Sie sind auf Seite 1von 77

GSH 16-28 GSH 16-30 PROFESSIONAL

Bedienungsanleitung Operating instructions Instructions demploi Instrucciones de servicio Manual de instrues Istruzioni duso Gebruiksaanwijzing Betjeningsvejledning Bruksanvisning Brukerveiledningen Kyttohje Kullanm klavuzu

Deutsch . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Seite 6 English . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Page 12 Franais . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Page 17 Espaol . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Pgina 23 Portugus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Pgina 29 Italiano . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Pagina 34 Nederlands . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Pagina 40 Dansk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Side 45 Svenska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sida 50 Norsk . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Side 55 Suomi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sivu 60 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 Trke . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . Sayfa 71

1 619 929 711 13.7.06

1 2

GSH 16-30 PROFESSIONAL


3

GSH 16-28 PROFESSIONAL


1 619 929 711 13.7.06

A
7

6 150 8 8

GSH 16-28

GSH 16-28

D
7

6 180 6 8 8 9

GSH 16-28
4

GSH 16-28
1 619 929 711 17.1.07

GSH 16-30

5 8

GSH 16-30

G
1

1 619 929 711 13.7.06

Allgemeine Sicherheitshinweise fr Elektrowerkzeuge


WARNUNG Lesen Sie alle Sicherheitshinweise und Anweisungen. Versumnisse bei der Einhaltung der Sicherheitshinweise und Anweisungen knnen elektrischen Schlag, Brand und/oder schwere Verletzungen verursachen. Bewahren Sie alle Sicherheitshinweise und Anweisungen fr die Zukunft auf. Der in den Sicherheitshinweisen verwendete Begriff Elektrowerkzeug bezieht sich auf netzbetriebene Elektrowerkzeuge (mit Netzkabel) und auf akkubetriebene Elektrowerkzeuge (ohne Netzkabel).
1) Arbeitsplatzsicherheit a) Halten Sie Ihren Arbeitsbereich sauber und gut beleuchtet. Unordnung oder unbeleuchtete Arbeitsbereiche knnen zu Unfllen fhren. b) Arbeiten Sie mit dem Elektrowerkzeug nicht in explosionsgefhrdeter Umgebung, in der sich brennbare Flssigkeiten, Gase oder Stube befinden. Elektrowerkzeuge erzeugen Funken, die den Staub oder die Dmpfe entznden knnen. c) Halten Sie Kinder und andere Personen whrend der Benutzung des Elektrowerkzeugs fern. Bei Ablenkung knnen Sie die Kontrolle ber das Gert verlieren. 2) Elektrische Sicherheit a) Der Anschlussstecker des Elektrowerkzeuges muss in die Steckdose passen. Der Stecker darf in keiner Weise verndert werden. Verwenden Sie keine Adapterstecker gemeinsam mit schutzgeerdeten Elektrowerkzeugen. Unvernderte Stecker und passende Steckdosen verringern das Risiko eines elektrischen Schlages. b) Vermeiden Sie Krperkontakt mit geerdeten Oberflchen wie Rohren, Heizungen, Herden und Khlschrnken. Es besteht ein erhhtes Risiko durch elektrischen Schlag, wenn Ihr Krper geerdet ist. c) Halten Sie das Gert von Regen oder Nsse fern. Das Eindringen von Wasser in ein Elektrowerkzeug erhht das Risiko eines elektrischen Schlages. d) Zweckentfremden Sie das Kabel nicht, um das Elektrowerkzeug zu tragen, aufzuhngen oder um den Stecker aus der Steckdose zu ziehen. Halten Sie das Kabel fern von Hitze, l, scharfen Kanten oder sich bewegenden Gerteteilen. Beschdigte oder verwickelte Kabel erhhen das Risiko eines elektrischen Schlages. 6 | Deutsch

e) Wenn Sie mit einem Elektrowerkzeug im Freien arbeiten, verwenden Sie nur Verlngerungskabel, die auch fr den Auenbereich geeignet sind. Die Anwendung eines fr den Auenbereich geeigneten Verlngerungskabels verringert das Risiko eines elektrischen Schlages. f) Wenn der Betrieb des Elektrowerkzeuges in feuchter Umgebung nicht vermeidbar ist, verwenden Sie einen Fehlerstromschutzschalter. Der Einsatz eines Fehlerstromschutzschalters vermindert das Risiko eines elektrischen Schlages. 3) Sicherheit von Personen a) Seien Sie aufmerksam, achten Sie darauf, was Sie tun und gehen Sie mit Vernunft an die Arbeit mit einem Elektrowerkzeug. Benutzen Sie kein Elektrowerkzeug, wenn Sie mde sind oder unter dem Einfluss von Drogen, Alkohol oder Medikamenten stehen. Ein Moment der Unachtsamkeit beim Gebrauch des Elektrowerkzeuges kann zu ernsthaften Verletzungen fhren. b) Tragen Sie persnliche Schutzausrstung und immer eine Schutzbrille. Das Tragen persnlicher Schutzausrstung, wie Staubmaske, rutschfeste Sicherheitsschuhe, Schutzhelm oder Gehrschutz, je nach Art und Einsatz des Elektrowerkzeuges, verringert das Risiko von Verletzungen. c) Vermeiden Sie eine unbeabsichtigte Inbetriebnahme. Vergewissern Sie sich, dass das Elektrowerkzeug ausgeschaltet ist, bevor Sie es an die Stromversorgung und/oder den Akku anschlieen, es aufnehmen oder tragen. Wenn Sie beim Tragen des Elektrowerkzeuges den Finger am Schalter haben oder das Gert eingeschaltet an die Stromversorgung anschlieen, kann dies zu Unfllen fhren. d) Entfernen Sie Einstellwerkzeuge oder Schraubenschlssel, bevor Sie das Elektrowerkzeug einschalten. Ein Werkzeug oder Schlssel, der sich in einem drehenden Gerteteil befindet, kann zu Verletzungen fhren. e) Vermeiden Sie eine abnormale Krperhaltung. Sorgen Sie fr einen sicheren Stand und halten Sie jederzeit das Gleichgewicht. Dadurch knnen Sie das Elektrowerkzeug in unerwarteten Situationen besser kontrollieren. f) Tragen Sie geeignete Kleidung. Tragen Sie keine weite Kleidung oder Schmuck. Halten Sie Haare, Kleidung und Handschuhe fern von sich bewegenden Teilen. Lockere Kleidung, Schmuck oder lange Haare knnen von sich bewegenden Teilen erfasst werden.
1 619 929 711 13.7.06

g) Wenn Staubabsaug- und -auffangeinrichtungen montiert werden knnen, vergewissern Sie sich, dass diese angeschlossen sind und richtig verwendet werden. Verwendung einer Staubabsaugung kann Gefhrdungen durch Staub verringern. 4) Sorgfltiger Umgang mit und Gebrauch von Elektrowerkzeugen a) berlasten Sie das Gert nicht. Verwenden Sie fr Ihre Arbeit das dafr bestimmte Elektrowerkzeug. Mit dem passenden Elektrowerkzeug arbeiten Sie besser und sicherer im angegebenen Leistungsbereich. b) Benutzen Sie kein Elektrowerkzeug, dessen Schalter defekt ist. Ein Elektrowerkzeug, das sich nicht mehr ein- oder ausschalten lsst, ist gefhrlich und muss repariert werden. c) Ziehen Sie den Stecker aus der Steckdose und/oder entfernen Sie den Akku, bevor Sie Gerteeinstellungen vornehmen, Zubehrteile wechseln oder das Gert weglegen. Diese Vorsichtsmanahme verhindert den unbeabsichtigten Start des Elektrowerkzeuges. d) Bewahren Sie unbenutzte Elektrowerkzeuge auerhalb der Reichweite von Kindern auf. Lassen Sie Personen das Gert nicht benutzen, die mit diesem nicht vertraut sind oder diese Anweisungen nicht gelesen haben. Elektrowerkzeuge sind gefhrlich, wenn sie von unerfahrenen Personen benutzt werden. e) Pflegen Sie das Elektrowerkzeug mit Sorgfalt. Kontrollieren Sie, ob bewegliche Gerteteile einwandfrei funktionieren und nicht klemmen, ob Teile gebrochen oder so beschdigt sind, dass die Funktion des Elektrowerkzeuges beeintrchtigt ist. Lassen Sie beschdigte Teile vor dem Einsatz des Gertes reparieren. Viele Unflle haben ihre Ursache in schlecht gewarteten Elektrowerkzeugen. f) Halten Sie Schneidwerkzeuge scharf und sauber. Sorgfltig gepflegte Schneidwerkzeuge mit scharfen Schneidkanten verklemmen sich weniger und sind leichter zu fhren. g) Verwenden Sie Elektrowerkzeug, Zubehr, Einsatzwerkzeuge usw. entsprechend diesen Anweisungen. Bercksichtigen Sie dabei die Arbeitsbedingungen und die auszufhrende Ttigkeit. Der Gebrauch von Elektrowerkzeugen fr andere als die vorgesehenen Anwendungen kann zu gefhrlichen Situationen fhren.

5) Service a) Lassen Sie Ihr Elektrowerkzeug nur von qualifiziertem Fachpersonal und nur mit Original-Ersatzteilen reparieren. Damit wird sichergestellt, dass die Sicherheit des Gertes erhalten bleibt.

Gertespezifische Sicherheitshinweise
Tragen Sie Gehrschutz. Die Einwirkung von Lrm kann Gehrverlust bewirken. Verwenden Sie geeignete Suchgerte, um verborgene Versorgungsleitungen aufzuspren, oder ziehen Sie die rtliche Versorgungsgesellschaft hinzu. Kontakt mit Elektroleitungen kann zu Feuer und elektrischem Schlag fhren. Beschdigung einer Gasleitung kann zur Explosion fhren. Eindringen in eine Wasserleitung verursacht Sachbeschdigung oder kann einen elektrischen Schlag verursachen. Fassen Sie das Elektrowerkzeug nur an den isolierten Griffflchen an, wenn Sie Arbeiten ausfhren, bei denen das Einsatzwerkzeug verborgene Stromleitungen oder das eigene Netzkabel treffen kann. Kontakt mit einer spannungsfhrenden Leitung setzt auch Metallteile des Elektrowerkzeuges unter Spannung und fhrt zu einem elektrischen Schlag. Halten Sie das Elektrowerkzeug beim Arbeiten fest mit beiden Hnden und sorgen Sie fr einen sicheren Stand. Das Elektrowerkzeug wird mit zwei Hnden sicherer gefhrt. Sichern Sie das Werkstck. Ein mit Spannvorrichtungen oder Schraubstock festgehaltenes Werkstck ist sicherer gehalten als mit Ihrer Hand. Bearbeiten Sie kein asbesthaltiges Material. Asbest gilt als krebserregend. Treffen Sie Schutzmanahmen, wenn beim Arbeiten gesundheitsschdliche, brennbare oder explosive Stube entstehen knnen. Zum Beispiel: Manche Stube gelten als krebserregend. Tragen Sie eine Staubschutzmaske und verwenden Sie, wenn anschliebar, eine Staub-/ Spneabsaugung. Warten Sie, bis das Elektrowerkzeug zum Stillstand gekommen ist, bevor Sie es ablegen. Das Einsatzwerkzeug kann sich verhaken und zum Verlust der Kontrolle ber das Elektrowerkzeug fhren.

1 619 929 711 13.7.06

Deutsch | 7

Benutzen Sie das Elektrowerkzeug nicht mit beschdigtem Kabel. Berhren Sie das beschdigte Kabel nicht und ziehen Sie den Netzstecker, wenn das Kabel whrend des Arbeitens beschdigt wird. Beschdigte Kabel erhhen das Risiko eines elektrischen Schlages.

Funktionsbeschreibung
Lesen Sie alle Sicherheitshinweise und Anweisungen. Versumnisse bei der Einhaltung der Sicherheitshinweise und Anweisungen knnen elektrischen Schlag, Brand und/oder schwere Verletzungen verursachen. Bitte klappen Sie die Aufklappseite mit der Darstellung des Gertes auf, und lassen Sie diese Seite aufgeklappt, whrend Sie die Bedienungsanleitung lesen.

Bestimmungsgemer Gebrauch
Das Elektrowerkzeug ist bestimmt fr schwere Meielund Abbrucharbeiten sowie mit entsprechendem Zubehr auch zum Eintreiben und Verdichten.

Technische Daten
Abbruchhammer Sachnummer Nennaufnahmeleistung Schlagzahl Einzelschlagstrke Werkzeugaufnahme Gewicht entsprechend EPTA-Procedure 01/2003 Schutzklasse GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Angaben gelten fr Nennspannungen [U] 230/240 V. Bei niedrigeren Spannungen und in lnderspezifischen Ausfhrungen knnen diese Angaben variieren. Bitte beachten Sie die Sachnummer auf dem Typenschild Ihres Elektrowerkzeugs. Die Handelsbezeichnungen einzelner Elektrowerkzeuge knnen variieren. Einschaltvorgnge erzeugen kurzfristige Spannungsabsenkungen. Bei ungnstigen Netzbedingungen knnen Beeintrchtigungen anderer Gerte auftreten. Bei Netzimpedanzen kleiner als 0,25 Ohm sind keine Strungen zu erwarten.

Abgebildete Komponenten
Die Nummerierung der abgebildeten Komponenten bezieht sich auf die Darstellung des Elektrowerkzeuges auf der Grafikseite. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Handgriff Ein-/Ausschalter Tragegriff Rndelmutter fr Tragegriff Sperrbolzen (GSH 16-30) Haltebgel (GSH 16-28) Werkzeugschaft Werkzeugaufnahme Bund

Gerusch-/Vibrationsinformation
Messwerte ermittelt entsprechend 2000/14/EG und EN 60745. Der A-bewertete Geruschpegel des Gertes betrgt typischerweise: Schalldruckpegel 92 dB(A); Schallleistungspegel 103 dB(A). Unsicherheit K=2 dB. Gehrschutz tragen! Schwingungsgesamtwerte (Vektorsumme dreier Richtungen) ermittelt entsprechend EN 60745: Meieln: Schwingungsemissionswert ah =10 m/s2, Unsicherheit K=2 m/s2.

Abgebildetes oder beschriebenes Zubehr gehrt nicht zum Standard-Lieferumfang.

WARNUNG Der in diesen Anweisungen angegebene Schwingungspegel ist entsprechend einem in EN 60745 genormten Messverfahren gemessen worden und kann fr den Gertevergleich verwendet werden. Der Schwingungspegel wird sich entsprechend dem Einsatz des Elektrowerkzeuges verndern und kann in manchen Fllen ber dem in diesen Anweisungen angegebenen Wert liegen. Die Schwingungsbelastung
1 619 929 711 13.7.06

8 | Deutsch

knnte unterschtzt werden, wenn das Elektrowerkzeug regelmig in solcher Weise verwendet wird. Hinweis: Fr eine genaue Abschtzung der Schwingungsbelastung whrend eines bestimmten Arbeitszeitraumes sollten auch die Zeiten bercksichtigt werden, in denen das Gert abgeschaltet ist oder zwar luft, aber nicht tatschlich im Einsatz ist. Dies kann die Schwingungsbelastung ber den gesamten Arbeitszeitraum deutlich reduzieren.

Werkzeugwechsel (GSH 16-28)


Ziehen Sie vor allen Arbeiten am Elektrowerkzeug den Netzstecker aus der Steckdose. Reinigen Sie den Werkzeugschaft 7 und fetten Sie ihn leicht ein. Einsatzwerkzeuge ohne Bund (siehe Bilder AB) Schwenken Sie den Haltebgel 6 um ca. 150 nach oben und fhren Sie das Einsatzwerkzeug in die Werkzeugaufnahme 8 ein. Schwenken Sie den Haltebgel 6 nach unten, um das Einsatzwerkzeug zu arretieren. berprfen Sie die Verriegelung durch Ziehen am Werkzeug. Einsatzwerkzeuge mit Bund (siehe Bilder CD) Sie knnen Einsatzwerkzeuge mit einer Einstecklnge von 152 mm (6") bis zum Bund verwenden. Schwenken Sie den Haltebgel 6 um ca. 180 nach oben und fhren Sie das Einsatzwerkzeug in die Werkzeugaufnahme 8 ein. Schwenken Sie den Haltebgel 6 bis zum Einsatzwerkzeug zurck, um es zu arretieren. Der Bund 9 muss durch den Haltebgel 6 gehalten werden. berprfen Sie die Verriegelung durch Ziehen am Werkzeug.

Konformittserklrung
Wir erklren in alleiniger Verantwortung, dass dieses Produkt mit den folgenden Normen oder normativen Dokumenten bereinstimmt: EN 60745 gem den Bestimmungen der Richtlinien 89/336/EWG, 98/37/EG, 2000/14/EG. 2000/14/EG: Der garantierte Schallleistungspegel LWA ist niedriger als 105 dB(A). Bewertungsverfahren der Konformitt gem Anhang VI. Benannte Prfstelle: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, den 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

Werkzeugwechsel (GSH 16-30) (siehe Bilder EF)


Ziehen Sie vor allen Arbeiten am Elektrowerkzeug den Netzstecker aus der Steckdose. Reinigen Sie den Werkzeugschaft 7 und fetten Sie ihn leicht ein. Ziehen Sie den Sperrbolzen 5 heraus und drehen Sie ihn um 180 entgegen dem Uhrzeigersinn. Lassen Sie den Sperrbolzen 5 wieder einrasten. Fhren Sie das Einsatzwerkzeug bis zum Anschlag in die Werkzeugaufnahme 8 ein. Die Nut des Werkzeugschaftes 7 muss wie im Bild gezeigt nach oben weisen. Ziehen Sie den Sperrbolzen 5 heraus und drehen Sie ihn um 180 im Uhrzeigersinn. Lassen Sie den Sperrbolzen 5 wieder einrasten. berprfen Sie die Verriegelung durch Ziehen am Werkzeug.

Montage
Tragegriff
Sie knnen den Tragegriff 3 beliebig schwenken. Lsen Sie die Rndelmutter 4, schwenken Sie den Tragegriff 3 um die Gerteachse in die gewnschte Position und ziehen Sie die Rndelmutter 4 wieder fest. Sie knnen den Tragegriff 3 ummontieren. Schrauben Sie die Rndelmutter 4 ganz ab und ziehen Sie danach die Sechskantschraube nach oben heraus. Ziehen Sie den Tragegriff 3 seitlich ab und schwenken Sie das verbleibende Spannteil um 180. Montieren Sie den Tragegriff 3 in umgekehrter Reihenfolge.

1 619 929 711 13.7.06

Deutsch | 9

Betrieb
Inbetriebnahme
Beachten Sie die Netzspannung! Die Spannung der Stromquelle muss mit den Angaben auf dem Typenschild des Elektrowerkzeuges bereinstimmen. Mit 230 V gekennzeichnete Elektrowerkzeuge knnen auch an 220 V betrieben werden. Ein-/Ausschalten Kippen Sie zur Inbetriebnahme des Elektrowerkzeuges den Ein-/Ausschalter 2 in Position I. Um das Elektrowerkzeug auszuschalten kippen Sie den Ein-/Ausschalter 2 in Position 0. Bei niedrigen Temperaturen erreicht das Elektrowerkzeug erst nach einer gewissen Zeit die volle Schlagleistung. Diese Anlaufzeit knnen Sie verkrzen, in dem Sie das in das Elektrowerkzeug eingesetzte Einsatzwerkzeug einmal auf den Boden stoen.

Zum Schmieden erhitzen Sie den Meiel auf 850 bis 1050 C (hellrot bis gelb). Zum Hrten erhitzen Sie den Meiel auf etwa 900 C und schrecken ihn in l ab. Anschlieend lassen Sie ihn im Ofen ca. eine Stunde bei 320 C (Anlassfarbe hellblau) an.

Wartung und Service


Wartung und Reinigung
Ziehen Sie vor allen Arbeiten am Elektrowerkzeug den Netzstecker aus der Steckdose. Halten Sie das Elektrowerkzeug und die Lftungsschlitze sauber, um gut und sicher zu arbeiten. Bei verbrauchten Schleifkohlen schaltet das Elektrowerkzeug selbstttig ab. Das Elektrowerkzeug muss zur Wartung an den Kundendienst geschickt werden, Anschriften siehe Abschnitt Service und Kundenberater. Sollte das Elektrowerkzeug trotz sorgfltiger Herstellungs- und Prfverfahren einmal ausfallen, ist die Reparatur von einer autorisierten Kundendienststelle fr Bosch-Elektrowerkzeuge ausfhren zu lassen. Geben Sie bei allen Rckfragen und Ersatzteilbestellungen bitte unbedingt die 10-stellige Sachnummer laut Typenschild des Elektrowerkzeuges an.

Arbeitshinweise (siehe Bild G)


Halten Sie das Elektrowerkzeug whrend des Arbeitens mit beiden Hnden am Handgriff 1. Der Handgriff 1 bewegt sich um seine Achse ca. 30 mm auf und ab. Dies wirkt den auftretenden Schwingungen entgegen. Arbeiten Sie fr eine mglichst hohe Schlagdmpfung nur mit migem Druck. Schrfen der Meielwerkzeuge Nur mit scharfen Meielwerkzeugen erreichen Sie gute Ergebnisse, schrfen Sie deshalb die Meielwerkzeuge rechtzeitig. Dies gewhrleistet eine lange Lebensdauer der Werkzeuge und gute Arbeitsergebnisse. Nachschleifen Schleifen Sie die Meielwerkzeuge an Schleifscheiben, z. B. Edelkorund, unter gleichbleibender Wasserzufuhr. Richtwerte dafr enthlt die Abbildung. Achten Sie darauf, dass sich an den Schneiden keine Anlassfarben zeigen; dies beeintrchtigt die Hrte der Meielwerkzeuge.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Service und Kundenberater


Explosionszeichnungen und Informationen zu Ersatzteilen finden Sie unter: www.bosch-pt.com www.powertool-portal.de, das Internetportal fr Handwerker und Heimwerker. www.ewbc.de, der Informations-Pool fr Handwerk und Ausbildung. Deutschland Robert Bosch GmbH Servicezentrum Elektrowerkzeuge Zur Luhne 2 37589 Kalefeld . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 18 05/70 74 10 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 18 05/70 74 11

20

10 | Deutsch

1 619 929 711 13.7.06

sterreich ABE Service GmbH Jochen-Rindt-Strae 1 1232 Wien Service . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +43 (0)1/61 03 80 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +43 (0)1/61 03 84 91 Kundenberater . . . . . . . . . .+43 (0)1/7 97 22 30 66 E-Mail: abe@abe-service.co.at Schweiz . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 44/8 47 15 11 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 44/8 47 15 51 Luxemburg . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +32 (0)70/22 55 65 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +32 (0)70/22 55 75 E-Mail: outillage.gereedschap@be.bosch.com

Entsorgung
Elektrowerkzeuge, Zubehr und Verpackungen sollen einer umweltgerechten Wiederverwertung zugefhrt werden. Nur fr EU-Lnder: Werfen Sie Elektrowerkzeuge nicht in den Hausmll! Gem der Europischen Richtlinie 2002/96/EG ber Elektro- und Elektronik-Altgerte und ihrer Umsetzung in nationales Recht mssen nicht mehr gebrauchsfhige Elektrowerkzeuge getrennt gesammelt und einer umweltgerechten Wiederverwertung zugefhrt werden.
nderungen vorbehalten.

1 619 929 711 13.7.06

Deutsch | 11

General Power Tool Safety Warnings


WARNING Read all safety warnings and all instructions. Failure to follow the warnings and instructions may result in electric shock, fire and/or serious injury. Save all warnings and instructions for future reference. The term power tool in the warnings refers to your mains-operated (corded) power tool or battery-operated (cordless) power tool.
1) Work area safety a) Keep work area clean and well lit. Cluttered or dark areas invite accidents. b) Do not operate power tools in explosive atmospheres, such as in the presence of flammable liquids, gases or dust. Power tools create sparks which may ignite the dust or fumes. c) Keep children and bystanders away while operating a power tool. Distractions can cause you to lose control. 2) Electrical safety a) Power tool plugs must match the outlet. Never modify the plug in any way. Do not use any adapter plugs with earthed (grounded) power tools. Unmodified plugs and matching outlets will reduce risk of electric shock. b) Avoid body contact with earthed or grounded surfaces, such as pipes, radiators, ranges and refrigerators. There is an increased risk of electric shock if your body is earthed or grounded. c) Do not expose power tools to rain or wet conditions. Water entering a power tool will increase the risk of electric shock. d) Do not abuse the cord. Never use the cord for carrying, pulling or unplugging the power tool. Keep cord away from heat, oil, sharp edges and moving parts. Damaged or entangled cords increase the risk of electric shock. e) When operating a power tool outdoors, use an extension cord suitable for outdoor use. Use of a cord suitable for outdoor use reduces the risk of electric shock. f) If operating a power tool in a damp location is unavoidable, use a residual current device (RCD) protected supply. Use of an RCD reduces the risk of electric shock.

3) Personal safety a) Stay alert, watch what you are doing and use common sense when operating a power tool. Do not use a power tool while you are tired or under the influence of drugs, alcohol or medication. A moment of inattention while operating power tools may result in serious personal injury. b) Use personal protective equipment. Always wear eye protection. Protective equipment such as dust mask, non-skid safety shoes, hard hat, or hearing protection used for appropriate conditions will reduce personal injuries. c) Prevent unintentional starting. Ensure the switch is in the off-position before connecting to power source and/or battery pack, picking up or carrying the tool. Carrying power tools with your finger on the switch or energising power tools that have the switch on invites accidents. d) Remove any adjusting key or wrench before turning the power tool on. A wrench or a key left attached to a rotating part of the power tool may result in personal injury. e) Do not overreach. Keep proper footing and balance at all times. This enables better control of the power tool in unexpected situations. f) Dress properly. Do not wear loose clothing or jewellery. Keep your hair, clothing and gloves away from moving parts. Loose clothes, jewellery or long hair can be caught in moving parts. g) If devices are provided for the connection of dust extraction and collection facilities, ensure these are connected and properly used. Use of dust collection can reduce dustrelated hazards. 4) Power tool use and care a) Do not force the power tool. Use the correct power tool for your application. The correct power tool will do the job better and safer at the rate for which it was designed. b) Do not use the power tool if the switch does not turn it on and off. Any power tool that cannot be controlled with the switch is dangerous and must be repaired. c) Disconnect the plug from the power source and/or the battery pack from the power tool before making any adjustments, changing accessories, or storing power tools. Such preventive safety measures reduce the risk of starting the power tool accidentally.

12 | English

1 619 929 711 13.7.06

d) Store idle power tools out of the reach of children and do not allow persons unfamiliar with the power tool or these instructions to operate the power tool. Power tools are dangerous in the hands of untrained users. e) Maintain power tools. Check for misalignment or binding of moving parts, breakage of parts and any other condition that may affect the power tools operation. If damaged, have the power tool repaired before use. Many accidents are caused by poorly maintained power tools. f) Keep cutting tools sharp and clean. Properly maintained cutting tools with sharp cutting edges are less likely to bind and are easier to control. g) Use the power tool, accessories and tool bits etc. in accordance with these instructions, taking into account the working conditions and the work to be performed. Use of the power tool for operations different from those intended could result in a hazardous situation. 5) Service a) Have your power tool serviced by a qualified repair person using only identical replacement parts. This will ensure that the safety of the power tool is maintained.

When working with the machine, always hold it firmly with both hands and provide for a secure stance. The power tool is guided more secure with both hands. Secure the workpiece. A workpiece clamped with clamping devices or in a vice is held more secure than by hand. Do not work materials containing asbestos. Asbestos is considered carcinogenic. Take protective measures when dust can develop during working that is harmful to ones health, combustible or explosive. Example: Some dusts are regarded as carcinogenic. Wear a dust mask and work with dust/chip extraction when connectable. Always wait until the machine has come to a complete stop before placing it down. The tool insert can jam and lead to loss of control over the power tool. Never use the machine with a damaged cable. Do not touch the damaged cable and pull the mains plug when the cable is damaged while working. Damaged cables increase the risk of an electric shock.

Functional Description
Read all safety warnings and all instructions. Failure to follow the warnings and instructions may result in electric shock, fire and/or serious injury. While reading the operating instructions, unfold the graphics page for the machine and leave it open.

Machine-specific Safety Warnings


Wear hearing protection. Exposure to noise can cause hearing loss. Use suitable detectors to determine if utility lines are hidden in the work area or call the local utility company for assistance. Contact with electric lines can lead to fire and electric shock. Damaging a gas line can lead to explosion. Penetrating a water line causes property damage or may cause an electric shock. Hold the power tool only by the insulated gripping surfaces when performing an operation where the cutting tool may contact hidden wiring or its own power cord. Contact with a live wire will also make exposed metal parts of the power tool live and shock the operator.

Intended Use
The machine is intended for heavy chiselling and demolition work as well as for driving in and compacting with the appropriate accessories.

1 619 929 711 13.7.06

English | 13

Technical Data
Demolition Hammer Article number Rated power input Impact rate Impact energy per stroke Tool holder Weight according to EPTA-Procedure 01/2003 Protection class GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17.9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16.5 /II

W bpm J mm kg

The values given are valid for nominal voltages [U] of 230/240 V. For lower voltage and models for specific countries, these values can vary. Please observe the article number on the type plate of your machine. The trade names of the individual machines may vary. Starting cycles generate brief voltage drops. Interference with other equipment/machines may occur in case of unfavourable mains system conditions. Malfunctions are not to be expected for system impedances below 0,25 ohm.

Product Features
The numbering of the product features refers to the illustration of the machine on the graphics page. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Handle On/Off switch Carrying handle Knurled nut for carrying handle Limit bolt (GSH 16-30) Tool retainer (GSH 16-28) Tool shank Tool holder Shoulder

Note: To be accurate, an estimation of the level of exposure to vibration experienced during a given period of work should also take into account the times when the tool is switched off and when it is running but not actually doing the job. This may significantly reduce the exposure level over the total working period.

Declaration of Conformity
We declare under our sole responsibility that this product is in conformity with the following standards or standardization documents: EN 60745 according to the provisions of the directives 89/336/EEC, 98/37/EC, 2000/14/EC. 2000/14/EC: The guaranteed sound power level LWA is below 105 dB(A). The valuation procedure for the conformity is in accordance with appendix VI. Designated testing authority: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover to Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

The accessories illustrated or described are not included as standard delivery.

Noise/Vibration Information
Measured values determined 2000/14/EG and EN 60745. according

Typically the A-weighted noise level of the machine is: sound pressure level 92 dB(A); sound power level 103 dB(A). Uncertainty K=2 dB. Wear hearing protection! Overall vibrational values (vector sum of three directions) determined according to EN 60745: Chiselling: Vibration emission value ah =10 m/s2, uncertainty K=2 m/s2.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

WARNING The vibration emission level given in this information sheet has been measured in accordance with a standardised test given in EN 60745 and may be used to compare one tool with another. The vibration emission level will vary because of the ways in which a power tool can be used and may increase above the level given in this information sheet. This could lead to a significant underestimate of exposure when the tool is used regularly in such a way.
14 | English
1 619 929 711 13.7.06

Assembly
Carrying Handle
The carrying handle 3 can be turned to any position. Loosen the knurled nut 4, turn the carrying handle 3 around the machine axis to the desired position and tighten the knurled nut 4 again. The carrying handle 3 can also be mounted facing to the other side. Completely unscrew the knurled nut 4 and then pull out the hexagon bolt upward. Pull off the carrying handle 3 to the side and tilt the remaining clamping element by 180. Mount the carrying handle 3 in reverse order.

Operation
Starting Operation
Observe correct mains voltage! The voltage of the power source must agree with the voltage specified on the nameplate of the machine. Power tools marked with 230 V can also be operated with 220 V. Switching On and Off To start the machine, push the On/Off switch 2 to the I position. To switch off the machine, push the On/Off switch 2 to the 0 position. For low temperatures, the machine reaches the full impact rate only after a certain time. This start-up time can be shortened by striking the chisel in the machine against the floor one time.

Changing the Tool (GSH 16-28)


Before any work on the machine itself, pull the mains plug. Clean the tool shank 7 and apply a light coat of grease. Tools without Shoulder (see figures AB) Pivot the tool retainer 6 upward by approx. 150 and insert the tool into the tool holder 8. Pivot the tool retainer 6 down to lock the tool. Check the latching by pulling the tool. Tools with Shoulder (see figures CD) Tools with an insertion length of 152 mm (6") to the shoulder can be used. Pivot the tool retainer 6 upward by approx. 180 and insert the tool into the tool holder 8. Pivot the tool retainer 6 back to the tool to lock it. The shoulder 9 must be held by the tool retainer 6. Check the latching by pulling the tool.

Operating Instructions (see figure G)


While working, hold the power tool with both hands by the handle 1. The handle 1 can move upward and downward around its axis by approx. 30 mm. This has a damping effect against vibrations. For the highest possible impact damping, work only with moderate pressure. Sharpening Chisels Good results are only achieved with sharp chisels; therefore, sharpen the chiselling tools in good time. This ensures a long service life of the tools and good working performance. Re-sharpening Sharpen chiselling tools using grinding wheels (e. g. ceramic bonded corundum wheel) with a steady supply of water. Reference values are shown in the figure. Take care that no annealing coloration appears on the cutting edges; this impairs the hardness of the chiselling tools.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Changing the Tool (GSH 16-30) (see figures EF)


Before any work on the machine itself, pull the mains plug. Clean the tool shank 7 and apply a light coat of grease. Pull out the lock bolt 5 and turn it 180 in anticlockwise direction. Allow the lock bolt 5 to latch again. Insert the tool into the tool holder 8 to the stop. The groove of the tool shank 7 must face upward as shown in the figure. Pull out the lock bolt 5 and turn it 180 in clockwise direction. Allow the lock bolt 5 to latch again. Check the latching by pulling the tool.

20

For forging, heat the chisel to between 850 and 1050 C (bright red to yellow). For hardening, heat the chisel to approx. 900 C and quench in oil. Then anneal in an oven for approx. one hour at 320 C (annealing colour = light blue).

1 619 929 711 13.7.06

English | 15

Maintenance and Service


Maintenance and Cleaning
Before any work on the machine itself, pull the mains plug. For safe and proper working, always keep the machine and ventilation slots clean. When the carbon brushes wear below acceptable service tolerances, the machine will automatically cut out. The machine must be sent to customer service for maintenance (for address, see the Service and Customer Assistance section. If the machine should fail despite the care taken in manufacturing and testing procedures, repair should be carried out by an after-sales service centre for Bosch power tools. In all correspondence and spare parts order, please always include the 10-digit article number given on the type plate of the machine. WARNING! Important instructions for connecting a new 3-pin plug to the 2-wire cable. The wires in the cable are coloured according to the following code:

Service and Customer Assistance


Exploded views and information on spare parts can be found under: www.bosch-pt.com Great Britain Robert Bosch Ltd. (B.S.C.) P.O. Box 98 Broadwater Park North Orbital Road Denham-Uxbridge Middlesex UB 9 5HJ Service:. . . . . . . . . . . . . . . +44 (0) 18 95 / 83 87 82 Advice line:. . . . . . . . . . . . +44 (0) 18 95 / 83 87 91 Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +44 (0) 18 95 / 83 87 89 Ireland Origo Ltd. Unit 23 Magna Drive Magna Business Park City West Dublin 24 Service:. . . . . . . . . . . . . . . . .+353 (0)1 / 4 66 67 00 Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .+353 (0)1 / 4 66 68 88 Australia and New Zealand Robert Bosch Australia Pty. Ltd. RBAU/SPT 1555 Centre Road P.O. Box 66 3168 Clayton/Victoria . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +61 (0)1 / 3 00 30 70 44 Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +61 (0)1 / 3 00 30 70 45 www.bosch.com.au

Do not connect the blue or brown wire to the earth terminal of the plug. Important: If for any reason the moulded plug is removed from the cable of this power tool, it must be disposed of safely.

Disposal
The machine, accessories and packaging should be sorted for environmental-friendly recycling. Only for EC countries: Do not dispose of power tools into household waste! According the European Guideline 2002/96/EC for Waste Electrical and Electronic Equipment and its implementation into national right, power tools that are no longer usable must be collected separately and disposed of in an environmentally correct manner.
Subject to change without notice.

16 | English

1 619 929 711 13.7.06

Indications gnrales de scurit pour outils lectroportatifs


AVERTISSEMENT Lire tous les avertissements et indications. Le non-respect des avertissements et instructions indiqus ci-aprs peut entraner un choc lectrique, un incendie et/ou de graves blessures sur les personnes. Bien garder tous les avertissements et instructions. La notion d outil lectroportatif mentionne dans les avertissements se rapporte des outils lectriques raccords au secteur (avec cble de raccordement) et des outils lectriques accu (sans cble de raccordement).
1) Scurit lendroit de travail a) Maintenez lendroit de travail propre et bien clair. Un lieu de travail en dsordre ou mal clair augmente le risque daccidents. b) Nutilisez pas loutil lectroportatif dans un environnement prsentant des risques dexplosion et o se trouvent des liquides, des gaz ou poussires inflammables. Les outils lectroportatifs gnrent des tincelles risquant denflammer les poussires ou les vapeurs. c) Tenez les enfants et autres personnes loigns durant lutilisation de loutil lectroportatif. En cas dinattention vous risquez de perdre le contrle sur lappareil. 2) Scurit relative au systme lectrique a) La fiche de secteur de loutil lectroportatif doit tre approprie la prise de courant. Ne pas modifier en aucun cas la fiche. Ne pas utiliser de fiches dadaptateur avec des outils lectroportatifs avec mise la terre. Les fiches non modifies et les prises de courant appropries rduisent le risque de choc lectrique. b) Eviter le contact physique avec des surfaces mises la terre tels que tuyaux, radiateurs, fours et rfrigrateurs. Il y a un risque lev de choc lectrique au cas o votre corps serait reli la terre. c) Ne pas exposer loutil lectroportatif la pluie ou lhumidit. La pntration deau dans un outil lectroportatif augmente le risque dun choc lectrique. d) Ne pas utiliser le cble dautres fins que celles prvues, ne pas utiliser le cble pour porter loutil lectroportatif ou pour laccrocher ou encore pour le dbrancher de la prise de courant. Maintenir le cble

loign des sources de chaleur, des parties grasses, des bords tranchants ou des parties de lappareil en rotation. Un cble endommag ou torsad augmente le risque dun choc lectrique. e) Au cas o loutil lectroportatif serait utilis lextrieur, utiliser une rallonge approprie pour les applications extrieures. Lutilisation dune rallonge lectrique approprie pour les applications extrieures rduit le risque dun choc lectrique. f) Si une utilisation de loutil lectroportatif dans un environnement humide ne peut pas tre vite, utiliser un disjoncteur diffrentiel. Un disjoncteur diffrentiel rduit le risque dun choque lectrique. 3) Scurit des personnes a) Rester vigilant, surveiller ce que vous faites. Faire preuve de bon sens en utilisant loutil lectroportatif. Ne pas utiliser un outil lectroportatif lorsquon est fatigu ou aprs avoir consomm de lalcool, des drogues ou avoir pris des mdicaments. Un moment dinattention lors de lutilisation de loutil lectroportatif peut entraner de graves blessures sur les personnes. b) Porter des quipements de protection. Porter toujours des lunettes de protection. Le fait de porter des quipements de protection personnels tels que masque anti-poussire, chaussures de scurit antidrapantes, casque de protection ou protection acoustique suivant le travail effectuer avec loutil lectroportatif, rduit le risque de blessures. c) Eviter toute mise en service accidentelle. Sassurer que loutil lectroportatif est effectivement teint avant de le raccorder lalimentation en courant ou avant de raccorder laccu, de soulever ou de porter loutil lectroportatif. Le fait de porter loutil lectroportatif avec le doigt sur linterrupteur ou de le brancher sur la source de courant lorsque loutil lectroportatif est en fonctionnement, peut entraner des accidents. d) Enlever tout outil de rglage ou toute cl avant de mettre loutil lectroportatif en fonctionnement. Une cl ou un outil se trouvant sur une partie en rotation peut causer des blessures. e) Eviter une position anormale du corps. Veiller garder toujours une position stable et quilibre. Ceci vous permet de mieux contrler loutil lectroportatif dans des situations inattendues.

1 619 929 711 13.7.06

Franais | 17

f) Porter des vtements appropris. Ne pas porter de vtements amples ni de bijoux. Maintenir cheveux, vtements et gants loigns des parties de lappareil en rotation. Des vtements amples, des bijoux ou des cheveux longs peuvent tre happs par des pices en mouvement. g) Si des dispositifs servant aspirer ou recueillir les poussires doivent tre utiliss, vrifier que ceux-ci soient effectivement raccords et quils sont correctement utiliss. Lutilisation dun dispositif daspiration des poussires peut rduire les dangers dus aux poussires. 4) Utilisation et emploi soigneux doutils lectroportatifs a) Ne pas surcharger lappareil. Utiliser loutil lectroportatif appropri au travail effectuer. Avec loutil lectroportatif appropri, vous travaillerez mieux et avec plus de scurit la vitesse pour laquelle il est prvu. b) Ne pas utiliser un outil lectroportatif dont linterrupteur est dfectueux. Un outil lectroportatif qui ne peut plus tre mis en ou hors fonctionnement est dangereux et doit tre rpar. c) Retirer la fiche de la prise de courant et/ou enlever laccu avant deffectuer des rglages sur lappareil, de changer les accessoires, ou de ranger lappareil. Cette mesure de prcaution empche une mise en fonctionnement de loutil lectroportatif par mgarde. d) Garder les outils lectroportatifs non utiliss hors de la porte des enfants. Ne pas permettre lutilisation de lappareil des personnes qui ne se sont pas familiarises avec celui-ci ou qui nont pas lu ces instructions. Les outils lectroportatifs sont dangereux lorsquils sont utiliss par des personnes non inities. e) Prendre soin de loutil lectroportatif. Vrifier que les parties en mouvement fonctionnent correctement et quelles ne soient pas coinces, et contrler si des parties sont casses ou endommages de telle sorte que le bon fonctionnement de loutil lectroportatif sen trouve entrav. Faire rparer ces parties endommages avant dutiliser lappareil. De nombreux accidents sont dus des outils lectroportatifs mal entretenus. f) Maintenir les outils de coupe aiguiss et propres. Des outils soigneusement entretenus avec des bords tranchants bien aiguiss se coincent moins souvent et peuvent tre guids plus facilement.

g) Utiliser les outils lectroportatifs, les accessoires, les outils monter etc. conformment ces instructions. Tenir compte galement des conditions de travail et du travail effectuer. Lutilisation des outils lectroportatifs dautres fins que celles prvues peut entraner des situations dangereuses. 5) Travaux dentretien a) Ne faire rparer loutil lectroportatif que par un personnel qualifi et seulement avec des pices de rechange dorigine. Ceci permet dassurer la scurit de lappareil.

Instructions de scurit spcifiques lappareil


Porter une protection acoustique. Une forte exposition au bruit peut provoquer une perte daudition. Utiliser des dtecteurs appropris afin de dceler des conduites caches ou consulter les entreprises dapprovisionnement locales. Un contact avec des lignes lectriques peut provoquer un incendie ou un choc lectrique. Un endommagement dune conduite de gaz peut provoquer une explosion. La perforation dune conduite deau provoque des dgts matriels et peut provoquer un choc lectrique. Ne tenir loutil lectroportatif quaux poignes isoles, si, pendant les travaux, loutil de travail risque de toucher des cbles lectriques cachs ou son propre cble dalimentation. Le contact avec des conduites sous tension entrane une mise sous tension des parties mtalliques de lappareil, provoquant ainsi une dcharge lectrique. Toujours bien tenir loutil lectroportatif des deux mains et veiller toujours garder une position de travail stable. Avec les deux mains, loutil lectroportatif est guid de manire plus sre. Bloquer la pice travailler. Une pice travailler serre par des dispositifs de serrage ou dans un tau est fixe de manire plus sre que tenue dans les mains. Ne pas travailler de matriaux contenant de lamiante. Lamiante est considre comme tant cancrigne.

18 | Franais

1 619 929 711 13.7.06

Prendre des mesures de scurit, lorsque des poussires nuisibles la sant, inflammables ou explosives peuvent tre gnres lors du travail. Par exemple : Certaines poussires sont considres comme tant cancrignes. Porter un masque anti-poussires et utiliser un dispositif daspiration de poussires/de copeaux sil est possible de raccorder un tel dispositif. Avant de dposer loutil lectroportatif, attendre que celui-ci soit compltement larrt. Loutil risque de se coincer, ce qui entrane une perte de contrle de loutil lectroportatif. Ne jamais utiliser un outil lectroportatif dont le cble est endommag. Ne pas toucher un cble endommag et retirer la fiche du cble dalimentation de la prise du courant, au cas o le cble serait endommag lors du travail. Un cble endommag augmente le risque dun choc lectrique.

Description du fonctionnement
Lire tous les avertissements et indications. Le non-respect des avertissements et instructions indiqus ci-aprs peut entraner un choc lectrique, un incendie et/ou de graves blessures sur les personnes. Dplier le volet sur lequel lappareil est reprsent de manire graphique. Laisser le volet dpli pendant la lecture de la prsente notice dutilisation.

Utilisation conforme
Lappareil lectroportatif est conu pour de gros travaux de burinage et de dmolition ainsi que, lorsquil est muni daccessoires adquats, pour des travaux denfoncement et de compactage.

Caractristiques techniques
Brise-bton N darticle Puissance absorbe nominale Nombre de chocs Puissance de frappe individuelle Porte-outil Poids suivant EPTA-Procdure 01/2003 Classe de protection GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W tr/min J mm kg

Ces indications sont valables pour des tensions nominales de [U] 230/240 V. Ces indications peuvent varier pour des tensions plus basses ainsi que pour des versions spcifiques certains pays. Respectez imprativement le numro darticle se trouvant sur la plaque signaltique de loutil lectroportatif. Les dsignations commerciales des diffrents outils lectroportatifs peuvent varier. Les processus de mise en fonctionnement provoquent des baisses de tension momentanes. En cas de conditions dfavorables de secteur, il peut y avoir des rpercussions sur dautres appareils. Pour des impdances de secteur infrieures 0,25 ohms, il est assez improbable que des perturbations se produisent.

Elments de lappareil
La numrotation des lments de lappareil se rfre la reprsentation de loutil lectroportatif sur la page graphique. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Manette Interrupteur Marche/Arrt Poigne Ecrou molet pour poigne Boulon de verrouillage (GSH 16-30) Etrier de retenue (GSH 16-28) Tige de loutil Porte-outil Epaulement

Bruits et vibrations
Valeurs de mesure dtermines suivant 2000/14/EG et EN 60745. Les mesures relles (A) des niveaux sonores de lappareil sont : Niveau de pression acoustique 92 dB(A) ; niveau dintensit acoustique 103 dB(A). Incertitude K=2 dB. Porte une protection acoustique ! Valeurs totales des vibrations (somme de vecteurs de trois sens) releve conformment EN 60745 : Burinage : Valeur dmission vibratoire ah =10 m/s2, Incertitude K=2 m/s2.

Les accessoires dcrits ou montrs ne sont pas compris dans lemballage standard.

AVERTISSEMENT Lamplitude doscillation indique dans ces instructions dutilisation a t mesure suivant les mthodes de mesurage normes dans EN 60745 et peut tre utilise pour une comparaison dappareils.
Franais | 19

1 619 929 711 13.7.06

Lamplitude doscillation change en fonction de lutilisation de lappareil lectroportatif et peut, dans certains cas, tre suprieure la valeur indique dans ces instructions dutilisation. La sollicitation vibratoire pourrait tre sous-estime si lappareil lectroportatif est rgulirement utilis dune telle manire. Remarque : Pour une estimation prcise de la sollicitation vibratoire pendant un certain temps dutilisation, il est recommand de prendre aussi en considration les espaces de temps pendant lesquels lappareil est teint ou en fonctionnement, mais pas vraiment utilis. Ceci peut rduire considrablement la sollicitation vibratoire pendant toute la dure du travail.

Changement de loutil (GSH 16-28)


Avant deffectuer des travaux sur loutil lectroportatif, retirer la fiche de la prise de courant. Nettoyer et graisser lgrement la queue de loutil 7. Outils de travail sans paulement (voir figures AB) Basculer ltrier de retenue 6 de 150 env. vers le haut et enfoncer loutil de travail dans le porte-outil 8. Basculer ltrier de retenue 6 vers le bas afin de bloquer loutil de travail. Contrler que loutil soit bien encliquet en tirant sur loutil. Outils de travail avec paulement (voir figures CD) Il est possible dutiliser les outils de travail disposant dune longueur demmanchement de 152 mm (6") jusqu lpaulement. Basculer ltrier de retenue 6 de 180 env. vers le haut et enfoncer loutil de travail dans le porte-outil 8. Remettre ltrier de retenue 6 jusqu loutil de travail afin de bloquer celui-ci. Lpaulement 9 doit tre fix au moyen de ltrier de fixation 6. Contrler que loutil soit bien encliquet en tirant sur loutil.

Dclaration de conformit
Nous dclarons sous notre propre responsabilit que ce produit est en conformit avec les normes ou documents normatifs suivants : EN 60745 conformment aux dispositions figurant dans les directives 89/336/CEE, 98/37/CE, 2000/14/CE. 2000/14/CE : Le niveau dintensit acoustique LWA garanti est infrieur 105 dB (A). Procdures dvaluation de la conformit conformment lannexe VI. Office de contrle dsign : TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, le 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Changement de loutil (GSH 16-30) (voir figures E F)


Avant deffectuer des travaux sur loutil lectroportatif, retirer la fiche de la prise de courant. Nettoyer et graisser lgrement la queue de loutil 7. Retirer le boulon de verrouillage 5 et le tourner de 180 dans le sens inverse des aiguilles dune montre. Laisser le boulon de verrouillage 5 sencliqueter. Introduire loutil de travail fond dans le porte-outil 8. La rainure de la tige 7 doit tre oriente vers le haut, conformment la figure. Retirer le boulon de verrouillage 5 et le tourner de 180 dans le sens des aiguilles dune montre. Laisser le boulon de verrouillage 5 sencliqueter. Contrler que loutil soit bien encliquet en tirant sur loutil.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

Montage
Poigne
La poigne 3 peut tre bascule comme on veut. Desserrer lcrou molet 4, faire basculer la poigne 3 autour de laxe de lappareil dans la position souhaite et resserrer lcrou molet 4. La poigne 3 peut tre monte diffremment. Dvisser compltement lcrou molet 4 et ensuite, retirer la vis hexagonale vers le haut. Retirer la poigne 3 latralement et faire basculer la pice de serrage de 180. Monter la poigne 3 dans lordre inverse.

20 | Franais

1 619 929 711 13.7.06

Mise en marche
Mise en service
Tenir compte de la tension du rseau ! La tension de la source de courant doit concider avec les indications se trouvant sur la plaque signaltique de loutil lectroportatif. Les outils lectroportatifs marqus 230 V peuvent galement tre mis en service sous 220 V. Mise en Marche/Arrt Pour la mise en service de loutil lectroportatif, pousser linterrupteur Marche/Arrt 2 en position I . Pour arrter loutil lectroportatif, pousser linterrupteur Marche/Arrt 2 en position 0 . A basses tempratures, lappareil lectroportatif natteint sa pleine puissance de percussion quau bout dun certain temps. Ce temps de dmarrage peut tre raccourci en tapant une fois par terre loutil de travail mont dans lappareil lectroportatif.

Pour le durcissement, chauffer le burin env. 900 C et le refroidir dans de lhuile. Ensuite, le faire revenir dans le four pendant une heure env. 320 C (couleur bleu clair).

Entretien et service aprs-vente


Nettoyage et entretien
Avant deffectuer des travaux sur loutil lectroportatif, retirer la fiche de la prise de courant. Toujours tenir propres loutil lectroportatif ainsi que les oues de ventilation afin dobtenir un travail impeccable et sr. Lorsque les balais sont uss, lappareil lectroportatif sarrte automatiquement. Lappareil lectroportatif doit tre envoy auprs dun service aprs-vente pour y faire effectuer les travaux dentretien (pour les adresses, voir chapitre Service aprs-vente . Si, malgr tous les soins apports la fabrication et au contrle de lappareil, celui-ci devait avoir un dfaut, la rparation ne doit tre confie qu une station de service aprs-vente agre pour outillage Bosch. Pour toute demande de renseignement ou commande de pices de rechange, nous prciser imprativement le numro darticle dix chiffres de loutil lectroportatif indiqu sur la plaque signaltique.

Instructions dutilisation (voir figure G)


Pendant les travaux, bien tenir loutil lectroportatif des deux mains par la poigne 1. La poigne 1 tourne autour de son axe de 30 mm env. vers le haut et vers le bas. Ceci ragit aux oscillations gnres. Afin dobtenir le meilleur amortissement possible, ne travailler quen exerant une pression modre. Afftage des outils de burinage Cest seulement avec des outils de burinage affts que lon obtient de bons rsultats, donc affter les outils de burinage temps. Ceci permet dobtenir une longue dure de vie des outils et de bons rsultats de travail. Rafftage Affter les outils de burinage laide de meules, par ex. corindon affin, en maintenant une alimentation en eau rgulire. Les valeurs de rfrence se trouvent dans la figure. Veiller ce quaucuns colorations napparaissent sur les lames ; ceci entrave la duret des outils de burinage.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Service aprs-vente
Vous trouverez des vues clates ainsi que des informations concernant les pices de rechange sous : www.bosch-pt.com France Robert Bosch France S.A.S. Service Aprs-vente/Outillage 126, rue de Stalingrad 93700 Drancy Centre dappels SAV : . . . . . . . . . . 01 43 11 90 06 N vert Conseiller Bosch : . . . . . . . 0 800 05 50 51 Belgique, Luxembourg . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +32 (0)70/22 55 65 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +32 (0)70/22 55 75 E-Mail : Outillage.Gereedschap@be.bosch.com Suisse . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 44/8 47 15 12 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 44/8 47 15 52

20

Pour la forge, chauffer le burin une temprature se situant entre 850 et 1050 C (rouge claire jaune).
1 619 929 711 13.7.06

Franais | 21

Elimination des dchets


Les outils lectroportatifs, ainsi que leurs accessoires et emballages, doivent pouvoir suivre chacun une voie de recyclage approprie. Seulement pour Europenne : les pays de lUnion

Ne pas jeter votre appareil lectroportatif avec les ordures mnagres ! Conformment la directive europenne 2002/96/CE relative aux dchets dquipements lectriques et lectroniques et sa ralisation dans les lois nationales, les outils lectroportatifs dont on ne peut plus se servir doivent tre spars et suivre une voie de recyclage approprie.
Sous rserve de modifications.

22 | Franais

1 619 929 711 13.7.06

Advertencias de peligro generales para herramientas elctricas


ntegramente estas ADVERTENCIA Lea advertencias de peligro e instrucciones. En caso de no atenerse a las advertencias de peligro e instrucciones siguientes, ello puede ocasionar una descarga elctrica, un incendio y/o lesin grave. Guardar todas las advertencias de peligro e instrucciones para futuras consultas. El trmino herramienta elctrica empleado en las siguientes advertencias de peligro se refiere a herramientas elctricas de conexin a la red (con cable de red) y a herramientas elctricas accionadas por acumulador (o sea, sin cable de red). 1) Seguridad del puesto de trabajo a) Mantenga limpio y bien iluminado su puesto de trabajo. El desorden o una iluminacin deficiente en las reas de trabajo pueden provocar accidentes. b) No utilice la herramienta elctrica en un entorno con peligro de explosin, en el que se encuentren combustibles lquidos, gases o material en polvo. Las herramientas elctricas producen chispas que pueden llegar a inflamar los materiales en polvo o vapores. c) Mantenga alejados a los nios y otras personas de su puesto de trabajo al emplear la herramienta elctrica. Una distraccin le puede hacer perder el control sobre la herramienta elctrica. 2) Seguridad elctrica a) El enchufe de la herramienta elctrica debe corresponder a la toma de corriente utilizada. No es admisible modificar el enchufe en forma alguna. No emplear adaptadores en herramientas elctricas dotadas con una toma de tierra. Los enchufes sin modificar adecuados a las respectivas tomas de corriente reducen el riesgo de una descarga elctrica. b) Evite que su cuerpo toque partes conectadas a tierra como tuberas, radiadores, cocinas y refrigeradores. El riesgo a quedar expuesto a una sacudida elctrica es mayor si su cuerpo tiene contacto con tierra. c) No exponga la herramienta elctrica a la lluvia y evite que penetren lquidos en su interior. Existe el peligro de recibir una descarga elctrica si penetran ciertos lquidos en la herramienta elctrica.

d) No utilice el cable de red para transportar o colgar la herramienta elctrica, ni tire de l para sacar el enchufe de la toma de corriente. Mantenga el cable de red alejado del calor, aceite, esquinas cortantes o piezas mviles. Los cables de red daados o enredados pueden provocar una descarga elctrica. e) Al trabajar con la herramienta elctrica a la intemperie utilice solamente cables de prolongacin apropiados para su uso en exteriores. La utilizacin de un cable de prolongacin adecuado para su uso en exteriores reduce el riesgo de una descarga elctrica. f) Si fuese imprescindible utilizar la herramienta elctrica en un entorno hmedo, es necesario conectarla a travs de un fusible diferencial. La aplicacin de un fusible diferencial reduce el riesgo a exponerse a una descarga elctrica. 3) Seguridad de personas a) Est atento a lo que hace y emplee la herramienta elctrica con prudencia. No utilice la herramienta elctrica si estuviese cansado, ni tampoco despus de haber consumido alcohol, drogas o medicamentos. El no estar atento durante el uso de la herramienta elctrica puede provocarle serias lesiones. b) Utilice un equipo de proteccin personal y en todo caso unas gafas de proteccin. El riesgo a lesionarse se reduce considerablemente si, dependiendo del tipo y la aplicacin de la herramienta elctrica empleada, se utiliza un equipo de proteccin adecuado como una mascarilla antipolvo, zapatos de seguridad con suela antideslizante, casco, o protectores auditivos. c) Evite una puesta en marcha fortuita. Asegurarse de que la herramienta elctrica est desconectada antes de conectarla a la toma de corriente y/o al montar el acumulador, al recogerla, y al transportarla. Si transporta la herramienta elctrica sujetndola por el interruptor de conexin/desconexin, o si introduce el enchufe en la toma de corriente con la herramienta elctrica conectada, ello puede dar lugar a un accidente. d) Retire las herramientas de ajuste o llaves fijas antes de conectar la herramienta elctrica. Una herramienta de ajuste o llave fija colocada en una pieza rotante puede producir lesiones al poner a funcionar la herramienta elctrica. e) Evite posturas arriesgadas. Trabaje sobre una base firme y mantenga el equilibrio en todo momento. Ello le permitir controlar mejor la herramienta elctrica en caso de presentarse una situacin inesperada. Espaol | 23

1 619 929 711 13.7.06

f) Lleve puesta una vestimenta de trabajo adecuada. No utilice vestimenta amplia ni joyas. Mantenga su pelo, vestimenta y guantes alejados de las piezas mviles. La vestimenta suelta, el pelo largo y las joyas se pueden enganchar con las piezas en movimiento. g) Siempre que sea posible utilizar unos equipos de aspiracin o captacin de polvo, asegrese que stos estn montados y que sean utilizados correctamente. El empleo de estos equipos reduce los riesgos derivados del polvo. 4) Uso y trato cuidadoso de herramientas elctricas a) No sobrecargue la herramienta elctrica. Use la herramienta elctrica prevista para el trabajo a realizar. Con la herramienta adecuada podr trabajar mejor y ms seguro dentro del margen de potencia indicado. b) No utilice herramientas elctricas con un interruptor defectuoso. Las herramientas elctricas que no se puedan conectar o desconectar son peligrosas y deben hacerse reparar. c) Saque el enchufe de la red y/o desmonte el acumulador antes de realizar un ajuste en la herramienta elctrica, cambiar de accesorio o al guardar la herramienta elctrica. Esta medida preventiva reduce el riesgo a conectar accidentalmente la herramienta elctrica. d) Guarde las herramientas elctricas fuera del alcance de los nios. No permita la utilizacin de la herramienta elctrica a aquellas personas que no estn familiarizadas con su uso o que no hayan ledo estas instrucciones. Las herramientas elctricas utilizadas por personas inexpertas son peligrosas. e) Cuide la herramienta elctrica con esmero. Controle si funcionan correctamente, sin atascarse, las partes mviles de la herramienta elctrica, y si existen partes rotas o deterioradas que pudieran afectar al funcionamiento de la herramienta elctrica. Haga reparar estas piezas defectuosas antes de volver a utilizar la herramienta elctrica. Muchos de los accidentes se deben a herramientas elctricas con un mantenimiento deficiente. f) Mantenga los tiles limpios y afilados. Los tiles mantenidos correctamente se dejan guiar y controlar mejor.

g) Utilice la herramienta elctrica, accesorios, tiles, etc. de acuerdo a estas instrucciones, considerando en ello las condiciones de trabajo y la tarea a realizar. El uso de herramientas elctricas para trabajos diferentes de aquellos para los que han sido concebidas puede resultar peligroso. 5) Servicio a) nicamente haga reparar su herramienta elctrica por un profesional, empleando exclusivamente piezas de repuesto originales. Solamente as se mantiene la seguridad de la herramienta elctrica.

Instrucciones de seguridad especficas del aparato


Utilice unos protectores auditivos. El ruido intenso puede provocar sordera. Utilice unos aparatos de exploracin adecuados para detectar posibles tuberas de agua y gas o cables elctricos ocultos, o consulte a la compaa local que le abastece con energa. El contacto con cables elctricos puede electrocutarle o causar un incendio. Al daar las tuberas de gas, ello puede dar lugar a una explosin. La perforacin de una tubera de agua puede redundar en daos materiales o provocar una electrocucin. nicamente sujete el aparato por las empuaduras aisladas al realizar trabajos en los que el til pueda tocar conductores elctricos ocultos o el propio cable del aparato. El contacto con conductores portadores de tensin puede hacer que las partes metlicas del aparato le provoquen una descarga elctrica. Trabajar sobre una base firme sujetando la herramienta elctrica con ambas manos. La herramienta elctrica es guiada de forma ms segura con ambas manos. Asegure la pieza de trabajo. Una pieza de trabajo fijada con unos dispositivos de sujecin, o en un tornillo de banco, se mantiene sujeta de forma mucho ms segura que con la mano. No trabaje materiales que contengan amianto. El amianto es cancergeno. Tome unas medidas de proteccin adecuadas si al trabajar pudiera generarse polvo combustible, explosivo, o nocivo para la salud. Por ejemplo: ciertos tipos de polvo son cancergenos. Colquese una mascarilla antipolvo y, si su aparato viene equipado con la conexin correspondiente, utilice adems un equipo de aspiracin adecuado.

24 | Espaol

1 619 929 711 13.7.06

Antes de depositarla, esperar a que se haya detenido la herramienta elctrica. El til puede engancharse y hacerle perder el control sobre la herramienta elctrica. No utilice la herramienta elctrica si el cable est daado. No toque un cable daado, y desconecte el enchufe de la red, si el cable se daa durante el trabajo. Un cable daado comporta un mayor riesgo de electrocucin.

Descripcin del funcionamiento


Lea ntegramente estas advertencias de peligro e instrucciones. En caso de no atenerse a las advertencias de peligro e instrucciones siguientes, ello puede ocasionar una descarga elctrica, un incendio y/o lesin grave. Despliegue y mantenga abierta la solapa con la imagen del aparato mientras lee las instrucciones de manejo.

Utilizacin reglamentaria
La herramienta elctrica ha sido diseada para realizar trabajos pesados de cincelado y demolicin, pudiendo emplearse adems para clavar y compactar aplicando los respectivos accesorios especiales.

Datos tcnicos
Martillo de demolicin N de artculo Potencia absorbida nominal Frecuencia de percusin Energa por percusin Alojamiento del til Peso segn EPTA-Procedure 01/2003 Clase de proteccin GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Estos datos son vlidos para tensiones nominales de [U] 230/240 V. Los valores pueden variar si la tensin fuese inferior, y en las ejecuciones especficas para ciertos pases. Preste atencin al n de artculo en la placa de caractersticas de su aparato, ya que las denominaciones comerciales de algunos aparatos pueden variar. Los procesos de conexin provocan una breve cada de la tensin. Si las condiciones de la red fuesen desfavorables, ello puede llegar a afectar a otros aparatos. En redes con impedancias inferiores a 0,25 ohmios es improbable que lleguen a perturbarse otros aparatos.

Componentes principales
La numeracin de los componentes est referida a la imagen de la herramienta elctrica en la pgina ilustrada. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Empuadura Interruptor de conexin/desconexin Asa de transporte Tuerca moleteada para asa de transporte Buln de fijacin (GSH 16-30) Estribo de sujecin (GSH 16-28) Vstago del til Alojamiento del til Collar

Informacin sobre ruidos y vibraciones


Valores de medicin 2000/14/CE y EN 60745. determinados segn

El nivel de presin sonora tpico del aparato, determinado con un filtro A, asciende a: Nivel de presin sonora 92 dB(A); nivel de potencia acstica 103 dB(A). Tolerancia K=2 dB. Colocarse un protector de odos! Nivel total de vibraciones (suma vectorial de tres direcciones) determinada segn EN 60745: Cincelar: Valor de vibraciones generadas ah =10 m/s2, tolerancia K=2 m/s2.

Los accesorios descritos e ilustrados no corresponden al material que se adjunta de serie.

ADVERTENCIA El nivel de vibraciones indicado en estas instrucciones ha sido determinado segn el procedimiento de medicin fijado en la norma EN 60745 y puede servir como base de comparacin con otros aparatos.

1 619 929 711 13.7.06

Espaol | 25

El nivel de vibraciones puede variar de acuerdo a la aplicacin respectiva de la herramienta elctrica, pudiendo quedar en ciertos casos por encima del valor indicado en estas instrucciones. La solicitacin experimentada por las vibraciones pudiera ser mayor de lo que se supone, si la herramienta elctrica es utilizada con regularidad de esta manera. Observacin: Para determinar con exactitud la solicitacin experimentada por las vibraciones durante un tiempo de trabajo determinado, es necesario considerar tambin aquellos tiempos en los que el aparato est desconectado, o bien, est en funcionamiento, pero sin ser utilizado. Ello puede suponer una disminucin drstica de la solicitacin por vibraciones durante el tiempo total de trabajo.

Cambio de til (GSH 16-28)


Antes de cualquier manipulacin en la herramienta elctrica, sacar el enchufe de red de la toma de corriente. Limpie el vstago del til 7 y aplique a continuacin una capa ligera de grasa. tiles sin collar (ver figuras AB) Abata hacia arriba aprox. 150 el estribo de sujecin 6 e inserte el til en el alojamiento de ste 8. Abata hacia abajo el estribo de sujecin 6 para retener el til. Tire del til para cerciorarse de que ha quedado correctamente sujeto. tiles con collar (ver figuras CD) Pueden emplearse tiles con una longitud de insercin de 152 mm (6") hasta el collar. Abata hacia arriba aprox. 180 el estribo de sujecin 6 e inserte el til en el alojamiento de ste 8. Abata el estribo de sujecin 6 hacia el til para retenerlo. El collar 9 deber quedar retenido por el estribo de sujecin 6. Tire del til para cerciorarse de que ha quedado correctamente sujeto.

Declaracin de conformidad
Declaramos bajo nuestra responsabilidad que este producto est en conformidad con las normas o documentos normalizados siguientes: EN 60745 de acuerdo con las regulaciones 89/336/CEE, 98/37/CE, 2000/14/CE. 2000/14/CE: El valor del nivel de potencia acstica LWA garantizado es inferior a 105 dB(A). Procedimiento para evaluacin de la conformidad segn anexo VI. Centro oficial de inspeccin citado: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, a 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Cambio de til (GSH 16-30) (ver figuras EF)


Antes de cualquier manipulacin en la herramienta elctrica, sacar el enchufe de red de la toma de corriente. Limpie el vstago del til 7 y aplique a continuacin una capa ligera de grasa.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

Empuje hacia fuera el buln de fijacin 5 y grelo 180 en sentido contrario a las agujas del reloj. Deje que el buln de fijacin 5 enclave nuevamente. Inserte hasta el tope el til en el alojamiento del mismo 8. La ranura del vstago del til 7 deber mostrar hacia arriba segn figura. Empuje hacia fuera el buln de fijacin 5, y grelo 180 en el sentido de las agujas del reloj. Deje que el buln de fijacin 5 enclave nuevamente. Tire del til para cerciorarse de que ha quedado correctamente sujeto.

Montaje
Asa de transporte
Ud. puede abatir discrecionalmente el asa de transporte 3. Afloje la tuerca moleteada 4, gire el asa de transporte 3 en torno al eje del aparato a la posicin deseada, y vuelva a apretar la tuerca moleteada 4. Vd. puede montar el asa de transporte 3 en una posicin diferente. Para ello, desenrosque completamente la tuerca moleteada 4, y saque hacia arriba el tornillo de cabeza hexagonal. Saque lateralmente asa de transporte 3 y gire entonces 180 la pieza a la que iba sujeto. Monte el asa de transporte 3 siguiendo los pasos en orden inverso. 26 | Espaol

1 619 929 711 13.7.06

Operacin
Puesta en marcha
Observe la tensin de red! La tensin de la fuente de energa deber coincidir con las indicaciones en la placa de caractersticas de la herramienta elctrica. Las herramientas elctricas marcadas con 230 V pueden funcionar tambin a 220 V. Conexin/desconexin Para la puesta en marcha de la herramienta elctrica, presione hacia abajo el interruptor de conexin/desconexin 2 a la posicin I. Para desconectar la herramienta elctrica, presione hacia abajo el interruptor de conexin/desconexin 2 a la posicin 0. A bajas temperaturas la herramienta elctrica deber funcionar primero cierto tiempo hasta que logre alcanzar su pleno rendimiento de percusin. Este tiempo puede reducirse si el til montado en la herramienta elctrica, estando sta detenida, es golpeado verticalmente una vez contra el suelo.

60 4 ca.60 60 ca.40

60

20

Para forjar el cincel calintelo entre 850 a 1050 C (entre rojo claro y amarillo). Para templar el cincel calintelo a aprox. 900 C y enfrelo en bao de aceite. A continuacin mantngalo en un horno durante aprox. una hora a 320 C (color de revenido azul claro).

Mantenimiento y servicio
Mantenimiento y limpieza
Antes de cualquier manipulacin en la herramienta elctrica, sacar el enchufe de red de la toma de corriente. Mantenga limpia la herramienta elctrica y las rejillas de refrigeracin para trabajar con eficacia y seguridad. Si el desgaste de las escobillas es excesivo, la herramienta elctrica se desconecta automticamente. La herramienta elctrica deber enviarse para su mantenimiento a uno de los servicios tcnicos que se indican bajo el apartado Servicio tcnico y asistencia al cliente. Si a pesar de los esmerados procesos de fabricacin y control, la herramienta elctrica llegase a averiarse, la reparacin deber encargarse a un servicio tcnico autorizado para herramientas elctricas Bosch. Para cualquier consulta o pedido de piezas de repuesto es imprescindible indicar el n de artculo de 10 dgitos que figura en la placa de caractersticas de la herramienta elctrica.

Instrucciones para la operacin (ver fig. G)


Durante el trabajo sujete la herramienta elctrica con ambas manos por la empuadura 1. La empuadura 1 se mueve aprox. 30 mm hacia arriba y hacia abajo en torno a su eje. De esta manera se amortiguan las vibraciones generadas. Para obtener una amortiguacin mxima de los impactos, trabaje ejerciendo una presin moderada. Afilado de los cinceles Reafile los cinceles con suficiente antelacin, ya que solamente unos cinceles bien afilados le permiten obtener buenos resultados. Con ello se garantiza una gran longevidad de los tiles, adems de unos buenos resultados en el trabajo. Reafilado Reafile los cinceles con muelas, p. ej. de corindn noble, bajo la aportacin uniforme de agua. Valores orientativos al respecto se obtienen en la figura. Preste atencin a que no se alcancen los colores de revenido en los filos, ya que ello mermara la dureza del cincel.

1 619 929 711 13.7.06

Espaol | 27

Servicio tcnico y asistencia al cliente


Los dibujos de despiece e informaciones sobre las piezas de repuesto las encontrar en internet bajo: www.bosch-pt.com Espaa Robert Bosch Espaa, S.A. Departamento de ventas Herramientas Elctricas C/Hermanos Garca Noblejas, 19 28037 Madrid Asesoramiento al cliente . . . . . +34 9 01 11 66 97 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +34 9 13 27 98 63 Venezuela Robert Bosch S.A. Final Calle Vargas. Edf. Centro Berimer P.B. Boleita Norte Caracas 107 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +58 (0)2 / 2 07 45 11 Mxico Robert Bosch S.A. de C.V. Interior: . . . . . . . . . . . . . . +52 (0)1 / 80 06 27 12 86 D.F.: . . . . . . . . . . . . . . . . . . .+52 (0)1 / 52 84 30 62 E-Mail: arturo.fernandez@mx.bosch.com Argentina Robert Bosch Argentina S.A. Crdoba 5160 1414 Buenos Aires (Capital Federal) Atencin al Cliente . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +54 (0)8 10 / 5 55 20 20 E-Mail: herramientas.bosch@ar.bosch.com Per Autorex Peruana S.A. Repblica de Panam 4045, Lima 34 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +51 (0)1 / 4 75 54 53 E-Mail: vhe@autorex.com.pe Chile EMASA S.A. Irarrzaval 259 uoa Santiago . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +56 (0)2 / 5 20 31 00 E-Mail: emasa@emasa.cl

Eliminacin
Recomendamos que las herramientas elctricas, accesorios y embalajes sean sometidos a un proceso de recuperacin que respete el medio ambiente. Slo para los pases de la UE: No arroje las herramientas elctricas a la basura! Conforme a la Directriz Europea 2002/96/CE sobre aparatos elctricos y electrnicos inservibles, tras su transposicin en ley nacional, debern acumularse por separado las herramientas elctricas para ser sometidas a un reciclaje ecolgico.
Reservado el derecho de modificacin.

28 | Espaol

1 619 929 711 13.7.06

Indicaes gerais de advertncia para ferramentas elctricas


Devem ser lidas todas as indicaes de advertncia e todas as instrues. O desrespeito das advertncias e instrues apresentadas abaixo pode causar choque elctrico, incndio e/ou graves leses.

ATENO

e) Se trabalhar com uma ferramenta elctrica ao ar livre, s dever utilizar cabos de extenso apropriados para reas exteriores. A utilizao de um cabo de extenso apropriado para reas exteriores reduz o risco de um choque elctrico. f) Se no for possvel evitar o funcionamento da ferramenta elctrica em reas hmidas, dever ser utilizado uma disjuntor de corrente de avaria. A utilizao de um disjuntor de corrente de avaria reduz o risco de um choque elctrico. 3) Segurana de pessoas a) Esteja atento, observe o que est a fazer e tenha prudncia ao trabalhar com a ferramenta elctrica. No utilizar uma ferramenta elctrica quando estiver fatigado ou sob a influncia de drogas, lcool ou medicamentos. Um momento de descuido ao utilizar a ferramenta elctrica, pode levar a leses graves. b) Utilizar equipamento de proteco pessoal e sempre culos de proteco. A utilizao de equipamento de proteco pessoal, como mscara de proteco contra p, sapatos de segurana antiderrapantes, capacete de segurana ou proteco auricular, de acordo com o tipo e aplicao da ferramenta elctrica, reduz o risco de leses. c) Evitar uma colocao em funcionamento involuntria. Assegure-se de que a ferramenta elctrica esteja desligada, antes de conect-la alimentao de rede e/ou ao acumulador, antes de levant-la ou de transport-la. Se tiver o dedo no interruptor ao transportar a ferramenta elctrica ou se o aparelho for conectado alimentao de rede enquanto estiver ligado, podero ocorrer acidentes. d) Remover ferramentas de ajuste ou chaves de boca antes de ligar a ferramenta elctrica. Uma ferramenta ou chave que se encontre numa parte do aparelho em movimento pode levar a leses. e) Evite uma posio anormal. Mantenha uma posio firme e mantenha sempre o equilbrio. Desta forma mais fcil controlar a ferramenta elctrica em situaes inesperadas. f) Usar roupa apropriada. No usar roupa larga nem jias. Mantenha os cabelos, roupas e luvas afastadas de partes em movimento. Roupas frouxas, cabelos longos ou jias podem ser agarrados por peas em movimento.

Guarde bem todas as advertncias e instrues para futura referncia. O termo Ferramenta elctrica utilizado a seguir nas indicaes de advertncia, refere-se a ferramentas elctricas operadas com corrente de rede (com cabo de rede) e a ferramentas elctricas operadas com acumulador (sem cabo de rede). 1) Segurana da rea de trabalho a) Mantenha a sua rea de trabalho sempre limpa e bem iluminada. Desordem ou reas de trabalho insuficientemente iluminadas podem levar a acidentes. b) No trabalhar com a ferramenta elctrica em reas com risco de exploso, nas quais se encontrem lquidos, gases ou ps inflamveis. Ferramentas elctricas produzem fascas, que podem inflamar ps ou vapores. c) Manter crianas e outras pessoas afastadas da ferramenta elctrica durante a utilizao. No caso de distraco possvel que perca o contrlo sobre o aparelho. 2) Segurana elctrica a) A ficha de conexo da ferramenta elctrica deve caber na tomada. A ficha no deve ser modificada de maneira alguma. No utilizar uma ficha de adaptao junto com ferramentas elctricas protegidas por ligao terra. Fichas no modificadas e tomadas apropriadas reduzem o risco de um choque elctrico. b) Evitar que o corpo possa entrar em contacto com superfcies ligadas terra, como tubos, aquecimentos, foges e frigorficos. H um risco elevado devido a choque elctrico, se o corpo estiver ligado terra. c) Manter o aparelho afastado de chuva ou humidade. A infiltrao de gua numa ferramenta elctrica aumenta o risco de choque elctrico. d) No dever utilizar o cabo para outras finalidades. Jamais utilizar o cabo para transportar a ferramenta elctrica, para pendur-la, nem para puxar a ficha da tomada. Manter o cabo afastado de calor, leo, cantos afiados ou partes do aparelho em movimento. Cabos danificados ou emaranharados aumentam o risco de um choque elctrico.
1 619 929 711 13.7.06

Portugus | 29

g) Se for possvel montar dispositivos de aspirao ou de recolha, assegure-se de que estejam conectados e utilizados correctamente. A utilizao de uma aspirao de p pode reduzir o perigo devido ao p. 4) Utilizao e manuseio cuidadoso de ferramentas elctricas a) No sobrecarregue o aparelho. Utilize a ferramenta elctrica apropriada para o seu trabalho. melhor e mais seguro trabalhar com a ferramenta elctrica apropriada na rea de potncia indicada. b) No utilizar uma ferramenta elctrica com um interruptor defeituoso. Uma ferramenta elctrica que no pode mais ser ligada nem desligada, perigosa e deve ser reparada. c) Puxar a ficha da tomada e/ou remover o acumulador antes de executar ajustes no aparelho, de substituir acessrios ou de guardar o aparelho. Esta medida de segurana evita o arranque involuntrio da ferramenta elctrica. d) Guardar ferramentas elctricas no utilizadas fora do alcance de crianas. No permita que pessoas que no estejam familiarizadas com o aparelho ou que no tenham lido estas instrues, utilizem o aparelho. Ferramentas elctricas so perigosas se forem utilizadas por pessoas inesperientes. e) Tratar a ferramenta elctrica com cuidado. Controlar se as partes mveis do aparelho funcionam perfeitamente e no emperram, e se h peas quebradas ou danificadas que possam prejudicar o funcionamento da ferramenta elctrica. Permitir que peas danificadas sejam reparadas antes da utilizao. Muitos acidentes tm como causa, a manuteno insuficiente de ferramentas elctricas. f) Manter as ferramentas de corte afiadas e limpas. Ferramentas de corte cuidadosamente tratadas e com cantos de corte afiados emperram com menos frequncia e podem ser conduzidas com maior facilidade. g) Utilizar a ferramenta elctrica, acessrios, ferramentas de aplicao, etc. conforme estas instrues. Considerar as condies de trabalho e a tarefa a ser executada. A utilizao de ferramentas elctricas para outras tarefas a no ser as aplicaes previstas, pode levar a situaes perigosas.

5) Servio a) S permita que o seu aparelho seja reparado por pessoal especializado e qualificado e s com peas de reposio originais. Desta forma assegurado o funcionamento seguro do aparelho.

Instrues de servio especficas do aparelho


Usar proteco auricular. Rudos podem provocar a perda auditiva. Utilizar detectores apropriados, para encontrar cabos escondidos, ou consultar a companhia elctrica local. O contacto com cabos elctricos pode provocar fogo e choques elctricos. Danos em tubos de gs podem levar exploso. A penetrao num cano de gua causa danos materiais ou pode provocar um choque elctrico. Ao executar trabalhos durante os quais possam ser atingidos cabos elctricos ou o prprio cabo de rede, dever sempre segurar a ferramenta elctrica pelas superfcies isoladas do punho. O contacto com um cabo sob tenso pode colocar peas de metal da ferramenta elctrica sob tenso e levar a um choque elctrico. Segurar a ferramenta elctrica firmemente com ambas as mos durante o trabalho e manter uma posio firme. A ferramenta elctrica conduzida com segurana com ambas as mos. Fixar a pea a ser trabalhada. Uma pea a ser trabalhada fixa com dispositivos de aperto ou com torno de bancada est mais firme do que segurado com a mo. No processar material que contenha asbesto. Asbesto considerado como sendo cancergeno. Tomar medidas de proteco, se durante o trabalho houver a possibilidade de serem produzidos ps nocivos sade, inflamveis ou explosivos. Por exemplo: Alguns ps so considerados como sendo cancergenos. Usar uma mscara de proteco contra o p e, se for possvel, utilizar uma aspirao de p/aparas. Espere a ferramenta elctrica parar completamente, antes de deposit-la. A ferramenta de aplicao pode emperrar e levar perda de controle sobre a ferramenta elctrica. No utilizar a ferramenta elctrica com um cabo danificado. No tocar no cabo danificado e puxar a ficha da tomada, se o cabo for danificado durante o trabalho. Cabos danificados aumentam o risco de um choque elctrico.

30 | Portugus

1 619 929 711 13.7.06

Descrio de funes
Devem ser lidas todas as indicaes de advertncia e todas as instrues. O desrespeito das advertncias e instrues apresentadas abaixo pode causar choque elctrico, incndio e/ou graves leses. Abrir a pgina basculante contendo a apresentao do aparelho, e deixar esta pgina aberta enquanto estiver lendo a instruo de servio.

Utilizao conforme as disposies


A ferramenta elctrica destinada para trabalhos de cinzelamento e de demolio pesados, assim como, com os respectivos acessrios, para cravar e densificar.

Dados tcnicos
Martelo de demolio N do produto Potncia nominal consumida N de percusso Fora de impactos individuais Fixao da ferramenta Peso conforme EPTA-Procedure 01/2003 Classe de proteco GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

As indicaes s valem para tenses nominais [U] 230/240 V. Estas indicaes podem variar no caso de tenses inferiores e em modelos especficos dos pases. Observar o nmero de produto na placa de caractersticas da sua ferramenta elctrica. A designao comercial das ferramentas elctricas individuais pode variar. Processos de ligao provocam uma breve reduo de tenso. No caso de condies de rede desfavorveis, o funcionamento de outros aparelhos pode ser prejudicado. Em impedncias de rede inferiores a 0,25 Ohm no se conta com avarias.

Componentes ilustrados
A numerao dos componentes ilustrados refere-se apresentao da ferramenta elctrica na pgina de esquemas. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Punho Interruptor de ligar-desligar Punho de transporte Porca serrilhada para o punho de transporte Cavilha de bloqueio (GSH 16-30) Arco (GSH 16-28) Haste da ferramenta Fixao da ferramenta Gola

Valores totais de oscilao (soma dos vectores das trs direces) averiguados conforme EN 60745: Cinzelar: Valor de emisso de oscilao ah =10 m/s2, incerteza K=2 m/s2. O nvel de vibraes indicado nestas instrues foi medido conforme um processo de medio normalizado na norma EN 60745 e pode ser utilizado para a comparao de aparelhos. O nvel de vibraes variar de acordo com a aplicao da ferramenta elctrica. Em alguns casos o nvel de vibraes pode ser superior ao indicado nestas instrues. possvel que o impacto de vibraes seja subestimado se a ferramenta elctrica for regularmente utilizada de maneira semelhante. Nota: Para uma avaliao exacta do impacto de vibraes durante um certo perodo de trabalho, tambm deveriam ser considerados os perodos nos quais o aparelho est desligado ou funciona sem estar realmente a ser empregado. Isto pode reduzir nitidamente o impacto de vibraes durante o completo perodo de trabalho.

ATENO

Acessrios apresentados ou descritos no pertencem ao volume de fornecimento.

Informao sobre rudos/vibraes


Valores de medio apurados conforme 2000/14/CE e EN 60745. O nvel de rudo avaliado como A do aparelho tipicamente: Nvel de presso acstica 92 dB(A); Nvel de potncia acstica 103 dB(A). Incerteza K=2 dB. Usar proteco auricular!

1 619 929 711 13.7.06

Portugus | 31

Declarao de conformidade
Declaramos sob nossa exclusiva responsabilidade, que este produto cumpre as seguintes normas ou documentos normativos: EN 60745 conforme as disposies das directivas 89/336/CEE, 98/37/CE, 2000/14/CE. 2000/14/CE: O garantido nvel de potncia acstica LWA inferior a 105 dB(A). Processo de avaliao da conformidade de acordo com o anexo VI. Entidade de inspeco mencionada: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Ferramentas de trabalho com gola (veja figuras CD) Podem ser utilizadas ferramentas de trabalho com um comprimento de introduo de 152 mm (6") at a gola. Deslocar o arco 6 aprox. 180 para cima e introduzir a ferramenta de trabalho na fixao de ferramentas 8. Deslocar o arco 6 de volta at a ferramenta de trabalho, para trav-la. A gola 9 deve ser fixa com o arco 6. Puxar a ferramenta para controlar o travamento.

Troca de ferramenta (GSH 16-30) (veja figuras EF)


Antes de todos trabalhos na ferramenta elctrica dever puxar a ficha de rede da tomada. Limpar a haste da ferramenta 7 e lubrific-la levemente. Puxar a cavilha de bloqueio 5 para fora e gir-la 180 no sentido contrrio dos ponteiros do relgio. Deixar a cavilha de bloqueio 5 travar novamente. Introduzir a ferramenta de trabalho completamente na admisso da ferramenta 8. A ranhura da haste da ferramenta 7 deve mostrar para cima, como indicado na figura. Puxar a cavilha de bloqueio 5 para fora e gir-la 180 no sentido dos ponteiros do relgio. Deixar a cavilha de bloqueio 5 travar novamente. Puxar a ferramenta para controlar o travamento.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

Montagem
Punho de transporte
O punho de transporte 3 pode ser movimentado para todos os lados. Soltar a porca serrilhada 4, girar o punho de transporte 3 em volta do eixo da ferramenta, at alcanar a posio desejada e reapertar a porca serrilhada 4. O punho de transporte 3 pode ser montado em outra posio. Desatarraxar completamente a porca serrilhada 4 e de seguida retirar o parafuso sextavado puxando para cima. Remover o punho de transporte 3 pelo lado e girar a parte de aperto 180. Montar o punho de transporte 3 em sequncia invertida.

Funcionamento
Colocao em funcionamento
Observar a tenso de rede! A tenso da fonte de corrente deve coincidir com a indicada na chapa de identificao da ferramenta elctrica. Ferramentas elctricas marcadas para 230 V tambm podem ser operadas com 220 V. Ligar e desligar Para a colocao em funcionamento da ferramenta elctrica, dever bascular o interruptor de ligar-desligar 2 para a posio I. Para desligar a ferramenta elctrica, dever bascular o interruptor de ligar-desligar 2 para a posio 0. Em temperaturas ambiente baixas, a ferramenta elctrica apenas alcana a plena potncia de percusso aps um certo tempo. Este perodo de arranque pode ser reduzido, batendo com a broca, introduzida na ferramenta elctrica, no cho.

Troca de ferramenta (GSH 16-28)


Antes de todos trabalhos na ferramenta elctrica dever puxar a ficha de rede da tomada. Limpar a haste da ferramenta 7 e lubrific-la levemente. Ferramentas de trabalho sem gola (veja figuras A e B) Deslocar o arco 6 aprox. 150 para cima e introduzir a ferramenta de trabalho na fixao de ferramentas 8. Deslocar o arco 6 para baixo, para travar a ferramenta de trabalho. Puxar a ferramenta para controlar o travamento.

32 | Portugus

1 619 929 711 13.7.06

Indicaes de trabalho (veja figura G)


Durante o trabalho, dever segurar a ferramenta elctrica pelo punho 1 com ambas as mos. O punho 1 movimenta-se em volta do seu prprio eixo, aprox. 30 mm para cima e para baixo. Isto reage contra as vibraes que ocorrem durante o trabalho. Para uma atenuao de percusso maior possvel, dever trabalhar com presso moderada. Afiar as ferramentas de cinzelar Bons resultados s podem ser alcanados com cinzeis afiados, portanto devem ser afiados a tempo. Isto assegura uma longa vida til das ferramentas e bons resultados de trabalho. Reafiar Afiar os cinzeis com discos abrasivos, p. ex. corindo nobre, sob constante aduo de gua. A figura contm os valores tericos necessrios. Assegure-se de que no sejam visveis cores de recozimento; isto pode prejudicar a dureza das ferramentas de cinzelamento.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Se a ferramenta elctrica falhar apesar de cuidadosos processos de fabricao e de teste, a reparao dever ser executada por uma oficina de servio autorizada para ferramentas elctricas Bosch. Para todas as questes e encomendas de peas sobressalentas imprescindvel indicar o nmero de produto de 10 dgitos como consta no logotipo da ferramenta elctrica.

Servio e consulta ao cliente


Desenhos explodidos e informaes sobre peas sobressalentes encontram-se em: www.bosch-pt.com Portugal Robert Bosch LDA Avenida Infante D. Henrique Lotes 2E 3E 1800 Lisboa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +351 21 / 8 50 00 00 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +351 21 / 8 51 10 96 Brasil Robert Bosch Ltda. Caixa postal 1195 13065-900 Campinas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 08 00 / 7 04 54 46 E-Mail: sac@bosch-sac.com.br

20

Eliminao
Para forjar, aquecer o cinzel de 850 a 1050 C (vermelho claro a amarelo). Para temperar, aquecer o cinzel at aproximadamente 900 C e temperar com leo. De seguida deixar no forno durante aprox. uma hora a 320 C (cor de recozimento azul claro). Ferramentas elctricas, acessrios e embalagens devem ser enviados a uma reciclagem ecolgica de matrias primas. Apenas pases da Unio Europia: No deitar ferramentas elctricas no lixo domstico! De acordo com a directiva europia 2002/96/CE para aparelhos elctricos e electrnicos velhos, e com as respectivas realizaes nas leis nacionais, as ferramentas elctricas que no servem mais para a utilizao, devem ser enviadas separadamente a uma reciclagem ecolgica.
Sob reserva de alteraes.

Manuteno e servio
Manuteno e limpeza
Antes de todos trabalhos na ferramenta elctrica dever puxar a ficha de rede da tomada. Manter a ferramenta elctrica e as aberturas de ventilao sempre limpas, para trabalhar bem e de forma segura. A ferramenta elctrica desligar-se- automaticamente se os carves abrasivos estiverem gastos. Para a manuteno, a ferramenta elctrica deve ser enviada ao servio ps venda. Endereos encontram-se no captulo Servio e assistncia ao cliente.

1 619 929 711 13.7.06

Portugus | 33

Avvertenze generali di pericolo per elettroutensili


Leggere tutte le avvertenze di pericolo e le istruzioni operative. In caso di mancato rispetto delle avvertenze di pericolo e delle istruzioni operative si potr creare il pericolo di scosse elettriche, incendi e/o incidenti gravi.

AVVERTENZA

fonti di calore, olio, spigoli taglienti e neppure a parti della macchina che siano in movimento. I cavi danneggiati o aggrovigliati aumentano il rischio dinsorgenza di scosse elettriche. e) Qualora si voglia usare lelettroutensile allaperto, impiegare solo ed esclusivamente cavi di prolunga che siano adatti per limpiego allesterno. Luso di un cavo di prolunga omologato per limpiego allesterno riduce il rischio dinsorgenza di scosse elettriche. f) Qualora non fosse possibile evitare di utilizzare lelettroutensile in ambiente umido, utilizzare un interruttore di sicurezza. Luso di un interruttore di sicurezza riduce il rischio di una scossa elettrica. 3) Sicurezza delle persone a) importante concentrarsi su ci che si sta facendo e maneggiare con giudizio lelettroutensile durante le operazioni di lavoro. Non utilizzare mai lelettroutensile in caso di stanchezza oppure quando ci si trovi sotto leffetto di droghe, bevande alcoliche e medicinali. Un attimo di distrazione durante luso dellelettroutensile pu essere causa di gravi incidenti. b) Indossare sempre equipaggiamento protettivo individuale, nonch guanti protettivi. Indossando abbigliamento di protezione personale come la maschera per polveri, scarpe di sicurezza che non scivolino, elmetto di protezione oppure protezione acustica a seconda del tipo e dellapplicazione dellelettroutensile, si riduce il rischio di incidenti. c) Evitare laccensione involontaria dellelettroutensile. Prima di collegarlo alla rete di alimentazione elettrica e/o alla batteria ricaricabile, prima di prenderlo oppure prima di iniziare a trasportarlo, assicurarsi che lelettroutensile sia spento. Tenendo il dito sopra linterruttore mentre si trasporta lelettroutensile oppure collegandolo allalimentazione di corrente con linterruttore inserito, si vengono a creare situazioni pericolose in cui possono verificarsi seri incidenti. d) Prima di accendere lelettroutensile togliere gli attrezzi di regolazione o la chiave inglese. Un utensile accessorio oppure una chiave che si trovi in una parte rotante della macchina pu provocare seri incidenti. e) Evitare una posizione anomala del corpo. Avere cura di mettersi in posizione sicura e di mantenere lequilibrio in ogni situazione. In questo modo possibile controllare meglio lelettroutensile in caso di situazioni inaspettate.

Conservare tutte le avvertenze di pericolo e le istruzioni operative per ogni esigenza futura. Il termine elettroutensile utilizzato nelle avvertenze di pericolo si riferisce ad utensili elettrici alimentati dalla rete (con linea di allacciamento) ed ad utensili elettrici alimentati a batteria (senza linea di allacciamento). 1) Sicurezza della postazione di lavoro a) Tenere la postazione di lavoro sempre pulita e ben illuminata. Il disordine oppure zone della postazione di lavoro non illuminate possono essere causa di incidenti. b) Evitare dimpiegare lelettroutensile in ambienti soggetti al rischio di esplosioni nei quali si abbia presenza di liquidi, gas o polveri infiammabili. Gli elettroutensili producono scintille che possono far infiammare la polvere o i gas. c) Tenere lontani i bambini ed altre persone durante limpiego dellelettroutensile. Eventuali distrazioni potranno comportare la perdita del controllo sullelettroutensile. 2) Sicurezza elettrica a) La spina di allacciamento alla rete dellelettroutensile deve essere adatta alla presa. Evitare assolutamente di apportare modifiche alla spina. Non impiegare spine adattatrici assieme ad elettroutensili dotati di collegamento a terra. Le spine non modificate e le prese adatte allo scopo riducono il rischio di scosse elettriche. b) Evitare il contatto fisico con superfici collegate a terra, come tubi, riscaldamenti, cucine elettriche e frigoriferi. Sussiste un maggior rischio di scosse elettriche nel momento in cui il corpo messo a massa. c) Custodire lelettroutensile al riparo dalla pioggia o dallumidit. La penetrazione dellacqua in un elettroutensile aumenta il rischio di una scossa elettrica. d) Non usare il cavo per scopi diversi da quelli previsti ed, in particolare, non usarlo per trasportare o per appendere lelettroutensile oppure per estrarre la spina dalla presa di corrente. Non avvicinare il cavo a

34 | Italiano

1 619 929 711 13.7.06

f) Indossare vestiti adeguati. Non indossare vestiti larghi, n portare bracciali e catenine. Tenere i capelli, i vestiti ed i guanti lontani da pezzi in movimento. Vestiti lenti, gioielli o capelli lunghi potranno impigliarsi in pezzi in movimento. g) In caso fosse previsto il montaggio di dispositivi di aspirazione della polvere e di raccolta, assicurarsi che gli stessi siano collegati e che vengano utilizzati correttamente. Lutilizzo di unaspirazione polvere pu ridurre lo svilupparsi di situazioni pericolose dovute alla polvere. 4) Trattamento accurato ed uso corretto degli elettroutensili a) Non sottoporre la macchina a sovraccarico. Per il proprio lavoro, utilizzare esclusivamente lelettroutensile esplicitamente previsto per il caso. Con un elettroutensile adatto si lavora in modo migliore e pi sicuro nellambito della sua potenza di prestazione. b) Non utilizzare mai elettroutensili con interruttori difettosi. Un elettroutensile con linterruttore rotto pericoloso e deve essere aggiustato. c) Prima di procedere ad operazioni di regolazione sulla macchina, prima di sostituire parti accessorie oppure prima di posare la macchina al termine di un lavoro, estrarre sempre la spina dalla presa della corrente e/o estrarre la batteria ricaricabile. Tale precauzione eviter che lelettroutensile possa essere messo in funzione involontariamente. d) Quando gli elettroutensili non vengono utilizzati, conservarli al di fuori del raggio di accesso di bambini. Non fare usare lelettroutensile a persone che non siano abituate ad usarlo o che non abbiano letto le presenti istruzioni. Gli elettroutensili sono macchine pericolose quando vengono utilizzati da persone non dotate di sufficiente esperienza. e) Eseguire la manutenzione dellelettroutensile operando con la dovuta diligenza. Accertarsi che le parti mobili della macchina funzionino perfettamente, che non sinceppino e che non ci siano pezzi rotti o danneggiati al punto da limitare la funzione dellelettroutensile stesso. Prima di iniziare limpiego, far riparare le parti danneggiate. Numerosi incidenti vengono causati da elettroutensili la cui manutenzione stata effettuata poco accuratamente. f) Mantenere gli utensili da taglio sempre affilati e puliti. Gli utensili da taglio curati con particolare attenzione e con taglienti affilati sinceppano meno frequentemente e sono pi facili da condurre.

g) Utilizzare lelettroutensile, gli accessori opzionali, gli utensili per applicazioni specifiche ecc., sempre attenendosi alle presenti istruzioni. Cos facendo, tenere sempre presente le condizioni di lavoro e le operazioni da eseguire. Limpiego di elettroutensili per usi diversi da quelli consentiti potr dar luogo a situazioni di pericolo. 5) Assistenza a) Fare riparare lelettroutensile solo ed esclusivamente da personale specializzato e solo impiegando pezzi di ricambio originali. In tale maniera potr essere salvaguardata la sicurezza dellelettroutensile.

Istruzioni di sicurezza specifiche per la macchina


Portare cuffie di protezione. Leffetto del rumore pu provocare la perdita delludito. Al fine di rilevare linee di alimentazione nascoste, utilizzare adatte apparecchiature di ricerca oppure rivolgersi alla locale societ erogatrice. Un contatto con linee elettriche pu provocare lo sviluppo di incendi e di scosse elettriche. Danneggiando linee del gas si pu creare il pericolo di esplosioni. Penetrando una tubazione dellacqua si provocano seri danni materiali oppure vi il pericolo di provocare una scossa elettrica. Quando si eseguono lavori in cui vi pericolo che laccessorio impiegato possa arrivare a toccare cavi elettrici nascosti oppure anche il cavo elettrico della macchina stessa, tenere lelettroutensile afferrandolo sempre alle superfici di impugnatura isolate. Un contatto con un cavo elettrico mette sotto tensione anche le parti in metallo dellelettroutensile e provoca quindi una scossa elettrica. Durante le operazioni di lavoro necessario tenere lelettroutensile sempre con entrambe le mani ed adottare una posizione di lavoro sicura. Utilizzare con sicurezza lelettroutensile tenendolo sempre con entrambe le mani. Assicurare il pezzo in lavorazione. Un pezzo in lavorazione pu essere bloccato con sicurezza in posizione solo utilizzando un apposito dispositivo di serraggio oppure una morsa a vite e non tenendolo con la semplice mano. Non lavorare mai materiali contenenti amianto. Lamianto ritenuto materiale cancerogeno.

1 619 929 711 13.7.06

Italiano | 35

Prendere dei provvedimenti appropriati in caso che durante il lavoro dovessero svilupparsi polveri dannose per la salute, infiammabili oppure esplosive. Ad esempio: Alcune polveri sono considerate cancerogene. Portare una maschera di protezione contro la polvere ed utilizzare, se collegabile, un sistema di aspirazione polvere/aspirazione trucioli. Prima di posare lelettroutensile, attendere sempre fino a quando si sar fermato completamente. Lutensile accessorio pu incepparsi e comportare la perdita di controllo dellelettroutensile. Mai utilizzare lelettroutensile con un cavo danneggiato. Non toccare il cavo danneggiato ed estrarre la spina di rete in caso che si dovesse danneggiare il cavo mentre si lavora. Cavi danneggiati aumentano il rischio di una scossa di corrente elettrica.

Descrizione del funzionamento


Leggere tutte le avvertenze di pericolo e le istruzioni operative. In caso di mancato rispetto delle avvertenze di pericolo e delle istruzioni operative si potr creare il pericolo di scosse elettriche, incendi e/o incidenti gravi. Si prega di aprire la pagina ribaltabile su cui si trova raffigurata schematicamente la macchina e lasciarla aperta mentre si legge il manuale delle Istruzioni per luso.

Uso conforme alle norme


Lelettroutensile idoneo per pesanti lavori di demolizione e di scalpellatura e, utilizzando rispettivi accessori opzionali, anche per operazioni di conficcamento e di costipazione.

Dati tecnici
Martello demolitore Codice prodotto Potenza nominale assorbita Frequenza colpi Forza colpo singolo Estrarre lutensile Peso in funzione della EPTA-Procedure 01/2003 Classe di sicurezza GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Le caratteristiche si riferiscono a tensioni nominali [U] 230/240 V. In caso di tensioni minori ed in caso di modelli speciali a seconda dei Paesi, le caratteristiche riportate possono essere divergenti. Si prega di tenere presente il codice prodotto applicato sulla targhetta di costruzione del Vostro elettroutensile. Le descrizioni commerciali di singoli elettroutensili possono variare. Le operazioni di accensione producono temporanei abbassamenti di tensione. In caso di reti di alimentazioni che non siano in condizioni ottimali pu capitare che altre macchine possono subire dei disturbi. In caso di impedenze di rete minori di 0,25 Ohm non ci si aspetta nessuna disfunzione.

Componenti illustrati
La numerazione dei componenti illustrati si riferisce allillustrazione dellelettroutensile che si trova sulla pagina con la rappresentazione grafica. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Impugnatura Interruttore di avvio/arresto Maniglia Dado zigrinato per maniglia Bullone di bloccaggio (GSH 16-30) Staffa di fissaggio (GSH 16-28) Gambo dellutensile Mandrino portautensile Collare

Informazioni sulla rumorosit e sulla vibrazione


Valori di misurazione rilevati conformemente alle norme 2000/14/CE e EN 60745. Il livello di pressione acustica stimato A della macchina ammonta a dB(A): livello di rumorosit 92 dB(A); livello di potenza acustica 103 dB(A). Incertezza della misura K=2 dB. Usare la protezione acustica! Valori totali delle oscillazioni (somma di vettori in tre direzioni) misurati conformemente alla norma EN 60745: Scalpellatura: valore di emissione delloscillazione ah =10 m/s2, Incertezza della misura K=2 m/s2.

Laccessorio illustrato o descritto nelle istruzioni per luso non compreso nella fornitura standard.

36 | Italiano

1 619 929 711 13.7.06

Il livello di oscillazione indicato nelle presenti istruzioni stato rilevato seguendo una procedura di misurazione conforme alla norma EN 60745 e pu essere dunque utilizzato per il confronto fra macchine. Il livello di oscillazione soggetto a cambiamenti a seconda di come si usa lelettroutensile e pu in alcuni casi arrivare a livelli che vanno oltre quello riportato nelle presenti istruzioni. Il carico delloscillazione potrebbe essere sottovalutato se lelettroutensile dovesse essere utilizzato regolarmente in questo modo. Nota bene: Per una valutazione precisa del carico delloscillazione nel corso di un determinato periodo di tempo operativo bisognerebbe considerare anche i tempi in cui la macchina spenta oppure accesa ma non viene utilizzata effettivamente. Ci pu ridurre chiaramente il carico delloscillazione in relazione al completo periodo operativo.

AVVERTENZA

Cambio degli utensili (GSH 16-28)


Prima di qualunque intervento sullelettroutensile estrarre la spina di rete dalla presa. Pulire il gambo dellutensile 7 ed applicarvi un leggero strato di grasso. Utensili accessori senza collare (vedere figure AB) Ribaltare la staffa di fissaggio 6 di ca. 150 verso lalto ed inserire laccessorio impiegato nel mandrino portautensile 8. Per bloccare lutensile accessorio, ribaltare la staffa di fissaggio 6 verso il basso. Controllare il bloccaggio tirando lutensile accessorio. Utensili accessori con collare (vedere figure CD) possibile utilizzare utensili accessori con una lunghezza di inserimento di 152 mm (6") fino al collare. Ribaltare la staffa di fissaggio 6 di ca. 180 verso lalto ed inserire laccessorio impiegato nel mandrino portautensile 8. Per bloccare lutensile accessorio, ribaltare indietro la staffa di fissaggio 6 fino allutensile accessorio. Il collare 9 deve essere tenuto attraverso la staffa di fissaggio 6. Controllare il bloccaggio tirando lutensile accessorio.

Dichiarazione di conformit
Dichiariamo sotto la nostra esclusiva responsabilit, che questo prodotto conforme alle norme o ai documenti normativi seguenti: EN 60745 in base alle prescrizioni delle direttive 89/336/CEE, 98/37/CE, 2000/14/CE. 2000/14/CE: Il livello della potenza sonora LWA garantito minore di 105 dB(A). Procedimento di valutazione della conformit secondo appendice VI. Ufficio di sorveglianza tecnica: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, l 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Cambio degli utensili (GSH 16-30) (vedi figure EF)


Prima di qualunque intervento sullelettroutensile estrarre la spina di rete dalla presa. Pulire il gambo dellutensile 7 ed applicarvi un leggero strato di grasso.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

Estrarre completamente il bullone di bloccaggio 5 e ruotarlo di 180 in senso antiorario. Far scattare di nuovo in posizione il bullone di bloccaggio 5. Spingere laccessorio impiegato fino alla battuta nel mandrino portautensile 8. La scanalatura del gambo dellutensile 7 deve indicare verso lalto come indicato nellillustrazione. Estrarre completamente il bullone di bloccaggio 5 e ruotarlo di 180 in senso orario. Far scattare di nuovo in posizione il bullone di bloccaggio 5. Controllare il bloccaggio tirando lutensile accessorio.

Montaggio
Maniglia
La maniglia 3 pu essere spostata liberamente. Allentare il dado zigrinato 4, ribaltare la maniglia 3 attorno allasse della macchina portandola alla posizione richiesta ed avvitare di nuovo bene il dado zigrinato 4. La maniglia 3 pu essere montata in unaltra posizione. A tal fine, svitare completamente il dado zigrinato 4 ed estrarre quindi la vite a testa esagonale completamente tirandola verso lalto. Tirare la maniglia 3 lateralmente e ribaltare di 180 il particolare di serraggio rimanente. Montare la maniglia 3 seguendo lordine inverso.
1 619 929 711 13.7.06

Italiano | 37

Uso
Messa in funzione
Osservare la tensione di rete! La tensione della rete deve corrispondere a quella indicata sulla targhetta dellelettroutensile. Gli elettroutensili con lindicazione di 230 V possono essere collegati anche alla rete di 220 V. Accendere/spegnere Per accendere lelettroutensile, spingere in avanti linterruttore di avvio/arresto 2 in posizione I. Per spegnere lelettroutensile, ribaltare linterruttore di avvio/arresto 2 in posizione 0. In caso di temperature basse lelettroutensile raggiunge la propria completa potenza del colpo soltanto dopo un certo periodo di tempo. Tale periodo di avviamento pu essere ridotto battendo una volta sul pavimento lutensile accessorio inserito nellelettroutensile.

Per operazioni di fucinatura surriscaldare lo scalpello fino a 8501050 C (rosso chiaro fino a giallo). Per operazioni di tempratura surriscaldare lo scalpello fino a circa 900 C e temprare in bagno dolio. Al termine delloperazione, lasciarlo nel forno per ca. unora a 320 C (colore di rinvenimento blu chiaro).

Manutenzione ed assistenza
Manutenzione e pulizia
Prima di qualunque intervento sullelettroutensile estrarre la spina di rete dalla presa. Per poter garantire buone e sicure operazioni di lavoro, tenere sempre puliti lelettroutensile e le prese di ventilazione. Quando le spazzole di carbone sono usurate, lelettroutensile si spegne automaticamente. Per le operazioni di manutenzione lelettroutensile deve essere spedito al Centro di Assistenza Clienti. Per lindirizzo, vedere paragrafo Servizio post-vendita. Se nonostante gli accurati procedimenti di produzione e di controllo lelettroutensile dovesse guastarsi, la riparazione va fatta effettuare da un punto di assistenza autorizzato per gli elettroutensili Bosch. In caso di richieste o di ordinazione di pezzi di ricambio, comunicare sempre il codice prodotto a 10 cifre riportato sulla targhetta di fabbricazione dellelettroutensile!

Indicazioni operative (vedere figura G)


Lavorando, impugnare lelettroutensile alla maniglia 1 con entrambe le mani. La maniglia 1 si muove ca. 30 mm verso lalto e verso il basso attorno al proprio asse. Ci permette di compensare leffetto dello sviluppo di oscillazioni. Per raggiungere la maggiore possibile ammortizzazione del colpo, operare esercitando soltanto una pressione media. Affilare gli scalpelli Solo con attrezzi di scalpellatura bene affilati si possono raggiungere buoni risultati. Provvedere dunque ad affilarli sempre a tempo debito. In questo modo si garantisce una lunga durata degli attrezzi e buoni risultati delle operazioni. Riaffilatura Smerigliare gli attrezzi di scalpellatura utilizzando mole abrasive, p. es. corindone prezioso, mantenendo sempre costante laggiunta di acqua. Nella figura si trovano valori indicativi per questa operazione. Accertarsi che sui taglienti non si arrivi alla presenza di colore di rinvenimento; ci comprometterebbe la durezza degli attrezzi di scalpellatura.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Servizio post-vendita
Per prendere visione dei disegni in vista esplosa e delle informazioni relative ai pezzi di ricambio consultare il sito: www.bosch-pt.com Italia Robert Bosch S.p.A. Via Giovanni da Udine 15 20156 Milano . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +39 02 / 36 96 26 63 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +39 02 / 36 96 26 62 Filo diretto con Bosch: . . . . . +39 02 / 36 96 23 14 www.Bosch.it Svizzera . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 44 / 8 47 15 13 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 0 44 / 8 47 15 53

20

38 | Italiano

1 619 929 711 13.7.06

Smaltimento
Avviare ad un riciclaggio rispettoso dellambiente gli imballaggi, gli elettroutensili e gli accessori dismessi. Solo per i Paesi della CE: Non gettare elettroutensili dismessi tra i rifiuti domestici! Conformemente alla norma della direttiva CE 2002/96 sui rifiuti di apparecchiature elettriche ed elettroniche (RAEE) ed allattuazione del recepimento nel diritto nazionale, gli elettroutensili diventati inservibili devono essere raccolti separatamente ed essere inviati ad una riutilizzazione ecologica.
Con ogni riserva di modifiche tecniche.

1 619 929 711 13.7.06

Italiano | 39

Algemene veiligheidswaarschuwingen voor elektrische gereedschappen


WAARSCHUWING Lees alle veiligheidswaarschuwingen en alle voorschriften. Als de waarschuwingen en voorschriften niet worden opgevolgd, kan dit een elektrische schok, brand of ernstig letsel tot gevolg hebben. Bewaar alle waarschuwingen en voorschriften voor toekomstig gebruik. Het in de waarschuwingen gebruikte begrip elektrisch gereedschap heeft betrekking op elektrische gereedschappen voor gebruik op het stroomnet (met netsnoer) en op elektrische gereedschappen voor gebruik met een accu (zonder netsnoer).
1) Veiligheid van de werkomgeving a) Houd uw werkomgeving schoon en goed verlicht. Een rommelige of onverlichte werkomgeving kan tot ongevallen leiden. b) Werk met het elektrische gereedschap niet in een omgeving met explosiegevaar waarin zich brandbare vloeistoffen, brandbare gassen of brandbaar stof bevinden. Elektrische gereedschappen veroorzaken vonken die het stof of de dampen tot ontsteking kunnen brengen. c) Houd kinderen en andere personen tijdens het gebruik van het elektrische gereedschap uit de buurt. Wanneer u wordt afgeleid, kunt u de controle over het gereedschap verliezen. 2) Elektrische veiligheid a) De aansluitstekker van het elektrische gereedschap moet in het stopcontact passen. De stekker mag in geen geval worden veranderd. Gebruik geen adapterstekkers in combinatie met geaarde elektrische gereedschappen. Onveranderde stekkers en passende stopcontacten beperken het risico van een elektrische schok. b) Voorkom aanraking van het lichaam met geaarde oppervlakken, bijvoorbeeld van buizen, verwarmingen, fornuizen en koelkasten. Er bestaat een verhoogd risico door een elektrische schok wanneer uw lichaam geaard is. c) Houd het gereedschap uit de buurt van regen en vocht. Het binnendringen van water in het elektrische gereedschap vergroot het risico van een elektrische schok. d) Gebruik de kabel niet voor een verkeerd doel, om het elektrische gereedschap te dragen of op te hangen of om de stekker uit het stopcontact te trekken. Houd de 40 | Nederlands

kabel uit de buurt van hitte, olie, scherpe randen en bewegende gereedschapdelen. Beschadigde of in de war geraakte kabels vergroten het risico van een elektrische schok. e) Wanneer u buitenshuis met elektrisch gereedschap werkt, dient u alleen verlengkabels te gebruiken die voor gebruik buitenshuis zijn goedgekeurd. Het gebruik van een voor gebruik buitenshuis geschikte verlengkabel beperkt het risico van een elektrische schok. f) Als het gebruik van het elektrische gereedschap in een vochtige omgeving onvermijdelijk is, dient u een aardlekschakelaar te gebruiken. Het gebruik van een aardlekschakelaar vermindert het risico van een elektrische schok. 3) Veiligheid van personen a) Wees alert, let goed op wat u doet en ga met verstand te werk bij het gebruik van het elektrische gereedschap. Gebruik geen elektrisch gereedschap wanneer u moe bent of onder invloed staat van drugs, alcohol of medicijnen. Een moment van onoplettendheid bij het gebruik van het elektrische gereedschap kan tot ernstige verwondingen leiden. b) Draag persoonlijke beschermende uitrusting. Draag altijd een veiligheidsbril. Het dragen van persoonlijke beschermende uitrusting zoals een stofmasker, slipvaste werkschoenen, een veiligheidshelm of gehoorbescherming, afhankelijk van de aard en het gebruik van het elektrische gereedschap, vermindert het risico van verwondingen. c) Voorkom per ongeluk inschakelen. Controleer dat het elektrische gereedschap uitgeschakeld is voordat u de stekker in het stopcontact steekt of de accu aansluit en voordat u het gereedschap oppakt of draagt. Wanneer u bij het dragen van het elektrische gereedschap uw vinger aan de schakelaar hebt of wanneer u het gereedschap ingeschakeld op de stroomvoorziening aansluit, kan dit tot ongevallen leiden. d) Verwijder instelgereedschappen of schroefsleutels voordat u het elektrische gereedschap inschakelt. Een instelgereedschap of sleutel in een draaiend deel van het gereedschap kan tot verwondingen leiden. e) Voorkom een onevenwichtige lichaamshouding. Zorg ervoor dat u stevig staat en steeds in evenwicht blijft. Daardoor kunt u het elektrische gereedschap in onverwachte situaties beter onder controle houden.

1 619 929 711 13.7.06

f) Draag geschikte kleding. Draag geen loshangende kleding of sieraden. Houd haren, kleding en handschoenen uit de buurt van bewegende delen. Loshangende kleding, lange haren en sieraden kunnen door bewegende delen worden meegenomen. g) Wanneer stofafzuigings- of stofopvangvoorzieningen kunnen worden gemonteerd, dient u zich ervan te verzekeren dat deze zijn aangesloten en juist worden gebruikt. Het gebruik van een stofafzuiging beperkt het gevaar door stof. 4) Zorgvuldige omgang met en zorgvuldig gebruik van elektrische gereedschappen a) Overbelast het gereedschap niet. Gebruik voor uw werkzaamheden het daarvoor bestemde elektrische gereedschap. Met het passende elektrische gereedschap werkt u beter en veiliger binnen het aangegeven capaciteitsbereik. b) Gebruik geen elektrisch gereedschap waarvan de schakelaar defect is. Elektrisch gereedschap dat niet meer kan worden in- of uitgeschakeld, is gevaarlijk en moet worden gerepareerd. c) Trek de stekker uit het stopcontact of neem de accu uit het elektrische gereedschap voordat u het gereedschap instelt, toebehoren wisselt of het gereedschap weglegt. Deze voorzorgsmaatregel voorkomt onbedoeld starten van het elektrische gereedschap. d) Bewaar niet-gebruikte elektrische gereedschappen buiten bereik van kinderen. Laat het gereedschap niet gebruiken door personen die er niet mee vertrouwd zijn en deze aanwijzingen niet hebben gelezen. Elektrische gereedschappen zijn gevaarlijk wanneer deze door onervaren personen worden gebruikt. e) Verzorg het elektrische gereedschap zorgvuldig. Controleer of bewegende delen van het gereedschap correct functioneren en niet vastklemmen en of onderdelen zodanig gebroken of beschadigd zijn dat de werking van het elektrische gereedschap nadelig wordt benvloed. Laat deze beschadigde onderdelen voor het gebruik repareren. Veel ongevallen hebben hun oorzaak in slecht onderhouden elektrische gereedschappen. f) Houd snijdende inzetgereedschappen scherp en schoon. Zorgvuldig onderhouden snijdende inzetgereedschappen met scherpe snijkanten klemmen minder snel vast en zijn gemakkelijker te geleiden.

g) Gebruik elektrisch gereedschap, toebehoren, inzetgereedschappen en dergelijke volgens deze aanwijzingen. Let daarbij op de arbeidsomstandigheden en de uit te voeren werkzaamheden. Het gebruik van elektrische gereedschappen voor andere dan de voorziene toepassingen kan tot gevaarlijke situaties leiden. 5) Service a) Laat het elektrische gereedschap alleen repareren door gekwalificeerd en vakkundig personeel en alleen met originele vervangingsonderdelen. Daarmee wordt gewaarborgd dat de veiligheid van het gereedschap in stand blijft.

Gereedschapspecifieke veiligheidsvoorschriften
Draag een gehoorbescherming. De blootstelling aan lawaai kan gehoorverlies tot gevolg hebben. Gebruik een geschikt detectieapparaat om verborgen stroom-, gas- of waterleidingen op te sporen of raadpleeg het plaatselijke energie- of waterleidingbedrijf. Contact met elektrische leidingen kan tot brand of een elektrische schok leiden. Beschadiging van een gasleiding kan tot een explosie leiden. Breuk van een waterleiding veroorzaakt materile schade en kan een elektrische schok veroorzaken. Houd het elektrische gereedschap alleen vast aan de gesoleerde greepvlakken als u werkzaamheden uitvoert waarbij het inzetgereedschap verborgen stroomleidingen of de eigen netkabel kan raken. Contact met een onder spanning staande leiding zet ook de metalen delen van het elektrische gereedschap onder spanning en leidt tot een elektrische schok. Houd het elektrische gereedschap tijdens de werkzaamheden stevig met beide handen vast en zorg ervoor dat u stevig staat. Het elektrische gereedschap wordt met twee handen veiliger geleid. Zet het werkstuk vast. Een met spanvoorzieningen of een bankschroef vastgehouden werkstuk wordt beter vastgehouden dan u met uw hand kunt doen. Bewerk geen asbesthoudend Asbest geldt als kankerverwekkend. materiaal.

Tref veiligheidsmaatregelen wanneer er bij werkzaamheden stoffen kunnen ontstaan die schadelijk voor de gezondheid, brandbaar of explosief zijn. Bijvoorbeeld: sommige soorten stof gelden als kankerverwekkend. Draag een stofmasker en gebruik een afzuiging voor stof en spanen, als deze kan worden aangesloten. Nederlands | 41

1 619 929 711 13.7.06

Wacht tot het elektrische gereedschap tot stilstand is gekomen voordat u het neerlegt. Het inzetgereedschap kan vasthaken en dit kan tot het verlies van de controle over het elektrische gereedschap leiden. Gebruik het elektrische gereedschap niet met een beschadigde kabel. Raak de beschadigde kabel niet aan en trek de stekker uit het stopcontact als de kabel tijdens de werkzaamheden wordt beschadigd. Beschadigde kabels vergroten het risico van een elektrische schok.

Functiebeschrijving
Lees alle veiligheidswaarschuwingen en alle voorschriften. Als de waarschuwingen en voorschriften niet worden opgevolgd, kan dit een elektrische schok, brand of ernstig letsel tot gevolg hebben. Vouw de uitvouwbare pagina met de afbeelding van het gereedschap open en laat deze pagina opengevouwen terwijl u de gebruiksaanwijzing leest.

Gebruik volgens bestemming


Het elektrische gereedschap is bestemd voor zware hak- en breekwerkzaamheden en met het juiste toebehoren ook voor indrijven en verdichten.

Technische gegevens
Breekhamer Zaaknummer Opgenomen vermogen Aantal slagen Slagkracht Gereedschapopname Gewicht volgens EPTA-Procedure 01/2003 Isolatieklasse GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Gegevens gelden voor nominale spanningen [U] 230/240 V. Bij lagere spanningen en bij per land verschillende uitvoeringen kunnen deze gegevens afwijken. Let op het zaaknummer op het typeplaatje van het elektrische gereedschap. De handelsbenamingen van sommige elektrische gereedschappen kunnen afwijken. Inschakeling veroorzaakt een kortdurende spanningsdaling. Bij ongunstige voorwaarden van het stroomnet kunnen nadelige gevolgen voor andere machines of apparaten optreden. Bij netimpedanties kleiner dan 0,25 ohm worden geen storingen verwacht.

Afgebeelde componenten
De componenten zijn genummerd zoals op de afbeelding van het elektrische gereedschap op de pagina met afbeeldingen. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Handgreep Aan/uit-schakelaar Draaggreep Kartelmoer voor draaggreep Blokkeerbout (GSH 16-30) Vasthoudbeugel (GSH 16-28) Gereedschapschacht Gereedschapopname Kraag

Informatie over geluid en trillingen


Meetwaarden bepaald volgens 2000/14/EG en EN 60745. Het A-gewogen geluidsniveau van het gereedschap bedraagt kenmerkend: geluidsdrukniveau 92 dB(A); geluidsvermogenniveau 103 dB(A). Onzekerheid K=2 dB. Draag een gehoorbescherming. Totale trillingswaarden (vectorsom van drie richtingen) bepaald volgens EN 60745: Hakken: trillingsemissiewaarde ah =10 m/s2, onzekerheid K=2 m/s2.

Niet elk afgebeeld en beschreven toebehoren wordt standaard meegeleverd.

WAARSCHUWING Het in deze gebruiksaanwijzing vermelde trillingsniveau is gemeten met een volgens EN 60745 genormeerde meetmethode en kan worden gebruikt voor het vergelijken van gereedschappen. Het trillingsniveau verandert afhankelijk van het gebruik van het elektrische gereedschap en kan in sommige gevallen boven de in deze gebruiksaanwijzing aangegeven waarde liggen. De trillingsbelasting kan onderschat worden als het elektrische gereedschap
1 619 929 711 13.7.06

42 | Nederlands

regelmatig op dergelijke wijze wordt gebruikt. Opmerking: Voor een nauwkeurige schatting van de trillingsbelasting tijdens een bepaalde arbeidsperiode moet ook rekening worden gehouden met de tijd waarin het gereedschap uitgeschakeld is, of waarin het gereedschap wel loopt, maar niet werkelijk wordt gebruikt. Dit kan de trillingsbelasting gedurende de gehele arbeidsperiode duidelijk verminderen.

Inzetgereedschappen zonder kraag (zie afbeeldingen AB) Zwenk de vasthoudbeugel 6 ca. 150 omhoog en steek het inzetgereedschap in de gereedschapopname 8. Zwenk de vasthoudbeugel 6 omlaag om het inzetgereedschap te vergrendelen. Controleer de vergrendeling door aan het inzetgereedschap te trekken. Inzetgereedschappen met kraag (zie afbeeldingen CD) U kunt inzetgereedschappen met een insteeklengte van 152 mm (6") tot aan de kraag gebruiken. Zwenk de vasthoudbeugel 6 ca. 180 omhoog en steek het inzetgereedschap in de gereedschapopname 8. Zwenk de vasthoudbeugel 6 tot aan het inzetgereedschap terug om het te vergrendelen. De kraag 9 moet door de vasthoudbeugel 6 worden vastgehouden. Controleer de vergrendeling door aan het inzetgereedschap te trekken.

Conformiteitsverklaring
Wij verklaren als alleen verantwoordelijke dat dit product voldoet aan de volgende normen en normatieve documenten: EN 60745 volgens de bepalingen van de richtlijnen 89/336/EEG, 98/37/EG, 2000/14/EG. 2000/14/EG: Het gegarandeerde geluidsvermogenniveau LWA is lager dan 105 dB(A). Wegingsmethode van de conformiteit volgens aanhangsel VI. Benoemd testlaboratorium: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Inzetgereedschap wisselen (GSH 16-30) (zie afbeeldingen EF)


Trek altijd voor werkzaamheden aan het elektrische gereedschap de stekker uit het stopcontact.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

Reinig de gereedschapschacht 7 en smeer deze licht met vet. Trek de blokkeerbout 5 naar buiten en draai deze 180 tegen de richting van de wijzers van de klok. Laat de blokkeerbout 5 weer vastklikken. Geleid het inzetgereedschap tot aan de aanslag in de gereedschapopname 8. De groef van de gereedschapschacht 7 moet zoals in de afbeelding getoond omhoog wijzen. Trek de blokkeerbout 5 naar buiten en draai deze 180 in de richting van de wijzers van de klok. Laat de blokkeerbout 5 weer vastklikken. Controleer de vergrendeling door aan het inzetgereedschap te trekken.

Montage
Draaggreep
U kunt de draaggreep 3 naar wens draaien. Draai de kartelmoer 4 los, draai de draaggreep 3 om de as van de machine in de gewenste stand en draai de kartelmoer 4 weer vast. U kunt de draaggreep 3 andersom monteren. Draai de kartelmoer 4 helemaal los en trek vervolgens de zeskantbout naar boven toe naar buiten. Trek de draaggreep 3 zijwaarts los en draai het overgebleven spandeel 180. Monteer de draaggreep 3 in omgekeerde volgorde.

Gebruik
Ingebruikneming
Let op de netspanning! De spanning van de stroombron moet overeenkomen met de gegevens op het typeplaatje van het elektrische gereedschap. Met 230 V aangeduide elektrische gereedschappen kunnen ook met 220 V worden gebruikt.

Inzetgereedschap wisselen (GSH 16-28)


Trek altijd voor werkzaamheden aan het elektrische gereedschap de stekker uit het stopcontact. Reinig de gereedschapschacht 7 en smeer deze licht met vet.
1 619 929 711 13.7.06

Nederlands | 43

In- en uitschakelen Als u het elektrische gereedschap wilt inschakelen, kantelt u de aan/uit-schakelaar 2 in stand I. Als u het elektrische gereedschap wilt uitschakelen, kantelt u de aan/uit-schakelaar 2 in stand 0. Bij lage temperaturen bereikt het elektrische gereedschap pas na enige tijd de volledige slagcapaciteit. Deze aanlooptijd kunt u verkorten, door het in het elektrische gereedschap ingezette inzetgereedschap eenmaal op de vloer te stoten.

Onderhoud en service
Onderhoud en reiniging
Trek altijd voor werkzaamheden aan het elektrische gereedschap de stekker uit het stopcontact. Houd het elektrische gereedschap en de ventilatieopeningen altijd schoon om goed en veilig te werken. Als de koolborstels versleten zijn, wordt het elektrische gereedschap automatisch uitgeschakeld. Het elektrische gereedschap moet voor onderhoud aan de klantenservice worden verzonden. Zie voor adressen het gedeelte Technische dienst en klantenservice. Mocht het elektrische gereedschap ondanks zorgvuldige fabricage- en testmethoden toch defect raken, dient de reparatie te worden uitgevoerd door een erkende klantenservice voor Bosch elektrische gereedschappen. Vermeld bij vragen en bestellingen van vervangingsonderdelen altijd het uit tien cijfers bestaande zaaknummer volgens het typeplaatje van het elektrische gereedschap.

Tips voor de werkzaamheden (zie afbeelding G)


Houd het elektrische gereedschap tijdens de werkzaamheden met beide handen aan de handgreep 1 vast. De handgreep 1 beweegt om zijn as ca. 30 mm omhoog en omlaag. Dit gaat de optredende trillingen tegen. Werk slechts met matige druk om een zo groot mogelijke slagdemping te bereiken. Hakgereedschappen slijpen Alleen met scherpe hakgereedschappen bereikt u goede resultaten. Slijp daarom de hakgereedschappen op tijd. Hierdoor wordt een lange levensduur van de gereedschappen en goede werkresultaten gewaarborgd. Slijpen Slijp de hakgereedschappen met slijpschijven, bijvoorbeeld edelkorund, onder een gelijkmatige waterstroom. Richtwaarden daarvoor bevat de afbeelding. Let erop dat er geen aanloopkleuren op de snijkanten zichtbaar worden. Dit heeft een nadelige invloed op de hardheid van de hakgereedschappen.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Technische dienst en klantenservice


Explosietekeningen en informatie over vervangingsonderdelen vindt u op: www.bosch-pt.com Nederland . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +31 (0)76/579 54 54 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +31 (0)76/579 54 94 E-mail: Gereedschappen@nl.bosch.com Belgi en Luxemburg . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +32 (0)70/22 55 65 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +32 (0)70/22 55 75 E-mail: Outillage.Gereedschap@be.bosch.com

20

Afvalverwijdering
Elektrische gereedschappen, toebehoren en verpakkingen moeten op een voor het milieu verantwoorde wijze worden hergebruikt. Alleen voor landen van de EU: Gooi elektrische gereedschappen niet bij het huisvuil. Volgens de Europese richtlijn 2002/96/EG over elektrische en elektronische oude apparaten en de omzetting van de richtlijn in nationaal recht moeten niet meer bruikbare elektrische gereedschappen apart worden ingezameld en op een voor het milieu verantwoorde wijze worden hergebruikt.
Wijzigingen voorbehouden.

Voor het smeden verhit u de beitel tot een temperatuur tussen 850 en 1050 C (lichtrood tot geel). Voor het harden verhit u de beitel tot een temperatuur van ca. 900 C en schrikt u deze in olie af. Vervolgens tempert u deze in de oven ca. een uur bij 320 C (aanloopkleur lichtblauw).

44 | Nederlands

1 619 929 711 13.7.06

Generelle advarselshenvisninger for el-vrktj


ADVARSEL Ls alle advarselshenvisninger og instrukser. I tilflde af manglende overholdelse af advarselshenvisningerne og instrukserne er der risiko for elektrisk std, brand og/eller alvorlige kvstelser. Opbevar alle advarselshenvisninger og instrukser til senere brug. Det i advarselshenvisningerne benyttede begreb el-vrktj refererer til netdrevet el-vrktj (med netkabel) og akkudrevet el-vrktj (uden netkabel).
1) Sikkerhed p arbejdspladsen a) Srg for, at arbejdsomrdet er rent og rigtigt belyst. Uorden eller uoplyste arbejdsomrder ger faren for uheld. b) Brug ikke el-vrktjet i eksplosionsfarlige omgivelser, hvor der findes brndbare vsker, gasser eller stv. El-vrktj kan sl gnister, der kan antnde stv eller dampe. c) Srg for, at andre personer og ikke mindst brn holdes vk fra arbejdsomrdet, nr maskinen er i brug. Hvis man distraheres, kan man miste kontrollen over maskinen. 2) Elektrisk sikkerhed a) El-vrktjets stik skal passe til kontakten. Stikket m under ingen omstndigheder ndres. Brug ikke adapterstik sammen med jordforbundet el-vrktj. Undrede stik, der passer til kontakterne, nedstter risikoen for elektrisk std. b) Undg kropskontakt med jordforbundne overflader som f.eks. rr, radiatorer, komfurer og kleskabe. Hvis din krop er jordforbundet, ges risikoen for elektrisk std. c) Maskinen m ikke udsttes for regn eller fugt. Indtrngning af vand i et el-vrktj ger risikoen for elektrisk std. d) Brug ikke ledningen til forml, den ikke er beregnet til (f.eks. m man aldrig bre el-vrktjet i ledningen, hnge el-vrktjet op i ledningen eller rykke i ledningen for at trkke stikket ud af kontakten). Beskyt ledningen mod varme, olie, skarpe kanter eller maskindele, der er i bevgelse. Beskadigede eller indviklede ledninger ger risikoen for elektrisk std. e) Hvis el-vrktjet benyttes i det fri, m der kun benyttes en forlngerledning, der er egnet til udendrs brug. Brug af forlngerledning til udendrs brug nedstter risikoen for elektrisk std.

f) Hvis det ikke kan undgs at bruge el-vrktjet i fugtige omgivelser, skal der bruges et HFI-rel. Brug af et HFI-rel reducerer risikoen for at f elektrisk std. 3) Personlig sikkerhed a) Det er vigtigt at vre opmrksom, se, hvad man laver, og bruge el-vrktjet fornuftigt. Brug ikke noget el-vrktj, hvis du er trt, har nydt alkohol eller er pvirket af medikamenter eller euforiserende stoffer. F sekunders uopmrksomhed ved brug af el-vrktjet kan fre til alvorlige personskader. b) Brug beskyttelsesudstyr og hav altid beskyttelsesbriller p. Brug af sikkerhedsudstyr som f.eks. stvmaske, skridsikkert fodtj, beskyttelseshjelm eller hrevrn afhngig af maskintype og anvendelse nedstter risikoen for personskader. c) Undg utilsigtet igangstning. Kontrollr, at el-vrktjet er slukket, fr du tilslutter det til strmtilfrslen og/eller akkuen, lfter eller brer det. Undg at bre el-vrktjet med fingeren p afbryderen og srg for, at el-vrktjet ikke er tndt, nr det sluttes til nettet, da dette ger risikoen for personskader. d) Gr det til en vane altid at fjerne indstillingsvrktj eller skruengle, fr el-vrktjet tndes. Hvis et stykke vrktj eller en ngle sidder i en roterende maskindel, er der risiko for personskader. e) Undg en anormal legemsposition. Srg for at st sikkert, mens der arbejdes, og kom ikke ud af balance. Dermed har du bedre muligheder for at kontrollere el-vrktjet, hvis der skulle opst uventede situationer. f) Brug egnet arbejdstj. Undg lse bekldningsgenstande eller smykker. Hold hr, tj og handsker vk fra dele, der bevger sig. Dele, der er i bevgelse, kan gribe fat i lstsiddende tj, smykker eller langt hr. g) Hvis stvudsugnings- og opsamlingsudstyr kan monteres, er det vigtigt, at dette tilsluttes og benyttes korrekt. Brug af en stvopsugning kan reducere stvmngden og dermed den fare, der er forbundet stv. 4) Omhyggelig omgang med og brug af el-vrktj a) Undg overbelastning af maskinen. Brug altid et el-vrktj, der er beregnet til det stykke arbejde, der skal udfres. Med det passende el-vrktj arbejder man bedst og mest sikkert inden for det angivne effektomrde. b) Brug ikke et el-vrktj, hvis afbryder er defekt. Et el-vrktj, der ikke kan startes og stoppes, er farlig og skal repareres.

1 619 929 711 13.7.06

Dansk | 45

c) Trk stikket ud af stikkontakten og/eller fjern akkuen, inden maskinen indstilles, der skiftes tilbehrsdele, eller maskinen lgges fra. Disse sikkerhedsforanstaltninger forhindrer utilsigtet start af el-vrktjet. d) Opbevar ubenyttet el-vrktj uden for brns rkkevidde. Lad aldrig personer, der ikke er fortrolige med maskinen eller ikke har gennemlst disse instrukser, benytte maskinen. El-vrktj er farligt, hvis det benyttes af ukyndige personer. e) El-vrktjet br vedligeholdes omhyggeligt. Kontroller, om bevgelige maskindele fungerer korrekt og ikke sidder fast, og om delene er brkket eller beskadiget, sledes at el-vrktjets funktion pvirkes. F beskadigede dele repareret, inden maskinen tages i brug. Mange uheld skyldes drligt vedligeholdte el-vrktjer. f) Srg for, at skrevrktjer er skarpe og rene. Omhyggeligt vedligeholdte skrevrktjer med skarpe skrekanter stter sig ikke s hurtigt fast og er nemmere at fre. g) Brug el-vrktj, tilbehr, indsatsvrktj osv. iht. disse instrukser. Tag hensyn til arbejdsforholdene og det arbejde, der skal udfres. Anvendelse af el-vrktjet til forml, som ligger uden for det fastsatte anvendelsesomrde, kan fre til farlige situationer. 5) Service a) Srg for, at el-vrktj kun repareres af kvalificerede fagfolk og at der kun benyttes originale reservedele. Dermed sikres strst mulig maskinsikkerhed.

Hold altid maskinen fast med begge hnder og srg for at st sikkert under arbejdet. El-vrktjet fres sikkert med to hnder. Sikre emnet. Et emne holdes bedre fast med spndeanordninger eller skruestik end med hnden. Bearbejd ikke asbestholdigt materiale. Asbest er krftfremkaldende. Trf de ndvendige foranstaltninger, hvis sundhedsskadeligt, brndbart eller eksplosivt stv kan opst under arbejdet. F.eks.: Noget stv kan vre krftfremkaldende. Brug en stvbeskyttelsesmaske samt en stv-/spneopsugning, hvis en sdan kan tilsluttes. El-vrktjet m frst lgges fra, nr det str helt stille. Indsatsvrktjet kan stte sig i klemme, hvilket kan medfre, at man taber kontrollen over el-vrktjet. El-vrktjet m ikke benyttes, hvis ledningen er beskadiget. Berr ikke den beskadigede ledning og trk netstikket ud, hvis ledningen beskadiges under arbejdet. Beskadigede ledninger ger risikoen for elektrisk std.

Funktionsbeskrivelse
Ls alle advarselshenvisninger og instrukser. I tilflde af manglende overholdelse af advarselshenvisningerne og instrukserne er der risiko for elektrisk std, brand og/eller alvorlige kvstelser. Klap venligst foldesiden med illustration af produktet ud og lad denne side vre foldet ud, mens du lser betjeningsvejledningen.

Vrktjsspecifikke sikkerhedsinstrukser
Brug hrevrn. Stjpvirkning kan fre til tab af hrelse. Anvend egnede sgeinstrumenter til at finde frem til skjulte forsyningsledninger eller kontakt det lokale forsyningsselskab. Kontakt med elektriske ledninger kan fre til brand og elektrisk std. Beskadigelse af en gasledning kan fre til eksplosion. Brud p et vandrr kan fre til materiel skade eller elektrisk std. Hold altid kun el-vrktjet i de isolerede gribeflader, nr du udfrer arbejde, hvor indsatsvrktjet kan ramme bjede strmledninger eller vrktjets eget kabel. Kontakt med en spndingsfrende ledning stter ogs metaldele under spnding, hvilket frer til elektrisk std.

Beregnet anvendelse
El-vrktjet er beregnet til tungt mejsel- og opbrydningsarbejde. Hvis vrktjet udstyres med passende tilbehr, kan det ogs benyttes til inddrivning og komprimering.

46 | Dansk

1 619 929 711 13.7.06

Tekniske data
Opbrydningshammer Typenummer Nominel optagen effekt Slagtal Enkelt slagstyrke Vrktjsholderen Vgt svarer til EPTA-Procedure 01/2003 Beskyttelsesklasse GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Angivelserne glder for nominelle spndinger [U] 230/240 V. Disse angivelser kan variere ved lavere spndinger og i landespecifikke udfrelser. Se typenummer p el-vrktjets typeskilt. Handelsbetegnelserne for de enkelte el-vrktjer kan variere. Indkoblingsstrmstdet kan forrsage kortfristede spndingsfald. Under ugunstige netbetingelser i tyndtbefolket omrde kan andre apparater blive pvirket heraf. Hvis strmtilfrslens systemimpedans er mindre end 0,25 Ohm, er det usandsynligt, at der opstr ulemper.

Illustrerede komponenter
Nummereringen af de illustrerede komponenter refererer til illustrationen af el-vrktjet p illustrationssiden. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Hndgreb Start-stop-kontakt Bregreb Fingermtrik til bregreb Sprrebolt (GSH 16-30) Holdebjle (GSH 16-28) Vrktjsskaft Vrktjsholder Krave

Bemrk: For njagtigt at kunne vurdere svingningsbelastningen i et bestemt arbejdstidsrum br man ogs tage hjde for de tider, hvor maskinen er slukket eller krer, men ikke bruges. Dette kan reducere svingningsbelastningen betydeligt i hele arbejdstidsrummet.

Overensstemmelseserklring
Vi erklrer under almindeligt ansvar, at dette produkt er i overensstemmelse med flgende standarder eller normative dokumenter: EN 60745 iht. bestemmelserne i direktiverne 89/336/EF, 98/37/EF, 2000/14/EF. 2000/14/EF: Det garanterede lydeffektniveau LWA er lavere end 105 dB(A). Proceducerer for overensstemmelsesvurdering iht. bilag VI. Bemyndiget kontrolorgan: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Tilbehr, som er illustreret eller beskrevet i betjeningsvejledningen, hrer ikke til standard-leveringen.

Stj-/vibrationsinformation
Mlevrdier beregnet iht. 2000/14/EF og EN 60745. Vrktjets A-vgtede stjniveau er typisk: Lydtryksniveau 92 dB(A); lydeffektniveau 103 dB(A). Usikkerhed K=2 dB. Brug hrevrn! Samlede vibrationsvrdier (vektorsum for tre retninger) beregnet iht. EN 60745: Mejsling: Vibrationseksponering ah =10 m/s2, usikkerhed K=2 m/s2.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

ADVARSEL Det svingningsniveau, der angives i disse instrukser, er blevet mlt iht. en mleproces, der er standardiseret i EN 60745, og kan bruges til en sammenligning af maskinene. Svingningsniveauet ndrer sig iht. el-vrktjets brug og kan i nogle tilflde ligge over den vrdi, der er angivet i disse instrukser. Svingningsbelastningen kan evt. undervurderes, hvis el-vrktjet bruges p en sdan mde med regelmssige mellemrum.

1 619 929 711 13.7.06

Dansk | 47

Montering
Bregreb
Du kan svinge bregrebet 3 som du vil. Lsne fingermtrikken 4, sving bregrebet 3 omkring maskinens akse i den nskede position og spnd fingermtrikken 4 igen. Du kan ommontere bregrebet 3. Skru fingermtrikken 4 helt af og trk herefter sekskantskruen ud opadtil. Trk bregrebet 3 af ud til siden og sving den tiloversblivende spndedel 180. Montr bregrebet 3 i omvendt rkkeflge.

Brug
Ibrugtagning
Kontrollr netspndingen! Strmkildens spnding skal stemme overens med angivelserne p el-vrktjets typeskilt. El-vrktj til 230 V kan ogs tilsluttes 220 V. Tnd/sluk Vip til ibrugtagning af el-vrktjet start-stop-kontakten 2 i position I. El-vrktjet slukkes ved at vippe start-stop-kontakten 2 i position 0. Ved lave temperaturer nr el-vrktjet frst efter et vist stykke tid op p den fulde slagydelse. Denne starttid kan afkortes ved at stde indsatsvrktjet i el-vrktjet mod jorden.

Vrktjsskift (GSH 16-28)


Trk stikket ud af stikkontakten, fr der udfres arbejde p el-vrktjet. Rengr vrktjsskaftet 7 og smr et tyndt lag fedt p det. Indsatsvrktj uden krave (se billede AB) Sving holdebjlen 6 ca. 150 opad og fr indsatsvrktjet ind i vrktjsholderen 8. Sving holdebjlen 6 nedad for at fastlse indsatsvrktjet. Kontrollr at vrktjet sidder rigtigt fast ved at trkke i lsen. Indsatsvrktj med krave (se billede CD) Der kan benyttes indsatsvrktj med en istikningslngde p 152 mm (6") indtil kraven. Sving holdebjlen 6 ca. 180 opad og fr indsatsvrktjet ind i vrktjsholderen 8. Sving holdebjlen 6 tilbage indtil indsatsvrktjet for at fastlse det. Kraven 9 skal holdes af holdebjlen 6. Kontrollr at vrktjet sidder rigtigt fast ved at trkke i lsen.

Arbejdsvejledning (se billede G)


Hold under arbejdet el-vrktjet fast i hndgrebet med begge hnder 1. Hndgrebet 1 bevger sig ca. 30 mm op og ned omkring sin egen akse. Dette modvirker de opstende svingninger. Arbejd kun med middelt tryk til en muligst hj slagdmpning. Slibning af mejselvrktj Kun med skarpt mejselvrktj opns gode resultater; slib derfor mejselvrktjet rettidigt. Dette sikrer gode arbejdsresultater og at vrktjet har en lang levetid. Efterslibning Slib mejselvrktjet p slibeskiver (f.eks. korund), mens der tilfres vand. Vejledende vrdier fremgr af billedet. Pas p, at knivskrene ikke farves (bliver bl), da mejselvrktjets hrdhed derved kan forringes.
60 4 ca.60 60

Vrktjsskift (GSH 16-30) (se billede EF)


Trk stikket ud af stikkontakten, fr der udfres arbejde p el-vrktjet. Rengr vrktjsskaftet 7 og smr et tyndt lag fedt p det. Trk sprrebolten 5 ud og drej den 180 mod venstre. F sprrebolten 5 til at falde i hak igen. Fr indsatsvrktjet helt ind i vrktjsholderen 8. Noten i vrktjsskaftet 7 skal pege opad som vist p billedet. Trk sprrebolten 5 ud og drej den 180 mod hjre. F sprrebolten 5 til at falde i hak igen. Kontrollr at vrktjet sidder rigtigt fast ved at trkke i lsen. 48 | Dansk

60

20

Til smring opvarmes mejslen til 850 til 1050 C (lys rd til gul). Til hrdning opvarmes mejslen til ca. 900 C og afskrkkes i olie. Herefter lgges den i ovnen i ca. en time ved 320 C (startfarve lysebl).

1 619 929 711 13.7.06

ca.40

Vedligeholdelse og service
Vedligeholdelse og rengring
Trk stikket ud af stikkontakten, fr der udfres arbejde p el-vrktjet. El-vrktj og el-vrktjets ventilationsbninger skal altid holdes rene for at sikre et godt og sikkert arbejde. El-vrktjet stopper automatisk, nr kulbrsterne skal udskiftes. El-vrktjet skal serviceres p et autoriseret vrksted (adresse findes i afsnittet Service og kunderdgivning). Skulle el-vrktjet trods omhyggelig fabrikation og kontrol holde op med at fungere, skal reparationen udfres af et autoriseret servicevrksted for Boschelektrovrktj. El-vrktjets 10-cifrede typenummer (se typeskilt) skal altid angives ved foresprgsler og bestilling af reservedele.

Service og kunderdgivning
Reservedelstegninger og informationer om reservedele findes under: www.bosch-pt.com Bosch Service Center for el-vrktj Telegrafvej 3 2750 Ballerup Service: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +45 44 89 88 55 Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +45 44 89 87 55 Teknisk vejledning: . . . . . . . . . . . . +45 44 89 88 56 Den direkte linje: . . . . . . . . . . . . . . +45 44 68 35 60

Bortskaffelse
El-vrktj, tilbehr og emballage skal genbruges p en miljvenlig mde. Glder kun i EU-lande: Smid ikke el-vrktj ud sammen med det almindelige husholdningsaffald! Iht. det europiske direktiv 2002/96/EF om affald af elektrisk og elektronisk udstyr skal kasseret elektrisk udstyr indsamles separat og genbruges iht. gldende miljforskrifter.
Ret til ndringer forbeholdes.

1 619 929 711 13.7.06

Dansk | 49

Allmnna skerhetsanvisningar fr elverktyg


Ls noga igenom alla anvisningar. Fel som uppstr till fljd av att anvisningarna nedan inte fljts kan orsaka elstt, brand och/eller allvarliga kroppsskador.

VARNING

3) Personskerhet a) Var uppmrksam, kontrollera vad du gr och anvnd elverktyget med frnuft. Anvnd inte elverktyg nr du r trtt eller om du r pverkad av droger, alkohol eller mediciner. Under anvndning av elverktyg kan ven en kort ouppmrksamhet leda till allvarliga kroppsskador. b) Br alltid personlig skyddsutrustning och skyddsglasgon. Anvndning av personlig skyddsutrustning som t. ex. dammfiltermask, halkfria skerhetsskor, skyddshjlm och hrselskydd reducerar alltefter elverktygets typ och anvndning risken fr kroppsskada. c) Undvik oavsiktlig igngsttning. Kontrollera att elverktyget r frnkopplat innan du ansluter stickproppen till vgguttaget och/eller ansluter/tar bort batteriet, tar upp eller br elverktyget. Om du br elverktyget med fingret p strmstllaren eller ansluter pkopplat elverktyg till ntstrmmen kan olycka uppst. d) Ta bort alla instllningsverktyg och skruvnycklar innan du kopplar p elverktyget. Ett verktyg eller en nyckel i en roterande komponent kan medfra kroppsskada. e) Undvik onormala kroppsstllningar. Se till att du str stadigt och hller balansen. I detta fall kan du lttare kontrollera elverktyget i ovntade situationer. f) Br lmpliga arbetsklder. Br inte lst hngande klder eller smycken. Hll hret, klderna och handskarna p avstnd frn rrliga delar. Lst hngande klder, lngt hr och smycken kan dras in av roterande delar. g) Vid elverktyg med dammutsugnings- och -uppsamlingsutrustning, se till att denna r rtt monterade och anvnds p korrekt stt. Anvndning av dammutsugning minskar de risker damm orsakar. 4) Korrekt anvndning och hantering av elverktyg a) verbelasta inte elverktyget. Anvnd fr aktuellt arbete avsett elverktyg. Med ett lmpligt elverktyg kan du arbeta bttre och skrare inom angivet effektomrde. b) Ett elverktyg med defekt strmstllare fr inte lngre anvndas. Ett elverktyg som inte kan kopplas in eller ur r farligt och mste repareras. c) Dra stickproppen ur vgguttaget och/eller ta bort batteriet innan instllningar utfrs, tillbehrsdelar byts ut eller elverktyget lagras. Denna skyddstgrd frhindrar oavsiktlig inkoppling av elverktyget.

Frvara alla varningar och anvisningar fr framtida bruk. Nedan anvnt begrepp Elverktyg hnfr sig till ntdrivna elverktyg (med ntsladd) och till batteridrivna elverktyg (sladdlsa). 1) Arbetsplatsskerhet a) Hll arbetsplatsen ren och vlbelyst. Oordning p arbetsplatsen och dligt belyst arbetsomrde kan leda till olyckor. b) Anvnd inte elverktyget i explosionsfarlig omgivning med brnnbara vtskor, gaser eller damm. Elverktygen alstrar gnistor som kan antnda dammet eller gaserna. c) Hll under arbetet med elverktyget barn och obehriga personer p betryggande avstnd. Om du strs av obehriga personer kan du frlora kontrollen ver elverktyget. 2) Elektrisk skerhet a) Elverktygets stickpropp mste passa till vgguttaget. Stickproppen fr absolut inte frndras. Anvnd inte adapterkontakter tillsammans med skyddsjordade elverktyg. Ofrndrade stickproppar och passande vgguttag reducerar risken fr elstt. b) Undvik kroppskontakt med jordade ytor som t. ex. rr, vrmeelement, spisar och kylskp. Det finns en strre risk fr elstt om din kropp r jordad. c) Skydda elverktyget mot regn och vta. Trnger vatten in i ett elverktyg kar risken fr elstt. d) Missbruka inte ntsladden och anvnd den inte fr att bra eller hnga upp elverktyget och inte heller fr att dra stickproppen ur vgguttaget. Hll ntsladden p avstnd frn vrme, olja, skarpa kanter och rrliga maskindelar. Skadade eller tilltrasslade ledningar kar risken fr elstt. e) Nr du arbetar med ett elverktyg utomhus anvnd endast frlngningssladdar som r avsedda fr utomhusbruk. Om en lmplig frlngningssladd fr utomhusbruk anvnds minskar risken fr elstt. f) Anvnd ett felstrmsskydd om det inte r mjligt att undvika elverktygets anvndning i fuktig milj. Felstrmsskyddet minskar risken fr elstt.

50 | Svenska

1 619 929 711 13.7.06

d) Frvara elverktygen otkomliga fr barn. Lt elverktyget inte anvndas av personer som inte r frtrogna med dess anvndning eller inte lst denna anvisning. Elverktygen r farliga om de anvnds av oerfarna personer. e) Skt elverktyget omsorgsfullt. Kontrollera att rrliga komponenter fungerar felfritt och inte krvar, att komponenter inte brustit eller skadats; orsaker som kan leda till att elverktygets funktioner pverkas menligt. Lt skadade delar repareras innan elverktyget tas i bruk. Mnga olyckor orsakas av dligt sktta elverktyg. f) Hll skrverktygen skarpa och rena. Omsorgsfullt sktta skrverktyg med skarpa eggar kommer inte s ltt i klm och gr lttare att styra. g) Anvnd elverktyget, tillbehr, insatsverktyg osv. enligt dessa anvisningar. Ta hnsyn till arbetsvillkoren och arbetsmomenten. Om elverktyget anvnds p ett stt som det inte r avsett fr kan farliga situationer uppst. 5) Service a) Lt endast kvalificerad fackpersonal reparera elverktyget och endast med originalreservdelar. Detta garanterar att elverktygets skerhet upprtthlls.

Skra arbetsstycket. Ett arbetsstycke som r fastspnt i en uppspnningsanordning eller ett skruvstycke hlls skrare n med handen. Asbesthaltigt material fr inte bearbetas. Asbest anses vara cancerframkallande. Vidta skyddstgrder om risk finns fr att hlsovdligt, brnnbart eller explosivt damm uppstr under arbetet. Till exempel: Vissa damm klassificeras som cancerframkallande mnen. Anvnd en dammfiltermask och om mjligt damm-/ spnutsugning. Vnta tills elverktyget stannat helt innan du lgger bort det. Insatsverktyget kan haka upp sig och leda till att du kan frlora kontrollen ver elverktyget. Elverktyget fr inte anvndas med defekt sladd. Berr inte skadad ntsladd, dra sladden ur vgguttaget om den skadats under arbetet. Skadade ntsladdar kar risken fr elstt.

Funktionsbeskrivning
Ls noga igenom alla anvisningar. Fel som uppstr till fljd av att anvisningarna nedan inte fljts kan orsaka elstt, brand och/eller allvarliga kroppsskador. Fll upp sidan med illustration av elverktyget och hll sidan uppflld nr du lser bruksanvisningen.

Verktygsspecifika skerhetsanvisningar
Br hrselskydd. Risk finns fr att buller leder till hrselskada. Anvnd lmpliga detektorer fr att lokalisera dolda frsrjningsledningar eller konsultera det lokala eldistributionsbolaget. Kontakt med elledningar kan orsaka brand och elstt. En skadad gasledning kan leda till explosion. Intrngning i en vattenledning kan orsaka skador p freml eller elstt. Hll fast elverktyget endast vid de isolerade handtagen nr arbeten utfrs p stllen dr insatsverktyget kan skada dolda elledningar eller egen ntsladd. Om elverktyget kommer i kontakt med en spnningsfrande ledning stts elverktygets metalldelar under spnning som sedan leder till elstt. Hll i elverktyget med bda hnderna under arbetet och se till att du str stadigt. Elverktyget kan styras skrare med tv hnder.

ndamlsenlig anvndning
Elverktyget r avsett fr mejslings- och brytningsarbeten samt med motsvarande tillbehr fr indrivning och komprimering.

1 619 929 711 13.7.06

Svenska | 51

Tekniska data
Brythammare Produktnummer Upptagen mrkeffekt Slagtal Slagstyrka Verktygsfste Vikt enligt EPTA-Procedure 01/2003 Skyddsklass GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Uppgifterna gller fr mrkspnningar [U] 230/240 V. Vid lg spnning och utfranden i vissa lnder kan uppgifterna variera. Beakta produktnumret p elverktygets typskylt. Handelsbeteckningarna fr enskilda elverktyg kan variera. Vid inkoppling uppstr kortvariga spnningsfall. Vid ogynnsamma ntfrhllanden kan annan utrustning pverkas. Vid ntimpedanser mindre n 0,25 ohm behver man inte rkna med strning.

Illustrerade komponenter
Numreringen av komponenterna hnvisar till illustration av elverktyget p grafiksida. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Handtag Strmstllare Till/Frn Brhandtag Rfflad mutter fr brhandtag Sprrbult (GSH 16-30) Hllbygel (GSH 16-28) Verktygsskaft Verktygsfste Flns

Anvisning: Ta ven hnsyn till den tid elverktyget har varit avstngt eller gtt utan att vara i verkligt ingrepp nr en exakt vrdering av vibrationsbelastningen utfrs under en bestmd tidsperiod. Detta kan minska vibrationsbelastningen vsentligt under den totala tidsperioden.

Frskran om verensstmmelse
Vi frskrar hrmed under exklusivt ansvar att denna produkt verensstmmer med fljande normer och harmoniserade standarder: EN 60745 enligt bestmmelserna i direktiven 89/336/EEG, 98/37/EG, 2000/14/EG. 2000/14/EG: Ljudeffektnivn LWA garanteras ligga under 105 dB(A). Bedmningsmetod fr verensstmmelse enligt bilaga VI. Nmnd provningsanstalt: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

I bruksanvisningen avbildat och beskrivet tillbehr ingr inte standardleveransen.

Buller-/vibrationsdata
Mtvrdena EN 60745. framtagna enligt 2000/14/EG och

Maskinens A-vgda ljudniv uppnr i typiska fall: Ljudtrycksniv 92 dB(A); ljudeffektniv 103 dB(A). Onoggrannhet K=2 dB. Anvnd hrselskydd! Totala vibrationsvrden (vektorsumma ur tre riktningar) framtaget enligt EN 60745: Mejsling: Vibrationsemissionsvrde ah =10 m/s2, onoggrannhet K=2 m/s2. Den vibrationsniv som anges i dessa anvisningar har uppmtts enligt en i EN 60745 standardiserad mtmetod och kan anvndas fr verktygsjmfrelse. Vibrationsnivn frndras alltefter elverktygets anvndning och kan i mnga fall verskrida de vrden som anges i dessa anvisningar. Den belastning som vibrationerna orsakar kan underskattas om elverktyget regelbundet anvnds p sdant stt.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

VARNING

52 | Svenska

1 619 929 711 13.7.06

Montage
Brhandtag
Brhandtaget 3 kan svngas till valfritt lge. Lossa den rfflade muttern 4, svng brhandtaget 3 kring verktygets axel till nskat lge och dra sedan fast den rfflade muttern 4. Brhandtaget 3 kan monteras om. Skruva helt bort den rfflade muttern 4 och dra ut sexkantskruven uppt. Dra ut brhandtaget 3 t sidan och svng kvarstende spnndetalj 180. Montera brhandtaget 3 i omvnd ordningsfljd.

Drift
Driftstart
Beakta ntspnningen! Kontrollera att strmkllans spnning verensstmmer med uppgifterna p elverktygets typskylt. Elverktyg mrkta med 230 V kan ven anslutas till 220 V. In- och urkoppling Fr pkoppling av elverktyget stll strmstllaren 2 i lge I. Fr urkoppling av elverktyget tippa strmstllaren 2 till lget 0. Vid lga temperaturer uppnr elverktyget hgsta slageffekt frst efter en viss tid. Denna starttid kan avkortas om du stter elverktygets insatsverktyg mot marken.

Verktygsbyte (GSH 16-28)


Dra stickproppen ur ntuttaget innan arbeten utfrs p elverktyget. Rengr verktygsskaftet 7 och smrj det ltt. Insatsverktyg utan flns (se bilder AB) Svng hllbygeln 6 ca 150 uppt och skjut in insatsverktyget i verktygsfstet 8. Svng hllbygeln 6 nedt fr att lsa insatsverktyget. Kontrollera lsningen genom att dra i verktyget. Insatsverktyg med flns (se bilder CD) Insatsverktyg med en instickningslngd p 152 mm (6") fram till flnsen kan anvndas. Svng hllbygeln 6 ca 180 uppt och skjut in insatsverktyget i verktygsfstet 8. Svng fr lsning hllbygeln 6 tillbaka mot insatsverktyget. Flnsen 9 mste med hllbygeln 6 hllas p plats. Kontrollera lsningen genom att dra i verktyget.

Arbetsanvisningar (se bild G)


Hll i elvektyget under arbetet med bda hnderna p handtaget 1. Handtaget 1 rr sig ca 30 mm upp och ner kring sin axel. Hrvid motverkas vibrationer. Arbeta med mttligt tryck fr att uppn en s hg slagdmpning som mjligt. Skrpning av mejselverktyget Goda resultat uppns endast med skarpa mejselverktyg. Skrp drfr mejselverktyget ofta. Detta garanterar en lng verktygslivstid och goda arbetsresultat. Efterslipning Slipa mejselverktyget med slipskiva, t. ex. delkorund, under jmn vattentillfrsel. Riktvrden fr slipningen visas p bilden. Se till att ingen anlpning uppstr p skrkanterna; detta frsmrar mejselverktygets hrdhet.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Verktygsbyte (GSH 16-30) (se bilder EF)


Dra stickproppen ur ntuttaget innan arbeten utfrs p elverktyget. Rengr verktygsskaftet 7 och smrj det ltt. Dra ut sprrbulten 5 och svng den 180 moturs. Lt sprrbulten 5 ter snppa fast. Skjut in insatsverktyget mot anslag i verktygsfstet 8. Spret p verktygsskaftet 7 ska vara riktat uppt som bilden visar. Dra ut sprrbulten 5 och svng den 180 medurs. Lt sprrbulten 5 ter snppa fast. Kontrollera lsningen genom att dra i verktyget.

20

Vid smidning skall mejseln vrmas upp till mellan 850 och 1050 C (ljusrd till gul). Vid hrdning skall mejseln vrmas upp till cirka 900 C och avkylas i olja. Drefter lggs mejseln i ugn under cirka en timme i 320 C (anlpningsfrg ljusbl).

1 619 929 711 13.7.06

Svenska | 53

Underhll och service


Underhll och rengring
Dra stickproppen ur ntuttaget innan arbeten utfrs p elverktyget. Hll elverktyget och dess ventilationsppningar rena fr bra och skert arbete. Vid frbrukade kolborstar kopplas elverktyget automatiskt frn. Fr service mste elverktyget lmnas in till en serviceverkstad, fr adresser se avsnittet Service och kundrdgivare. Om i elverktyget trots exakt tillverkning och strng kontroll strning skulle uppst, br reparation utfras av auktoriserad serviceverkstad fr Bosch elverktyg. Ange alltid vid frfrgningar och reservdelsbestllningar det 10-siffriga produktnumret som finns p elverktygets typskylt.

Service och kundrdgivare


Sprngskissar och information om reservdelar lmnas under: www.bosch-pt.com . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .+46 (0)20 41 44 55 Fax. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .+46 (0)11 18 76 91

Avfallshantering
Elverktyg, tillbehr och frpackning ska omhndertas p miljvnligt stt fr tervinning. Endast fr EU-lnder: Slng inte elverktyg i hushllsavfall! Enligt europeiska direktivet 2002/96/EG fr kasserade elektriska och elektroniska apparater och dess modifiering till nationell rtt mste obrukbara elverktyg omhndertas separat och p miljvnligt stt lmnas in fr tervinning.
ndringar frbehlles.

54 | Svenska

1 619 929 711 13.7.06

Generelle advarsler for elektroverkty


ADVARSEL Les gjennom alle advarslene og anvisningene. Feil ved overholdelsen av advarslene og nedenstende anvisninger kan medfre elektriske stt, brann og/eller alvorlige skader. Ta godt vare p alle advarslene og informasjonene. Det nedenstende anvendte uttrykket elektroverkty gjelder for strmdrevne elektroverkty (med ledning) og batteridrevne elektroverkty (uten ledning).
1) Sikkerhet p arbeidsplassen a) Hold arbeidsomrdet rent og ryddig og srg for bra belysning. Rotete arbeidsomrder eller arbeidsomrder uten lys kan fre til ulykker. b) Ikke arbeid med elektroverktyet i eksplosjonsutsatte omgivelser der det befinner seg brennbare vsker, gass eller stv. Elektroverkty lager gnister som kan antenne stv eller damper. c) Hold barn og andre personer unna nr elektroverktyet brukes. Hvis du blir forstyrret under arbeidet, kan du miste kontrollen over elektroverktyet. 2) Elektrisk sikkerhet a) Stpselet til elektroverktyet m passe inn i stikkontakten. Stpselet m ikke forandres p noen som helst mte. Ikke bruk adapterstpsler sammen med jordede elektroverkty. Bruk av stpsler som ikke er forandret p og passende stikkontakter reduserer risikoen for elektriske stt. b) Unng kroppskontakt med jordede overflater slik som rr, ovner, komfyrer og kjleskap. Det er strre fare ved elektriske stt hvis kroppen din er jordet. c) Hold elektroverktyet unna regn eller fuktighet. Dersom det kommer vann i et elektroverkty, ker risikoen for elektriske stt. d) Ikke bruk ledningen til andre forml, f. eks. til bre elektroverktyet, henge det opp eller trekke det ut av stikkontakten. Hold ledningen unna varme, olje, skarpe kanter eller verktydeler som beveger seg. Med skadede eller opphopede ledninger ker risikoen for elektriske stt. e) Nr du arbeider utendrs med et elektroverkty, m du kun bruke en skjteledning som er egnet til utendrs bruk. Nr du bruker en skjteledning som er egnet for utendrs bruk, reduseres risikoen for elektriske stt.

f) Hvis det ikke kan unngs bruke elektroverktyet i fuktige omgivelser, m du bruke en jordfeilbryter. Bruk av en jordfeilbryter reduserer risikoen for elektriske stt. 3) Personsikkerhet a) Vr oppmerksom, pass p hva du gjr, g fornuftig frem nr du arbeider med et elektroverkty. Ikke bruk elektroverkty nr du er trett eller er pvirket av narkotika, alkohol eller medikamenter. Et yeblikks uoppmerksomhet ved bruk av elektroverktyet kan fre til alvorlige skader. b) Bruk personlig verneutstyr og husk alltid bruke vernebriller. Bruk av personlig sikkerhetsutstyr som stvmaske, sklifaste arbeidssko, hjelm eller hrselvern avhengig av type og bruk av elektroverktyet reduserer risikoen for skader. c) Unng starte verktyet ved en feiltagelse. Forviss deg om at elektroverktyet er sltt av fr du kobler det til strmmen og/eller batteriet, lfter det opp eller brer det. Hvis du holder fingeren p bryteren nr du brer elektroverktyet eller kobler elektroverktyet til strmmen i innkoblet tilstand, kan dette fre til uhell. d) Fjern innstillingsverkty eller skrunkler fr du slr p elektroverktyet. Et verkty eller en nkkel som befinner seg i en roterende verktydel, kan fre til skader. e) Unng en unormal kroppsholdning. Srg for st stdig og i balanse. Dermed kan du kontrollere elektroverktyet bedre i uventede situasjoner. f) Bruk alltid egnede klr. Ikke bruk vide klr eller smykker. Hold hr, ty og hansker unna deler som beveger seg. Lstsittende ty, smykker eller langt hr kan komme inn i deler som beveger seg. g) Hvis det kan monteres stvavsug- og oppsamlingsinnretninger, m du forvisse deg om at disse er tilkoblet og brukes p korrekt mte. Bruk av et stvavsug reduserer farer p grunn av stv. 4) Omhyggelig bruk og hndtering av elektroverkty a) Ikke overbelast verktyet. Bruk et elektroverkty som er beregnet til den type arbeid du vil utfre. Med et passende elektroverkty arbeider du bedre og sikrere i det angitte effektomrdet. b) Ikke bruk elektroverkty med defekt p-/av-bryter. Et elektroverkty som ikke lenger kan sls av eller p, er farlig og m repareres.

1 619 929 711 13.7.06

Norsk | 55

c) Trekk stpselet ut av stikkontakten og/eller fjern batteriet fr du utfrer innstillinger p elektroverktyet, skifter tilbehrsdeler eller legger maskinen bort. Disse tiltakene forhindrer en utilsiktet starting av elektroverktyet. d) Elektroverkty som ikke er i bruk m oppbevares utilgjengelig for barn. Ikke la maskinen brukes av personer som ikke er fortrolig med dette eller ikke har lest disse anvisningene. Elektroverkty er farlige nr de brukes av uerfarne personer. e) Vr nye med vedlikeholdet av elektroverktyet. Kontroller om bevegelige verktydeler fungerer feilfritt og ikke klemmes fast, og om deler er brukket eller skadet, slik at dette innvirker p elektroverktyets funksjon. La disse skadede delene repareres fr elektroverktyet brukes. Drlig vedlikeholdte elektroverkty er rsaken til mange uhell. f) Hold skjreverktyene skarpe og rene. Godt stelte skjreverkty med skarpe skjr setter seg ikke s ofte fast og er lettere fre. g) Bruk elektroverkty, tilbehr, verkty osv. i henhold til disse anvisningene. Ta hensyn til arbeidsforholdene og arbeidet som skal utfres. Bruk av elektroverkty til andre forml enn det som er angitt kan fre til farlige situasjoner. 5) Service a) Elektroverktyet ditt skal alltid kun repareres av kvalifisert fagpersonale og kun med originale reservedeler. Slik opprettholdes verktyets sikkerhet.

Hold elektroverktyet fast med begge hender under arbeidet og srg for st stdig. Elektroverktyet fres sikrere med to hender. Sikre arbeidsstykket. Et arbeidsstykke som holdes fast med spenninnretninger eller en skrustikke, holdes sikrere enn med hnden. Ikke bearbeid asbestholdig material. Asbest kan fremkalle kreft. Utfr beskyttelsestiltak hvis det kan oppst helsefarlig, brennbart eller eksplosivt stv under arbeidet. For eksempel: Enkelte stvtyper kan vre kreftfremkallende. Bruk en stvmaske og bruk et stv-/sponavsug hvis dette kan koples til. Vent til elektroverktyet er stanset helt fr du legger det ned. Innsatsverktyet kan kile seg fast og fre til at du mister kontrollen over elektroverktyet. Bruk aldri elektroverktyet med skadet ledning. Ikke berr den skadede ledningen og trekk stpselet ut hvis ledningen skades i lpet av arbeidet. Med skadet ledning ker risikoen for elektriske stt.

Funksjonsbeskrivelse
Les gjennom alle advarslene og anvisningene. Feil ved overholdelsen av advarslene og nedenstende anvisninger kan medfre elektriske stt, brann og/eller alvorlige skader. Brett ut utbrettssiden med bildet av maskinen, og la denne siden vre utbrettet mens du leser bruksanvisningen.

Formlsmessig bruk

Maskinavhengig sikkerhetsinformasjon
Bruk hrselvern. Innvirkning av sty kan fre til at man mister hrselen. Bruk egnede detektorer til finne skjulte strm-/gass-/vannledninger, eller spr hos det lokale el-/gass-/vannverket. Kontakt med elektriske ledninger kan medfre brann og elektrisk stt. Skader p en gassledning kan fre til eksplosjon. Inntrenging i en vannledning forrsaker materielle skader og kan medfre elektriske stt. Ta kun tak i elektroverktyet p de isolerte gripeflatene, hvis du utfrer arbeid der innsatsverktyet kan treffe p skjulte strmledninger eller den egne strmledningen. Kontakt med en spenningsfrende ledning setter ogs elektroverktyets metalldeler under spenning og frer til elektriske stt. 56 | Norsk

Elektroverktyet er beregnet til tunge meislings- og nedrivningsarbeider pluss med tilsvarende tilbehr ogs til innsling og fortetting.

1 619 929 711 13.7.06

Tekniske data
Nedrivningshammer Produktnummer Opptatt effekt Slagtall Enkeltslagstyrke Verktyfeste Vekt tilsvarende EPTA-Procedure 01/2003 Beskyttelsesklasse GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Informasjonene gjelder for nominell spenning [U] 230/240 V. Ved lavere spenning og p visse nasjonale modeller kan disse informasjonene variere noe. Legg merke til produktnummeret p typeskiltet til elektroverktyet ditt. Handelsbetegnelsene for de enkelte elektroverktyene kan variere. Innkoblinger frer til korte spenningsreduksjoner. Ved ugunstige nettvilkr kan det oppst forstyrrelser p andre apparater. Ved nettimpedanser p mindre enn 0,25 Ohm forventes det ingen forstyrrelser.

Illustrerte komponenter
Nummereringen av de illustrerte komponentene gjelder for bildet av elektroverktyet p illustrasjonssiden. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Hndtak P-/av-bryter Brehndtak Fingermutter for brehndtak Sperrebolt (GSH 16-30) Holdebyle (GSH 16-28) Verktyskaft Verktyfeste Kant

Merk: Til en nyaktig vurdering av vibrasjonsbelastningen i lpet av en spesiell arbeidsperiode br det ogs tas hensyn til tidene nr maskinen var utkoblet eller gr, men ikke virkelig brukes. Dette kan redusere vibrasjonsbelastningen tydelig for hele arbeidstiden.

Samsvarserklring
Vi erklrer som eneansvarlig at dette produktet stemmer overens med flgende normer eller normative dokumenter: EN 60745 jf. bestemmelsene i direktivene 89/336/EF, 98/37/EF, 2000/14/EF. 2000/14/EF: Det garanterte lydeffektnivet LWA er lavere enn 105 dB(A). Samsvarsbedmmelsesmetode jf. vedlegg VI. Angitt kontrollinstans: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Illustrert eller beskrevet tilbehr inngr ikke i standardleveransen.

Sty-/vibrasjonsinformasjon
Mleverdier funnet iht. 2000/14/EF og EN 60745. Maskinens typiske A-bedmte styniv er: Lydtrykkniv 92 dB(A); lydeffektniv 103 dB(A). Usikkerhet K=2 dB. Bruk hrselvern! Totale svingningsverdier (vektorsum fra tre retninger) beregnet jf. EN 60745: Meisling: Svingningsemisjonsverdi ah =10 m/s2, usikkerhet K=2 m/s2.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

ADVARSEL Vibrasjonssnivet som er angitt i disse instruksene er mlt jf. en standardisert mlemetode i EN 60745 og kan brukes til sammenligning av maskiner. Vibrasjonsnivet endres i henhold til bruken av elektroverktyet og kan i noen tilfeller ligge over verdien som er angitt i disse instruksene. Vibrasjonsbelastningen kan undervurderes hvis elektroverktyet brukes regelmessig p en slik mte.

1 619 929 711 13.7.06

Norsk | 57

Montering
Brehndtak
Du kan svinge brehndtaket 3 slik du vil. Lsne mutteren 4, sving brehndtaket 3 rundt maskinakselen til nsket posisjon og trekk mutteren 4 fast igjen. Du kan ommontere brehndtaket 3. Skru da mutteren 4 helt av og trekk s sekskantskruen ut oppover. Trekk brehndtaket 3 av fra siden og sving spenndelen 180. Monter brehndtaket 3 i omvendt rekkeflge.

Bruk
Igangsetting
Ta hensyn til strmspenningen! Spenningen til strmkilden m stemme overens med angivelsene p elektroverktyets typeskilt. Elektroverkty som er merket med 230 V kan ogs brukes med 220 V. Inn-/utkobling Til igangsetting av elektroverktyet m du vippe p-/av-bryteren 2 til posisjon I . Til utkobling av elektroverktyet m du vippe p-/avbryteren 2 oppover til posisjon 0. Ved lave temperaturer oppnr elektroverktyet sin fulle slagytelse etter en viss tid. Denne starttiden kan du forkorte ved stte innsatsverktyet i elektroverktyet en gang mot bakken.

Verktyskifte (GSH 16-28)


Fr alle arbeider p elektroverktyet utfres m stpselet trekkes ut av stikkontakten. Rengjr verktyskaftet 7 og smr det svakt. Innsatsverkty uten kant (se bildene AB) Sving holdebylen 6 ca. 150 oppover og fr innsatsverktyet inn i verktyfestet 8. Sving holdebylen 6 nedover for lse innsatsverktyet. Kontroller lsen ved trekke i verktyet. Innsatsverkty med kant (se bildene CD) Du kan bruke innsatsverkty med en innstikkslengde p 152 mm (6") frem til kanten. Sving holdebylen 6 ca. 180 oppover og fr innsatsverktyet inn i verktyfestet 8. Sving holdebylen 6 tilbake til innsatsverktyet, for lse det. Kanten 9 m holdes av holdebylen 6. Kontroller lsen ved trekke i verktyet.

Arbeidshenvisninger (se bilde G)


Hold elektroverktyet i lpet av arbeidet med begge hendene p hndtaket 1. Hndtaket 1 beveger seg ca. 30 mm opp og ned rundt sin egen akse. Dette motvirker svingningene som oppstr. Arbeid kun med middels trykk for oppn en s hy slagdemping som mulig. Sliping av meiselverktyene Du oppnr kun gode resultater med skarpe meiselverkty, slip derfor meiselverktyene i tide. Dette sikrer en lang levetid for verktyene og bra arbeidsresultater. Ettersliping Slip meiselverktyene p slipeskiver, f. eks. edelkorund, med en jevn vanntilfrsel. Omtrentelige verdier finner du p bildet. Pass p at det ikke er anlpingsfarge p eggene; dette innskrenker hardheten til meiselverktyene.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

Verktyskifte (GSH 16-30) (se bildene EF)


Fr alle arbeider p elektroverktyet utfres m stpselet trekkes ut av stikkontakten. Rengjr verktyskaftet 7 og smr det svakt. Trekk sperrebolten 5 ut og drei den 180 mot urviserne. La sperrebolten 5 g i ls igjen. Sett innsatsverktyet helt inn i verktyfestet 8. Sporet til verktyskaftet 7 m peke oppover som vist p bildet. Trekk sperrebolten 5 ut og drei den 180 med urviserne. La sperrebolten 5 g i ls igjen. Kontroller lsen ved trekke i verktyet.

20

Til smiing m du varme meiselen opp til 850 til 1050 C (lyserd til gul). Til herding m du varme meiselen opp til ca. 900 C og brkjle den i olje. Deretter lar du den vre i ovnen ca. en time ved 320 C (lysebl anlpingsfarge).

58 | Norsk

1 619 929 711 13.7.06

Service og vedlikehold
Vedlikehold og rengjring
Fr alle arbeider p elektroverktyet utfres m stpselet trekkes ut av stikkontakten. Hold elektroverktyet og ventilasjonsspaltene alltid rene, for kunne arbeide bra og sikkert. Ved oppbrukte slipekull kobles elektroverktyet automatisk ut. Elektroverktyet m sendes inn til service hos kundeservice, adresser se avsnittet Service og kunderdgiver. Hvis elektroverktyet til tross for omhyggelige produksjons- og kontrollmetoder en gang skulle svikte, m reparasjonen utfres av et autorisert serviceverksted for Bosch-elektroverkty. Ved alle foresprsler og reservedelsbestillinger m du oppgi det 10-sifrede produktnummeret som er angitt p elektroverktyets typeskilt.

Service og kunderdgiver
Eksplosjonstegninger og informasjoner om reservedeler finner du under: www.bosch-pt.com Robert Bosch A/S Trollaasveien 8 Postboks 10 1414 Trollaasen Kundekonsulent: . . . . . . . . . . . . . . +47 66 81 70 00 Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +47 66 81 70 97

Deponering
Elektroverkty, tilbehr og emballasje m leveres inn til miljvennlig gjenvinning. Kun for EU-land: Ikke kast elektroverkty i vanlig sppel! Jf. det europeiske direktivet 2002/96/EF vedr. gamle elektriske og elektroniske-apparater og tilpassingen til nasjonale lover m gammelt elektroverkty som ikke lenger kan brukes samles inn og leveres inn til en miljvennlig resirkulering.
Rett til endringer forbeholdes.

1 619 929 711 13.7.06

Norsk | 59

Shktykalujen yleiset turvallisuusohjeet


Lue kaikki turvallisuus- ja muut ohjeet. Turvallisuusohjeiden noudattamisen laiminlynti saattaa johtaa shkiskuun, tulipaloon ja/tai vakavaan loukkaantumiseen.

VAROITUS

Silyt kaikki turvallisuus- ja muut ohjeet tulevaisuutta varten. Turvallisuusohjeissa kytetty ksite shktykalu ksitt verkkokyttisi shktykaluja (verkkojohdolla) ja akkukyttisi shktykaluja (ilman verkkojohtoa). 1) Typaikan turvallisuus a) Pid tyskentelyalue puhtaana ja hyvin valaistuna. Typaikan epjrjestys tai valaisemattomat tyalueet voivat johtaa tapaturmiin. b) l tyskentele shktykalulla rjhdysalttiissa ympristss, jossa on palavaa nestett, kaasua tai ply. Shktykalu muodostaa kipinit, jotka saattavat sytytt plyn tai hyryt. c) Pid lapset ja sivulliset loitolla shktykalua kyttesssi. Voit menett laitteesi hallinnan, huomiosi suuntautuessa muualle. 2) Shkturvallisuus a) Shktykalun pistotulpan tulee sopia pistorasiaan. Pistotulppaa ei saa muuttaa milln tavalla. l kyt mitn pistorasia-adaptereita maadoitettujen shktykalujen kanssa. Alkuperisess kunnossa olevat pistotulpat ja sopivat pistorasiat vhentvt shkiskun vaaraa. b) Vlt koskettamasta maadoitettuja pintoja, kuten putkia, pattereita, liesi tai jkaappeja. Shkiskun vaara kasvaa, jos kehosi on maadoitettu. c) l aseta shktykalua alttiiksi sateelle tai kosteudelle. Veden tunkeutuminen shktykalun sisn kasvattaa shkiskun riski. d) l kyt verkkojohtoa vrin. l kyt sit shktykalun kantamiseen, ripustamiseen tai pistotulpan irrottamiseen pistorasiasta vetmll. Pid johto loitolla kuumuudesta, ljyst, tervist reunoista ja liikkuvista osista. Vahingoittuneet tai sotkeutuneet johdot kasvattavat shkiskun vaaraa. e) Kyttesssi shktykalua ulkona, kyt ainoastaan ulkokyttn soveltuvaa jatkojohtoa. Ulkokyttn soveltuvan jatkojohdon kytt pienent shkiskun vaaraa. f) Jos shktykalun kytt kosteassa ympristss ei ole vltettviss, tulee kytt vikavirtasuojakytkint. Vikavirtasuojakytkimen kytt vhent shkiskun vaaraa. 60 | Suomi

3) Henkilturvallisuus a) Ole valpas, kiinnit huomiota tyskentelyysi ja noudata tervett jrke shktykalua kyttesssi. l kyt mitn shktykalua, jos olet vsynyt tai huumeiden, alkoholin tahi lkkeiden vaikutuksen alaisena. Hetken tarkkaamattomuus shktykalua kytettess, saattaa johtaa vakavaan loukkaantumiseen. b) Kyt suojavarusteita. Kyt aina suojalaseja. Henkilkohtaisen suojavarustuksen kytt, kuten plynaamarin, luistamattomien turvakenkien, suojakyprn tai kuulonsuojaimien, riippuen shktykalun lajista ja kytttavasta, vhent loukaantumisriski. c) Vlt tahatonta kynnistmist. Varmista, ett shktykalu on poiskytkettyn, ennen kuin liitt sen shkverkkoon ja/tai liitt akun, otat sen kteen tai kannat sit. Jos kannat shktykalua sormi kynnistyskytkimell tai kytket shktykalun pistotulpan pistorasiaan, kynnistyskytkimen ollessa kyntiasennossa, altistat itsesi onnettomuuksille. d) Poista kaikki sttykalut ja ruuvitaltat, ennen kuin kynnistt shktykalun. Tykalu tai avain, joka sijaitsee laitteen pyrivss osassa, saattaa johtaa loukkaantumiseen. e) Vlt epnormaalia kehon asentoa. Huolehdi aina tukevasta seisoma-asennosta ja tasapainosta. Tten voit paremmin hallita shktykalua odottamattomissa tilanteissa. f) Kyt tarkoitukseen soveltuvia vaatteita. l kyt lysi tyvaatteita tai koruja. Pid hiukset, vaatteet ja ksineet loitolla liikkuvista osista. Vljt vaatteet, korut ja pitkt hiukset voivat takertua liikkuviin osiin. g) Jos plynimu- ja kerilylaitteita voidaan asentaa, tulee sinun tarkistaa, ett ne on liitetty ja ett ne kytetn oikealla tavalla. Plynimulaitteiston kytt vhent plyn aiheuttamia vaaroja. 4) Shktykalujen huolellinen kytt ja ksittely a) l ylikuormita laitetta. Kyt kyseiseen tyhn tarkoitettua shktykalua. Sopivaa shktykalua kytten tyskentelet paremmin ja varmemmin tehoalueella, jolle shktykalu on tarkoitettu. b) l kyt shktykalua, jota ei voida kynnist ja pysytt kynnistyskytkimest. Shktykalu, jota ei en voida kynnist ja pysytt kynnistyskytkimell, on vaarallinen ja se tytyy korjata.

1 619 929 711 13.7.06

c) Irrota pistotulppa pistorasiasta, ennen kuin suoritat stj, vaihdat tarvikkeita tai siirrt shktykalun varastoitavaksi. Nm turvatoimenpiteet estvt shktykalun tahattoman kynnistyksen. d) Silyt shktykalut poissa lasten ulottuvilta, kun niit ei kytet. l anna sellaisten henkiliden kytt shktykalua, jotka eivt tunne sit tai jotka eivt ole lukeneet tt kyttohjetta. Shktykalut ovat vaarallisia, jos niit kyttvt kokemattomat henkilt. e) Hoida shktykalusi huolella. Tarkista, ett liikkuvat osat toimivat moitteettomasti, eivtk ole puristuksessa sek, ett siin ei ole murtuneita tai vahingoittuneita osia, jotka saattaisivat vaikuttaa haitallisesti shktykalun toimintaan. Anna korjata nm vioittuneet osat ennen kytt. Monen tapaturman syyt lytyvt huonosti huolletuista laitteista. f) Pid leikkaustert tervin ja puhtaina. Huolellisesti hoidetut leikkaustykalut, joiden leikkausreunat ovat tervi, eivt tartu helposti kiinni ja niit on helpompi hallita. g) Kyt shktykaluja, tarvikkeita, vaihtotykaluja jne. niden ohjeiden mukaisesti. Ota tllin huomioon tyolosuhteet ja suoritettava toimenpide. Shktykalun kytt muuhun kuin sille mrttyyn kyttn, saattaa johtaa vaarallisiin tilanteisiin. 5) Huolto a) Anna ainoastaan koulutettujen ammattihenkiliden korjata shktykalusi ja hyvksy korjauksiin vain alkuperisi varaosia. Tten varmistat, ett shktykalu silyy turvallisena.

Tartu shktykaluun ainoastaan eristetyist pinnoista, tehdesssi tyt, jossa saattaisit osua piilossa olevaan shkjohtoon tai sahan omaan shkjohtoon. Kosketus jnnitteiseen johtoon saattaa mys shktykalun metalliosat jnnitteisiksi ja johtaa shkiskuun. Pid tyn aikana shktykalua kaksin ksin ja ota tukeva seisoma-asento. Shktykalua pystyy ohjaamaan varmemmin kahdella kdell. Varmista tykappale. Kiinnityslaitteilla tai ruuvipenkiss kiinnitetty tykappale pysyy tukevammin paikoillaan, kuin kdess pidettyn. l koskaan tyst asbestipitoista ainetta. Asbestia pidetn karsinogeenisena. Noudata suojatoimenpiteit, jos tyss saattaa synty terveydelle vaarallista, palavaa tai rjhdysaltista ply. Esimerkiksi: Monia plyj pidetn karsinogeenisina. Kyt plynsuojanaamaria ja plyn-/lastunimua, jos se on liitettviss. Odota, kunnes shktykalu on pyshtynyt, ennen kuin asetat sen pois ksistsi. Vaihtotykalu saattaa juuttua kiinni johtaen shktykalun hallinnan menettmiseen. l koskaan kyt shktykalua, jonka verkkojohto on viallinen. l kosketa vaurioitunutta johtoa ja irrota pistotulppa pistorasiasta, jos johto vaurioituu tyn aikana. Vahingoittunut johto kasvattaa shkiskun vaaraa.

Toimintaselostus
Lue kaikki turvallisuus- ja muut ohjeet. Turvallisuusohjeiden noudattamisen laiminlynti saattaa johtaa shkiskuun, tulipaloon ja/tai vakavaan loukkaantumiseen. Knn auki taittosivu, jossa on laitteen kuva ja pid se ulosknnettyn lukiessasi kyttohjetta.

Laitekohtaiset turvallisuusohjeet
Kyt kuulonsuojainta. Melu saattaa aiheuttaa kuulon menetyst. Kyt sopivia etsintlaitteita piilossa olevien syttjohtojen paikallistamiseksi, tai knny paikallisen jakeluyhtin puoleen. Kosketus shkjohtoon saattaa johtaa tulipaloon ja shkiskuun. Kaasuputken vahingoittaminen saattaa johtaa rjhdykseen. Vesijohtoon tunkeutuminen aiheuttaa aineellista vahinkoa tai saattaa johtaa shkiskuun.

Mryksenmukainen kytt
Shktykalu on tarkoitettu raskaaseen talttaus- ja purkutyhn sek vastaavia listarvikkeita kytten mys junttaukseen ja sullomiseen.

1 619 929 711 13.7.06

Suomi | 61

Tekniset tiedot
Purkuvasara Tuotenumero Ottoteho Iskuluku Iskun voimakkuus Tykalunpidin Paino vastaa EPTA-Procedure 01/2003 Suojausluokka GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

Tiedot koskevat 230/240 V nimellisjnnitett [U]. Alhaisemmalla jnnitteell ja maakohtaisissa malleissa nm tiedot voivat vaihdella. Ota huomioon shktykalusi mallikilvess oleva tuotenumero. Yksittisten koneiden kauppanimitys saattaa vaihdella. Kytkenttapahtumat aiheuttavat lyhytaikaisia jnnitepudotuksia. Heikossa shkverkossa saattaa tm hirit muita verkkoon kytkettyj shklaitteita. Verkkoimpedanssin ollessa alle 0,25 Ohm, ei hiriit ole odotettavissa.

Kuvassa olevat osat


Kuvassa olevien osien numerointi viittaa grafiikkasivussa olevaan shktykalun kuvaan. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Kahva Kynnistyskytkin Kantokahva Lukkomutteri kantokahvaan Lukitustappi (GSH 16-30) Kiinnityssanka (GSH 16-28) Tykalun varsi Tykalunpidin Ulake

Huomio: Vrhtelyrasituksen tarkkaa arviointia varten mrtyn tyaikajakson aikana tulisi ottaa huomioon mys se aika, jolloin laite on sammutettuna tai ky, mutta sit ei tosiasiassa kytet. Tm saattaa selvsti pienent koko tyaikajakson vrhtelyrasitusta.

Standardinmukaisuusvakuutus
Vakuutamme yksin vastaavamme siit, ett tm tuote vastaa seuraavia standardeja tai standardoituja asiakirjoja: EN 60745 direktiivien 89/336/ETY, 98/37/EY, 2000/14/EY mrysten mukaan. 2000/14/EY: Taattu nen tehotaso LWA on alle 105 dB(A). Yhteensopivuuden arviointimenetelm liitteen VI mukaan. Nimetty tarkastusasema: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

Kuvassa tai selostuksessa esiintyv listarvike ei kuulu vakiotoimitukseen.

Melu-/trintiedot
Mitatut arvot pohjaavat direktiiviin 2000/14/EU ja EN 60745 -standardiin. Laitteen tyypillinen A-painotettu nen painetaso on: nen painetaso 92 dB(A); nen tehotaso 103 dB(A). Epvarmuus K=2 dB. Kyt kuulonsuojaimia! Vrhtelyn kokonaisarvot (kolmen suunnan vektorisumma) mritetty EN 60745 mukaan: Talttaus: Vrhtelyemissioarvo ah =10 m/s2, epvarmuus K=2 m/s2. Niss ohjeissa ilmoitettu vrhtelytaso on mitattu EN 60745 standardoitulla mittausmenetelmll ja sit voidaan kytt laitevertailussa. Vrhtelytaso muuttuu riippuen laitteen kytst ja se saattaa monesti ylitt tss ohjeessa mainittua arvoa. Vrhtelyrasitusta saatetaan aliarvioida, jos shktykalua snnllisesti kytetn tll tavalla.

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

VAROITUS

62 | Suomi

1 619 929 711 13.7.06

Asennus
Kantokahva
Kantokahvan 3 voi knt koneakselin suunnassa mihin asentoon tahansa. Lys lukkomutteria 4, knn kantokahva 3 koneakselin suunnassa haluttuun asentoon ja kirist sitten lukkomutteri 4 takaisin kiinni. Kantokahvan 3 voi mys irrottaa ja kiinnitt toisin pin. Kierr lukkomutteri 4 irti ja ved kuusiokantaruuvi pois paikaltaan. Ved kantokahva 3 irti sivuttain ja knn koneen puoleista kiristinosaa 180 astetta. Kiinnit sitten kantokahva 3 pinvastaisessa jrjestyksess.

Kytt
Kyttnotto
Ota huomioon verkkojnnite! Virtalhteen jnnitteen tulee vastata laitteen tyyppikilvess olevia tietoja. 230 V merkittyj laitteita voidaan kytt mys 220 V verkoissa. Kynnistys ja pysytys Kun kone kyttnottoa, sen kynnistyskytkin 2 on siirrettv asentoon I. Kone pysytetn siirtmll kynnistyskytkin 2 asentoon 0. Alhaisessa lmptilassa shktykalu saavuttaa tyden iskutehonsa vasta mrtyn ajan kuluttua. Tmn kynnistysajan voit lyhent iskemll shktykaluun asennettu vaihtotykalu kerran maahan.

Tykalunvaihto (GSH 16-28)


Irrota pistotulppa pistorasiasta ennen kaikkia shktykaluun kohdistuvia tit. Puhdista tykalun varsi 7 ja rasvaa sit kevyesti. Vaihtotykalut, joissa ei ole olaketta (katso kuvat A ja B) Knn kiinnityssanka 6 n. 150 ylspin ja tynn vaihtotykalu tykalunpitimeen 8. Knn kiinnityssanka 6 alaspin, vaihtotykalun lukitsemiseksi. Tarkista lukkiutuminen tykalusta vetmll. Vaihtotykalut, joissa on olake (katso kuvat C ja D) Voit kytt vaihtotykaluja, joiden sisnpistopituus olakkeeseen asti on 152 mm (6"). Knn kiinnityssanka 6 n. 180 ylspin ja tynn vaihtotykalu tykalunpitimeen 8. Knn kiinnityssanka 6 takaisin vaihtotykaluun asti, sen lukitsemiseksi. Olakkeen 9 tulee pysy paikoillaan kiinnityssangan 6 avulla. Tarkista lukkiutuminen tykalusta vetmll.

Tyskentelyohjeita (katso kuva G)


Tystn aikana koneeseen on tartuttava sen kahvasta 1 molemmin ksin. Kahva 1 liikkuu oman akselinsa ympri n. 30 mm:n verran yls ja alas. Nin tasataan tystn aikana syntyv trin. Tyskentele vain kohtuullisesti painaen, mahdollisimman suuren iskunvaimennuksen aikaansaamiseksi. Talttaustykalujen teroitus Vain tervill talttaustykaluilla saat hyvi tuloksia, teroita siksi talttaustykalut ajoissa. Tm takaa tykaluille pitkn kyttin ja hyvn tytuloksen. Teroitus Teroita talttaustykalut hiomalaikoilla, esim. alumiinioksidilaikalla, tasaisella vesisytll. Kuvassa on ohjeiarvoja hiontaan. Tarkista, ettei leikkuusrmss ole pstvri; tm vaikuttaa haitallisesti talttaustykalun kovuuteen.
60 60 4 ca.60 60 ca.40

Tykalunvaihto (GSH 16-30) (katso kuvat EF)


Irrota pistotulppa pistorasiasta ennen kaikkia shktykaluun kohdistuvia tit. Puhdista tykalun varsi 7 ja rasvaa sit kevyesti. Ved lukitustappi 5 irti ja kierr sit 180 astetta vastapivn. Anna sitten tapin 5 lukittua takaisin paikalleen. Tynn tykalu sen pitimeen 8 pohjaan saakka. Tykalun 7 varressa olevan uran on oltava ylspin kuten kuvassa. Ved lukitustappi 5 irti ja kierr sit 180 astetta mytpivn. Anna sitten tapin 5 lukittua takaisin paikalleen. Tarkista lukkiutuminen tykalusta vetmll.

20

Takomista varten on taltta kuumennettava lmptilaan 850 ...1050 C (vaaleanpunaisesta keltaiseen). Karkaisua varten on taltta kuumennettava lmptilaan 900 C ja jhdytettv nopeasti ljyss. Seuraavaksi jatt sen n. tunniksi uuniin 320 C (pstvri vaaleansininen).

1 619 929 711 13.7.06

Suomi | 63

Hoito ja huolto
Huolto ja puhdistus
Irrota pistotulppa pistorasiasta ennen kaikkia shktykaluun kohdistuvia tit. Pid aina shktykalua ja shktykalun tuuletusaukkoja puhtaana, jotta voit tyskennell hyvin ja turvallisesti. Hiiliharjojen ollessa loppuun kytetyt, shktykalu kytkeytyy automaattisesti pois plt. Shktykalu tulee lhett Bosch-keskushuoltoon huoltoa varten, katso osoite kappaleesta Huolto ja asiakasneuvonta. Jos shktykalussa, huolellisesta valmistuksesta ja koestusmenettelyst huolimatta esiintyy vikaa, tulee korjaus antaa Bosch sopimushuollon tehtvksi. Ilmoita kaikissa kyselyiss ja varaosatilauksissa 10-numeroinen tuotenumero, joka lytyy laitteen mallikilvest.

Huolto ja asiakasneuvonta
Rjhdyspiirustuksia ja tietoja varaosista lydt osoitteesta: www.bosch-pt.com Bosch-keskushuolto Pakkalantie 21A 01510 Vantaa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .+358 (0)9 / 43 59 91 Faksi:. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .+358 (0)9 / 8 70 23 18

Hvitys
Shktykalu, listarvikkeet ja pakkaukset tulee toimittaa ympristystvlliseen uusiokyttn. Vain EU-maita varten: l heit shktykaluja talousjtteisiin! Eurooppalaisen vanhoja shk- ja elektroniikkalaitteita koskevan direktiivin 2002/96/EY ja sen kansallisten lakien muunnosten mukaan, tulee kyttkelvottomat shktykalut kert erikseen ja toimittaa ympristystvlliseen uusiokyttn.
Oikeus teknisiin muutoksiin pidtetn.

64 | Suomi

1 619 929 711 13.7.06


. , / . . ( ) ( ). 1) a) . . b) , , . . c) . .

c) . . d) , . , / . . e) () . . , ( FI). .

f)

3) a) /, . / , . . b) . , , , , . c) . / .

2) a) . . . . b) , (), . .

1 619 929 711 13.7.06

E | 65

, . d) . . e) . . . f) . . , . , . g) , . .

d) . . . e) . , , , . . . f) . . g) , , . . . . 5) Service a) . .

4) a) . . . b) . / . c) / , / . . 66 | E


. . . .

1 619 929 711 13.7.06

() . / . , . . . . . . . . , . : . //.

. . . / . .


. , / . .


, , .


EPTA-Procedure 01/2003 GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W min-1 J mm kg

[U] 230/240 V. . . . / . . 0,25 Ohm .

1 619 929 711 13.7.06

E | 67


. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 ON/OFF (GSH 16-30) (GSH 16-28)


: EN 60745 89/336/, 98/37/EK, 2000/14/. 2000/14/: LWA 105 dB(A). VI. : TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification


2000/14/ EN 60745. A 92 dB(A). 103 dB(A). K=2 dB. ! ( ) EN 60745: : ah =10 m/s2, K=2 m/s2. EN 60745 . . , . : , , , . . 68 | E
Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

3 . 4, 3 4. 3 . 4 . 3 180. 3, .

1 619 929 711 13.7.06

(GSH 16-28)
. 7. ( AB) 6 150 8. 6 . . ( CD) 152 mm (6") . 6 180 8. 6, , . 9 6. .

! . 230 V 220 V. ON/OFF 2 I. ON/OFF 2 0. . .

( G)
1. 1 - 30 mm . . . , . . , . . ( ) , . . , ( ) .

(GSH 16-30) ( EF)


. 7. 5 180 . 5 . 8. 7 , . 5 180 . 5 . .

1 619 929 711 13.7.06

E | 69

60 4 60

60

Service
: www.bosch-pt.com Robert Bosch A.E. K 162 12131 -Av . . . . . . . . . . . . . . . +30 21 05 70 12 00 KENTPO . . . . . . . . . . . .+30 21 05 77 00 81 83 KENTPO Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +30 21 05 70 12 63 Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +30 21 05 77 00 80 www.bosch.gr ABZ Service A.E. . . . . . . . . . . +30 2 10 57 01 375 378 SERVICE Fax: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . +30 21 05 77 36 07

20

850 1050 C ( ). () 900 C . 320 C ( ).

ca.60

ca.40


, . : ! 2002/96/E .
.

Service

. . Service. Service . , Bosch. 10 .

70 | E

1 619 929 711 13.7.06

Elektrikli El Aletleri in Genel Uyar Talimat


Btn uyarlar ve talimat hkmlerini okuyun. Aklanan uyarlara ve talimat hkmlerine uyulmad takirde elektrik arpmalarna, yangnlara ve/veya ar yaralanmalara neden olunabilir.

UYARI

f) Elektrikli el aletinin nemli ortamlarda altrlmas artsa, mutlaka arza akm koruma alteri kullann. Arza akm koruma alterinin kullanm elektrik arpma tehlikesini azaltr. 3) Kiilerin Gvenlii a) Dikkatli olun, ne yaptnza dikkat edin, elektrikli el aleti ile iinizi makul bir tempo ve yntemle yrtn. Yorgunsanz, aldnz haplarn, ilalarn veya alkoln etkisinde iseniz elektrikli el aleti kullanmayn. Aleti kullanrken bir anki dikkatsizlik nemli yaralanmalara neden olabilir. b) Daima kiisel koruyucu donanm ve bir koruyucu gzlk kullann. Elektrikli el aletinin tr ve kullanmna uygun olarak; toz maskesi, kaymayan i ayakkablar, koruyucu kask veya koruyucu kulaklk gibi koruyucu donanm kullanm yaralanma tehlikesini azalttr. c) Aleti yanllkla altrmaktan kann. Akm ikmal ebekesine ve/veya akye balamadan, elinize alp tamadan nce elektrikli el aletinin kapal durumda olduundan emin olun. Elektrikli el aletini parmanz alter zerinde durursa ve alet akken fii prize sokarsanz kazalara neden olabilirsiniz. d) Elektrikli el aletini altrmadan nce ayar aletlerini veya anahtarlar aletten karn. Aletin dnen paralar iinde bulunabilecek bir yardmc alet yaralanmalara neden olabilir. e) alrken bedeniniz anormal durumda olmasn. alrken duruunuz gvenli olsun ve dengenizi her zaman salayn. Bu sayede aleti beklenmedik durumlarda daha iyi kontrol edebilirsiniz. f) Uygun i elbiseleri giyin. Geni giysiler giymeyin ve tak takmayn. Salarnz, giysileriniz ve eldivenlerinizi aletin hareketli paralarndan uzak tutun. Bol giysiler, uzun salar veya taklar aletin hareketli paralar tarafndan tutulabilir. g) Toz emme donanm veya toz tutma tertibat kullanrken, bunlarn bal olduundan ve doru kullanldndan emeni olun. Toz emme donanmnn kullanm tozdan kaynalanabilecek tehlikeleri azaltr. 4) Elektrikli el aletlerinin zenle kullanm ve bakm a) Aleti ar lede zorlamayn. Yaptnz ie uygun elektrikli el aletleri kullann. Uygun performansl elektrikli el aleti ile, belirlenen alma alannda daha iyi ve gvenli alrsnz. b) alteri bozuk olan elektrikli el aletini kullanmayn. Alp kapanamayan bir elektrikli el aleti tehlikelidir ve onarlmaldr. Trke | 71

Btn uyarlar ve talimat hkmleini ileride kullanmak zere saklayn. Uyar ve talimat hkmlerinde kullanlan Elektrikli El Aleti kavram, akm ebekesine bal (ebeke balant kablosu ile) aletlerle ak ile alan aletleri (akm ebekesine balants olmayan aletler) kapsamaktadr. 1) alma yeri gvenlii a) altnz yeri temiz tutun ve iyi aydnlatn. altnz yer dzensiz ise ve iyi aydnlatlmamsa kazalar ortaya kabilir. b) Yaknnda patlama tehlikesi madddelerin, yanc sv, gaz veya tozlarn bulunduu yerlerde elektrikli el aleti ile almayn. Elektrikli el aletleri, toz veya buharlarn tutumasna neden olabilecek kvlcmlar karrlar. c) Elektrikli el aleti ile alrken ocuklar ve bakalarn uzakta tutun. Dikkatiniz dalacak olursa aletin kontroln kaybedebilirsiniz. 2) Elektrik Gvenlii a) Elektrikli el aletinin balant fii prize uymaldr. Fii hibir zaman deitirmeyin. Koruyucu topraklanm elektrikli el aletleri ile birlikte adaptr fi kullanmayn. Deitirilmemi fi ve uygun priz elektrik arpma tehlikesini azaltr. b) Borular, kalorifer petekleri, stclar ve buzdolaplar gibi topraklanm yzeylerle bedensel temasa gelmekten kann. Bedeniniz toprakland anda byk bir elektrik arpma tehlikesi ortaya kar. c) Aleti yamur altnda veya nemli yerlerde brakmayn. Suyun elektrikli el aleti iine szmas elektrik arpma tehlikesini ykseltir. d) Elektrikli el aletini kablosundan tutarak tamayn, kabloyu kullanarak asmayn veya kablodan ekerek fii karmayn. Kabloyu sdan, yadan, keskin kenarl cisimlerden veya aletin hareketli paralarndan uzak tutun. Hasarl veya dolam kablo elektrik arpma tehlikesini ykseltir. e) Bir elektrikli el aleti ile ak havada alrken, mutlaka ak havada kullanlmaya uygun uzatma kablosu kullann. Ak havada kullanlmaya uygun uzatma kablosunun kullanlmas elektrik arpma tehlikesini azaltr.

1 619 929 711 13.7.06

c) Alette bir ayarlama ilemine balamadan ve/veya aky karmadan nce, herhangi bir aksesuar deitirirken veya aleti elinizden brakrken fii prizden ekin. Bu nlem, elektrikli el aletinin yanllkla almasn nler. d) Kullanm d duran elektrikli el aletlerini ocuklarn ulaamayaca bir yerde saklayn. Aleti kullanmay bilmeyen veya bu kullanm klavuzunu okumayan kiilerin aletle almasna izin vermeyin. Deneyimsiz kiiler tarafndan kullanldnda elektrikli el aletleri tehlikelidir. e) Elektrikli el aletinizin bakmn zenle yapn. Elektrikli el aletinizin kusursuz olarak ilev grmesini engelleyebilecek bir durumun olup olmadn, hareketli paralarn kusursuz olarak ilev grp grmediklerini ve skp skmadklarn, paralarn hasarl olup olmadn kontrol edin. Aleti kullanmaya balamadan nce hasarl paralar onartn. Birok i kazas elektrikli el aletlerinin kt bakmndan kaynaklanr. f) Kesici ular daima keskin ve temiz tutun. zenle bakm yaplm keskin kenarl kesme ularnn malzeme iinde skma tehlikesi daha azdr ve daha rahat kullanm olana salarlar. g) Elektrikli el aletini, aksesuar, ular ve benzerlerini, bu zel tip alet iin ngrlen talimata gre kullann. Bu srada alma koullarn ve yaptnz ii dikkate aln. Elektrikli el aletlerinin kendileri iin kullanlan alann dnda kullanlmas tehlikeli durumlara neden olabilir. 5) Servis a) Elektrikli el aletinizi sadece yetkili personele ve orijinal yedek para kullanma koulu ile onartn. Bu sayede aletin gvenliini srekli hale getirirsiniz.

alrken alet ucunun grnmeyen elektrik akm ileten kablolara veya aletin kendi ebeke kablosuna temas etme olasl varsa elektrikli el aletini sadece izolasyonlu tutamandan tutun. Elektrik gerilimi ileten kablolarla temasa gelinince elektrikli el aletinin metal paralar da elektrik gerilimine maruz kalr ve elektrik arpmasna neden olunur. alrken elektrikli el aletini iki elinizle skca tutun ve duru pozisyonunuzun gvenli olmasna dikkat edin. Elektrikli el aleti iki elle daha gvenli kullanlr. parasn emniyete aln. Bir germe tertibat veya mengene ile sabitlenen i paras elle tutmaya oranla daha gvenli tutulur. Bu aletle asbest ieren malzemeleri ilemeyin. Asbest kanserojen bir madde kabul edilir. alma srasnda sala zararl, yanc veya patlayc tozlarn kma olasl varsa gerekli koruyucu nlemleri aln. rnein: Baz tozlar kanserojen saylr. Koruyucu toz maskesi takn ve eer aletinize taklabiliyorsa bir toz/tala emme tertibat balayn. Elinizden brakmadan nce elektrikli el aletinin tam olarak durmasn bekleyin. Alete taklan u skabilir ve elektrikli el aletinin kontroln kaybedebilirsiniz. Elektrikli el aletinizi hasarl kablo ile kullanmayn. alma srasnda kablo hasar grecek olursa, dokunmayn ve kabloyu hemen prizden ekin. Hasarl koblolar elektrik arpma tehlikesini artrr.

Fonksiyon tanm
Btn uyarlar ve talimat hkmlerini okuyun. Aklanan uyarlara ve talimat hkmlerine uyulmad takirde elektrik arpmalarna, yangnlara ve/veya ar yaralanmalara neden olunabilir. Ltfen aletin resminin grnd sayfay an ve bu kullanm klavuzunu okuduunuz srece bu sayfay ak tutun.

Alete zg gvenlik talimat


Koruyucu kulaklk kullann. alrken kan grlt kalc iitme kayplarna neden olabilir. Grtnmeyen ikmal hatlar tespit etmek zere uygun tarama cihazlar kullann veya mahalli ikmal irketelerinden yardm aln. Elektrik kablolaryla temas yanklara ve elektrik arpmasna neden olabilir. Bir gaz borusuna hasar vermek patlamalar ortaya karabilir. Bir su borusuna girmek maddi hasara veya elektrik arpmasna neden olabilir.

Usulne uygun kullanm


Bu elektrikli el aleti; ar keskileme ve krma ileri ile uygun aksesuarla akma ve sktrma ileri iin gelitirilmitir.

72 | Trke

1 619 929 711 13.7.06

Teknik veriler
Krc rn kodu Giri gc Darbe says Tek darbe kuvveti U kovan Arl EPTA-Procedure 01/2003e gre Koruma snf GSH 16-28 PROFESSIONAL 3 611 C35 0.. 1750 1300 45 28 17,9 /II GSH 16-30 PROFESSIONAL 3 611 C35 1.. 1750 1300 45 30 16,5 /II

W dev/dak J mm kg

Veriler [U] 230/240 Vluk anma gerilimleri iin geerlidir. Daha dk gerilimlerde ve lkelere zg tiplerde bu veriler deiebilir. Ltfen elektrikli el aletinizin tip etiketi zerindeki rn koduna dikkat edin. Tek tek aletlerin ticari kodlar deiik olabilir. Kapama ilemleri srasnda ksa sreli gerilim dmeleri olabilir. Elverisiz ebeke koullarnda dier aletler etkilenebilir. 0,25 Ohmden daha kk ebeke empedanslarnda hatalar ortaya kmaz.

ekli gsterilen elemanlar


ekli gsterilen elemanlarn numaralar grafik sayfasndaki elektrikli el aleti resmindeki numaralarla ayndr. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Tutamak Ama/kapama alteri Tama tutama Tama tutama trtll somunu Blokaj pimi (GSH 16-30) Tutma kolu (GSH 16-28) U aft U kovan Bund

kullanld takdirde titreimin kullancya bindirdii yk gzden kaabalir. Aklama: Belirli bir alma sresi iinde titreimin kullancya bindirdii ykn tam olarak tahmin edilebilmesi iin, aletin kapal olup olmad veya almasna ramen kullanlmad sreler de dikkate alnmaldr. Kullanlmad zamanlar alet kapatld takdirde btn alma sresi iinde titreimin kullancya bindirdii yk nemli lde azaltlabilir.

Uygunluk beyan
Tek sorumlu olarak bu rnn aadaki normlara veya norm belgelerine uygun olduunu beyan ederiz: 89/336/AET, 98/37/AT, 2000/14/AT uyarnca EN 60745. 2000/14/AT: Garanti edilen grlt emisyon seviyesi LWA 105 dB(A)dan daha dktr. Uygunluun deerlendirme yntemi ekteki deerlendirme yntemine VI gredir. Atanan test merkezi: TV NORD CERT GmbH & Co. KG, Am TV 1, 30519 Hannover Leinfelden, 30.06.2006 Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strtgen Head of Product Certification

ekli gsterilen veya tanmlanan aksesuar standart teslimat kapsamnda deildir.

Grlt/Titreim bilgisi
lme deerleri 2000/14/EG ve EN 60745e gre tespit edilmitir. Aletin A olarak deerlendirilen grlt seviyesi tipik olarak yledir: Ses basnc seviyesi 92 dB(A); grlt emisyonu seviyesi 103 dB(A). Tolerans K=2 dB. Koruyucu kulaklk kullann! Toplam titreim deerleri ( ynn vektr toplam) EN 60745e gre tespit edilmektedir: Keskileme: Titreim emisyon deeri ah =10 m/s2, Gvensizlik K=2 m/s2. Bu talimatta belirtilen titreim seviyesi EN 60745teki normlara uygun bir lme yntemi ile llmtr ve aletlerin karlatrlmasnda kullanlabilir. Titreim seviyesi elektrikli el aletinin kullanm koullarna gre deiebilir ve baz durumlarda bu talimatta belirtilen deerlerin zerine kabilir. Eelektrikli el aleti dzenli olarak bu gibi durumlarda

UYARI

Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70145 Leinfelden-Echterdingen

1 619 929 711 13.7.06

Trke | 73

Montaj
Tama tutama
Tama tutaman 3 istediiniz gibi hareket ettirebilirsiniz. Trtll somunu 4 gevetin, tama tutaman 3 alet ekseninde istediiniz pozisyona getirin ve trtll somunu 4 tekrar skn. Tama tutamann 3 montaj yerini deitirebilirsiniz. Trtll somunu 4 skn ve sonra altgen viday yukar ekerek karn. Tama tutaman 3 yan taraftan aln ve geriye kalan germe parasn 180 derece evirin. Tama tutaman 3 ayn ilemi ters sra ile uygulayarak monte edin.

letim
altrma
ebeke gerilimine dikkat edin! Akm kaynann gerilimi elektrikli el aletinin tip etikiti zerindeki verilere uygun olmaldr. 230 V ile iaretlenmi elektrikli el aletleri 220 V ile de altrlabilir. Ama/kapama Elektrikli el aletini altrmak iin ama/kapama alterini 2 I pozisyonuna devirin. Elektrikli el aletini kapatmak iin ama/kapama alterini 2 0 pozisyonuna devirin. Dk scaklklarda elektrikli el aleti tam performansna belirli bir sreden sonra ular. Alete taklm bulunan ucu bir kez yere vurmak suretiyle bu sreyi ksaltabilirsiniz.

U deitirme (GSH 16-28)


Elektrikli el aletinin kendinde bir alma yapmadan nce her defasnda fii prizden ekin. U aftn 7 temizleyin ve hafife yalayn. Bundsz ular (Baknz: ekiller AB) Tutma kolunu 6 yaklak 150 yukar harekete ettirin ve ucu u kovanna 8 srn. Ucu kilitlemek iin tutma kolunu 6 aaya hareket ettirin. Ucu ekerek kilitlemenin tam olanak olup olmadn kontrol edin. Bundlu ular (Baknz: ekiller CD) 152 mmye kadar takma uzunluu olan ular (6") Bunda kadar kullanabilirsiniz. Tutma kolunu 6 yaklak 180 yukar hareket ettirin ve ucu u kovanna 8 srn. Kilitleme yapmak iin tutma kolunu 6 uca kadar geri ekin. Bund 9 tutma kolu 6 tarafndan tutulmaldr. Ucu ekerek kilitlemenin tam olanak olup olmadn kontrol edin.

alrken dikkat edilecek hususlar (Baknz: ekil G)


alrken elektrikli el aletini iki elinizle iki tutamaktan 1 kavrayan. Tutamak 1 kendi ekseni etrafnda yaklak 30 mm aa yukar hareket eder. Bu, ortaya kan titreimlere kar etkide bulunur. Mmkn olduu kadar yksek darbe absorbsiyonu salamak iin daima dk bir bastrma kuvveti ile aln. Kekilekin bilenmesi Sadece keskin keskilerle iyi sonular elde edebilirsiniz, bu nedenle keskileri zamannda bileyin. Bu ilem ularn kullanm mrn uzatn ve kaliteli sonu alnmasn salar. Snradan bileme Keskileri keski bileme diskleri ile bileyin, rnein saf korindonla ve her zaman eit su besleme ile bileyin. Bu konulardaki referans deerleri resimde bulabilirsiniz. Ularn astar boyalarnn gzkmemesine dikkat edin, bu durumda keskinin sertlii kaybolur.
60 4 ca.60 60 ca.40 60

U deitirme (GSH 16-30) (Baknz: ekiller EF)


Elektrikli el aletinin kendinde bir alma yapmadan nce her defasnda fii prizden ekin. U aftn 7 temizleyin ve hafife yalayn. Blokaj pimini 5 dar ekin ve saat hareket ynnn tersine 180 derece evirin. Daha sonra blokaj piminin 5 tekrar kavrama yapmasn salayn. Ucu sonuna kadar u kovanna 8 srn. U aftnn 7 oluu ekilde gsterildii gibi yukary gstermelidir. Blokaj pimini 5 dra ekin ve saat hareket ynnde 180 derece evirin. Daha sonra blokaj piminin 5 tekrar kavrama yapmasn salayn. Ucu ekerek kilitlemenin tam olanak olup olmadn kontrol edin. 74 | Trke

20

1 619 929 711 13.7.06

Dvre iin keskiyi dereceye kadar stn 8501050 C (at krmz sar). Sertletirmek zere keskiyi yaklak dereceye kadar stn 900 C ve sonra ya iine daldrn. Daha sonra keskiyi ak olarak yaklak bir saat derecede 320 C (astar boya ak mavi) brakn.

Tasfiye
Elektrikli el aleti, aksesuar ve ambalaj malzemesi evre dostu bir yntemle tasfiye edilmek zere tekrar kazanm merkezine gnderilmelidir. Sadece AB yesi lkeler iin: Elektrikli el aletini evsel plerin iine atmayn! Elektrikli el aletleri ve eski elektronik aletlere ilikin 2002/96/AT sayl Avrupa Birlii ynetmelii ve bunlarn tek tek lkerin hukuklarna uyarlanmas uyarnca, kullanm mrn tamamlam elektrikli el aletleri ayr ayr toplanmak ve evre dostu bir yntemle tasfiye edilmek zere yeniden kazanm merkezlerine gnderilmek zorundadr.
Deiiklik haklarmz sakldr.

Bakm ve servis
Bakm ve temizlik
Elektrikli el aletinin kendinde bir alma yapmadan nce her defasnda fii prizden ekin. yi ve gvenli alabilmek iin elektrikli el aletini ve havalandrma deliklerini daima temiz tutun. Kmr fralar yprandnda elektrikli el aleti otomatik olarak kapanr. Bu durumda elektrikli el aleti bakm iin mteri servisine yollanmaldr; adresler iin Servis ve mteri danman blmne bakn. Dikkatli biimde yrtlen retim test yntemlerine ramen elektrikli el aleti arza yapacak olursa, onarm Bosch elektrikli aletleri iin yetkili bir serviste yaplmaldr. Btn bavuru ve yedek para siparilerinizde mutlaka aletinizin tip etiketindeki 10 haneli rn kodunu belirtiniz.

Servis ve mteri danman


Dank grn ekillerini ve yedek paralara ait bilgileri u adreste bulabilirsiniz: www.bosch-pt.com Bosch San. ve Tic. A.S. Ahi Evran Cad. No:1 Kat:22 Polaris Plaza 80670 Maslak/Istanbul Mteri Danman: . . . . . .+90 (0)2 12 / 3 35 06 66 Mteri Servis Hatt: . . . . . .+90 (0)2 12 / 3 35 07 52

1 619 929 711 13.7.06

Trke | 75

30 mm

28 mm

2 605 438 628

76

1 619 929 711 13.7.06

Robert Bosch GmbH Power Tools Division 70745 Leinfelden-Echterdingen www.bosch-pt.com 1 619 929 711
(2007.01) O / 77