeminis.

1 a. Adest iam Ib. Gaudeat


festa dies nunc caterva
et praeclara, beatorum
caeli in qua geminorum
resultant agmina; colens sollerania.

2 a. Quam sancta mater gratia 2 b. Felix proles dignissima!


geminos nati sunt
pariens pariter,
nova infantia ! caelum scandunt una.

3 a, Vobis, o sancti geraini, 3 b. Speosippe, lactis munera


rex magnalia praebens avia
per Visum prius monebat sacris
ostendit, quam sancta monitis, ut constans
percepissetis pro Christo esses
fontis lavacra. ad certamina.
— 192

4 a. Eleosippe, 4b. Meleosippe,


Dominum cum magna tibi rex plurima

vidisti gloria conferens famina


in sede clära proraisit regna,
Dicentem tibi: Germanos tecum
Kolito timere; ornatos balteis
coronaberis ordinans clara
pro victoria. per palatia.

5 a. Sic ex visione consona 5b. Fides, virtutum regina,


mox instructi iam edoctos
in fidei gratia divina militia
tres cognovistis vos ad agones
fratres trinum [prae]paravit,
Deum in una substantia. fundatos in patientia.

6 a. venerauda 6 b. admiranda
deitas ! Una Caritas illa !

fratres gemellos Christus in ligno


tulit arbor, una factus est liostia,
quos victores fecit servi quoque Christo
trinitas alma. reddunt debita.

7 a, Post immensa supplicia 7 b. Adest verbum patris una


passi estis incendia grata ferens praesidia,
sicuti pugnantum
tres pueri in Chaldaea. solamen et diadema.

8 a. Tandem donati laurea 8 b. Salvator ipse munera


ab angelis repromissa
ad caelorum regna concedendo clara
hoste devicto Deo parenti
translati estis cum palma. vos obtulit super astra.

9 a. Nunc petimus, vestra 9 b. In domo superna


ut nos emundent nobis parate
iam precata, lucis loca
graviter [iamj una
quos accusant delicta. cum sancta Leonilla,

10. Ubi ante thronum Del


decantemus Alleluia.

Miss. ms. Calmontanum saec. 14. Cod. Parisin. 9442. A. — Miss. ms.
S. Stephani Divionen, saec. 15. Cod. Parisin. 879. B. Miss. — ms. Lingo-
nense saec. 15. Cod. Parmen. Parm. I 37 (1253). C. Missale — Lingonense

imp. s. 1. et a (ca. 1491). D. —
Missale Lingonense imp. Trecis 1520. E.
Missale Lingonense imp. Trecis 1549. F. —
Missale Lingonense imp. Trecis
1572. G.
— 193 —
2 a, 1 Qua sancta ABCD Quos sancta
2 a, 3 pepeiit F. 3 a, 5
F. — —
concipereti.s F; parte petitis
;

victoria B.
B. — cum
7 a, 3 sicut
4a, 8 —
ABCDEFG. —
7 b, 1 verbum fehlt C. 7 b, 3 pugnantium B. — Mel.: —
Au reo flore(Anal. VII, Nr. 106) bezw. Aurea virga (Anal. VII, Nr. 107);
nur erfordern die Klauseln 5, 6 und 8 andere Unterabteilung; ferner sind
4 a und b verdoppelt.

218. De sancto Gendalpho.

1. Ecce, magno sacerdoti


Mundi cordis et devoti
Iramolemus hostiara,

2 a. Die sacro revoluto 2 b. Servus prudens in talentis,


Quo de viae volat luto Miles fortis in tormentis,
Viator in patriam. Bino gaudet praemio.

3 a. Servi patris patreni laudent 3 b. Marcent clausae matris artus,


Qui patroni tanti gaudent Quam recludens florens partus
Laeti patrocinio. Florem sacrum germinat,
Felix pater Gendulfi genitus Florem fons baptismatis,
In Adia fecunda caelitus Ros rigat carismatis
Semen vitae seminat. Sub Sixto pontifice.

i a. Sub caelesti disciplina 4b. Aetas stupet morum pignus,


Dote morum et doctrina Sacrae sedi servit dignus
Dotatur mirifice. Sacrae sedis apice.

5 a. In pastorera soblimatur, 5 b. Christo simul operante


Delegatar, Operator Et sermonem confirmante
Salutem in gentibus, Signis consequentibus.

6 a. Arma paenitentiam, 6 b. Pane hordeaceo


Saccum et cilicium Potu vivit araneo
Flagra gerit corporis. Sub deserto pectoris.

7 a. Gerainatur 7 b. Iudex saevit


Spes Coronas, Ut infligat,
Verus martyr Fornax frigit,

In agone Christus rigat


Perstat ad martyrium. Spondens pugnae bravium.

8 a. Iudex plorat, 8 b. Iudex credit,


Pastor orat, Pastor cedit,
Et torquentis Cellam ponit
In tormentis Et disponit
Vitae reddit filiura. Fratrum domicilium.
Bannister, Sequentiae Ineditae. VII. 13
— 194 —
9 a. Dum disponit officinam, 9 b. Pater vulpi coniminatur,
Hostis armatspemvulpiuam, Et gallina reportatur,
Fratrum .saevit in gallinam Vulpes luit, morti datur
Aniiiial perfidiae. Ad fores ecclesiae.

10 a. Sic a vulpe spiritali 10 b. Figuratur in gallina


More vagos bestiali Vaga caro iumentiua
Suos solvit, et poenali Quam seduxit fraus vulpina
Carnis a contagio. Dum vacillat ratio.

IIa. Ergo tui custos horti. IIb. Esto praesens, o patrone,


Qui gallinam datam morti Desolatis in agone,
Vitae reddis manu forti, Esto nobis intercessor,
Sic nos rege, quod in grege Vere martyr et confessor,
Nil possit vulpecula. Per aeterna saecula.

Prosar. ms. Parisiense saec. ^^/i4. Cod. Comniun. Assisien. 695. A. Miss. —
ms. Parisiense saec. 13. Cod. Parisien. 880. B. —
Miss. ms. Parisiense saec.
14. Cod. Londinen. Add. 16905. C. —
Miss. ms. Parisiense saec. ^^;i4. Cod.
Parisin. (Arsen.) 110. D. —
Miss. ms. Parisiense saec. 14. Cod. Sangeno-
vefian. 97 (BBl. Fol. 8). E. —
Miss. ms. Parisiense .saec. 14. Cod. Parisin.
1099. F. —Miss. ms. Parisiense saec. ^*/i5. Cod. .Scliwarzavien. 129. M
[Bln.] G. —Miss. ms. Parisiense saec. 15. Cod. Parisin. 1112. H. Miss. —
ms. Parisiense saec 15. Cod. Mazarin. 405. I. —
Miss. ms. Pisciacense saec.
14. Cod.. Parisin. (Arsen.) 608. K. —
Miss. ms. Parisiense saec. 15. Cod.
Hafnien. Thott fol. 146. [Bin]. L. —
Missale Parisiense imp. 1481. M. —
1501 N. —
1504 O. -1505. 8^0 p. _
1516 Q. ca. 1528 R. — ca. 1550. S. — —
Missale Leouense imp. 1526 T.
2 a, 2 quoad viae I; quo de vitae BGHL; quo de die PQ. 2 a, 3 —
viatorum patriam AE; viator ad CMOPQRST. —
2 b, 1 mile I. 3 a, 1 —
landant I. —3 a, 2 tanto E. —
3a, 3 patrimonio A. —
3a, 5 in Aclia
ADFG; in avia B. —3b, 1 nianent clausae AI; marcens B; marcet R; maris
artus I. —
3 b, 2 quem recludeas CMOPQR; florem partus EF. 3 b, 3 florera—
sacrum AF; florens fons IKPQRST; flores fons O. —
3 b, 5 ros rigans I; res
rigat M. —
4a, 1 caelestis B. —
4b, 1 Sitis stupet A. 4b, 2 sacrae —
sedis D; sedis servus B. —
5a, 1 A pastore BE. —
5a, 2 delegetur I. —
5b, 3 Signa C; signi B. —
6a, 2 sacrum et M. —
6 b, 3 anneo DEIMQ. —
7a, 1 germinatur EIMRT. ~ 7 a, 5 prostat A; praestat BGHNOPQÖ; in
martyrium B. —
7 b, 3 fornax fregit CFR; frigit ut I; fornax figit B. 7 b, 5 —
prime bravium B. —9 b, 1 fehlt A. —
!Jb, 2 gallina reputatur C. 9 b, 3 —
morti data I. —
9 b, 3 morti datur fehlt A. —
9 b, 4 fehlt A. 10 a, 2 more —
magos B; bestiali fehlt A. - 10 a, 3 suos solvit et fehlt A. 10 a, 4 carnis —
et BGH. —10 b, 2 caroincentiva AGH. —
10b, 3 seducit ADFMNOPQRST;
seducet E. —10 b, 4 cum vacillat ACEF; vaxillat I. —
10 a, 3 reddit BGH. —
Mel. Landes crucis.
:

219. De sancto Georgio.

1. Georgi,

2 a. Martyr Christi gloriose, 2b. Pro scmguine iuo


adesto plebi devotae culparum vincula solve.
195 —
3. Nam Dominus Ut remeare
tibi donavit caeli valeant ad patriam
aulam penetrare. caelestem, vita perenni
cum Domino regnaturi,
4. lustitiae
metuentibus aegris salutem 6. In qua feliciter
et gratiam praesta cunctis, semper cum Christo
gloriaris,
5. Qui tua Sacra
deposcunt suffragia, 7. Laurearis.

Grad. ms. Vercellense saec, 11.


Cod. Capit. Vercelleu. 161. add, saec.
^^/i2. — 1. Georgius. —
4, 2 aegri 5, 1 Ut tuo sacro.
saliiti. — — 5, 5
Vite. —
Abgesehen von den einleitenden Klauseln ist die Sequenz
.
ohne
Parallelismus; die Melodie ist gleich jener der Klauseln 1, 2, 3, 7, 9 u. 10
in der Sequenz „Ecce vicit" (Anal. VII, Nr. 50j, somit auch der Titel offen-
bar „Chorus".

220. De s. Georeio.

1 a. Sit mens laeta,vox sonora, Ib. Laudis thema singularis


Plebs fidelis pandat ora Dat triumphus militaris
Caelesti praeconio; Martyri Georgio.

2 a. Sub errore vetustatis 2 b. Pompam spernit Pharaonis,


Verbo pugnans veritatis Factus veri Salomonis
Et armis iustitiae Signifer militiae.

3 a. Nam dum farens et insanus 3 b. Sub edicto convocatis


Rex Persarum Dacianus Stricto iussu potestatis
Multis regum finibus Imperavit omnibus

4 a. Diis profanis immolari 4 b. Per quem multi viri legis


Et tormenta praeparari Ad profana saevi regis
Diversa rebellibus, Flectuntur terroribus.

5 a. Ecce, palam profitetur 5 b. Tot tormenta non expavit,


Nomen Christi, nee terretur Vanos cultus reprobavit
Novus praeco fidei, Erroris Aegyptii.

6 a. Fide constans, corde mitis, 6 b. Ferro tortus, flammis ustus,


Diis insultat, intinitis Rota fractus, ab his iustus
Tormentis exponitur. Caelitus eripitur.

7 a. Ad examen tit doloris 7 b. Sed nee minis, nee tormentis,


Quidquid fraus vel vis tortoris Nee tyranni blandimentis
Huic offerre potuit ;
Superari valuit.

8 a. Vota iusti diriguntur, 8 b. Furca frondet, mutus fatur,


Et ut pulvis dissolvuntur Ad tormenta confortatur
Idola gentilium ;
Magna pars tidelium.
13*
196 —
9 a. Novi pugil testamenti, 9b, Ense deraum immolatur,
Vetustatis et fermenti Et in pace collocatur
Purgata rubigine, Hostia victoriae.

10 a. Tanti ducis et patroni, 10 b. Ab hac valle paupertatis,


Christe, dator omnis boni, Ubi sutnmae suavitatis
I)uc nos ad consortia, Confruamur gloria.

Miss. ms. Spirense saec. ^*/i5. Cod. Oxonien. 1529 (Laud. Mise. 282.)
A. — Grad. ms. 8. Georgii Colonien. saec. 15. ex. Cod. S. Georgii Colonien.
s. n. add. saec. 16. [ßlu.j B. —
Missale Spirense imp. Bambergae 1487. C. —
Missale Spirense imp. Spirae 1501. D.
Ib, 3 Georio A. — 2 b, 1 sprevit CD. — 3 a, 1 cum B. — 6 b, 1 Ferre
A. — 7a, 2 ius CD. — 7b, 3 voluit A. — 8a, 1 Fata A. — 9 a, 2 Fetustatis
A. — 10 a, 2 datur C.

221. De sancto Gilberto.

1 a. Nisu cordis exsulteraus, Ib. Confessoris Gilleberti


Omnes simul concrepemus Iure iam caelis inserti
Coiicordi laetitia, Cantemus magnalia.

2 a. Absint procul livor, ira, 2 b. Eins virtus, mores, vita


Nostra decachorda lira Nos instituentes ita
Careat discordia. Invitant ad talia.

3 a. Nam eins religio 3 b. Coaevis pro bravio


Non latet sub modio, Cunctis in hoc invio
Immo solis radio Percucurrit stadio
Plura praebet lumina. Serens sancta semina.

4 a. Vas bonorum 4b. Tus odorum,


Plenum honestatis, Forma bonitatis,
Honor morura, Dives morum
Praeco caritatis, Custos castitatis,
Vitae disciplina, Procurat doctrina
Vitiis ruina, Ne sit virgo Dina.

5 a. quam ferax fuit iste, 5 b. In eadem domo degunt,


lufinitos tibi Christe Edunt, bibunt, psallunt, legunt.
Yirgines cum viris Cum infirmo sexu
lunxit modis miris luncti casto nexu
lanctura remota. Viri sine nota.

6 a. Natae patri, nati matri 6 b. Mammo trectus et abiectus


Vultum et colloquium Et in messe lolium
Et omne consortium Est, qui censet vitiura,
Negant eins iura. Cum luget natura.
— 197

7 a. Dicam nee est secus, 7 b. Nee rainus insigne


Quoddam caeli decus Servatur in igne
Fulget in hoc coetu Stuppa sine metu
Et vita angelica. Sed virtute deica.

8 a. Separat, quos unit, 8 b. Tale decet eum


Impugnat, quos munit, Regimen, qui reum
Proraovet, quos punit, Pertrahit ad Deura
Vir mira prudentia. Mundi per haec invia.

9 a. Cum bis turmis redit 9 b. Nulluni luctus laedit


De Mesopotamia, Aut gravat maestitia,
Redeunti cedit Qui formam, quam dedit,
Esau malitia. Servat innocentia.
quam dat utilia Nam post haec fallacia
Post eius vestigia Possidebit gaudia
Grex balans suspiria! Indeficientia.

10 a. Et tamen hunc odit 10 b. Sed Christus ostendit,


Heliam et rodit Quis Sit, quem defendit
lezabel maligna Per tot mira signa
Virtutum privigna. Tanto viro digna.

IIa. Ergo, decus Angliae. IIb. Tecum Deum cernere


Sancte Gilleberte, Semper in decore,
Forma pudicitiae, Tecum quoque vivere
Fac possimus per te Carentes maerore
Vitare pericula Absque naevi macula
Tuti tua regula, Per aeterna saecula.
Vita et Offic. ms. 8. Gilbert! saec. 15. Cod. Oxonien. 1637 (Digby 36). —
la, 1 exaltemns. —
4 b, 3 dives forum. 5 a, 1 vorax. — 6 b, 1 Mammo- —
trectus durch. den Reim geschützt, wohl ^
mammü tractus; oder statt Mammo-
treptus. —
7 a, 1 fetus. —
9 b, 2 uUus gravat. —
„Sequentia in festis de-
positionis et translationis".

222. De s. Galielmo Eboracensi.

la. Coetus noster iucundetur, Ib. Quo mundanara liquit molara,


Dies laeta, societur Verae vitae sumens stolam
Caelesti laetitiae, Praesul, fons iustitiae.

2 a. Exsultat Sion senatus 2 b. Quod certamen consumraavit


Quod Willelmus laureatus Et post cursum praemiavit
Caeli scandit solium, Sanctitatis bravium.

3 a. Nam mens Deo viva 3 b. Dum contemplativa


Sed carni conviva Vernat et activa
Bina vixit vita. Vir Israelita.

4 a. Martham eaulis gregis 4 b. Firmus in utraque


Verbis summi regis Firmans circumquaque
Se fecit Mariam, Caelo sibi viam.
198 —
5 a. Striuxit tluentia 5b. Nee avaritia
Carnis cousilia Clausit convivia
Yirtutum nexibus, Laxis in civibus.

6 a. Nam caro nobilis 6 b. Desudans demere


Fit cito nubilis Vivente tenere
Ad morum copulam, CoDtractara maculam.

7 a. Caeco fit oculus, 7 b, Morte non obstante


Fit claudo baculus, Post mortem ut ante
Et mutis loquela, Fit aegris medela.

8 a. Hunc Deus adeo 8 b. Quod iam in raortuo


Viventera oleo Cursu mirifluo
La%iter perfudit, Olei fons ludit.

9 a. Tali cum athleta 9 b. Ut in vitae meta


Dies fit haec laeta Nostra sit dieta
Laudeque repleta Per caeli secreta
Piisque precibus, Cum suis civibus.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Sidney !Sus.sex Cantabrigien.
/i 1. H.A. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. ex. Cod. Coli. Univ. Oxonien.
78 b. B. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Mus. Fitzwilliam Cantabrig^ien.
84. C. —
Hymn. et Sequent ms. Eboracense saec. 16. Cod. Colleg. Sion
l.,ondinen. A 34. 3. f. D. —
Missale Eboracense imp. [1509] E. Missale —
Eboracense imp. 1516. F. —
Missale Eboracense imp. 1517. G. Missale —
Eboracense imp. 1580. H. —
Missale Eboracense imp. 1533. I.
la, 1 A.
satietur —
1 a, 3 laetitia ABDEFGHI. 2a, 1 Exsultet —
DEFGHI. — 2
3 sanitatis D.
b, —
3 a, 1 Mam A; Deo una B. 3 a, 2 —
carne C. — 3
b, 2 vivat et A; nervat et E. —
4 a, 2 urbis summi C. —
5b, 2 communia C. —
6b. 1 Resudans temere A; Desudans temere DEFGHI. —
8a, 1 a deo El —
8 a, 3 largitus D. —
8 b, 1 In iam AD. 9 a, 3 laudes- —
que A. —
9b, 4 civibus suis EFGHI. „Die sexta infra octavas" EFGHI.

223. De s. Galielmo Eboracensi.

1 a. Plaudat cborus, plebs laetetur Ib. In sanctis quae operatur,


Et devote veiieretur Mira cuius decoratur
Domini magnalia. Willelmus dementia.

2 a. Yelut palma revireseit, 2 b. Sic Willelmus, praesul dignus ,


Et a sole incandescit Pastor pius et benignus
In decoris gloria, Fulsit in ecclesia.

3 a. Invidorum liic per fraudem 3 b. Anuis septem exsularera


Degradatus, Deo laudem Yitam ducens, salutarera
Persolvit et gratiam. Patitur molestiam.

4 a. Hiuc egressus, mente tota 4 b. Postquam dies, ut rogavit,


Deo precum libans vota Quadraginta consummavit,
Praesul restituitur. Mox de mundo tollitur.
199

5 a. Sic probatus in fornace 5 b. Cuius multis et honestis


Tanquam aurum, plena pace, Mors insignis vitae testis
Gaudet in caelestibus. Radiat virtutibus.

6 a. Caeci vident, muti fantur, 6 b. Lepra fugit, mors fugatur,


Claudi currunt et curantur Morbus omnis enervatur
Meoibra paralytica. Virtute miritica.

7 a. Cuius laudis in augmento 7 b. Hiuc laus Christo referatur,


Paneni factum de caemento Hinc et nobis conferatur
Praedicat ecclesia. Delictorum venia.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Sidney Sussex Cantabrigien.
./ 2. 11. A. —
Miss. lus. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Univers. Oxonien.
78 b. B.— Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien. Lat. Liturg. b 5.
C. —Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Mus. Fitzwilliam Cantabrigien.
34. ü. — Hynm. et Sequeut. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Coli. Sion
Londinen. A 34. 3. f. E. —
Missale Eboracense imp. [1509]. F. Missale —
Eboracense imp. 1516. G. —
Missale Eboracense imp 1517. H. Missale —
Eboracense imp. 1530. I. —
Missale Eboracense imp. 1533. K
la, 2 veneratur E. —
Ib, 1 qui CDFGHIK. 2a, 2 sola A (2^). —
Scandescit K. —
3 b, 3 molestia C. —
4a, 1 regressiis HIK. 4a, 2 librans —
E. —5 a, 1 Sit BK. —
6 b, 2 moribus E. —
7 b, 3 delectoriim E. „Die —
secunda infra octavas." BFCHI. —
„In Translatione'" C.

224. De s. (ialielmo Eboracensi.

1 a. Regi Christo Ib. Die isto


Adplaudat ecclesia, Nova dans praeconia,

2 a. Cuius fönte pietatis 2 b. Et stellata sede cuius


Novus nobis sanitatis In tenebras vallis huius
Emanavit rivulus, Novum effulsit sidus.

3 a. Haec est dies quam illustrat 8 b. Et quam rivus laetificat


Lux novi huius sidcris, Caelestis huius nectaris.

4 a. Assis pius, pater sancte, 4 b. Tu es namque rivus iste,


Diem istum, ü \Mllelme, Tu es sidus hac in valle
Celebrantibus. Fulgens caelitus.

5 a. Tu in terris praesulatus 5 b. Sed livore persequente


Mitis gregi pastor datus Et iniuste praevalente,
Conscendisti fastigia, Tandem subis exsilia.

6 a. Ibi mente, verbis, actu 6b. Primas Üeudo delicias


In virum mutatus alium, Tibi geminas supplicium.

7 a. Placatur tandcm superna 7 b. Eundem plena remittens


Pietas longis viri fletibus, Suis in potestate ovibus.

8 a. Sed in brevi consummato 8 b. Quod livoris tabem nescit


Labore tollitur de medio, Caelesti triumphaus palatio.
200 —
9 a. Verba niutis, caecis visus, 9 b, Surdis, claudis et leprosis
Reparantur divinitus Salus datur, et gibbosis
Eius opem poscentibus; Turbis Deum laudantibus.
10 a. Effugantur daemonia 10 b. Moribundis vita redit
Sanantur paralytici, Curantur et hydropici,

IIa. Gaudet baemoroissa IIb. Gaudet et calculosus,


Restricto fluxu sanguinis, Morbo cessante lapidis.

12 a. Panem sapit sub palato 12b. Facto voto, nautae gratum


Sacrae tumbae ex caemento Salvis rebus tenent portuni,
Ad salutem Aquis plena
Sumpta particula, Vecti navicula.

13. Ad salutis et nos verae


Portum, tanti patris prece
Christi ducat dementia.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Sidney Sussex Cantabrigien.
/1 2. 11. A. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli, ünivers. Oxonien.
78 b. B. —
Grad. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Oxonien. Lat. liturg-. b 5.
C. — Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Mus. Fitzwilliara Cantabrigien.
34. D. —
Hymn. et Sequent. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Coli. Sion
Londinen. A ^4. 3. f. E. —
Missale Eboracense imp. [1509]. F. Missale —
Eboracense imp. 1516. G. —
Missale Eboracense imp. 1517. H. Missale —
Eboracense imp. 1530. I. —
Missale Eboracense imp. 1.533. K.
2a, 1 sanctitatis BD. —
2b, 2 tenebris D. —
4a, 3 caelestibus E. —
4b, 2 in hac A. —
5 a, 2 miti E. —
6 b, 1 delecias E.
^
6 b, 2 gemmas —
D. —
8 b, 1 Quo E; talem CDE; labern FGHIK. —
8 b, 2 caelestis IK;
triumpham F. —
9 b, 3 turbis fehlt E. —
10 b, 1 reddit F. 10 b, 2 et —
fehlt D. —
11 a, 1 emorissa E. emororissa C. —
11 b, 1 calcolosus C. IIb, 2 —
sessante C.

225. De s. Galielmo Eboracensi.

1 a. Pasti greges de pastore Ib. Sit mel ori. melos auri


Discant aure, dicant ore Nomen nostri nunc thesauri
lubilum praeconii. Quondam thesaurii.
2 a. Fraudulenter qui cassatus 2 b. Vacat contemplationi ;

Ab honore praesulatus Magnuni malum magni boni


Latensque septennio, Saepe tit occasio.

3 a. Statu causae reformato, 3b. Eboracum praesul redit;


Romam petit iterato; Pontis casus nulli laedit
Nullis adversantibus De tot turbae millibus.

4 a. In octavis Pentecostes, 4 b. Placat patrem pio nato


üt tres terat truces hostes Verbo vocat, voce, voto
Trinitatem hostiis, Flatu flagrat flaminis.

5 a. Post missarum sacramenta 5 b. Forti febre fatigatur,


Epularum alimenta Tempus instat ut iungatur
Pastor praebet ovibus. Summis caeli civibus.
- 201 -
6 a. Ossa, turaba, feretum 6 b, Corpus, carbo pariter
Sacrum fundunt oleum, Ignis, vestes iugiter
Ut aroma redolent; lUibata permanent.

7 a. lusto vellit ocolos 7 b. Pater praebet alios


Quos iacit populos
in Hos novos et varios
Pugilis immanitas. Probant color, quantitas.

8 a. Gloriose niiles Christi, 8 b. Fer solamen mundo tristi,


Plebi pius assis isti, Et quem tibi placuisti
Chorum sume supplicon. Nobis placa iudicem.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Sidney Siissex (^antabrigien.
^ 2. 11. A. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Coli. Universit Oxonien.
78b. B. —
Miss. ms. Eboracense saec. 15. Cod. Mus. Fitzwilliam Cantabrigien.
34. C. —
Hymn. et Sequent. ras. Eboracense saec. 16. Cod. Coli. Sion Lon-
dinen. A 84. 3. f. D. —
Missale Eboracense imp. [1509]. E. Missale —
Eboracense imp. 1516. F. —
Missale Eboracense imp. 1517. I. Missale —
Eboracense imp. 1530. K. —
Missale Eboracense imp. 1533. L.
1 a, 1 gregis A. —
la, 2 discant ore BEFGHI. 2a, 1 Fraudulenter —
hie. A. —
3a, 1 reformatis I. —
3a, 3 multis CD. 3b, 3 nuUum ßCEFGHI.— —
4 b, 2 verbo vacat BCEFGHI. —
6 a, 2 sacrum fundant C: sacrum sudant
BFGHI; sacrum fudant E. —
6 a, 3 aromata I. 6b, 2 vestis ignis A.— —
7 a. 1 lusto velit C. —
7 a, 2 iacet A. —
7a, 3 pugillis CEFGHI. 7b, 1 —
Pater praestat ABCEFGHI. —
8 a, 3 sume simplicem EFGHI.
Von Str. 4 an ist eine doppelte Redaktion der Strophe in DEFGHI
(in D nur diese):

4 a. In octavis Pentecostes 4 b. Et ut ipsum privent vita,


Quidam malignantur hostes Celebrantis aconita
In eum pacifice, Propinant in calice.

5 a. Toxica tur a profanis 5b. Ambo praesul amplexatur


nie potus, ille panis Ut per unum nioriatur
Per quem perit toxicum. Et vivat per reliquum.

6 a. Vivit raoriturque quidem, 6 b. Corpus obit prae fermeuto,


Sed neu agunt circa idem Azymorum alimento
Fermentum et azyma: Yegetatur anima.

7 a. Virus bibit noc.uum, 7b. Mortem subit optimam.


Risumque perpetuum Dum sacrando victimam
Brevi raercans lacrima, Fit et ipse victima.

8 a. O Willelme, martyr Christi, 8b. Fer solamen mundo tristi,


Per eundem quem bibisti Et quem tibi placuisti
Salutaris calicem. Nobis placa iudicem.

Toxicatura EFGHI. — 6a, 1 quidam E. — 7a, 1 vocivum D. — 7a, 3


marcans D.

22G. Oe s. Gulielmo Eboracensi.

1. Sospitate morbos lenit


Olei linitio.

2 a. Quod a tumba sancti venit, 2 b. Vulgi lapsi nullura laedit


Visus testiraonio. Vasti pontis fractio.
— 202 —
3 a. Unda stupens viani dedit 3 b. Ab absorpto mors recedit
Solidam in invio. Putei diluvio.

4 a. Deprivatis visus redit, 4b. Rem tarn novam, quod praecedit


Et niiratur ratio: Habitum privatio.

5 a. Surdus psallit ex auditu 5 b. Vita viget novo ritu


Mutus ex eloquio, Mortis in liospitio.

6 a. Praeconizat virum Dei 6 b. Multi niorbi surgunt ei


Lepraruni curatio, Laudis in praeconio.

7 a. Ergo pium patrem laudet 7 b. Cum quo caeli coetus gaudet


Chori iubilatio, Aeterno convivio.

Miss. ms. Eboraceiise saec. 14. Cod. Colleg. Sidney Sussex Cantabrigien.
/:1 A.
2. II. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. College. Univ. Oxonien.
78b. B. —
Miss. ins. Eboracense saec. lö. Cod. mus. Fitzwilliani Cantabrigien.
34. C. —
Hynin. et Hequent. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Colleg. Sion.
Londinen. A. 34. 3. f. D. —
Missale Eboracense imp. [1509] E. - Missale
Eboracense imp. 1516. F. —
Missale Eboracense imp. 1517 G. Missale —
Eboracense imp. 1530. H. —
Missale Eboracense imp. 1533. I.
2 a, 2 usus testimonio kV>. —
nisus testimonio E. 3 b, 2 — dilivio D. —
4a, 1 Vi privatis ABC; vidi privatis D: ut privatus EFGHI. — nisus reddit
E. —4b, 2 habitu D. - 5a, 1 A; phallit EFGHI. 5a, 2 — mutis A. -
6b, 2 praeconia E. —
7a, 1 Erga EFHI; patrem lauda D. ,,Die quinta"
EFGHI. —
Melodie: Sospitati.

227. l)e sancto Giilielrao Eboraeensi.

1 a. Voto, voce, cordis. oris, 1 b. Cuius vita vitae mundae


Huius sacri confessoris Forma nobis et fecundae
Canamus praeconia, Laudis est materia.

2 a. Qui si nulluni persequentis 2b. Si non hostem manifestum,


Fernm sensit, tarnen mentis Manifeste plus infestum
Pertulit martyrium. Vicit adversarium.

3 a. Freta mundi sie transcurrit. 3 b. Refrenavit carnis visus


Quod inundanae non incurrit Macerare carnem nisus
Gloriae naufragia. Cruce multifaria,

4 a. In hac fixus niansit cruce, 4 b. Miles Christi, Christum roga,


Donec, migrans ab bac luce, Ut exutos carnis toga
Lucis scandit patriam. Nos ducat ad gloriam.

Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Colleg. Sidney Sussex, Cantabrigien,
^ 11. A.
2. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. Colleg. Univ. Oxonien.
78 b. B. —
Miss. ms. Eboracense saec. 14. Cod. mus. Fitzwilliam. Cantabrigien.
84. C. —
Hymn. et Sequent. ms. Eboracense saec. 16. Cod. Colleg. Sion.
Londinen. A. 34. 3. f. D. —
Missale Eboracense imp. [1509]. E. Missale —
— 203 —
Eboraceuse imp. 1516. F. — Missale Eboracense imp. 1517. G. — Missale
Eboracense imp. 1530. H. — Missale Eboracense imp. 1538. I.
la, 1 Voce, voto A. — 2a, 2 Qui a D. — 3 carnis nisus AEFGHI. —
b, 1
3 h, 2 caniem visus ABDG. — 4 2 Ex hac
a, D; In hac luce C —
liice
„Quarta die". EFGHI.

228. De saDctü Haedda.

1, Ave, poutifex Haedde,


rutilans in aula

2 a. Contemplativa 2 b. Voce praeclara


qua agmina qua Organa
iubilant concrepant
laetabunda, alleluia

3 a. Die ac nocte 3 b. In qua cantantur


et cantica angelica

4 a. Corara praeseutia 4 b. Virtute propria


deitatis intima, quae disponit omnia,

5 a. Contraria 5 b. Celsa. media


temperans elementa, penetrans ac profunda.

6 a. Ergo nunc consona, 6 b. Qui apostolica


Haedde, praeconia rutilas infula
audi nostra, super aethra.

7 a. Prece tua sancta 7 b. Atque in tremenda


nos subleva, nos adiuva
et peccati solve dirae mortis hora,
nostra omnia vincla, et duc ad caeli regna ;

8 a. Ubi continua 8 b. Cantantes dulcia


contemplemur gaudia, Deo nostro carraina.

9 a. Praestet haec grandia, 9 b. Cui Sit gloria


qui seit dare maxima; per aeterna saecula.

10. Dicant cuncta


Amen sancta.

ms. Wintoniense saec. 11. med. Cod. Coli. Corj). Christi Canta-
Trop,
brifjien. 473. —
1, 1 und 6a, 2 über Heddu das Wort alma von gleich-
zeitiger Hand. Titel der Sequenz lustus ut palma inferior. Ct. „Laudem
dicite Deo". Der hl. Jledda war liischot" von Dorchester und Winchester,
nicht zu verwechseln mit Cedda von Lichtield, wie Misset-Weale (II, 36)
dies thun.
— 204

229. De sancto Henrico.

1. Laus tibi, Deus,


Per quem fit reus
Liberatus
Et glorificatus.

2 a. Qui mundo non mundo 2 b. Stellam bellam, novam


Tribuisti radiosam Exoriri gaudiosam.

3 a. Pium Henricum 3b. Castum, prudentem,


Amicum Ferventem
Omnipotentiae, Zelo clementiae ;

4 a. Orbis monarcham, 4b. Corde virilem,


Virtutum archara, Christo servilem
Pacem ac bonitatem Fastu carentem, iuste
Propagantem ;
Principantem.

5 a. Fidelis servitus et rectus, 5b.Utposthaecpraesitrexperfectus


Quem princepsregum terrae In omnibus, qui nunquam
Praefecit, Defecit.

6 a. Fretus angelico 6 b. Fortis in hostes ut


Subsidio Maccabaeus,
Triumque sanctorum Zelo fervens velut
Praesidio Elisaeus,
Confundit, Confregit,
Contundit Abegit
Victor barbaricam Colubri tortuosi
Ferocitatem. Potestatem.

7 a. Bohemos, Burgundos 7 b. Hungaros et Slavos


Gladio domat Christo lucratur,
Hie princeps victoriosus, Apostolus gloriosus.

8 a. Maleficorum 8 b. Clemens bonorum


Est malleator Remunerator,
Pacemque Quem caelum
Turbantium martellus, Laudat et colit tellus.

9 a. Innumeras domus Dei 9 b. Sic Christus fit heres ei,

Fundat, dotat, ditat, Per quem disperdita


Instaurat. Restaurat.

10 a. Pudicum coniugium 10b. Velabant conubium


Sine contagio Corde virgineo ;

Fide, sacramento ratum, Virgo virginem in morte


Prole Christo consummatum, Redditductum Christi sorte.
— 205 —
IIa. Distorta planat, IIb. Hie morbos sanat,
Mala refellit Daemones pellit :

Patronus, Allexit
Quem stellatus Christum, qui hunc
Arabit thronus. Caelis (in)vexit.

12. ßex rcgam, huius nos prece


A nece
Reproborum defende,
Qui cuncta scis et vis,
Sed tantum bona vis.

Grad. ms. Margaretae Scheiffart de Merode saec. 15. Cod. raus. Hungarici.
259. —
5b, 1 Et post lex. —
Hb, 3 sq. Christum allexit qui. Das Schema —
ist jenes der Magdalena-JSequenz „Laus tibi Christi", freilich frei be-
handelt. V«rgl. auch die Bai'bara-Sequenz gleichen Anfangs.

280. De sancto Hilarione.

1 a. Exsultantes collaudemos, Ib. Hie vocatur Hilarion,


Mira sancti personemus Quem duxit tetragrammaton
Eiusque sollemnia. Regna in perennia.

2 a. Paternis ab erroribus 2 b. Audiens hie Anthonium


Ne pravaretur, sordibus Reliquit Patrimonium
Destitit ab idolis. Puer bonae indolis.

3 a. Hie descendit a profanis, 3 b. Artem hausit scripturarum


Flevit puer non in vanis Quaerens lumen doctrinarum
Pro baptismi gratia. Mox in Alexandria.
4 a. Mox, ut se fecit monachum, 4 b. Defanctis iam parentibus,
Hie tempus post bimensiura, Datis rebus pauperibus,
Ad propria meavit. Monachos cumulavit.

5 a. Primus hie in Palaestina 5b. Duodenum hie agebat,


Fulsit, in quo lux divina, Christum scire cum quaerebat,
Monachus in Syria. Quadam in ceveria.

6 a. Cella, stratus et vestitus, 6 b. Caelibantes faeit vivos,


Victus panis, sal et ficus, Sanat dentes, haurit rivos :

Huius sunt deliciae; Eius sunt divitiae.

7 a. Regia fit hie camuca 7 b. Qui sanat energuminos,


Qui vult nobis sed tunica Depellit spiritus malos,
Saneti Hilarionis, Profieit in donis.

8 a. Abicit mulierculam, 8 b. Accensis quinque digitis,


Dicit oratiunculam Et ait cum iniuriis :

Dando Deo gratias, Cede retro sathanas.


— 206 —
9 a. Cella liuius fuit bustum, 9 b. Panis, radix, ficus, olus,
Lentes, aqua sedant gustum Sextus illi fuit bolus
Semper post crepusculum, Saepe post quatriduum.

10 a. Caecam curat, 10 b. Deum orat,


Stupruin fugat, Cyprum rorat,
Pauper durat, Quando plorat
Caelum rairat Tunc honorat
Unus ex lapidibus. Christum cum virtutibus.

IIa. Extraxit ortum parvulum, IIb. Quod fragrat in odoribus


Quo suum stat corpusculum Cum toga fert leronimus
Alma continentia. Sanctaque constantia.

12 a. Sancte pater, tende mauum, 12 b. Regni fructus da secundos,


Salva coetum Cyprianum Aufer pestes, et iucundos
In pace prospera. Omnes duc ad supera.

Collectan. ms. incert. origin. anni 1416. Cod. Taurinen. I. II. 9. —


Mit Melodie. —
Ib, 2 tethagrammaton. —
3b, 'S Alexandriam. ob, 2 —
scire quem. —
Sb, 3 cevieria. —
6 a, 2 Victus vanus sal. 9 a, 2 scedant —
bustum. —
IIb, 1 flagrat. —
Der Text bleibt vielfach unverständlich. Als
einer kulturhistorischen Kuriosität wollte ich dieser Dichtung nicht gerne
hier einen Platz versagen.

231. De sancto Haterto.

1 a. Gratuletur chorus iste Ib. Die sanctus hodierna


Sitque procul omne triste Transmigravit ad superna
Ab isto coUegio, Hubertus cum gaudio,

2 a. Comes erat palatinus 2 b. Illam prorsus deseruit


Cum crudelis Ebroinus Quia ferre non potuit
Opprimebat Franciam; Tyrann! malitiam.

3 a. Ad Lambertum hie perrexit, 3 b. Hunc Lambertus instruebat,


Postquam mores intellexit Hie instructus adimplebat
Ipsius et merita. Sui patris monita.

4 a. Mundi fastum detestatur, 4 b. Militarem rem abiecit


Christi legem amplexatur Atque totum se subiecit
Toto desiderio. Lamberti eonsilio,

5 a. Post haec Romam est profectus, 5 b. Apostolos visitavit,


In doctrinis iam provectus Quibus suos raancipavit
Lamberti solertia; Actus et oftieia.

6 a. Tunc Lamberti raagnifici 6 b. Qui divino miraculo


Mortem summo pontifici Cum pastorali baculo
Angelas aperuit, Eidem apparuit.
- 207 —
7 a. Mox defuncto subvogatur 7 b. Hie Tungrorum plebem rexit,
Et in eius collocatur A luporuin hanc protexit
Hubertus regimine. Mordaci voragine.

8 a. Mortem sciens adventuram 8 b. Dum animam exsuftlabat.


Praeelegit sepulturam Sese Deo commendabat
In Petri basilica, Sacra canens cantica.

9 a. Carlamanno fuit curae 9 b. Hunc in altum sublimavit


Extra locum sepulturae Et regali praeditavit
Hubertuni eximere; Locum illum munere.

10 a. Huberte, gregem istum IIb. üt valeat obtinere;


Apud verum regem Christum Et obtenta possidere
Pie reconcilia, Sempiterna gaudia.

Miss. ms. Leodiense saec. 16. Cod. Bruxellen. 3782. A. Miss. Leo- —
diense imp. Delf. c. 1485. B. —
Miss. Leodiense imp. Paris. 1499. (J. —
Miss. Leodiense imp. Spir. 1502. D. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1513.
E. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1515. F. —
^liss. Leodiense imp. Parisiis
1523. G. —
Miss. Leodiense imp. Parisiis 1540. H. —
.Miss. Coloniense imp.
Parisiis 1525. I. —
Ib, 1 Die saucta I. —
3a. 3 et ipsius I. —
3b. 1 Tunc Lambertus.
B. —
3 b, 2 hinc instnietns C. —
4 a, 3 tuo desiderio .AEFGH. 5 a, 2 iam —
perfectus AEFGH. —
6 a, 1 Hunc Lamberti C. 6 a, 2 morte I. — 7 b, 2 —
a labore I. —
8a, 3 Petri in I. —
8b, 1, 2 exsufflavit commendavit I. —

. . .

9 a, 1 Carolomannus I. —
9 a, 3 eximie. L —
10 a, 2 apud Deum L
10a, 3. nunc concilia I.

232. De sancto Hngone.

1 a. Regis aeterni regia 1 b. Recepit cum laetitia


Sanctum Hugonem liodie In largo sinu gloriae.

2 a. Nobili genere. 2 b. Cum Christo vivere


Sed moribus nobilior Vult, ut sit generosior
Nihil degenerat. Christum desiderat.

3 a. Mundum habens in odium, 3 b. Cluuiaci coenobium


Purus a pueritia, Intrat cum Dei gratia.

4 a. Leve Dei onus libens 4 b. Cunctis aeque bonus, cunctis


Sustinuit, Complacuit
Et regulariter Uni versauter.

.5 a. Rector factus denium 5 b. Cum Bariona remum


Dicti coenobii Sumpsit remigii.

6 a. Dum est abbas factus 6 b. Spiritales actus


Coepit ostendere Verbo et opere.

7 a. Fulgens miraculis 7 b. Patet prae oculis


Uenovat omnia; Praesens ecclesia.
— 208 —
8 a. Ergo prece qua possumus, 8 b. Nos tui servi quaesumus,
Sancte Hugo Esto tuae
Pater egregie, Memor ecclesiae.

9 a. Et quia metum incutit 9b. Opem confer et operam,


Et nos undique percutit Ne declinet ad vesperam
Persecutorum gladius, Religionis radius.

10 a. lani felix felicem cursum 10 b. Per te nobis tribuatur


Fecisti, iam regnas sursum Pax et aperiatur
In paradisi gloria. ßegis aeterni regia.

Collectan. ms. Climiacense saec. 12. ex. Cod. Parisien. 17 716. Mit
Melodie.

2.S3. De S. Hngone Lincolniensi.

1. Producens caelite,
Pater ingenite,
Plantam iustitiae
In regno Franciae,
Qui SB dum artavit
Mundo dilatavit
Trans mare tendens palmites.

2 a. Gerens vices confessoris 2 b. Vas electum, vas honoris,


Hugo fuit salvatoris Post acceptum vas candoris,
Vas insigne gratiae, Vas caelestis curiae.

3 a. Ab aeterno vas provisum, 3 b. Vas dulcoris, non fetoris,


Vas insigne, vas excisum Vas saporis, non acoris,
Manu sapientiae, Vas mirae fragantiae.

4 a. Sol luna lucidior 4 b. Sic est Hugo clarior


Et luna sideribus, Multis confessoribus.

5 a. Crevit in insula 5 b. Columna nobilis


quadam angelica quondam ecclesiae
Divina gratia Factus iam aulicus
mox illic inserta, caelestis curiae,
Coius hunc petimus Succurre raiseris,

te sacris precibus . miseris succurre,


Crescamus ut virtutibus. Conferens donum gratiae.

6 a. Quae vox, quae poterit 6 b. Paenitens nituit


lingua retexere colore duplici,
Haeccine gaudia Intus in anima
vitae uranicae, candore vivaci,
Quis te coronavit Foris in corpore
Deus qui amavit, pallore tenaci,
Hugo flos paenitentiae. Se iungens Deo simplici.
— 209

7. Sit patri gloria,


laus, benedictio,
Qui sibi praestitit
vitae naufragio
Natare sie salo
ut cum sparso malo
Regnaret Dei filio.

Cod. Collegii Xovi Oxoniens. 264. saec 14. —


„A clerico quodam anno
1316 scholae grammaticalis Lincoln, didascolo compositum" cum commentario.

234. De s. Hngone Lincolniensi.


1 a. Sonent mundae mentis vota, Ib Hie felici vixit vita
Sint per vocem vota nota, Cartusiensis coeno